İçeriğe atla

Robotnik (1983–1990)

Robotnik (İşçi), Polonya'daki sıkıyönetim döneminde, 1983-1990 yılları arasında Polonya Halk Cumhuriyeti'ndeki Dayanışma direniş hareketinin demokratik sosyalist kanadı tarafından yayınlanan bir yeraltı gazetesinin (bibuła) adıydı.[1] Adını Polonya Sosyalist Partisi'nin savaş öncesi aynı adlı süreli yayınından almıştır.

Ayrıca bakınız

  • Tygodnik Solidarność

Kaynakça

  1. ^ Kamiński, Łukasz; Waligóra, Grzegorz (2010). NSZZ Solidarność, 1980--1989: WOKÓŁ SOLIDARNOŚCI. Instytut Pamięci Narodowej. s. 432. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Gdańsk</span>

Gdańsk, Polonya'da bulunan bir şehirdir.

<span class="mw-page-title-main">Rosa Luxemburg</span> Polonyalı-Alman Marksist devrimci (1871–1919)

Rosa Luxemburg, Polonyalı Marksist, filozof, ekonomist, savaş karşıtı aktivist ve devrimci sosyalistti. 28 yaşında Alman vatandaşı oldu.

<span class="mw-page-title-main">Lech Kaczyński</span> 4. Polonya cumhurbaşkanı

Lech Aleksander Kaczyński, 2005-2010 arasında Polonya Cumhurbaşkanı, 2002-2005 arasında da Varşova Belediye Başkanı olan Polonyalı siyasetçi. Aynı zamanda eski başbakan Jarosław Kaczyński'nin ikiz kardeşidir. 10 Nisan 2010 tarihinde Rusya'da bir uçak kazasında eşiyle birlikte ölmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Ukrayna Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti</span> Devlet

Ukrayna Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti, 1917 Ekim Devrimi ile kurulan SSCB'yi oluşturan 15 birlik cumhuriyetinden biri. Kuzeyde ve doğuda Rusya SFSC, güneyde Azak Denizi ve Karadeniz, güneybatıda Moldova SSC ve Romanya, batıda Macaristan, Çekoslovakya ve Polonya, kuzeybatıda da Belarus SSC ile çevrilidir.

<span class="mw-page-title-main">Lech Wałęsa</span> 2. Lehistan cumhurbaşkanı

Lech Wałęsa, Polonya İşçi Partisi önderi ve 1990-95 arası Polonya Cumhurbaşkanı olmuştur. 1983 Nobel Barış Ödülü sahibidir. Polonya'da sosyalist dönemin ilk bağımsız işçi örgütü Dayanışma Sendikası'na (Solidarność) başkanlık etmiş, çok partili düzene geçişte önemli rol oynamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Nazi Almanyası</span> 1933ten 1945e dek Nazi Partisi yönetimindeki Almanya

Nazi Almanyası, Almanya’nın 1933 ile 1945 yılları arasında, Nasyonal Sosyalist Alman İşçi Partisi (NSDAP) idaresi altında, tek parti rejimine dayalı yönetim sistemiyle “Führer” unvanlı hükûmet (1933-1945) ve devlet başkanı (1934-1945) Adolf Hitler’in liderliğinde egemenlik sürdüğü döneme verilen isim. Alman tarihi içerisinde “Reich”ların üçüncüsüdür; bundan dolayı Üçüncü Reich ismiyle de nitelendirilir.

Brejnev Doktrini, Soğuk Savaş dönemi sırasında Sovyetler Birliğinin dış politikasını belirleyen bir doktrindir.

Avrupa komünizmi ya da Avrokomünizm, 1970'li yıllarda kimi Batı Avrupa ülkelerindeki komünist partilerin izledikleri, politik ve kuramsal yenilenme hareketi. Hareketin arka planını Sovyetler Birliği Komünist Partisi'nin (SBKP) 1956 yılında yaptığı 20. Kongre ve sonrasında gündeme gelen Destalinizasyon süreci ile Doğu Avrupa'daki ayaklanmalar, Çin-Sovyet ayrılığı gibi uluslararası komünist hareketi geniş çaplı etkileyen tarihsel olaylar belirliyordu.

<span class="mw-page-title-main">Polonya tarihi</span>

Polonya tarihi ya da Lehistan tarihi bugünkü Polonya Cumhuriyeti topraklarının tarih öncesi dönemlerden günümüze kadar uzanan tarihini kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Polonya Halk Cumhuriyeti</span>

Polonya Halk Cumhuriyeti, Polonya'nın 1952-1989 yılları arasındaki resmî adı. II. Dünya Savaşı'nın sonunda, savaş öncesi Polonya topraklarının bir kısımına Sovyetlerin Almanlardan aldıkları toprakların da dahil edilmesiyle kuruldu. Polonya Halk Cumhuriyeti COMECON ve Varşova Paktına üyeydi.

<span class="mw-page-title-main">Wojciech Witold Jaruzelski</span> Lehistanın ilk cumhurbaşkanı

Wojciech Witold Jaruzelski, 1981-1989 arasında devlet başkanı, 1989-1990'da cumhurbaşkanı olan Polonyalı komünist asker, devlet adamı.

<span class="mw-page-title-main">Solidarność</span>

Solidarność veya Dayanışma 31 Ağustos 1980 tarihinde Polonya Halk Cumhuriyetindeki Gdańsk Tersanesi işçileri arasında kurulan sendika. İlk lideri Lech Wałęsa’dır.

<span class="mw-page-title-main">Polonya Birleşik İşçi Partisi</span>

Polonya Birleşik İşçi Partisi 16-21 Aralık 1948 tarihleri arasında Polonya'da kurulan komünist partidir. Polonya Halk Cumhuriyeti'nde tek parti iktidarı olmuştur. Polonya Halk Cumhuriyeti dağılınca parti 1 yıl daha açık kalmıştır. 1990'dan sonra feshedilmiştir. 1989 Polonya genel seçimlerinde parti Solidarność muhalefet olarak adını çok duyursa bile %2 farkla seçimde PZPR 1. olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Rus İç Savaşı'nda bağımsızlık yanlısı hareketler</span>

Rus İç Savaşı'nda bağımsızlık yanlısı hareketler, Ekim Devrimi'nin ardından başlayan Rus İç Savaşı yıllarında eski Rus İmparatorluğu topraklarında Bolşevik olmayan ulus devlet tarzında şeklinde isteyen gruplardır. Ayrılıkçı görüşlere sahip bu grupların birçoğu İtilaf Devletleri tarafından askeri ve politik olarak desteklenmişlerdir. Bununla birlikte Beyaz Ordu'da İtilaf Devletlerini destekleyen bazı gruplar da bu hareketlere destek vermişlerdir, fakat sayısı sınırlıdır.

<span class="mw-page-title-main">Ignacy Daszyński</span>

Ignacy Ewaryst Daszyński, 1918'de Lublin'de oluşturulan ilk Polonya hükûmetinin, İkinci Polonya Cumhuriyeti'nden Polonyalı sosyalist politikacı, gazeteci ve Başbakanıydı. Ekim 1892'de Polonya Sosyalist Partisi'nin (PPS) öncülüğünü kuran Polonya Sosyal Demokrat Partisi'ni (PPSD) kurdu. 1897'de Avusturya Parlamentosu'na seçildi ve 1918 yılına kadar görev yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Çekoslovakya Sosyalist Cumhuriyeti</span> Orta Avrupada bir cumhuriyet (1960-1990)

Çekoslovakya Sosyalist Cumhuriyeti, Orta Avrupa'da 1948'den 1990'a kadar varlığını varlığını sürdürmüş ülke.

<span class="mw-page-title-main">Riga Antlaşması (1921)</span>

Riga Antlaşması veya Riga Barışı, İkinci Polonya Cumhuriyeti, Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti ve Ukrayna Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti arasında Letonya'nın başkenti Riga'da 18 Mart 1921 tarihinde imzalanan antlaşma. Bu antlaşmayla birlikte Polonya-Sovyet Savaşı sona erdi.

<span class="mw-page-title-main">Józef Cyrankiewicz</span> Polonyalı siyasetçi (1911-1989)

Józef Adam Zygmunt Polonyalı bir sosyalist (PPS) ve 1948'den sonra Komünist politikacı. 1947-1952 yılları arasında Polonya Halk Cumhuriyeti'nin başbakanı ve 1954-1970 yılları arasında 16 yıl boyunca tekrar görev yaptı. Ayrıca 1970'ten 1972'ye kadar Polonya Devlet Konseyi Başkanı olarak görev yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Polonya Yuvarlak Masa Görüşmeleri</span>

Polonya Yuvarlak Masa Görüşmeleri 6 Şubat - 5 Nisan 1989 tarihleri arasında Polonya'nın Varşova kentinde gerçekleşti. Hükûmet, artan toplumsal huzursuzluğu yatıştırmak amacıyla yasaklı sendika Solidarność ve diğer muhalif gruplarla görüşmeler başlattı.

<span class="mw-page-title-main">Eugeniusz Smolar</span> Polonyalı gazeteci

Eugeniusz Smolar', Polonyalı gazeteci ve Polonya Halk Cumhuriyeti dönemindeki muhalefet hareketinin bir üyesidir. Varşova'daki Stefan Batory Vakfı'nın başkanı olan Aleksander Smolar'ın kardeşidir, 1988 yılında Amerikalı finansçı ve hayırsever George Soros tarafından kurulmuştur. Önde gelen komünist aktivist Grzegorz Smolar'ın oğludur.