İçeriğe atla

Renk tonları ve gölgeler

Mavinin bazı gölgeleri ve renk tonları

Renk teorisinde renk tonu (İngilizce:tint), açıklığı artıran beyazla bir renk karışımı iken, gölge siyahla bir karışımdır, bu da koyuluğu artırır. Her iki işlem de ortaya çıkan renk karışımının göreli doygunluğunu (İngilizce: saturation) etkiler. Ton bir rengi gri ile karıştırarak veya hem tonlama hem de gölgeleme yoluyla yapılır.[1] Bir rengi herhangi bir nötr renkle (siyah, gri ve beyaz dahil) karıştırmak kromayı veya renkliliği azaltırken renk tonu (renk alanına bağlı olarak kırmızı, yeşil, mavi vb. göreceli karışımı) değişmeden kalır.

Grafik sanatlarında özellikle baskı ve çizimde, "ton", kazınmış veya çizilmiş çizgiyle yapılan doğrusal işaretlerin aksine çeşitli yollarla üretilen sürekli renkli alanlara atıfta bulunarak farklı bir anlamı vardır.

Yaygın olarak gölge terimi teknik olarak gölgeler, tonlar veya biraz farklı tonlar olsun, belirli bir rengin herhangi bir çeşidini kapsayacak şekilde genelleştirilebilir.[2] Bu arada, renk tonu( ingilizce: tint) terimi rengin daha açık veya daha koyu değişimlerini (örneğin, renkli pencereler) belirtecek şekilde genelleştirilebilir.[3]

Renkli ışığı karıştırırken (ilave renk modelleri), spektral olarak dengelenmiş kırmızı, yeşil ve mavinin (RGB) akromatik karışımı gri veya siyah değil her zaman beyazdır. Boya karışımlarındaki pigmentler gibi renklendiricileri karıştırdığımızda, ana renklerden her zaman daha koyu ve daha az kroma veya doygunluk açısından daha az bir renk oluşturulur. Bu, karışık rengi nötr bir renge (gri veya siyaha yakın) doğru hareket ettirir. Parlaklıklarını veya enerji seviyelerini ayarlayarak ışıklar daha parlak veya daha kısık yapılır; resim boyarken açıklık beyaz, siyah veya bir rengin tamamlayıcısı ile karıştırılarak ayarlanır.

Sanatta

Tonları siyah boya ekleyerek boya rengini koyulaştırmak-ki bu durumda gölgeler yapılır- ya da rengi açmak için beyaz eklemek ki bu durumda renk tonları (tints) üretilir- bazı ressamlar arasında yaygındır. Ancak bu temsili resim için her zaman en iyi yol değildir çünkü sonuçlardan biri renklerin tonlarında (hues) kaymadır. Örneğin bir rengi siyah ekleyerek koyulaştırmak sarı, kırmızı ve portakal gibi renklerin spektrumun yeşilimsi veya mavimsi kısmına kaymasına neden olabilir. Kırmızılar ve portakallarla karıştırıldığında bir rengi beyaz ekleyerek açmak maviye kaymaya neden olabilir. (Bkz. Abney etkisi.)

Rengi koyulaştırırken yapılan diğer bir uygulama, renk tonu değişmeden onu nötralize etmek için zıt veya tamamlayıcı rengini (ör. Sarımsı-yeşile eklenen menekşe-mor) kullanmak ve katkı rengi ana renkten daha koyu renkse koyulaştırmaktır. Rengi açarken bu ton kayması, karışımın tonunu ana renkle aynı hizaya getirmek için küçük bir miktar bitişik rengini ekleyerek düzeltilebilir (örneğin, kırmızı ve beyaz karışımına az miktarda portakal ekleyerek bu karışımın spektrumun mavi ucuna doğru hafifçe kayma eğilimini düzeltir).

Renk çemberinin bir uzantısı: renk küresi. Merkeze veya kutuplara en yakın renkler en akromatiktir. Aynı açıklığa ve doygunluğa sahip ancak farklı tondaki renklere nüans denir. Aynı ton ve doygunluktaki ancak farklı açıklıktaki renklere renk tonları (ingilizce: tints) ve gölgeler denir. Aynı ton ve açıklığa sahip ancak farklı doygunluktaki renklere ton denir.

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ Color Theory: An Essential Guide to Color-from Basic Principles to Practical Applications by Patti Mollica, page 17, 1-60058-302-4, 9781600583025
  2. ^ "Definition of SHADE". www.merriam-webster.com. 22 Nisan 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ "Definition of TINT". www.merriam-webster.com. 1 Aralık 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Safir</span>

Safir (Gökyakut), demir, titanyum, kobalt, kurşun, krom, vanadyum, magnezyum, bor ve silisyum gibi eser miktarda element içeren alüminyum oksitten (α-Al2O3) oluşan, çeşitli mineral korindonlardan oluşan bir değerli taştır. Safir adı Latince sapphirus kelimesinden türetilmiştir ve kendisi de lapis lazuli'ye atıfta bulunan Yunanca sappheiros σάπφειρος kelimesinden gelir.

<span class="mw-page-title-main">Renk</span> görsel algının bir özelliği

Renk ya da tüs, ışığın gözün ağ katmanına değişik biçimde ulaşması ile ortaya çıkan bir algılamadır. Bu algılama, ışığın maddeler üzerine çarpması ve kısmen soğurulup kısmen yansıması nedeniyle çeşitlilik gösterir ki bunlar renk tonu veya renk olarak adlandırılır. Tüm dalgaboyları birden aynı anda göze ulaşırsa bu ak, hiç ışık ulaşmazsa kara olarak algılanır. İnsan gözü 380 nm ile 780 nm arasındaki dalga boylarını algılayabilir. Bu sebepten elektromanyetik spektrumun bu bölümüne görünür ışık denir. Renkler için genelde kulak ile duyulan ince ve kalın ses analojisi yapılsa da, ses algısının aksine aynı anda gelen ışık frekansları değişik kanallardan algılanamaz, dolayısıyla aynı anda ince ve kalın sesleri birbirine karıştırmadan duyulmasına karşın göz için bu "çok seslilik" söz konusu olmadığından, değişik ışık frekanslarının sadece kombinasyonları algılanabilir. Bu prensibi açıklamak veya pratik uygulamalarda kullanmak için çeşitli renk modelleri geliştirilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Renk körlüğü</span> Hastalık çeşidi

Renk körlüğü bir canlının görme merkezinde özel bir pigment molekülünün bulunmaması veya gerektiğinden az bulunmasıdır. Bu eksiklik sonucunda çeşitli renklerin çevresindeki renkler ayırt edilemez.

<span class="mw-page-title-main">Lactarius salmonicolor</span> Russulaceae ailesinden bir mantar türü

Lactarius salmonicolor, Kanlıca mantarı olarak da bilinir, Russulaceae ailesinden yenebilir bir mantar türü. Şapka büyüklüğü 5–15 cm kadardır. Mantar gençken ortası hafifçe çukurdur, kenarı içeri kıvrıktır, büyüdükçe ortası daha da çukurlaşarak hemen hemen huni şekline döner, rengi turuncudur, açık sarıdan erik sarısına kadar değişir. Genel görünüşle turuncu ve sarıdan ibaret halkalıdır. Çizildiği zaman havayla temas edince yeşil renkleme yoktur. Lameller başlangıçta kırmızımtırak sarı beyaz, daha sonra açık portakal rengi tonundadır. Sapa doğru kıvrımlı şekil alır, sap üzerinde birazcık devam eder. Sapı 3-6,5 cm boyunda 0,8-2,5 cm kalınlığında, silindir şeklindedir. Renk bakımından portakal sarısı, dip kısmında kırmızımtırak sarı beyaz, yukarı kısmında şarap kırmızısı turuncudur. Sapın etli kısmı kırmızı-pembedir ve koparıldığında turuncu renkte bir sıvı çıkarır, sıvı hava ile temas edince kırmızılaşır. Gençken içi dolguludur, daha sonra şapkaya kadar olan alt kısımda boşlukludur. Etli kısmı kırmızımtırak sarı beyaz renkli, meyve kokulu ve yumuşak, sünger gibidir. Spor izi parlak kırmızımtırak sarı, tunç rengindedir. Çam meşçerelerinde ve çam ormanı açıklıklarında, çayırlıklarda, Avrupa'da yapraklı ağaç ormanlarında, ilkbahar ve sonbaharda yağmurlardan sonra görülür.

CMYK, Matbaacılıkta kullanılan bir çıkarmalı renk modelidir. CMYK modeli, beyaz bir yüzeyi (kağıt) maskeleme prensibi ile çalışır. Işık mürekkep tarafından emilir bu sebeple model çıkarmalı olarak adlandırılır, çünkü mürekkepler beyaz ışıktan kırmızı, yeşil ve mavi renkleri "çıkarır".

<span class="mw-page-title-main">Pigment</span>

Pigment ya da boyar madde, suda tamamen veya hemen hemen çözünmeyen renkli bir malzemedir. Bunun tersine, boyalar genelde, en azından kullanımlarının bir aşamasında çözünürdür. Boyalar genellikle organik bileşik pigmentler ise genellikle inorganik bileşikdir. Tarih öncesi ve tarihi değeri olan pigmentler arasında koyu sarı, odun kömürü ve lapis lazuli bulunur. Sanayide olduğu kadar sanatta da kalıcılık ve istikrar istenen özelliklerdir. Kalıcı olmayan pigmentler kaçak olarak adlandırılır. Kaçak pigmentler zamanla veya ışığa maruz kaldıkça solarken bazıları sonunda kararır. Pigmentler boya, mürekkep, plastik, kumaş, kozmetik, gıda ve diğer malzemeleri renklendirmede kullanılır. İmalat ve görsel sanatlarda kullanılan çoğu pigment kuru renklendiricidir ve genellikle ince bir toz hâlinde öğütülür. Boyada kullanım için bu toz, pigmenti askıya alan görece nötr veya renksiz bir malzeme olan bağlayıcıya eklenir ve boyaya yapışkanlık verir. Genellikle aracında çözünmez olan bir pigment ile kendisi bir sıvı olan veya aracında çözünen boya arasında bir ayrım yapılır. Renklendirici, ilgili araca bağlı olarak bir pigment veya bir boya görevi görebilir. Bazı durumlarda pigment, bir metalik tuzla çözülebilir bir boyanın çökeltmesi ile boyadan üretilebilir. Oluşan pigmente göl pigmenti denir. Biyolojik pigment terimi, çözünürlüklerinden bağımsız olarak tüm renkli maddeler için kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">RGB renk modeli</span> Bir eklemeli renk modeli

RGB renk modeli bir eklemeli renk modelidir ki burada kırmızı, yeşil ve mavi ışık geniş renk yelpazesi üretmek için çeşitli şekillerde birbirine eklenir. Modelin adı, üç ek ana rengin baş harflerinden gelir.

Göze renk veren anatomik yapı iristir.

<span class="mw-page-title-main">Büyük mavi balıkçıl</span>

Büyük mavi balıkçıl, balıkçılgiller (Ardeidae) familyasından bir kuş türü.

<span class="mw-page-title-main">Microsoft Paint</span> Microsoftun ürettiği basit bir çizge (grafik) çizim yazılımı

Paint, Microsoft Windows'un ilk çıkışından itibaren hemen hemen her sürümünde bulunan basit bir çizge (grafik) çizim yazılımıdır. Genellikle MS Paint veya Microsoft Paint adıyla anılır. Bu yazılım, Windows bitmap, JPEG, GIF, PNG ve TIFF dosya türlerini açabilir ve bu türlerde dosyayı kaydedebilir. Renkli kipi ve siyah-beyaz kipi vardır ama gri ton kipi yoktur.

<span class="mw-page-title-main">Girit'teki Rus postaneleri</span>

Girit'teki Rus postaneleri 1898 yılında bölgeye gelen işgal kuvvetlerinin bir parçası olarak Girit'te Rusya tarafından kurulan postanelerdir.

<span class="mw-page-title-main">Mavi</span> bir renk

Mavi, çakır veya gök, resim boyamada ve geleneksel renk teorisi ve RGB renk modelindeki üç ana renkler pigmentlerinden biridir. Görünür ışığın tayfı üzerinde menekşe ve yeşil arasında uzanır. Göz yaklaşık 450 ile 495 nanometre arasında baskın dalga boyu olan ışığı gözlemlerken maviyi algılar. Çoğu mavi, diğer renklerin hafif bir karışımını içerir; gök mavisi biraz yeşil içerirken lacivert biraz menekşe içerir. Açık gündüz gökyüzü ve derin deniz Rayleigh saçılması olarak bilinen optik bir etki nedeniyle mavi görünür. Tyndall etkisi adı verilen bir optik etki, mavi gözler 'i açıklar. Havadan perspektif adı verilen başka bir optik etki nedeniyle uzaktaki nesneler daha mavi görünür. Karşıt rengi turuncu'dur.

<i>Butorides virescens</i> Kuş türü

Butorides virescens balıkçılgiller (Ardeidae) familyasından bir kuş türü. Kuzey Amerika'nın doğusu, Orta Amerika ve Karayipler'de yaşar. Uzun süre yeşil sırtlı balıkçıl ile aynı tür altında sınıflandırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Pomeranian</span> Köpek cinsi

Pomeranian, Pomeranya köpeği veya kısaca pom, Orta Avrupa'nın Pomeranya bölgesi adını alan Spitz tipi köpek cinsidir. Genellikle süs köpeği olarak bilinir. Pomeranian özellikle büyük Spitz tipi köpekler, Alman Spitz soyundan üretilmiştir. Bu Alman Spitz cinsinin bir çeşidi olarak Fédération Internationale Cynologique tarafından tespit edilmiştir. Birçok ülkede, Zwergspitz olarak bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Eklemeli renk</span>

Eklemeli renk farklı ışık renklerini karıştırarak yeni bir renk oluşturma metodu. Kırmızı, yeşil ve mavinin tonları renk karışımı sisteminde kullanılan en yaygın ana renklerdir.

<span class="mw-page-title-main">Çıkarmalı renk</span>

Çıkarmalı renk veya "çıkarmalı renk karışımı", belirli dalga boylarının emilmesi ve diğerlerinin yansıtılması yoluyla renkler oluşturmak için doğal boyaları ve mürekkepleri karıştırma teorisini açıklar. Belirli bir nesneye sahip gibi görünen renk, elektromanyetik spektrumun hangi bölümlerinin onun tarafından yansıtıldığına veya aksine spektrumun hangi bölümlerinin emilmediğine bağlıdır.

<span class="mw-page-title-main">Vektörskop</span>

Vektörskop, televizyon yayıncılığında renk türü ayarında kullanılan bir ölçü aletidir.

Mavi renk çeşitleri renk tonu, kroma veya açıklık veya bu niteliklerden iki veya üçünde farklılık gösterebilir. Değerdeki değişimlere renk tonları ve gölgeler de denir; renk tonu (tint) mavi veya beyazla karıştırılmış başka bir ton(İngilizce:hue), siyahla karıştırılmışına gölgedir. Bu çeşitli renklerin geniş bir seçimi aşağıda gösterilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Renk teorisi</span>

Renk teorisi, hangi renklerin birlikte iyi göründüğünü belirlemek için kullanılan sanat ve bilimin pratik bir kombinasyonudur. Renk çarkı, 1666'da renk spektrumunu bir daireye eşleyen Isaac Newton tarafından icat edildi. Renk tekerleği renk teorisinin temelidir, çünkü renkler arasındaki ilişkiyi göstermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Renk terimi</span>

Renk terimi, belirli bir rengi ifade eden bir kelime veya kelime öbeğidir. Renk terimi, genellikle Munsell renk sistemine göre tanımlanan rengin insan algısına veya altta yatan bir fiziksel özelliğe atıfta bulunabilir. Ayrıca renk uzayları olarak adlandırılan sayısal renk belirleme sistemleri de vardır.