İçeriğe atla

Rezső Kasztner

Rezső Kasztner
photograph
1950'lerin başı
Doğum1906
Kaloşvar, Avusturya-Macaristan
Ölüm15 Mart, 1957 (51 yaşında)
Tel Aviv, İsrail
Ölüm sebebiSilahlı süikast
Defin yeriNahalat Yitzhak Mezarlığı[1]
EğitimHukuk
MeslekAvukat, gazeteci
Tanınma nedeniAuschwitz'e gidecek olan Kasztner treni ile 1.684 Yahudiyi kurtarmak
Siyasi partiMapai
EvlilikElizabeth, née Fischer
Çocuk(lar)Zsuzsi
Ebeveyn(ler)Yitzhak ve Helen Kasztner

Rudolf Israel Kastner olarak da bilinen Rezső Kasztner (1906 - 15 Mart 1957), Holokost sırasında Yahudilerin işgal altındaki Avrupa'dan kaçmalarına yardım edişi ile tanınan Macar-İsrailli bir gazeteci ve avukattı. İsrail mahkemesinin onu Nazilerle işbirliği yapmakla suçlaması sonrası 1957'de suikasta kurban gitti.

Kasztner, II.Dünya Savaşı sırasında Yahudi mültecileri Macaristan'a kaçıran Budapeşte Yardım ve Kurtarma Komitesi'nin (Va'adat Ezrah Vehatzalah veya Vaada) liderlerinden biriydi ve ayrıca Mart 1944'te Naziler Macaristanı da işgal ettiğinde yahudilerin oradan da kaçmalarına yardım etmiştir.

Mayıs ve Temmuz 1944 arasında, günde ortalama 12.000 Macar Yahudisi Auschwitz'deki gaz odalarına ölüme gönderiliyordu. Kasztner, 1.684[2] Yahudinin para, altın ve elmas karşılığında Kastner treni olarak bilinen trenle İsviçre'ye gitmesine izin verilmesi için kıdemli bir SS subayı olan Adolf Eichmann'a rüşvet vermiştir.

Kasztner, savaştan sonra İsrail'e taşındı ve 1952'de Ticaret ve Sanayi Bakanlığı sözcüsü oldu.[3] 1953'te, yazar Malchiel Gruenwald tarafından yayınlanan bir broşürde Nazi işbirlikçisi olmakla suçlandı. İddia, SS subayı Adolf Eichmann ve Kurt Becher ile olan ilişkisine ve savaştan sonra Becher ve diğer iki SS subayına olumlu karakter referans vermesine ve böylece Becher'in savaş suçlarından yargılanmaktan kaçmasına dayandırılıyordu. İsrail hükûmeti Gruenwald'ı Kasztner'e iftira suçlamasıyla dava etti. 18 ay süren duruşma 1955'te sonuçlandı ve Yargıç Benjamin Halevy'nin sözleriyle Kasztner'ın "ruhunu şeytana sattığı" kararıyla sonuçlandı.[4]

Yargıç, Kasztner'i seçkin Yahudileri "Kasztner treni"nden kurtararak, diğerlerini gaz odalarına gönderilmek konusunda uyarmamakla suçladı.[4] Karar İsrail hükûmetinin düşmesine neden oldu.[5]

Kasztner hükümetdeki görevinden istifa etti ve gazetecilere "geceden daha karanlık, cehennemden daha siyah" bir yalnızlıkla yaşadığını söyledi ve davanın Drefyus olayı'na döndüğünü iddia etti.[4] Karısı bu olaylardan ötürü derin bir depresyona girdi.[6]

Kasztner 3 Mart 1957 tarihinde Zeev Eckstein tarafından silahla vuruldu. On iki gün sonra vefat eden Kasztner suikastini, devlet-öncesi milis Lehi örgütüne üye Zeev Eckstein, Yosef Menkes ve Yaakov Heruti birlikte planladıkları ortaya çıktı.[7] İsrail Yüksek Mahkemesi, Ocak 1958'de Kasztner aleyhindeki kararın çoğunu bozarak alt mahkemenin "ciddi şekilde hata yaptığını" belirtti.[5]

Kaynakça

  1. ^ Porter, Anna (2007). Kasztner's Train. Constable & Robinson Ltd. s. 29. ISBN 9781780337388. []
  2. ^ "The Kastner Affair". 8 Aralık 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ Bilsky 2001.
  4. ^ a b c "On Trial" 21 Ekim 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Time, July 11, 1955.
  5. ^ a b "Israel: Exoneration of Dr. Kastner" 24 Ekim 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Time Magazine, January 27, 1958.
  6. ^ Porter 2007, p. 405.
  7. ^ Zweig 2002, p. 232.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Holokost</span> Adolf Hitler liderliğindeki Nazi Almanyasının azınlıklar, eşcinseller, esirler ve muhaliflere uyguladığı soykırım

Holokost, Yahudi Soykırımı veya HaŞoah, Nazi Almanyası döneminde 1941 ve 1945 yılları arasında, Adolf Hitler ve Heinrich Himmler'in liderliğindeki SS güçleri tarafından işgal edilen sınırlar içerisinde yaklaşık 6 milyon Yahudi'nin sistemli bir şekilde öldürüldükleri soykırımdır.

<span class="mw-page-title-main">Roland Freisler</span> Alman hukukçu ve siyasetçi

Roland Freisler, Alman hukukçu, Nazi Almanyası'nın Adalet Bakanı ve müsteşarı.

<span class="mw-page-title-main">Otto Skorzeny</span> Waffen-SS komandosu

Otto Skorzeny, II. Dünya Savaşı sırasında Alman Waffen-SS komandosu. Budapeşte başkanlık sarayının basılmasını da yönetmiş ve bu sayede Macaristan'ın Almanlara karşı saf değiştirmesini önlemiş Hitler'in meşhur askerlerinden biriydi. II. Dünya Savaşı'nın ardından kurulan gizli Nazi iş birliği örgütü Odessa üyesidir.

<span class="mw-page-title-main">Adolf Eichmann</span> Holokostun önemli organizatörlerinden biri olan Alman Nazi komutanı

Otto Adolf Eichmann, Hitler'e sunduğu "Yahudi Sorununun Nihai Çözümü" önerisiyle Holokost'un en büyük organizatörlerinden biri olmuş Alman-Avusturyalı SS-Obersturmbannführer'di.

<span class="mw-page-title-main">Mossad</span> İsrail ulusal istihbarat teşkilatı

Mossad veya resmî adıyla HaMossad leModiʿin uleTafkidim Meyuḥadim, İsrail'in ulusal istihbarat teşkilatıdır. Askerî istihbarat teşkilatı Aman ve iç güvenlik teşkilatı olan Şin Bet ile birlikte İsrail İstihbarat Topluluğundaki birimlerden biridir. Kurumun ana mantalitesi, kuruluşundan bugüne değin yalnızca İsrail'i değil, yeryüzündeki tüm Yahudi topluluklarını olası bir saldırı veya katliam girişimine karşı koruyup kollamaktır.

<span class="mw-page-title-main">Sturmabteilung</span> Nazi Partisinin orijinal paramiliter kanadı

Sturmabteilung, Nasyonal Sosyalist Alman İşçi Partisi'nin, Weimar Cumhuriyeti zamanında nasyonal sosyalistlerin yükselişinde önemli rol oynamış yarı askerî örgütü. Mensupları kahverengi gömlekler giydiği için Kahverengi Gömlekliler adıyla da anılır oldu. Ernst Röhm en bilinen Sturmabteilung lideri olarak "Stabschef" ünvanına sahipti ve Ocak 1931'den, Temmuz 1934'e kadar SA operasyonlarını yöneten kişiydi.

<span class="mw-page-title-main">Karl Wolff</span>

Karl Friedrich Otto Wolff, Nazi SS üyesi ve II. Dünya Savaşı sırasında Waffen-SS generaliydi.

Franz Abromeit, Nazi Almanyası'nda SS ve RSHA subayıdır.

Dieter Wisliceny, Nazi Almanyası'nda SS üyesi, Nihai Çözüm'ün önemli isimlerinden.

<span class="mw-page-title-main">Wannsee Konferansı</span> yahudi katliamlarının planladığı toplantı

Wannsee Konferansı, 20 Ocak 1942 tarihinde Berlin banliyösünde düzenlenen, Nazi Alman rejiminin üst düzey yetkilileri tarafından yapılan konferanstır. Bu Konferansta SS ve NSDAP'den ve çeşitli bakanlıklardan 15 üst düzey temsilci Yahudilerin sürülmesi ve katledilmesinde nasıl iş birliği yapılabileceğini görüştüler. Reich Güvenlik Başdairesi (Reichssicherheitshauptamt) Şefi Reinhard Heydrich tarafından yönetiliyordu. Yahudi uzmanı Adolf Eichmann tarafından tutanağı tutulmuştur. Toplantı esnasında, Heydrich, Doğu Avrupa'da Alman işgali altındaki bölgelere muhtemelen Avrupa ve Fransız Kuzey Afrika Yahudi nüfusunun tehciri sunulmuş, Adolf Hitler tarafından onaylanan planda Yahudilerin imha edilmesi, yol yapım projelerinde iş için uygun olanların çalıştırılması hayatta kalanların ise projelerin tamamlanmasından sonra öldürüleceği görüşülmüştür. Alman işgali altındaki Avrupa'da Yahudilerin çoğu imha ya da toplama kamplarına gönderildi ya da yaşayanlar öldürüldüler.

<span class="mw-page-title-main">Nazi Partisi liderleri ve yetkilileri listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Bu madde, Nazi Partisinin liderleri ve yetkililerinin listesidir.

Alois Hudal, Roma merkezli Roma Katolik kilisesinde Avusturyalı bir piskopozdu. Otuz sene boyunca, Roma'daki Santa Maria dell'Anima'nın Avusturya-Alman cemaatinin başkanıydı ve 1937 yılına kadar, Avusturya Katolik Kilisesinin etkili bir temsilcisiydi.

<i>JAccuse...!</i>

J'Accuse...! Dreyfus Olayı'yla ilgili olarak 13 Ocak 1898 tarihli L'Aurore (Şafak) gazetesinde yayınlanan, yazar Emile Zola tarafından Üçüncü Fransız Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Félix Faure'a ithafen kaleme alınan açık mektuptur.

<span class="mw-page-title-main">Ok Haç Partisi</span>

Ok Haç Partisi, Macaristan'da II. Dünya Savaşı öncesi ve sırasında etkili olmuş, Ferenc Szálasi önderliğinde aşırı sağcı bir partiydi. 15 Ekim 1944 - 28 Mart 1945 arasında iktidarda olan hareket Nazilerle iş birliği halinde oldu. İktidarı sırasında özellikle solcular, Yahudiler ve Romanlara karşı işledikleri yargısız infazlarda binlerce kişiyi katletmiştir. Ayrıca yaklaşık 80 bin Macar vatandaşı da Nazi toplama kamplarına gönderilmiştir. Savaşın ardından parti ve lider kadrosu Macar mahkemelerinde savaş suçlusu olarak yargılanmış ve hüküm giymiştir.

<span class="mw-page-title-main">László Ferenczy</span>

László Ferenczy, Macar Kraliyet Jandarması'nda bir yarbaydı ve II. Dünya Savaşı ve Holokost sırasında "Merkezi Yahudisizleştirme Birimi"nin üyesiydi.

<span class="mw-page-title-main">Macaristan'da Holokost</span>

Holokost'un Macaristan'daki tezahürleri, başta Mart 1944'te Macaristan'ın Nazi Alman işgâline girmesinin ardından yer almak üzere Macaristan Yahudilerinin yarısından fazlasının mülksüzleştirilmesi, tehcir edilmesi ve katledilmesini içerir.

<span class="mw-page-title-main">Adolf Berman</span> İsrailli-Polonyalı siyasetçi (1906-1978)

Adolf Avraham Berman, Polonyalı-İsrailli bir aktivist ve komünist politikacıdır.

<span class="mw-page-title-main">Holokost için ispatlar ve belgeler</span>

Nazi Almanyası'nın 1941 ve 1945 yılları arasında yaklaşık altı milyon Yahudi'yi öldürmesi olan Holokost, tarihte en iyi şekilde belgelenmiş soykırımlardan biridir. Tüm Yahudi kurbanlarını listeleyen bir belge olmamasına rağmen yaklaşık altı milyon Yahudi'nin öldürüldüğüne dair kesin kanıtlar vardır. Ayrıca; Nazilerin, Yahudileri imha kamplarında ve gaz vagonlarında öldürdüğüne ve bunu Nihai Çözüm planı altında sistematik olarak yaptığına dair kanıtlar vardır.

<span class="mw-page-title-main">Georg Konrad Morgen</span>

Georg Konrad Morgen, Nazi toplama kamplarında işlenen suçları araştıran bir SS yargıcı ve avukatıydı. SS-Sturmbannführer (binbaşı) rütbesine yükseldi. Morgen, savaştan sonra birkaç Nazi karşıtı davada tanık olarak görev yaptı ve hukuk kariyerine Frankfurt'ta devam etti.

<span class="mw-page-title-main">Kapo (gardiyan)</span>

Kapo veya esir görevlisi, Nazi kampında Schutzstaffel (SS) muhafızları tarafından zorla çalıştırmayı denetlemek veya idari görevleri yerine getirmek üzere görevlendirilen mahkûma verilen isimdir.