İçeriğe atla

Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi 3. Kongresi

Menşeviklerin lideri Martov (1873 - 1923)

Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi III. Kongresi 25 Nisan-10 Mayıs 1905 (Eski usul takvime göre 12–27 Nisan) tarihleri arasında Londra'da toplandı.

II. Kongre'de ortaya çıkan Bolşevik-Menşevik ayrılığı, şiddetlenerek artıyordu. Bölünme, tam anlamıyla henüz gerçekleşmese de ve bu iki fraksiyon şeklen henüz iki ayrı parti değilse de, gerçekte her biri kendi yönetim merkezine, kendi basınına sahip iki ayrı parti gibi faaliyet gösteriyordu. 1904 ortasında, Menşevikler Georgi Plehanov'un yardımıyla ve taraf değiştiren iki bolşeviğin yardımıyla (Krasin ve Noskov) Merkez Komitesi'nde çoğunluğu ele geçirdiler. Partinin yayın organı İskra'nın ve Merkez Komitesi'de çoğunluğu kaybetmek Bolşevikleri zor durumda bıraktı. Bolşevikler içinde bulundukları zor durumu aşmak ve Menşeviklerle hesaplaşmak için yeni bir kongrenin hazırlıklarına giriştiler. Ağustos 1904'te İsviçre'de Lenin'in önderliği altında, 22 Bolşeviğin katıldığı bir konferans yapıldı ve bu konferansta III. Parti Kongresi için çağrı yapıldı. Lenin bu toplantıyı Parti'ye adlı eserinde detaylıca bahsetmiştir. Fakat Menşevikler, III. Parti Kongresi'nin lafını bile duymak istemiyorlardı. Menşeviklerin çoğunlukta olduğu Merkez Komite, 7 Şubat 1905 tarihinde Kongre çağırısını reddeden bir ve Lenin'i ihraç eden kararlar aldı. Bundan iki gün sonra Merkez Komitesi üyesi on bir üyeden dokuzu tutuklandı. Leonid Krasin ve Lyubimov Bolşeviklerle irtibata geçti ve üçüncü parti kongresinin toplanması konusunda Gusev ve Rumyantsev ile bir mutabakata vardılar.[1]

Menşevikler, III. Parti Kongresi'ne katılmayı reddettiler ve kendi kongrelerini toplamaya karar verdiler. Cenevre'deki kongrelerindeki delege sayısı az olduğundan, onu konferans diye adlandırdılar; fakat gerçekte Menşevikler kendi parti kongresini toplamışlardı. III. Parti Kongresi Nisan 1905'te Londra'da toplandı. Kongreye, 20 Bolşevik Komiteden 24 delege katıldı. Kongrede, Krasin ve Alexander Bogdanov, Merkez Komitesi Rusya Bürosu başına getirildiler ve iki ayrı fraksiyonu uzlaştırmak için görevlendirildiler.[1]

Bolşevikler Kongre'de, devam etmekte olan devrimin burjuva-demokrat karakterine rağmen, işçi sınıfının önderliğinde gerçekleşeceğini savunurken, Menşevikler ise Konferans'ta, devrimin bir burjuva devrimi olduğunu, bu sebeple önderinin de ancak liberal burjuvazi olabileceğini tartışıyorlardı. Kongre'de Rus-Japon Savaşı da görüşüldü. Lenin, Çarlığın zayıflamasına ve devrimin güçlenmesine yol açacağı için, Çarlık hükûmetinin yenilgisinin faydalı olacağı görüşündeydi. Diğer bir konu da, Lenin'in Rusya'ya dönmesi meselesiydi. Kongre, Merkez Komite'nin ve parti gazetesinin Rusya'ya taşınması konusunda Lenin'e baskıda bulundu. Nitekim Kasım 1905'te, Lenin Rusya'ya döndü.

Lenin, Demokratik Devrimde Sosyal-Demokrasinin İki Taktiği adlı eserinde bu kongrede alınmış olan kararları açıklamış ve Menşevikler tarafından III. Kongre ile aynı zaman diliminde Cenevre'de toplanan konferansın almış olduğu kararları karşılaştırmıştır.[2]

Kaynakça

  1. ^ a b Biggart, John (1989), Alexander Bogdanov, Left-Bolshevism and the Proletkult 1904 - 1932, University of East Anglia 
  2. ^ V.İ. Lenin, Demokratik Devrimde Sosyal-Demokrasinin İki Taktiği, Sol Yayınları, ISBN 975-7399-00-0.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Bolşevizm</span> Devrimci Marksist ideoloji

Bolşevik, çoğunluktan yana anlamına gelen Rusça kelime, 1903 yılında düzenlenen Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin İkinci Kongresi'nde Vladimir Lenin ve Julius Martov arasında yeni kurulmakta olan partinin üyelik tanımı üzerine başlayan görüş ayrılığı sonucu yaşanan ayrışmadaki taraflardan Lenin yanlısı grup. Kongrede Lenin yanlıları çoğunlukta olduğu için Rusça çoğunluk anlamına gelen Bolşevik olarak, azınlıktaki Martov yanlıları da Menşevik olarak adlandırılacaktır.

<span class="mw-page-title-main">Menşevik</span> SSCB öncesi Rusyada bir siyasi grup

Menşevikler Rus Sosyal Demokrat İşçi Partisinin 1903 yılında yapılan 2. Konferansında Lenin ile Julius Martov arasında yaşanan fikir ayrılıkları sonucu partinin bölünmesi sonucu ortaya çıkan iki gruptan birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Bolşevikler</span> Lenin yanlısı grup

Bolşevikler,, Vladimir Lenin liderliğinde, 1903'teki Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi 2. Kongresi'nde Menşeviklerden ayrılan Marksist Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin (RSDİP) aşırı sol fraksiyonuydu. Bolşevik parti 1917 Ekim Devrimi'nde Rusya'da iktidarı ele geçirdi ve daha sonra Sovyetler Birliği Komünist Partisi adını aldı. Leninist ve daha sonra Marksist-Leninist ilkelere dayanan ideoloji ve uygulamalar Bolşevizm olarak bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Julius Martov</span> Menşevik Lider

Julius Martov,, Yahudi asıllı Rus Menşevik lider. Martov'un Vladimir Lenin ve Lev Troçki ile yakın bir dostluğu vardı. Troçki onu "Demokratik Sosyalizmin Hamlet'i" olarak tanımlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi</span> 1898-1918 tarihleri arasında Rusyada faaliyet göstermiş sosyalist–marksist işçi partisi

Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi, 1898'de kurulan, Rusya'nın ilk Marksist partisi. Daha sonra Bolşevik ve Menşevik olmak üzere ikiye bölünmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Aleksandr Bogdanov</span>

Aleksandr Aleksandroviç Bogdanov (Malinouski), Rus bilim insanı, filozof, ekonomi, tıp araştırmacısı, bilimkurgu yazarı.

<span class="mw-page-title-main">Matvey Muranov</span>

Matvei Konstantinoviç Muranov Ukrayna doğumlu Bolşevik devrimci ve Sovyet siyasetçisi.

<span class="mw-page-title-main">Petrograd Sovyeti</span>

Petrograd Sovyeti veya tam adıyla Petrograd İşçi ve Asker Vekilleri Sovyeti, Sankt-Peterburg şehrinde 1917 Şubat Devrimi ile Çarlık Rusyasının dağılmasından sonra şehirde işçi ve cephedeki askerler tarafından kurulan temsil organı. Geçici Hükûmet ile sürekli rekabet hâlinde olmuş, Temmuz Günleri'nden sonra bastırılmış, Ekim Devrimi ile birlikte iktidar organı hâline gelmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Leonid Krasin</span>

Leonid Borisoviç Krasin, Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi’nin ilk üyelerinden, 1903 yılında yaşanan ayrımda Bolşeviklerden yana olur ve 1903 - 1907 yılına kadar Bolşevik Parti Merkez Komitesi üyesi. İktidarın alınmasından sonra 1924 - 1926 yılları arasında Tüm Rusya Komünist Partisi (Bolşevik) Merkez Komitesi üyesi, Sovyet devlet adamı ve komünist siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Mihail Kalinin</span> Bolşevik devrimci

Mihail İvanoviç Kalinin, 1919-1946 yılları arasında Yüksek Sovyet Prezidyumu Başkanı olmuş Bolşevik devrimci. 1926 yılından itibaren Sovyetler Birliği Komünist Partisi (SBKP) Politbüro üyesi olmuştur. SBKP Genel Sekreteri Josef Stalin’in yakın çalışma arkadaşı ve "Eski Bolşevik"tir.

<span class="mw-page-title-main">Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi 4. Kongresi</span>

Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi (RSDİP) Dördüncü Kongresi İsveç'te, Stockholm şehrinde Nisan 1906'da toplandı. Kongrenin toplanma amacını ve toplantıdan çıkan sonuçları daha iyi anlayabilmek için, Kongre'nin hemen öncesindeki gelişmelere ve siyasi atmosfere bakmak gerekir.

<span class="mw-page-title-main">Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi 2. Kongresi</span>

Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi (RSDİP) II. Kongresi 30 Temmuz-23 Ağustos 1903 tarihinde Belçika'nın başkenti Brüksel'de başladı ve 6 Ağustos tarihine kadar burada devam etti. Belçika hükûmetine, Rusya Büyükelçiliği'nden yapılan baskılar neticesinde, Belçika polisi delegeleri zorla ülkeden çıkarttı. Londra'ya geçen delegeler, Kongre'yi bu şehirde tamamladılar. İlk kongrede kuruluşu ilan edilen Marksist Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'ne nihai şekli bu kongrede verildi.

<span class="mw-page-title-main">Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi 5. Kongresi</span>

Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi (RSDİP) V. Kongresi, 13 Mayıs-1 Haziran 1907 tarihleri arasında Londra'da yapıldı. Kongre o ana dek, birleşmiş RSDİP'nin en geniş katılımlı kongresi idi. Kongrenin yapıldığı mekan olan ve Londra'nın Hackney bölgesinde bulunan Kardeşlik Kilisesi, birbirinden hararetli tartışmaların yapıldığı 25 oturuma tanıklık etti.

Otzovistler, Rusça "geri çağırmak" fiilinden türetilen, 1908'de Bolşevikler arasında görüş ayrılığı sonucu ortaya çıkan bir grubu tanımlamak için kullanılan terim. Özellikle Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi 5. Konferansı'nda Menşeviklere ve tasfiyecilik yanlılarına yönelik söylenmiştir.

<i>Demokratik Devrimde Sosyal-Demokrasinin İki Taktiği</i>

Demokratik Devrimde Sosyal-Demokrasinin İki Taktiği, Bolşevik lider Vladimir Lenin tarafından yazılan ve 1905 tarihinde yayınlanan eserdir. Türkiye'de ilk kez 1967 yılında Sol Yayınları tarafından yayınlandı.

<span class="mw-page-title-main">Rusya Komünist Partisi (Bolşevik) 12. Kongresi</span>

Rusya Komünist Partisi (Bolşevik) 12. Kongresi, Moskova’da 17-25 Nisan 1923 tarihinde yapılmıştır. 12. Merkez Komite de bu kongrede seçilmiştir. 386,000 parti üyesini temsilen oy kullanma hakkı bulunan 408 asıl delege ve danışma oylaması hakkıyla 417 delege katıldı.

Rusya Komünist Partisi (Bolşevik) 8. Kongresi, Moskova’da 18-23 Mart 1919 tarihinde yapılmıştır. 313,766 parti üyesini temsilen 301 oy kullanma hakkına sahip delege ve konuşma hakkına sahip 102 delege katılmıştır. 8. Merkez Komite de bu kongrede seçilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi 1. Konferansı</span>

Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi 1. Konferansı 12-17 Aralık 1905 tarihleri arasında Finlandiya'ya bağlı Tampere şehrinde toplanan Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin (RSDİP) ilk konferansı. Bu konferansta Lenin ve Stalin ilk kez tanışmışlardır.

Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi 2. Konferansı veya İlk Tüm-Rusya Konferansı, 3-8 Kasım 1906 tarihleri arasında Finlandiya'ya bağlı Tampere şehrinde toplanan Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin (RSDİP) ikinci konferansı.

Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi 5. Konferansı veya Dördüncü Tüm-Rusya Konferansı, 21-27 Aralık 1908 tarihleri arasında Londra'ya bağlı Paris şehrinde toplanan Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin (RSDİP) beşinci konferansı.