İçeriğe atla

Roze

Türkiye'de üretilmiş bir şişe roze.

Roze (Fransızca: rosé) veya blush, üzüm kabuğunun renginin bir kısmını içeren, ancak kırmızı şarap olarak nitelendirmek için yeterli renkte olmayan bir şarap türüdür. Roze şarabın sahip olduğu renk, kullanılan üzüm çeşitlerine ve şarap yapım tekniklerine bağlı olarak soluk bir "soğan kabuğu" turuncusundan canlı bir mora kadar değişebilir. Şarap genellikle Fransızca, Portekizce ve İngilizce konuşulan ülkelerde rose, İspanyolcada rosado veya İtalyancada rosato olarak bilinir. Roze şaraplar, çok çeşitli üzümlerden yapılmakla birlikte, dünyanın her yerinde bulunabilir.

Etimoloji

Roze, Fransızca gül rengi anlamındaki rosé sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen rosatus sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince rosa "gül" sözcüğünün geçmiş zaman fiil-sıfatıdır. Türkçede 1940'lardan beri bu şarap türünü tanımlamak için kullanılmaktadır.[1]

Blush ve rose aynı anlama gelebilmekle birlikte, blush terimi farklı pembe renkli şarap türlerini sınıflandırmak için de kullanılabilmektedir. Blush bazen tatlı roze şarapları tanımlamak için, bazen de ABD üretimi roze şarapları tanımlamak için kullanılmıştır. İngilizce açık pembe anlamına gelen blush ismi Kaliforniya'daki şarap üreticilerine dayanmaktadır.[2]

Üretim

Roze şarap üretmenin farklı yolları vardır. Bunlardan ilki maserasyon sırasında kabukların şıraya temas süresinin ayarlanmasıdır. Diğer yöntem saignée olarak adlandırılmakta olup, normalde kırmızı şarap üretimi için kullanılacak mayşenin maserasyonun başlarında kısmen preslenmesiyle gerçekleştirilmektedir. Bu işlem sonucunda mayşeden roze yapımı için şıra uzaklaştırılacağından ötürü kalan mayşenin cibre/üzüm suyu oranı yükselir. Bu nedenden ötürü saignée metoduyla normal bir roze ve daha yoğun bir kırmızı şarap elde edilir.[3]

Roze, kırmızı şarabın aktif karbon gibi maddeler vasıtasıyla filtre edilmesi sonucunda renk kaybına uğratılmasıyla da yapılabilir, ancak bu işlem renk dışındaki çeşitli bileşikleri de filtre edebileceğinden ötürü nadiren kaliteli roze üretiminde kullanılır.[3] Roze üretiminde kırmızı ve beyaz şarabın karıştırıldığı harmanlama işlemi Fransa gibi ülkelerde teşvik edilmeyen bir uygulama olup, bu metot Avrupa'daki çeşitli yerlerde yasadışıdır.[4]

Kaynakça

  1. ^ "roze". Nişanyan Sözlük. 30 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2021. 
  2. ^ Beavers, words: Keith (20 Haziran 2016). "Your Guide To Blush Wine, Which Isn't Rosé But Kind Of Is". VinePair (İngilizce). 21 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2021. 
  3. ^ a b J. Robinson (ed) "The Oxford Companion to Wine" Third Edition pg 593 Oxford University Press 2006 0-19-860990-6
  4. ^ "Just mix red and white and you'll be in the pink: Brussels enrages Provence rosé winemakers". the Guardian (İngilizce). 17 Mart 2009. 6 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2021. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Tanen</span>

Tanen, tannik asit olarak da bilinir. Tanenler polifenolik bileşikler olup, kolza, bakla, çay ve sorgumda gibi bitkilerden elde edilen, açık sarı-kahverengi toz, pul ya da süngersi bir kütle halindeki biçimsiz (amorf) maddelere verilen addır.

<span class="mw-page-title-main">Şarap</span> üzümden yapılan fermente içecek

Şarap veya mey, fermente meyvelerden yapılan alkollü bir içecektir. Maya, meyvelerdeki şekeri tüketir ve onu etanol ve karbondioksite dönüştürerek ısı açığa çıkarır. Şarap erik, kiraz, nar, yaban mersini, frenk üzümü ve mürver gibi çeşitli meyvelerden yapılabilse de çoğunlukla üzümden yapılır ve "şarap" terimi genellikle bir niteleyici olmadan kullanıldığında üzüm şarabını ifade eder. Şarap, çoğunlukla %9 ila %15 arası alkol ihtiva etmektedir. Başka meyvelerden de üretilebilen şaraplar o meyvenin adı ile anılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Salça</span>

Salça, domates veya kırmızı biberin çeşitli işlemlerden geçirilmesiyle üretilen, yemeğe lezzet ve renk katmak için kullanılan, koyu kırmızı renkli, tuzlu, uzun ömürlü, Türk mutfağına has ezmedir.

<span class="mw-page-title-main">Brendi</span>

Brendi, damıtılmış şaraptan üretilen yüksek dereceli alkollü içki. Üzümden yapılan şarabın yanı sıra mayalanmış başka meyvelerden, mesela elma ve kirazdan da üretilir.

<span class="mw-page-title-main">Şarapçılık</span>

Şarapçılık, şarap üretimine verilen addır. Şarabın yapılacağı üzüm veya başka bir meyvenin seçimiyle başlar, yapımı biten şarabın şişelenmesiyle sona erer. Çoğu şarap üzümden yapılsa da, diğer meyvelerden veya zehirli olmayan bitkilerden de yapılabilir. Bal şarabının sudan sonraki en önemli malzemesi baldır. Şarap yapımının tarihi bin yıldan fazladır. Şarap ve şarap yapımı bilimi önoloji olarak bilinir. Şarap üreticisine şarap tüccarı da denilebilir. Üzüm yetiştiriciliği bağcılıktır ve birçok üzüm çeşidi vardır.

<span class="mw-page-title-main">Misket (üzüm)</span>

Misket üzüm familyası, yüzyıllardır dünyada şarap üretimi, kuru üzüm ve sofralık üzüm olarak tüketilen Vitis vinifera türüne ait 200'den fazla üzüm çeşidini içerir. Renkleri, Muscat Ottonel gibi beyazdan, Moscato Giallo gibi sarıya, Moscato rosa del Trentino gibi pembeye ve siyaha yakın olan Hamburg Misketi 'ne kadar değişir. Misket üzümleri ve şarapları neredeyse her zaman belirgin tatlı çiçek aromalıdır. Misket üzüm çeşidinin çokluğu ve sayısı belki de en eski evcilleştirilmiş üzüm çeşidi olduğunu akla getirir. Vitis vinifera üzüm çeşidindeki çoğu familyanın Misket çeşidinden geldiğine dair teoriler vardır.

<span class="mw-page-title-main">Kırmızı şarap</span> koyu renkli üzüm çeşitlerinden yapılan bir şarap

Kırmızı şarap, koyu renkli üzüm çeşitlerinden yapılan bir şarap türü. Kırmızı şarap kategorisindeki içeceklerin gerçek rengi, üretildiği üzüme göre, menekşeden tuğla kırmızısı ve kahverengiye kadar değişebilir. Koyu (siyah) üzümlerin suyu yeşilimsi-beyaz renktedir; kırmızı renk üzümün kabuğunda bulunan antosiyan pigmentlerinden gelir. Bu yüzden kırmızı şarap üretim sürecinin büyük bölümü, üzüm kabuğundan renk ve tat unsurlarının elde edilmesi üzerinedir.

<span class="mw-page-title-main">Beyaz şarap</span> bir şarap türü

Beyaz şarap, maserasyon olmadan fermante edilen bir şarap türüdür. Rengi saman sarısı, sarı-yeşil veya altın sarısı olabilmektedir. Herhangi bir renkte kabuğa sahip olabilen üzümlerin renksiz posasının alkolik fermantasyonu ile üretilir. Beyaz şarap en az 4.000 yıldır varlığını sürdürmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Şarabın rengi</span>

Şarap rengi çoğu şarapların kolaylıkla tanınabilir özelliklerinden biridir. Renk şarabın Sınıflandırılması, şarap tadımında da bir unsurdur çünkü ağır şaraplar genellikle daha koyu renklidir. Şarabın rengini yargılamak için geleneksel olarak kullanılan aksesuar mahzenin loş ışığında sıvının renginin görülmesini sağlayan ve sığ bir bardak olan tastevin aksesuarıdır. Renk şarapların sınıflandırılmasında bir unsurdur.

<span class="mw-page-title-main">Provans şarabı</span>

Provans şarabı güneydoğu Fransa'daki Fransız şarabı üreten Provans bölgesinden gelir. Romalılar bölgeyi provincia nostra adıyla adlandırdı. Provans Alpler'in hemen güneyinde İtalya dışındaki ilk Roma eyaletiydi.

<span class="mw-page-title-main">Gürcü şarabı</span>

Gürcistan, dünyada en erken şarap üretimine başlayan ülkelerden biridir. Transkafkasya'nın verimli vadileri 8000 yıldır üzüm yetiştiriciliğine ve şarap üretimine ev sahipliği yapmaktadır. Gürcistan tarihinde binlerce yıldır şarap üretimi ve onun önde gelen ekonomik rolü nedeniyle, Gürcistan'da şarap ulusal kimlikle iç içe ve ayrılmaz olarak kabul edilir.

Şarabın sınıflandırılması menşei yeri veya unvanı şarap yapım yöntemleri ve stili tatlılık ve bağ bozumu veya kullanılan üzüm çeşidi gibi çeşitli yöntemlere göre yapılabilir. Uygulamalar farklı ülke ve bölgelere göre değişiklik gösterir ve birçok uygulama zaman içinde farklılık göstermiştir. Bazı sınıflandırmalar menşei ülkelerinde şarap yasasının bir parçası olarak resmi korumadan yararlanırken diğerleri bu tür bir koruması olmayan yetiştirici örgütleri tarafından oluşturulmuştur. Şarabın sağlığa etkileri, şarabın yaşlanması, şarabın tatlılığı, şarabın rengi önemli özelliklerdir.

<span class="mw-page-title-main">Grenache</span>

Grenache ya da Garnacha (IPA: [ɡaɾˈnatʃa]) dünyada en çok ekilen kırmızı şaraplık üzüm çeşitlerinden biridir. Geç olgunlaşır bu nedenle üzümün büyük olasılıkla geldiği İspanya'da bulunanlar gibi sıcak ve kuru koşullara ihtiyaç duyar. Aynı zamanda İtalya'nın güneyindeki Sardunya adasında, Fransa'da, Avustralya'da ve Kaliforniya'daki Monterey AVA ve San Joaquin Vadisi'nde yetiştirilir.

<span class="mw-page-title-main">Bağcılıkta olgunlaşma</span>

Bağcılıkta olgunlaşma, hasat başlangıcını işaret eden asmadaki şaraplık üzümlerin olgunlaşmasının tamamlanmasıdır. Olgunluğu tam olarak neyin oluşturduğu, hangi tarz şarap üretildiğine ve şarap üreticisinin olgunluk kıstaslarına göre değişir. Üzümler toplandıktan sonra şarabın kalitesini etkileyecek olan üzümün fiziksel ve kimyasal bileşenleri belirlenir. Bu yüzden hasat için en uygun olgunluk anının belirlenmesi şarapçılıkta en önemli karardır.

<span class="mw-page-title-main">Turuncu şarap</span> beyaz şaraplık üzümlerden yapılan ve üzüm kabukları çıkarılmayan şarap türü

Turuncu şarap bir şarap türüdür. Şarabın rengi turuncu sarıya çalar. Üzüm kabukları tipik beyaz şarap üretiminde olduğu gibi çıkarılmaz ve meyve suyuyla günler hatta aylarca temas halinde kalır.

Maserasyon, üzüm ezildikten sonra elde edilen ve üzüm kabuklarını ihtiva eden mayşenin kapalı kaplarda bekletilmesiyle gerçekleştirilen şarapçılık işlemidir. İşlem sonucunda kabukta bulunan bileşenlerin üzüm suyuna (şıraya) geçmesi sağlanmakta olup, cibreden şıraya renk, koku ve lezzetin yanı sıra tanen ve dolgunluk geçişi sağlanır.

<span class="mw-page-title-main">Teinturier</span>

Teinturier üzümleri, üzüm tanesinin özünde biriken antosiyanin pigmentlerinden kaynaklanan eti ve suyu kırmızı renkli üzümlerdir. Çoğu durumda, antosiyanin pigmentleri yalnızca dış kabuk dokusuyla sınırlıdır ve çoğu koyu kabuklu üzüm çeşidinin sıkılmış üzüm suyu berraktır. Kırmızı şarabın kırmızı rengi, fermantasyon işlemi sırasında belirli bir süre boyunca maserasyon yapılmış (ezilmiş) kabuklardan çıkarılan antosiyaninlerden gelir.

Mayşe, içki, meyve suyu ve salça üretimi gibi endüstrilerde kullanılan bir terimdir. Biracılıkta maltın haşlanması sürecindeki sıvının adıdır. Mayşe süzüldükten sonra elde edilen sıvı ise şerbet olarak adlandırılır. Şarapçılıkta ise üzümlerin sap ve çöplerinden ayrılarak ezildikten sonraki halini tanımlar ve eğer kırmızı şarap veya roze üretilecekse maserasyona tabi tutulabilir. Meyve suyu sanayisinde de presleme öncesinde meyvelerin ezilmesini tanımlar. Meyve mayşesine askorbik asit ve enzim ilavesi yapılabilir veya mayşe ısıtılabilir.

<span class="mw-page-title-main">Poulsard</span>

Poulsard, Jura şarap bölgesinden gelen kırmızı bir Fransız şarap üzüm çeşididir. Ploussard adı esas olarak Pupillin kasabası çevresinde kullanılır, ancak Jura'nın her yerindeki şarap etiketlerinde onaylı eşanlamlı olarak görünebilir. Teknik olarak koyu kabuklu bir noir üzümü olmasına rağmen, Poulsard'ın kabukları çok incedir ve düşük miktarda renk fenolleri içerir ve uzun süreli maserasyonla bile çok soluk renkli kırmızı şaraplar üretir ve beyaz şarap üretmek için kullanılabilir. Bu nedenle, Poulsard genellikle diğer kırmızı kabuklu çeşitlerle harmanlanır veya açık renkli roze şaraplar üretmek için kullanılır. Ayrıca üzüm, blanc de noir beyaz şarapları ve köpüklü cremants yapmak için kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Muscat Blanc à Petits Grains</span>

Muscat Blanc à Petits Grains, Vitis vinifera'nın Muscat ailesinin bir üyesi olan Yunan kökenli bir beyaz şarap üzümüdür. İsmi, karakteristik küçük tane boyutundan ve sıkı salkımlarından gelir. Moscato bianco, Muscat blanc, Muscat Canelli, Muscat de Frontignan, Muscat de Lunel, Muscat d'Alsace, Muskateller, Moscatel de Grano Menudo, Moscatel rosé ve Sárgamuskotály gibi çeşitli yerel isimlerle bilinir.