İçeriğe atla

Ruksolitinib

Ruksolitinib, kemik iliğini etkileyen bir tür miyeloproliferatif neoplazm olan[1] orta veya yüksek riskli miyelofibrozisin tedavisinde kullanılan bir ilaçtır.[2][3] Ruksolitinib bir Janus kinaz inhibitörüdür.[1] ABD'de Incyte Corp tarafından Jakafi markası altında[1] ve dünyanın başka yerlerinde Novartis tarafından Jakavi markası altında geliştirilmiş ve pazarlanmıştır.[4]

Yan etkiler

Miyelofibrozda en sık görülen yan etkiler arasında trombositopeni (düşük kan trombosit sayısı), anemi (düşük alyuvar sayısı), nötropeni (düşük nötrofil düzeyi), idrar yolu enfeksiyonları (böbrek, renal pelvis, üreter, mesane veya üretra), kanama, morarma, kilo alımı, hiperkolesterolemi (yüksek kan kolesterol düzeyleri), baş dönmesi, baş ağrısı ve karaciğer enzim düzeylerinde yükselme sayılabilir.[5]

Polisitemi verada en sık görülen yan etkiler arasında anemi (düşük alyuvar sayısı) ve trombositopeni (düşük kan trombosit sayısı), kanama, morarma, hiperkolesterolemi (yüksek kan kolesterol düzeyleri), hipertrigliseridemi (yüksek kan yağ düzeyleri), baş dönmesi, artmış karaciğer enzim seviyeleri ve yüksek tansiyon sayılabilir.[6]

Akut graft-versus-host hastalığında en yaygın hematolojik yan etkiler anemi, trombositopeni ve nötropenidir.[7] En yaygın hematolojik olmayan yan etkiler arasında enfeksiyonlar ve ödem yer alır.[1]

İmmünolojik yan etkiler, herpes zoster (zona) ve fırsatçı enfeksiyonların vaka raporlarını içermektedir.[8] Metabolik yan etkiler kilo alımını içermektedir. Laboratuvar anormallikleri, alanin transaminaz (ALT) anormalliklerini, aspartat transaminaz (AST) anormalliklerini ve hafif yüksek kolesterol seviyelerini içermektedir.[7]

Kaynakça

  1. ^ a b c d "Jakafi- ruxolitinib tablet". DailyMed. 26 Şubat 2020. 3 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Kasım 2020. 
  2. ^ "Ruxolitinib". Nature Reviews. Drug Discovery. 11 (2): 103-4. February 2012. doi:10.1038/nrd3652. PMID 22293561. 
  3. ^ "Practical management of patients with myelofibrosis receiving ruxolitinib". Expert Review of Hematology. 6 (5): 511-23. October 2013. doi:10.1586/17474086.2013.827413. PMC 8201600 $2. PMID 24083419. 
  4. ^ "FDA Approves Jakafi® (Ruxolitinib) for the Treatment of Patients with Uncontrolled Polycythemia Vera". 4 Aralık 2014. 8 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2023. 
  5. ^ "Jakavi EPAR". European Medicines Agency (EMA). 17 Eylül 2018. 12 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Kasım 2020. 
  6. ^ "Jakavi EPAR". European Medicines Agency (EMA). 17 Eylül 2018. 12 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Kasım 2020. "Jakavi EPAR" 12 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi..
  7. ^ a b "Jakafi- ruxolitinib tablet". DailyMed. 26 Şubat 2020. 3 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Kasım 2020. "Jakafi- ruxolitinib tablet" 3 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi..
  8. ^ "An opportunistic infection associated with ruxolitinib, a novel janus kinase 1,2 inhibitor". Chest. 143 (5): 1478-1479. May 2013. doi:10.1378/chest.12-1604. PMC 5991580 $2. PMID 23648912. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Kan</span> hücrelerden meydana gelmiş yaşamsal sıvı

Kan, atardamar, toplardamar ve kılcal damarlardan oluşan damar ağının içinde dolaşan; akıcı plazma ve hücrelerden meydana gelmiş kırmızı renkli hayati sıvıdır.

<span class="mw-page-title-main">Alyuvar</span>

Alyuvar, kırmızı kan hücresi veya eritrosit, en yaygın kan hücresi türüdür. Çağdaş bilim insanları laboratuvarda alyuvar geliştirebilmeyi başarmışlardır.

Lökopeni veya Lökositopeni dolaşımdaki kanda bulunan lökosit sayısının azalması durumuna verilen isimdir. Lökositlerin ana görevi enfeksiyonlarla savaşmak olduğu için, lökosit sayısındaki düşüş enfeksiyon oluşumu riskini yükseltmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Trombosit</span> kanın pıhtılaşmaya yardımcı bileşeni

Trombosit veya kan pulcukları, kan pıhtılarının oluşumunda görev alan hücre parçalarına verilen isimdir. Platelet olarak da adlandırılır. Düşük trombosit seviyeleri veya fonksiyon anormallikleri (disfonksiyon) kanamaya yatkınlığı artırırken, yüksek trombosit seviyeleri -çoğunlukla asemptomatik- tromboz riskini yükseltir.

Hematoloji ya da kan bilimi. Tıbbın kan hastalıkları ile ilgili dalına verilen isim.

Aplastik anemi, kemik iliğinin yeteri kadar veya hiç yeni hücre üretememesi durumudur.

Düşük yoğunluklu lipoprotein kanda kolesterol taşıyan ve yoğunluğu 1,019-1,063 g/mL arasında olan lipoprotein sınıfına karşılık gelir. Karaciğerde üretilen çok düşük yoğunluklu lipoprotein metabolizması sonucu oluşur. LDL tanecikleri 18-25 nm çapındadır, taşıdığı lipitlerin yanı sıra apolipoprotein B-100 (apoB-100) ve apoE proteinlerini içerir. LDL seviyesi ile kalp hastalıkları arasındaki bağlantıdan dolayı sıkça "kötü" kolesterol olarak anılır. LDL'in başlıca işlevi, kolesterol ve trigliserit üreten hücre ve dokulardan bu molekülleri alıp bunlara gereksinimi olan hücre ve dokulara taşımaktır. Yapısında %21 protein, %11 trigliserit, %22 fosfolipid, %37 kolesterol ester, %8 serbest kolesterol ve %1 serbest yağ asitleri bulunur. Vücuttaki toplam kolesterolün %70'i LDL'de bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Statinler</span> İlaç Grubu

Lipit düşürücü bir ilaçlar grubu olan statinler yüksek kan kolesterol düzeylerinden dolayı kardiyovasküler hastalık riski taşıyan kişilerde kolesterolu düşürmek için kullanılırlar.

<span class="mw-page-title-main">Hemolitik üremik sendrom</span>

Hemolitik üremik sendrom (HÜS), kılcal damar kanaması sonucu Anemi, akut böbrek yetmezliği ve düşük trombosit seviyesi ile tanımlanır. En sık görülen şekli, kanamalı ishal yapan E. coli enfeksiyonlarının bazılarında görülen bir komplikasyondur.

<span class="mw-page-title-main">Fibratlar</span>

Farmakolojide fibratlar bir amfipatik karboksilik asit sınıfıdır. Başta Hiperkolesterolemi olmak üzere çeşitli metabolik bozuklukların tedavisinde kullanılırlar, yani lipit düşürücü ilaçlardır.

<span class="mw-page-title-main">Meloksikam</span> non steroidal antienflamatuar ilaç etken maddesi

Meloksikam primer dismenore, ameliyat sonrası ağrı, romatoid artrit ve osteoartrit semptomlarını azaltmak için kullanılan bir non steroidal antienflamatuar ilaç etken maddesidir. Piroksikamla çok benzeşmektedir. Bir selektif COX-2 inhibitörü bir olan non-streoid antienflamatuvar olan bir ilaçtır. COX-2 spesifik ürünler gibi miyokardiyal prostasiklini inhibe etmediği için hipertansiyona ve ödeme neden olmaz. Kardiyovasküler risk açısından oldukça güvenli bir alternatiftir. Meloksikam’ın, bazı klasik NSAİ ilaçlar tarafından indüklenen trombosit agregasyonu inhibisyonu sonucu oluşan kanama zamanının uzaması üzerine etkisi yoktur.

<span class="mw-page-title-main">Ketoprofen</span> Ağrı kesici ve ateş düşürücü etkiye sahip bir ilaç etken maddesi

Ketoprofen, ağrı kesici ve ateş düşürücü etkiye sahip bir ilaç etken maddesidir. Non steroidal antiinflamatuar ilaçların propiyonik asitler sınıfındandır.

Bağışıklık yetmezliği veya bağışıklık eksikliği, bağışıklık sisteminin herhangi bir nedenle baskılanması ve doğal davranışlarının kısıtlanması sonucunda savunma sistemi elemanları arasındaki koordinasyonun bozulması olgusudur. Memelilerin fizyolojik savunma sistemi 3 ana parçadan oluşur:

<span class="mw-page-title-main">Orak hücreli anemi</span>

Orak hücreli anemi, alyuvarlardaki oksijen taşıyıcı protein olan hemoglobinin anormalliği sonucu alyuvarların orak şeklini almasıyla oluşan otozomal resesif kalıtılan genetik bir hastalıktır.

Dasatinib, belirli kronik miyeloid lösemi (KML) ve akut lenfoblastik lösemi (ALL) vakalarını tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır. Spesifik olarak Philadelphia kromozomu pozitif (Ph+) olan vakaları tedavi etmek için kullanılır. Ağızdan alınır.

<span class="mw-page-title-main">Gaucher hastalığı</span> genetik bir hastalık

Gaucher hastalığı [ (GD)], hücrelerde ve belirli organlarda glukoserebrosidin biriktiği genetik bir hastalıktır. Bozukluk, morarma, yorgunluk, anemi, düşük kan trombosit sayısı ve karaciğer ve dalakta büyüme ile karakterizedir ve glukoserebrosid üzerinde etkili olan glukoserebrosidaz enziminin kalıtsal eksikliğinden kaynaklanır. Enzim kusurlu olduğunda, özellikle beyaz kan hücrelerinde ve özellikle makrofajlarda glukoserebrosid birikir. Glukoserebrosid dalakta, karaciğerde, böbreklerde, akciğerlerde, beyinde ve kemik iliğinde toplanabilir.

Tracleer ve Safebo markası altında satılan Bosentan, pulmoner arter hipertansiyonunun (PAH) tedavisinde kullanılan ikili bir endotelin reseptörü antagonisti ilaçtır.

Gansiklovir, sitomegalovirüs (CMV) enfeksiyonlarını tedavi etmek için kullanılan antiviral bir ilaçtır.

Tedizolid oksazolidinon sınıfı bir antibiyotiktir. Tedizolid fosfat, tedizolid aktif bileşiğinin bir fosfat ester ön ilacıdır. Trius Therapeutics'in satın alınmasının ardından Cubist Pharmaceuticals tarafından geliştirilmiştir ve akut bakteriyel cilt ve cilt yapısı enfeksiyonlarının tedavisi için pazarlanmaktadır.

Polisitemia vera, polisitemia rubra vera ya da kısaca PV, kemik iliğinin normalden fazla kırmızı kan hücresi üretmesiyle karakterize, nadir görülen bir myeloproliferatif neoplazm olarak bilinir. Sıklıkla janus kinaz 2 geninde gerçekleşen JAK2 V617F somatik mutasyonu sebebiyle ortaya çıkar. Bu mutasyon, ilgili genin 617. pozisyonundaki valin amino asidinin yerine fenilalanin amino asidinin kodlanması sonucu görülür.