İçeriğe atla

Riin Tamm

Riin Tamm
Riin Tamm
Doğum12 Ağustos 1981 (43 yaşında)
Tartu, Estonya[1]
MilliyetEstonyalı
MeslekGenetik bilimci
Tanınma nedeniGenetiğin yaygınlaştırılması
Riin Tamm, 2021 Paide, Estonya'daki Görüş Festivali'nde

Riin Tamm (d. 12 Ağustos 1981), Estonyalı bir genetikçi ve bilimin popülerleştiricisidir. Estonya Eğitim ve Araştırma Bakanlığı bünyesinde Gençlik ve Yetenek Politikası Departmanı başkanıdır.[2] Daha önce Tartu Üniversitesi Gençlik Akademisi'nin direktörlüğünü yapmıştır.[3]

Hayatının erken dönemi ve eğitimi

Tamm Tartu'da doktor anne ve babanın kızı olarak doğdu ve Põlva yakınlarındaki Peri köyünde büyüdü.[1] 1997-2000 yılları arasında Tartu'daki Miina Härma Gymnasium'a katıldı. 2001'den 2005'e kadar Tartu Üniversitesi'nde moleküler tanı eğitimi aldı ve 2005'ten 2007'ye kadar 2007'de aldığı yüksek lisans derecesi üzerinde çalıştı. Andres Metspalu ve Kersti Oselin danışmanlığında hazırlanan yüksek lisans tezi, İnsan tiopürin metiltransferaz farmakogenetiği: Estonya popülasyonunda genotip-fenotip korelasyonu ve haplotip analizi başlığını taşıyordu.[4][5] Daha sonra insan genetiği alanında doktora çalışmalarına başladı.[1]

Yayınları ve programlar

Tamm'ın araştırmaları bilimsel dergilerde yayımlanmış ve Postimees gazetesi, Radio Kuku'nun Düşen Elma programı (Kukkuv – 28 Ağustos 2010) ve Eesti Televisioon'un İyi Vizyon programı (15 Ekim 2009, 20 Ekim 2011, 17 Ocak 2012) dahil olmak üzere birçok programda gösterilmiştir.[4][6] Estonya bilim yarışması programı Rakett69'da jüri üyelerinden biri olmuştur.[7]

Tamm, doktorların muhafazakar olduklarını ve tedaviyi iyileştirmek için genetik bilgiyi kullanmaya görece az ilgi duyduklarını açıklamıştır.[8] Haziran 2012'de yaptığı bir röportajda, insan genetik yapısının haritasını çıkarmak için daha fazla çalışmaya ihtiyaç olduğunu, ancak şimdiden çok şey yapıldığını açıkladı. "Genetik bilgi, belirli hastalıkların riskini belirlemeye yardımcı olabilir ve uygun ilaç tedavilerinin belirlenmesinde faydalı olabilir." demiştir.[9]

Profesyonel hizmetleri

Tamm, Estonya İnsan Genetiği Derneği[10] ve Estonya Gerontoloji ve Geriatri Derneği[11] yönetim kurulu üyesidir ve Estonya Genom Vakfı tarafından düzenlenen Yıllık Uluslararası Gen Forumu konferansının Bilimsel Program Komitesi Başkanıdır.[12] 2011 yılında Arşimet Vakfı ve Eğitim ve Araştırma Bakanlığı'nın girişimiyle Estonya'yı dolaşan ve okullarda ve akademik kurumlardaki etkinliklere katılan 26 bilim insanından biri olarak seçildi.[1]

Ödülleri

2012 yılında Estonya Ulusal Bilim İletişimi dalında "Bilim ve teknoloji alanında en popüler bilim insanı, gazeteci, öğretmen vb." kategorisinde ikincilik ödülüne layık görüldü.[4]

Yayınları

Tamm, insan genetiği ve gerontoloji ile ilgili konularda aşağıdakiler de dahil olmak üzere çeşitli makalelerin yazarlığını veya ortak yazarlığını yapmıştır:[4]

Web of Science'a göre, yayınlarına 23 kez atıf yapılan Tamm'ın h-endeksi 3'tür.[13]

Kaynakça

Alıntılar

  1. ^ a b c d "Värviliste jalgadega naine murrab müüte". Tartu Postimees (Estonca). 29 Kasım 2011. 16 Ocak 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Aralık 2012.  Birden fazla yazar-name-list parameters kullanıldı (yardım); Yazar |ad1= eksik |soyadı1= (yardım)
  2. ^ "Contacts". Estonian Ministry of Education and Research. 26 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2021. 
  3. ^ "University of Tartu Youth Academy". 31 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2022. 
  4. ^ a b c d Riin Tamm – Estonian Research Information System.
  5. ^ Riin Tamm – Labome.org.
  6. ^ Estonian Academy of Sciences 2012, s. 49.
  7. ^ Meist 14 Eylül 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Rakett69
  8. ^ Randla 2011.
  9. ^ Kerge 2012.
  10. ^ Juhatus – Eesti Inimesegeneetika Ühing.
  11. ^ Board: Eesti Gerontoloogia ja Geriaatria Assotsiatsioon.
  12. ^ The 13th International Gene Forum 2013.
  13. ^ "Tamm, Riin". Science Citation Index. Web of Science. Thomson Reuters. 2012. 

Bibliyografya

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Estonya</span> Kuzey Avrupada bir ülke

Estonya ya da resmî adıyla Estonya Cumhuriyeti, Kuzey Avrupa'da bulunan bir Baltık devletidir. Kuzeyinde Finlandiya Körfezi ve Finlandiya, güneyinde Letonya, batısında Baltık Denizi ve İsveç, doğusunda Peipus Gölü ve Rusya bulunmaktadır. Başkenti ve en büyük şehri Tallinn'dir. Estonya toprakları anakara ve Baltık Denizi'ndeki 2.222 adadan oluşur. Nemli karasal iklim görülür. Ülke nüfusunun büyük çoğunluğunu bir Fin halkı olan Estonlar oluşturmaktadır. Ülkenin resmî dili, Finceden sonra dünyanın en çok konuşulan ikinci Baltık-Fin dili olan Estoncadır. Yapılan araştırmalara göre Estonya, Avrupa'nın; komşusu Finlandiya'dan sonra en temiz ikinci ülkesi, yaşam kalitesi en yüksek dokuzuncu ülkesi, en güvenli beşinci ülkesidir.

<span class="mw-page-title-main">DNA</span> Canlıların genetik bilgilerini barındıran molekül

Deoksiriboz nükleik asit veya kısaca DNA, tüm organizmaların ve bazı virüslerin canlılık işlevleri ve biyolojik gelişmeleri için gerekli olan genetik talimatları taşıyan bir nükleik asittir. DNA'nın başlıca rolü bilgiyi uzun süre saklamasıdır. Protein ve RNA gibi hücrenin diğer bileşenlerinin inşası için gerekli olan bilgileri içermesinden dolayı DNA; bir kalıp, şablon veya reçeteye benzetilir. Bu genetik bilgileri içeren DNA parçaları gen olarak adlandırılır. Bazı DNA dizilerinin yapısal işlevleri vardır, diğerleri ise bu genetik bilginin ne şekilde kullanılacağının düzenlenmesine yararlar.

<span class="mw-page-title-main">Võro dili</span>

Võro dili, Fin-Ugor dillerinin Baltık-Fin koluna mensup bir dildir. Geçmişte Estoncanın Güney Estonca lehçelerinden biri olarak tanımlansa da günümüzde başlı başına bir dil olarak kabul görmektedir. Dili konuşan halk, günümüzde Estonya'nın azınlık dilleri arasında yer alma girişimlerinde bulunmaktadır. Dilin 70,000 kadar konuşanı olup konuşanlara da Võro adı verilmektedir. Bu dili konuşanların büyük çoğunluğu, Güney Estonya'daki Võru bölgesindeki sekiz bucakta bulunmaktadır. Bu bucaklar, Karula, Harglõ, Urvastõ, Rõugõ, Kanepi, Põlva, Räpinä ve Vahtsõliina şeklindedir. Ancak bunun dışında başkent Tallinn ve Tartu gibi kentlerde de dilin konuşanlarına rastlamak mümkündür.

<span class="mw-page-title-main">İnsan genomu</span>

İnsan genomu Homo sapiens'in genomudur. 23 kromozom çifti üzerinde bulunur, bunlardan 22 çifti otozomal kromozomdur, kalan çift ise cinsiyeti belirler. Haploit insan genomu toplam 3 milyar DNA baz çiftinden biraz fazla uzunluktadır. İnsan Genom Projesi ile elde edilen ökromatik insan genom referans dizisi biyomedikal bilimlerde kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Tatjana Mihhailova</span>

Tatjana Mihhailova-Saar, bilinen adıyla Tanja, Rus-Eston Pop şarkıcısı ve oyuncu.

Estonya, Avusturya'nın başkenti Viyana'da yapılan 2015 Eurovision Şarkı Yarışması'na katılımını onaylamıştır. Estonya'nın şarkı ve temsilcisi, ülkenin kamusal yayın kuruluşu Eesti Rahvusringhääling (ERR) tarafından düzenlenen "Eesti Laul" isimli ulusal final doğrultusunda Elina Born & Stig Rästa ikilisi Estonya'yı "Goodbye to Yesterday" şarkısı ile temsil etmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kersti Kaljulaid</span> 5. Estonya cumhurbaşkanı

Kersti Kaljulaid, Estonya'nın beşinci cumhurbaşkanı. Ülkenin hem ilk kadın cumhurbaşkanı ve hem de 46 yaşında göreve gelerek en genç cumhurbaşkanı oldu.

<span class="mw-page-title-main">Jennifer Doudna</span> Amerikalı biyokimyager

Jennifer Doudna, CRISPR gen düzenleme alanındaki öncü çalışmaları nedeniyle Emmanuelle Charpentier ile birlikte 2020 Nobel Kimya Ödülü'ne layık görülen Amerikalı biyokimyager. Berkeley'deki California Üniversitesi'nde Kimya ve Moleküler ve Hücre Biyolojisi Bölümü'nde Li Ka Shing Şansölye Başkanı Profesördür. 1997'den beri Howard Hughes Tıp Enstitüsü'nde araştırmacı olarak çalışmaktadır.

Ivo Lill, Estonyalı cam sanatçısı.

<span class="mw-page-title-main">Eve Oja</span> Eston matematikçi ve akademisyen (1948-2019)

Eve Oja, Eston kadın matematikçi ve akademisyendir. Fonksiyonel analiz konusunda uzmanlaşmıştır. Tartu Üniversitesi'nde profesör olarak görev almıştır.

Estonya Folklor Arşivi, Estonya'daki ana folklor arşividir. Hâlen Estonya Edebiyat Müzesinin bir alt bölümü olarak çalışan kurum, 1927'de Estonya Ulusal Müzesinin bünyesinde kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Estonya'da demiryolu ulaşımı</span>

Estonya'daki demiryolu ulaşım sistemi, yaklaşık 1.200 kilometrelik demiryolu hattının 900 kilometresi şu anda genel kullanımda olan bir ağdır. Demiryolu ağının altyapısı çoğunlukla devlete aittir ve Estonya Teknik Gözetim Kurumu tarafından incelenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Tamme-Lauri meşesi</span>

Tamme-Lauri meşesi büyük bir bayağı meşedir. Estonya'daki en kalın ve en yaşlı ağaçtır ve Võru İlçesindeki Antsla Belediyesi'nde bulunur. Ağacın yüksekliği 17 metre (56 ft), çevresi 831 santimetre (327 in), zeminde çapı 130 santimetre (51 in) civarındadır. Araştırmacılara göre ağaç 1326 civarında dikildi.

<span class="mw-page-title-main">Estonya Merkez Partisi</span>

Estonya Merkez Partisi Estonya'da muhafazakar ve popülist bir siyasi partidir. Estonya'daki en büyük altı siyasi partiden biridir ve şu anda Estonya Parlamentosunda 7 sandalyeye sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Jaan Kaplinski</span>

Jaan Kaplinski Estonyalı bir şair, filozof ve kültür eleştirmeni. Kaplinski, küresel meselelere odaklanan bağımsız zihniyle ve sol/liberal düşünceyi desteklemesi ile tanınır. Doğu felsefi okullarından etkilenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Güney Estonca</span>

Güney Estonca Tartu, Mulgi, Võro ve Seto değişkelerini kapsamak üzere Estonya'nın güneydoğusunda konuşulur. Güney Estoncanın statüsü üzerinde akademik çevrelerde henüz fikirbirliği bulunmamaktadır; bazı dilbilimciler Güney Estoncayı Estoncanın bir lehçesi olarak görürken, diğer dilbilimciler ise Güney Estoncanın kendi kendine bağımsız bir Fin dili olduğunu savunurlar. Diyakronik açıdan Kuzey ile Güney Estonca, Fin dil ailesi içerisinde ayrı dallar teşkil ederler.

<span class="mw-page-title-main">Atlantogenata</span> memeli kladı

Atlantogenata, Xenarthra ve Afrotheria kladlarını içeren, önerilmiş bir plasentalı memeli grubudur. Bu gruplar, muhtemelen Kretase'de sırasıyla Güney Amerika ve Afrika kıtalarında ortaya çıkmış ve yayılmıştır. Boreoeutheria ile birlikte Placentalia'yı oluştururlar. Bu gruplandırmanın monofilisi, bazı genetik kanıtlarla desteklendi.

<span class="mw-page-title-main">Alar Karis</span> 6. Estonya cumhurbaşkanı

Alar Karis, 11 Ekim 2021'den beri Estonya'nın altıncı Cumhurbaşkanı olarak görev yapan Eston biyolog, memur ve siyasetçidir.

<span class="mw-page-title-main">Merle Jääger</span>

Merle Jääger sıklıkla Merca mahlasını kullanan Estonyalı televizyon, tiyatro ve sinema oyuncusu, şair ve yazardır.

<span class="mw-page-title-main">Lydia Koidula</span> Eston şair (1843-1886)

Lydia Emilie Florentine Jannsen,, mahlası Lydia Koidula olarak bilinen Estonyalı bir şairdir. Lakabı, Estonca'da 'Şafağın Lydia'sı' anlamına geliyor. Bu lakap ona yazar Carl Robert Jakobson tarafından verildi. Ayrıca sık sık Koidulaulik - 'Şafağın Şarkıcısı' olarak anılır.