İçeriğe atla

Rus-Japon Savaşı

Rus-Japon Savaşı

Üst: Bir savaş gemisi: Saat yönü soldan: Japon piyadesi, Japon süvarisi, İki Rus gemisi, Port Arthur kuşatmasında Rus askerleri çukurda yatan ölü Japon askerleri üzerinde ayakta duruyor.
Tarih8 Şubat 1904 – 5 Eylül 1905
(1 yıl, 6 ay, 4 hafta)
Bölge
Mançurya, Sarı Deniz
Sonuç Japon zaferi; Portsmouth Antlaşması
Taraflar
Rusya Rus İmparatorluğu Japon İmparatorluğu
Komutanlar ve liderler
Rusya Çar II. Nikolay
Rusya Aleksey Kuropatkin
Stepan Makarov (ölü)
Zinovy Rozhestvensky
İmparator Meiji
Oyama Iwao
Heihachiro Togo
Güçler

1,365,000 [1]

  • 700,000 (mobilize)

1,200,000 (toplam)[1]

  • 650,000 (mobilize)
Kayıplar
  • 34,000–52,623 savaşta/yaralardan ölen
  • 9,300–18,830 hastalıktan ölen
  • 146,032 yaralı
  • 74,369 tutsak
  • Toplam: 43,300–120,000[2][3]
    • 47,152–47,400 savaşta ölen
    • 11,424–11,500 yaralardan ölen
    • 21,802–27,200 hastalıktan ölen
    Toplam: 58,000–86,100[2][3]
    20,000 Çinli ölü

    Rus-Japon Savaşı (Japonca: 日露戦争; Niçi-Ro Sensō: Japon-Rus Savaşı, Rusça: Русско-японская война / Russko-yaponskaya voyna), Japonya'nın Rusya'yı Uzak Doğu'daki yayılmacı politikadan vazgeçmek zorunda bıraktığı askeri çatışma (1904-1905). Kore ve Mançurya üzerindeki nüfuz çekişmesinden kaynaklanan savaşın önemli sonuçlarından biri de bir Asya devletinin modern çağda ilk kez bir Avrupa devletini yenilgiye uğratmasıydı.

    Savaş, Rusya'nın birliklerini Mançurya'dan geri çekmesine ilişkin anlaşmaya uymaması üzerine, Japonların Lüshunkou'daki (Port Arthur) Rus kuvvetlerine sürpriz bir saldırı düzenlemesiyle başladı (8 Şubat 1904). Yeni inşa edilmiş olan (1891-1903) Trans-Sibirya Demiryolu'na karşın Rusya'nın Mançurya'daki sınırlı kuvvetlerine takviye asker ve donanım gönderebilmesi için gerekli ulaşım olanakları hâlâ yetersizdi. Öte yandan komutanlık düzeyindeki başarısızlıkların da etkisiyle Ruslar Lüshunkou'un düşüşü (Ocak 1905) ve Mukden Muharebesi'yle (Şubat-Mart 1905) noktalanan bir dizi yenilgi aldılar.

    Mayıs 1905'te Tsuşima Boğazlarındaki bir çarpışmada, Japon amirali Togo Heihaçiro Rus kuvvetlerine yardım etmek üzere Ekim 1904'te Baltık kıyısındaki Liepaja (Libau) limanından yola çıkmış olan ve Vladivostok'a ulaşmaya çalışan Amiral Zinovy Rozhestvensky komutasındaki Rus Baltık Filosunu yok etti. Bu ağır yenilgiyle birlikte Rus Çarlığı'nda gelişen devrimci hareket, Çar II. Nikolay'ı barış görüşmelerine oturmaya zorladı.

    ABD başkanı Theodore Roosevelt 9 Ağustos - 5 Eylül 1905 arasında New Hampshire'daki Portsmouth'da toplanan barış konferansında arabuluculuk görevini üstlendi. Kabul edilen Portsmouth Antlaşması'yla Japonya Liaodong Yarımadası'nın, Lüshun'a giden Güney Mançurya demiryolunun ve Sahalin Adası'nın yarısının denetimini eline geçirdi. Buna karşılık Rusya, Mançurya'nın kuzeyini nüfuzu altında tutmaya devam etti.

    İlgili Filmler

    Ayrıca bakınız

    Kaynakça

    1. ^ a b Mitchell, T.J.; Smith, G.M. (1931). Casualties and Medical Statistics of the Great War. Londra: HMSO. s. 6. OCLC 14739880. 
    2. ^ a b Dumas, S.; Vedel-Petersen, K.O. (1923). Losses of Life Caused By War. Oxford: Clarendon Press. ss. 57-9. 
    3. ^ a b Matthew White. "Mid-Range Wars and Atrocities of the Twentieth Century – Russo-Japanese War". Historical Atlas of the Twentieth Century. 10 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Mart 2020. 

    Dış bağlantılar

    Nihon Banzai Hyakusen Hyakushō (日本萬歳 百撰百笑, "Japonya Yaşasın, Yüz kez gülümsemenin yüz seçimli resim") serisinden Mecha Make no Bōrei ("Ağır hezimetin hayaletleri") adlı eser; Rus-Japon Savaşı'nda cephede yenilen ağır hezimetleri memleketlerinden gizledikleri için savaş gemisi, top, iletişim araçlarının bizzat Rusya'ya (resimdeki kişi muhtemelen II. Nikolay'dır) geri dönüp rapor verdiğini göstermektedir. "Hyakusen Hyakushō" kelimesi, "Yüz kez savaşıp yüz kez kazanmak" anlamına da gelmektedir (Çizim: Kobayashi Kiyochika, yazı: Koppi Dōjin)

    İlgili Araştırma Makaleleri

    Çin Komünist Devrimi, Çin'in kurulması yolunda, 1934'te imparatorluk içinde başlayan ve Çin-Japon Savaşı ve II. Dünya Savaşı'nı da içine alarak sonuca ulaşan Maocu bir halk devrimidir.

    <span class="mw-page-title-main">Mançurya</span> Doğu Asyadaki coğrafi bir bölge

    Mançurya, Doğu Asya'da bugünkü Çin'in kuzeydoğu bölgesi ve Rusya'nın Primorski bölgesini kapsayan tarihî bir bölge.

    <span class="mw-page-title-main">Sergey Vitte</span>

    Sergey Yulyeviç Vitte, Rus İmparatorluğu üzerinde büyük etkileri bulunan Rus politikacıdır. Ayrıca 1905 tarihli Ekim Manifestosu'nun yazarıdır ve Rusya İmparatorluğu Bakanlar Kurulu Başkanlığı (Başbakanlık) yapmıştır.

    <span class="mw-page-title-main">II. Nikolay</span> son Rus İmparatorluğu hükümdarı (1868-1918; çar 1894-1917)

    II. Nikolay ya da Nikolay Aleksandroviç Romanov, Romanov hanedanına mensup tüm Rusya imparatoru, Polonya çarı ve Finlandiya büyük prensi, Albay (1892); buna ek olarak, İngiliz Filo Amirali ve İngiliz Ordusu Saha Mareşali idi. Saltanatı sırasında Rus İmparatorluğu, dünyanın önde gelen büyük güçlerinden biriydi ancak ekonomik ve askeri çöküşe geçti. Sovyet tarihçiler tarafından verdiği kararlar sebebiyle askeri yenilgilere ve milyonlarca insanın ölümüne yol açan zayıf ve beceriksiz bir lider olduğu ifade edildi. Batılı tarihçiler ise genel anlamda II. Nikolay'ı Sovyet sistemiyle eşdeğer gördü. Aleksey Tolstoy "Çar'ın rejimi hakkında birçok kötü şey vardı, ama otokrasiyi miras aldı, eylemleri şimdi perspektifte ve Sovyetler tarafından işlenen korkunç suçlarla karşılaştırıldığında görülüyor." ifadelerini kullandı.

    <span class="mw-page-title-main">Carl Gustaf Emil Mannerheim</span> 6. Finlandiya cumhurbaşkanı

    Carl Gustaf Emil Mannerheim, Fin asker ve devlet adamı. II. Dünya Savaşı'nda çok üstün Sovyet güçleri karşısında Finlandiya'nın savunulmasına başarıyla önderlik etmiş ve 1944-1946 arasında cumhurbaşkanlığı yapmıştır. Mannerheim'ın savaş suçları davasında yargılanması gerektiği talep edildi, ancak Sovyetler Birliği yargılanmayacağını belirtti.

    <span class="mw-page-title-main">Rus Devrimi (1905)</span>

    1905 Rus Devrimi, Rus İmparatorluğu çapında geniş yankı bulan kitlesel siyasi eylemlerdir. 1905 Moskova Ayaklanması örneğinde olduğu gibi, bazı eylemler doğrudan hükûmeti hedef almıştır. Saldırılar, işçi grevleri, köylü ayaklanmaları ve askeri isyanlar şeklinde gelişmiştir. Olaylar sonucunda anayasal monarşiye geçiş yapılmış ve Çarlık Duması kurulmuş, çok partili seçimler yapılmış, 1906 Anayasası meydana getirilmiştir. Ancak Çarlık rejiminin yıkılması ve bazı bölgelerdeki bağımsızlık yönünde yapılan silahlı ayaklanma girişimleri başarısız olmuş ve bastırılmıştır.

    <span class="mw-page-title-main">Seishirō Itagaki</span> Japon general (1885 – 1948)

    Seichirō Itagaki , Japon asker ve siyasetçi. Japon İmparatorluk Kara Kuvvetleri'nin orgenerali, Kara Kuvvetleri Bakanı.

    <span class="mw-page-title-main">Tsushima Muharebesi</span> 27-28 Mayıs 1905 arasında Rusya ve Japon donanmaları arasında gerçekleşmiş deniz savaşı

    Tsuşima Muharebesi, Japonya'da Japon Denizi Muharebesi olarak da bilinir, modern çelik gövdeli savaş gemilerine sahip donanmalar arasında gerçekleşen ve kazanan tarafın kesin olarak belli olduğu tek deniz muharebesidir. Muharebe 27-28 Mayıs 1905 tarihlerinde Tsuşima Boğazında gerçekleşmiştir. Muharebede Amiral Togo Heihaçiro komutasındaki Japon İmparatorluk Deniz Kuvvetleri Birleşik Filosu, Amiral Zinovi Rojestvenski komutasındaki Rusya İmparatorluk Deniz Kuvvetleri Pasifik Filolarının üçte ikisini imha etmiştir. Rus donanması bölgeye intikal edebilmek için Baltık Denizindeki üslerden yola çıkarak 18 bin deniz mili katederek bölgeye gelmiştir.

    <span class="mw-page-title-main">Sibirya Müdahalesi</span>

    Sibirya Müdahalesi, 1918-1922 yılları arasında İtilaf Devletlerinin Rus İç Savaşına Bolşeviklere karşı müdahil olarak Rusya’nın Doğu sahillerini işgal ederek Beyaz Ordu'yu destekleme harekâtları. Bu harekâta özellikle Japonya İmparatorluğu yoğun bir askerî güç verecek ve 1920 yılında diğer İtilaf Devletleri çekilirken Sibirya bölgesini işgal etmeye devam edecektir.

    <span class="mw-page-title-main">Grigori Semyonov</span>

    Grigori Mihayloviç Semyonov veya Ataman Semyonov (Rusça: Григо́рий Миха́йлович Семёнов Rus İç Savaşı sırasında Sibirya Müdahalesi döneminde Japonya tarafından Sibirya bölgesinde desteklenen Beyaz Ordu komutanı ve Baykal Kazaklarının Atamanı. Rusya'da 1918-1922 yılları arasında gerçekleşen, pek çok Bolşevik'in ve sivilin katledilmesine sebep olan Beyaz Terör'ün en önemli komutanlarından biridir.

    <span class="mw-page-title-main">Portsmouth Antlaşması</span>

    Portsmouth Antlaşması, 5 Eylül 1905 tarihinde Rus İmparatorluğu ile Japon İmparatorluğu arasında yapılan ve 1904-1905 Rus-Japon Savaşı'nı sona erdiren antlaşmadır. Antlaşma için yapılan müzakereler 6-30 Ağustos tarihlerinde ABD'nin Maine eyaletinde yer alan Portsmouth Donanma Tersanesi'nde Başkan Theodore Roosevelt'in arabuluculuğunda gerçekleştirilmiştir. Antlaşma ile birlikte Japonya'nın Kore ve Mançurya'daki egemenliği arttı ve Rusya bölge üzerindeki haklarından vazgeçerek Port Arthur'u Japonya'ya vermiştir.

    <span class="mw-page-title-main">Vasili Vereşçagin</span> Savaş ressamı

    Vasili Vasilyeviç Vereşçagin, Rus savaş sanatçı ve yurt dışında yaygın olarak tanınan ilk Rus sanatçılarından biridir. Gerçekçi sahnelerinin grafik niteliği, birçoğunun hiçbir zaman basmamasına ya da sergilenmemesine neden oldu.

    <span class="mw-page-title-main">Aleksandr İzvolski</span> Rus diplomat

    Kont Aleksandr Petroviç İzvolski, Rus diplomat, I. Dünya Savaşı'nın başladığı yıllarda Büyük Britanya ile Rusya'nın ittifakının ana mimarı olarak hatırlanır.

    <span class="mw-page-title-main">Sarı Deniz Muharebesi</span>

    Sarı Deniz Muharebesi 10 Ağustos 1904'te meydana gelen bir deniz muharebesidir. Rus donanmasında bu savaş aynı zamanda 10 Ağustos Muharebesi olarak da bilinir. Bu muharebe, Rus donanmasının tasarladığı bir planı ortaya çıkardı ve Rus donanmasını limanlarına dönmeyi zorladı. Planın amacı Port Arthur'da bulunan Rus donanmasının bulundukları yerdeki ablukayı yarıp Vladivostok'taki Rus gemileriyle birleşmesiydi. 4 gün sonra, Ulsan yakınlarındaki başka bir muharebede Vladivostok'ta bulunan filonun sortisi engellendi. Bunun sonucunda iki yerde de bulunan Rus filoları oldukları yerde kalmak zorunda kaldı ve birleşemediler.

    <span class="mw-page-title-main">Donanma varlığı</span>

    Donanma varlığı veya İngilizce kullanımı ile Fleet in being, gemilerin limandan çıkmadan denizde oluşturmuş olduğu güçtür. Filo limanı terk edip düşmanla yüzleşirse, savaşta kaybedebilir ve artık düşmanın eylemlerini etkilemeyebilir, ancak limanda güvenli bir şekilde kalırken, düşman ona karşı korunmak için sürekli olarak kuvvet konuşlandırmak zorunda kalır. "Fleet in being" deniz kontrolünün bir parçası olamaz ama Denizde erişimi engelleme doktrininin parçası olabilir

    <span class="mw-page-title-main">Stepan Makarov</span>

    Stepan Osipoviç Makarov Rus İmparatorluk Donanması'nda son derece başarılı Rus koramiral ve okyanus bilimcici. Rusya Bilimler Akademisi tarafından yazmış olduğu birçok kitap nedeniyle ödüllendirildi. Batmazlık teorisinin yazarı ve Kiril tabanlı semafor alfabesinin geliştiricisidir. Buzkıran gemilerin kullanımı konusunda ısrarcıydı ve onun tasarladığı ilk buzkıran olan Yermak inşa edildi. Sahalin adasındaki Shiritoru kasabası, 1946'da onuruna Makarov olarak yeniden adlandırıldı.

    <span class="mw-page-title-main">Mukden Olayı</span> 1931de Mukden (Shenyang) yakınlarındaki demiryolu hattında dinamit patlaması

    Mukden Olayı veya Mançurya Olayı, Japon askerî personeli tarafından 1931 yılında Japonya'nın Mançurya'yı işgaline bahane olarak sahnelenen sahte bir bayrak olayıydı.

    <span class="mw-page-title-main">Aleksey Kuropatkin</span>

    Aleksey Nikolayeviç Kuropatkin, Ocak 1898'den Şubat 1904'e kadar Rusya İmparatorluk Savaş Bakanı ve daha sonra saha komutanı olarak görev yaptı. Tarihçiler genellikle onu 1904-1905 Rus-Japon Savaşı'ndaki, özellikle de Mukden Muharebesi'nde (1905) ve Liaoyang Muharebesi'nde büyük Rus yenilgilerinden sorumlu tutarlar.

    <span class="mw-page-title-main">Sovyet-Japonya Savaşı</span>

    Sovyet-Japonya Savaşı, II. Dünya Savaşı sonlarında 9 Ağustos-3 Eylül 1945 tarihleri arasında Sovyetler Birliği ve Japon İmparatorluğu arasında meydana gelen bir savaştır.

    <span class="mw-page-title-main">Mukden Muharebesi</span>

    Mukden Muharebesi, I. Dünya Savaşı öncesinde yapılan en büyük kara muharebelerinden biri ve Rus-Japon Savaşı'nın son ve en belirleyici büyük kara muharebesi, 20 Şubat - 10 Mart 1905 tarihleri arasında Japonya ve Rusya arasında Mançurya'daki Mukden yakınlarında yapılmıştır. Şehir günümüzde Çin'in Liaoning eyaletinin başkenti olan Şenyang olarak anılmaktadır.