İçeriğe atla

Sabahattin Kalender

Sabahattin Kalender (15 Nisan 1919, Kosova - 7 Ağustos 2012, Lahey), Türk besteci ve orkestra şefidir. Sanatçı soyadını bir müddet kaldığı yetimhanenin bulunduğu İstanbul’un Kalender semtinden almıştır.[1]

15 Nisan 1919'da Kosova'da doğan Sabahattin Kalender, Atatürk’ün 1924’te Ankara’da kurdurduğu Ankara Musiki Muallim Mektebi ’nin ve 1936’da kurulan Hacettepe Üniversitesi Ankara Devlet Konservatuvarı 'nın hayatta kalan en eski mezunu idi. 1935'te Musiki Muallim Mektebi’nde daha öğrenciyken Hindemith ile Şostakoviç’in ilgisini çekti.[2] 1938’de Ankara Devlet Konservatuvar’na okumaya başladı, 1943’te Ferit Alnar’ın öğrencisi olarak kompozisyon bölümünü bitirdi, 1948'de devlet bursuyla Fransa’ya gitti. Orada besteciler Arthur Honegger ve Darius Milhaud ile kompozisyon, Charles Munch ile Jean Fournet‘yle orkestra şefliği çalışan sanatçı, 1951’de Türkiye’ye döndü ardında Ankara Opera Orkestrasına, orkestra şefi oldu.

Ankara Devlet Opera Orkestrası'nda uzun yıllar orkestra şefi olarak çalışan Kalender, aynı zamanda Devlet Konservatuvarı’nda da yıllarca ders vermiş, birçok virtüöz ve orkestra şefi yetiştirmiştir. Besteci, orkestra şefi ve konservatuvar öğretmeni olarak Ankara’nın müzik yaşamına uzun yıllar emek veren Kalender, Ankara’daki çeşitli klasik batı müziği kurumlarında etkinliklerini doksanlı yılların sonlarına değin sürdürmüş, bu arada Jandarma Komutanlığı Bandosu şeflerini de o eğitmiştir.[3]

Operalar, sahne ve film müzikleri, orkestra ve yaylılar için çeşitli parçalar bestelemiş olan Kalender, orkestra şefi olarak Türkiye’yi yurtdışında birçok defa başarıyla temsil etmiştir. Halk müziği parçalarına “modal teknik” uygulayarak bestelediği orkestra suitleri çok beğenilmiştir.

Ünlü besteci Kalender hayatının son yıllarını geçirdiği Hollanda'nın Lahey kentinde 7 Temmuz 2012 tarihinde 93 yaşında öldü. Türkiye'ye getirilen cenazesi Datça'da defnedildi.

Kaynakça

  1. ^ Kahramankaptan, Şefik (12 Mart 2010). "Sabahattin Kalender: Yetimhaneden Cem Sultan'a…". Yansımalar. operaturkiye.com sitesi. 7 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ağustos 2012. 
  2. ^ Yedig, Serhan, Mayıs 2019, Müzik Söyleşileri, Sabahattin Kalender/93 Yıl Yokuş Yukarı 4 Ağustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  3. ^ Evin İlyasoğlu Çağdaş Türk bestecileri - 71 Turkish Composers (bilingual) - 1998 Page 79 "SABAHATTİN KALENDER İstanbul, April 15, 1919 His father Salih Bey, a military officer, and was martyred in the First World War I. He was brought up in the Kalender Orphanage" 2007 edition Page 85 " Kalender Orphanage in Istanbul, from which he took his surname. He moved to Kayseri to receive his secondary education in a boarding school. He had the opportunity to study with the American ..."

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Hacettepe Üniversitesi Ankara Devlet Konservatuvarı</span> Devlet konservatuvarı

Ankara Devlet Konservatuvarı, günümüzde Hacettepe Üniversitesine bağlı olan müzik ve sahne sanatları okulu.

<span class="mw-page-title-main">Ahmet Adnan Saygun</span> Türk Beşleri arasındaki klasik müzik bestecisi, müzik eğitimcisi ve etnomüzikolog

Ahmed Adnan Saygun, Türk Beşleri arasında yer alan Klasik müzik bestecisi, müzik eğitimcisi ve etnomüzikologdur.

<span class="mw-page-title-main">Necil Kazım Akses</span>

Necil Kazım Akses, Türk besteci.

<span class="mw-page-title-main">Osman Zeki Üngör</span> Türk besteci

Osman Zeki Üngör, şair, besteci, orkestra şefi, keman virtüözüdür.

<span class="mw-page-title-main">Türk müziği</span> Türklerin müziği

Türk müziği, Türklerin Orta Asya'dan beri geliştirdikleri, bugünkü özellikleri Anadolu Selçukluları ve Osmanlılar döneminde belirginleşen müzik tarzı. Musiki, Osmanlı döneminde halk ve üst kültür çevrelerinde birbiriyle ilişkili, fakat karakterleri farklı iki ana dal olarak gelişmiştir. Osmanlı'nın son dönemindeki modernleşme hareketleriyle Batı etkisi görülmeye başlanmış, bu etki Cumhuriyet döneminde daha da artmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Nevit Kodallı</span>

Mehmet Nevid Kodallı, Türk besteci, eğitimcidir.

Türk Beşleri özellikle Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş döneminde eserleriyle kendilerinden söz ettirmiş aşağıdaki beş Klasik Batı Müziği bestecisini bir arada tarif etmek için kullanılan uluslararası bir deyimdir. Türk müziği için çok önemlidirler. Bu kişiler:

Rengim Gökmen, Türk orkestra şefidir.

<span class="mw-page-title-main">Ulvi Cemal Erkin</span> Türk klasik müzik bestecisi, piyanist

Ulvi Cemal Erkin, Türk besteci ve eğitimcidir. Türk Beşleri arasında yer alır.

Dr. Okan Demiriş, Türk besteci ve orkestra şefidir.

İbrahim Yazıcı Türk piyanist ve orkestra şefidir.

Çetin Işıközlü, Türk besteci,orkestra şefidir.

Ferit Tüzün,, Türk bestecidir.

Ferhunde (Remzi) Erkin, Türkiye'nin ilk kadın konser piyanisti ve piyano eğitimcisidir.

<span class="mw-page-title-main">Paul Hindemith</span>

Paul Hindemith bir Alman besteci, kemancı, viyola çalıcısı, eğitimci, müzik teoricisi ve orkestra şefidir.

Sıdıka Özdil, Türk besteci.

<span class="mw-page-title-main">Musiki Muallim Mektebi</span>

Musiki Muallim Mektebi, 1924 yılında ortaöğretime müzik öğretmeni yetiştirmek amacıyla Ankara'da doğrudan Maarif Vekaleti'ne bağlı olarak kurulmuş ortadereceli bir eğitim kurumudur.

<span class="mw-page-title-main">Mehmet Erhan Tanman</span>

Mehmet Erhan Tanman,, Türk besteci ve akademisyendir.

<span class="mw-page-title-main">Bujor Hoinic</span>

Bujor Hoinic, Rumen piyanist, orkestra şefi, opera bestecisi.

Babür Tongur, Türk besteci, orkestra şefi ve eğitmen. Babür Tongur döneminin etkin ve etkili bestecilerindendir. Orkestra, oda müziği ve solo yapıtları yurt içi ve yurt dışında seslendirilmiş besteci, birçok tiyatro müziğine de imza atmıştır. 1980'lerde etkin olarak sahnelerde yer alan Tiyatro Orkestrası'nın (1979-1990) kurucusudur. Bu orkestranın şefi olarak Türkiye'de Batı Yakasının Hikâyesi, İç Kuruşluk Opera gibi birçok çağdaş eserin ilk çalınışlarını yönetmiştir.