İçeriğe atla

Safinaz (şarkı)

Kontrol Edilmiş
Safinaz
Cem Karaca & Edirdahan stüdyo albümü
Yayımlanma1978
TarzProgressive Rock, Anadolu rock, Senfonik rock
Süre36:35
ŞirketGönül Plak
Cem Karaca & Edirdahan kronolojisi
Yoksulluk Kader Olamaz
(1977)
Safinaz
(1978)
Hasret
(1980)

Safinaz, 1978 yılında Türk sanatçı Cem Karaca ve kendi kurduğu Edirdahan topluluğu tarafından yayımlanan bir Anadolu rock teklisidir. Üç şarkı barındıran teklide on sekiz dakikalık senfonik rock şarkısı Safinaz da yer almaktadır. Bu şarkı, Türkçe müzik tarihindeki nadir örneklerden birisi olduğu gibi, bir kapıcı kızı Safinaz'ın hayatından bir kesiti almaktadır.

Genel

1978 yılında yayımlanan teklinin yapımı Cem Karaca, Fehiman Uğurdemir, Salih Çele ve Hami Barutçu tarafından üstlenildi. Başta kaset olarak satışa sunulan tekli, 1994'te CD olarak da yayımlandı. Raks Müzik tarafından kaydedilen tekli, Kalan Müzik tarafından dağıtıldı. Cem Karaca'nın ölümünden sonra Kalan Müzik tarafından yeni bir kapakla basıldı. 36 dakika 35 saniye uzunluğundaki tekli iki yüze sahip olup, ilk yüzünde Safinaz adlı on sekiz dakikalık şarkıyı; ikinci yüzünde Karam adlı dört dakikalık şarkı ile Şeyh Bedrettin Destanı adlı on üç dakikalık şarkıyı barındırmaktadır.

Cem Karaca tekliye uzun bir açıklama yazmıştır ve tekliye adını veren şarkıyı neden yaptığını açıklamıştı.

Bacılarım, kardeşler, halkımız. Bu uzunçalara sizlerden birinin adını verdim, kızmayın. Siz ve sizin gibileri hep gördüm, halâ da görmekteyim… Bazen bir diskotekte yarınsız, ya da bir arka sokağında bir büyük kentin. Tek ortak yanları vardı, yarınsız olmaları… Şimdilik…"

Ayrıca plağın arka kapağında bulunan fotoğrafta duvarda yazılan "Kahrolsun Yoz Müzik" sloganı önünde Cem Karaca ve Edirdahan bulunmaktadır. Bu pozla da Türkiye'deki kalitesiz pop ve kalitesiz arabesk müziğe karşıtlığını göstermiştir.

Cem Karaca ve Edirdahan'ın "Kahrolsun Yoz Müzik" yazısı önünde çekindikleri fotoğraf "Safinaz" teklisinin arka kapağında bulunuyor

Karaca'nın 1975 yılında yayınladığı Tamirci Çırağı'nın ardından 1978'de kaydettiği Safinaz ile 70'li ve 80'li yılların alışıldık arabesk senaryolarını rock kalıplarıyla anlattı. Safinaz; Cem Karaca'nın, Arabesk türün hüznünlü hikâyelerini coşkulu bir öfkeyle anlattığı 18 dakikalık bir "Anadolu Rock operası" olarak tasarlandı.[1]

Müzik

Teklideki şarkılarda yer alan enstrümanlar çoğunlukla Cem Karaca'nın kurduğu Edirdahan grubu tarafından üstlenildi. İlk yüzdeki tek şarkı olan Safinaz eseri senfonik rock olup, Safinaz adlı bir kapıcı kızının yaşadığı zorluklar, gençliği ve sonunda Niyazi adlı bir adamla kaçarak yaşadığı olaylar hakkındadır. Şarkı bir hikâye şeklinde anlatıldığından dolayı, farklı tarzda olaylara yer vermektedir. Şarkıda her bir farklı olay için, farklı makamda veya türde melodiler kullanıldığı gibi, bu özelliğiyle sürekli Queen grubunun Bohemian Rhapsody adlı eseriyle ve Vivaldi'nin Dört Mevsim adlı senfonisiyle karşılaştırılmaktadır.

Teklinin arka yüzünde yer alan bir diğer şarkı Karam, Anadolu rock türünde bir şarkı olup sözleri Ahmed Arif'e müziği Fehiman Uğurdemir'e aittir. Yaklaşık beş dakika uzunluğa sahip olan şarkı, ileriki yıllarda Grup Yorum tarafından tekrar kaydedildi.

Üçüncü ve son şarkı olan Şeyh Bedrettin Destanı da Karam adlı şarkıyla aynı yüzde yer alan bir eserdir. Bu şarkının sözleri aynı addaki Nâzım Hikmet şiirinden alıntı olup, müziği de Cem Karaca tarafından kaydedildi. Şarkı, on üç buçuk dakikalık süresi ile teklideki ikinci uzun şarkıdır.

Tekli içeriği

  1. Safinaz – 18:07 (Söz: Cem Karaca, Müzik: Cem Karaca, Fehiman Uğurdemir, Hami Barutçu, Salih Çele)
  2. Karam – 4:54 (Söz: Ahmed Arif, Müzik: Fehiman Uğurdemir)
  3. Şeyh Bedrettin Destanı – 13:34 (Söz: Nazım Hikmet, Müzik: Cem Karaca)

Personel

Edirdahan

  • Derya Elver - Davul
  • Salih Çele - Trompet, trombon
  • Bülent Urkan - Tenor soprano, flüt
  • Hami Barutçu - Bas gitar
  • Fehiman Uğurdemir - Gitar

Kaynakça

  1. ^ "SABAH - Bir Anadolu Rock Operası Olarak Safinaz". arsiv.sabah.com.tr. 11 Eylül 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2023. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Cem Karaca</span> Türk rock müziği sanatçısı (1945–2004)

Muhtar Cem Karaca, Türk rock müziği sanatçısı, söz yazarı, besteci, tiyatrocu ve sinema oyuncusu. Anadolu rock türünün kurucularındandır. Birçok grupla çalışmış, grupların kurucu ve yöneticisi olmuş, güçlü bir rock kültü yaratılmasının öncülerinden olmuştur.

Anadolu rock veya Türkçe psikedelik rock, çoğu zaman modern Türkçe rock ile karıştırılan, Türk halk müziği (türkü) ile rock müziğin birleşimi olan müzik türüdür. 1960'ların ortalarında, Batı ve Doğu ezgilerinin müzikal senteziyle yerleşik siyasal ve ekonomik düzene karşı çıkışları içeren sözleriyle Anadolu pop olarak başlayan akım, rock müziğin ve gruplarının Türkiye'de popüler hâle gelmesinden kısa bir süre sonra önce Anadolu pop-rock, sonra Anadolu rock adıyla anılmaya başlamıştır. Bu türün en bilinen üyeleri arasında Barış Manço, Cem Karaca, Erkin Koray, Selda Bağcan, Fikret Kızılok, Özdemir Erdoğan, Haluk Levent, Barış Akarsu, Murat Göğebakan gibi Türk müzisyenlerin yanı sıra Moğollar, Kurtalan Ekspres ve 3 Hürel gibi gruplar yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Moğollar (müzik grubu)</span> Türk rock müzik grubu

Moğollar, 1967 yılında İstanbul'da kurulmuş Türk rock grubu. Murat Ses ve Aziz Azmet tarafından kurulan grup 1960'lı ve 1970'li yıllarda çıkardıkları albümlerle büyük başarı sağladı ve Anadolu rock müziğininde gelişmesinde önemli bir yer edindi.

<span class="mw-page-title-main">Cahit Berkay</span> Türk müzisyen

Cahit Berkay, Moğollar adlı müzik grubunun kurucularından Türk müzisyendir.

<span class="mw-page-title-main">Şeyh Bedreddin</span> Osmanlı şeyh ve filozof

Şeyh Bedreddin Mahmud, Bedreddin Simâvî veya Simavnalı Bedreddin, İslâm tasavvufunun Vahdet-i Vücud okuluna mensup mutasavvıf, filozof ve Osmanlı kazaskeri. Şeyh Bedreddin İsyanı diye bilinen dini ve siyasi ayaklanmanın lideri.

Kurtalan Ekspres, Barış Manço'nun 1972 yılında kurduğu ve ölümüne dek birlikte çalıştığı Anadolu rock grubu. Grup, ismini Haydarpaşa-Kurtalan hattında çalışan Kurtalan Ekspresi'nden almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Türk pop müziği</span> müzik türü

Türk pop müziği, Türk popu, Türkçe pop, Anadolu pop veya T-pop modern popüler müzik kalıplarıyla oluşturulmuş ya da yoğun modern müzik kalıplarının üzerine hafifçe alaturka ve halk müziği ezgileri monte edilmesiyle oluşturulmuş Türk müziği çeşididir.

Die Kanaken, 1984'te Almanya'da yayınlanmış Cem Karaca albümü. Sanatçının kariyerindeki tek Almanca albümdür. Nâzım Hikmet şiiri "Çok Yorgunum" dışında bütün şarkılar Almancadır. "Die Kanaken", Almanların başta Türkler olarak yabancıları tanımlamak için kullandığı argo bir sözcüktür.

Püsküllü Moruk, 1971-72 yılları arasında Elhamra Sahnesi'nde Ulvi Uraz Tiyatrosu tarafından oynanmış bir tiyatro oyunudur. Oyun Ben Jonson'un Volpone oyununun Ülkü Tamer tarafından Türkçe uyarlamasıdır.

<i>Töre</i> (Cem Karaca albümü)

Töre, 1988 tarihli bir Cem Karaca albümüdür.

Merhaba Gençler ve Her Zaman Genç Kalanlar, 1987 tarihli Cem Karaca albümüdür. CD ve dijital platformlarda "Merhaba Gençler" adıyla yayınlanmıştır.

Bekle Beni, Cem Karaca'nın Almanya'da yaşarken çıkardığı 1982 tarihli albümdür.

<i>Cem Karacanın Apaşlar, Kardaşlar, Moğollar ve Ferdy Kleina Teşekkürleriyle</i>

Cem Karaca'nın Apaşlar, Kardaşlar, Moğollar ve Ferdy Klein'a Teşekkürleriyle, Cem Karaca'nın daha önce yayınlanmamış şarkılarından oluşan ilk albümü. 1974 yılında yayınlanmıştır.

Dervişan 1970'li yılların ikinci yarısında etkin olmuş Türk progresif rock grubu. Özellikle Cem Karaca ile yaptıkları politik çalışmalar ile dikkat çekmiştir. 2005'te kadrosunda yeniliklerle müzik hayatına geri döndü.

Edirdahan, 1978-1979 arası müzik yapan bir progresif rock grubu. Cem Karaca ile çıkardıkları Safinaz uzun çaları ile bilinir.

Kardaşlar, 1970'lerde etkin olan bir Türk rock grubu. Cem Karaca, Ersen Dinleten ve Selda Bağcan gibi isimlere eşlik etmişlerdir.

<i>Arabesk Günler</i>

Arabesk Günler, Nilgül Badakal'ın 2002 yılında çıkan ikinci stüdyo albümüdür. Nilgül, bu albümünde seçme, Arabesk müzik şarkıları seslendirmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Zafer Şanlı</span>

Zafer Şanlı, Türk bas gitarist, söz yazarı, besteci, aranjör ve yazardır.

Ali Avaz, Türk halk müziği sanatçısı, yapımcı ve oyuncu.

Seyhan Karabay, Türk müzisyen. Anadolu rock oluşumu içerisinde yer almıştır.