İçeriğe atla

Reni Muharebesi

Reni Muharebesi
1683-1699 Osmanlı-Lehistan Savaşı

Kazak taburları
Tarih4 Ocak 1684
Bölge
Reni, Ukrayna
Sonuç Kesin Osmanlı-Kırım zaferi
Taraflar
Osmanlı İmparatorluğu Osmanlı İmparatorluğu
Kırım Özerk Cumhuriyeti Kırım Hanlığı
Lehistan Krallığı
Zaporojya Kazakları
Boğdan Beyliği Boğdan Prensliği (asi)
Komutanlar ve liderler
Kırım Özerk Cumhuriyeti II. Hacı Giray
Osmanlı İmparatorluğu Köprülü Fazıl Mustafa Paşa
Stepan Kunaska
Boğdan Beyliği Petraşayka
Güçler
12.000 asker
7 top
12.000
Kayıplar
500-1.000 ölü ve yaralı 5-6.000 ölü
4-5.000 yaralı
2.000 firarî

Reni Muharebesi, 1683-1699 Osmanlı-Lehistan Savaşı'nda evre.

II. Hacı Giray komutasındaki Osmanlı-Kırım ordusu Stepan Kunaska komutasındaki bir Leh-Kazak ordusunu imha etti.

Muharebe öncesi

Lehistan Krallığı 1683 sonbaharında büyük darbe yemiş Osmanlı ordusunun Belgrad'a çekilmesinden Kırım Hanlığı ordusunun da Macaristan'da bulunmasından bilistifade 1683 kışına doğru Stepan Kunaska komutasındaki bir Leh-Kazak ordusuyla Besarabya ve Boğdan'a hücum etti. Boğdan'da büyük katliamlar gerçekleştiren[1] bu ordu (10-15.000 kişi) Aralık ayında Bender önlerinde Türk garnizonu tarafından püskürtüldükten sonra güneye inerek İsmail-Akkerman bölgesine ilerledi. Lehlere sığınan Boğdan Beyi Petraşayka da birlikleriyle Yaş'ı işgal etti.

Muharebe

Budin civarından bölgeye ulaşan II. Hacı Giray komutasındaki 12.000 kişilik Osmanlı-Kırım ordusu 30 Aralık 1683'te Leh-Kazak ordusunu Reni'de karşıladı. Osmanlılarda ayrıca 7 sahra topu vardı.

Kırım atlıları henüz muharebe düzeni alamamış olan Leh-Kazak ordusunu taarruz ettiler. Boğdanlıların (2-3.000) firar etmesi de Leh-Kazak ordusundaki dağınıklığı artırdı. Kazaklar 3 Ocak 1684 tarihine kadar direnebildilerse de top ateşi karşısında ağır kayıplara uğramaya başlayınca Leh-Kazak ordusunda bozgun başladı. Muharebe sonucunda 5 ilâ 6.000 ölü ve 4 ilâ 5.000 yaralı veren Leh-Kazak ordusu büyük oranda imha edildi.[2][3]

Firerî Boğdan Beyi Petraşayka da Yaş'ı tahliye ederek Lehistan'a sığındı.[4]

Zaferde büyük pay sahibi olan II. Hacı Giray'a ise başarısından dolayı Osmanlı Padişahı IV. Mehmed tarafından bir hatt-ı şerif ile hediyeler gönderildi.[5]

Kaynakça

  1. ^ "Büyük Osmanlı Tarihi", Joseph von Hammer, c.12, s.85
  2. ^ "W cieniu szukamy jasności chwały" (Lehçe), Marek Wagner, Studia z dziejów panowania Jana III Sobieskiego (1684—1696). Wydawnictwo Akademii Podlaskiej, 2002, ISBN 83-7051-201-1J
  3. ^ "Kırım Hanlığı Tarihi Üzerine Araştırmalar 1441-1770", Halil İnalcık, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, İstanbul (2014), s.238
  4. ^ "Büyük Osmanlı tarihi", Joseph von Hammer, c.12, s.86
  5. ^ "İslam Ansiklopedisi, "Hacı Giray II" maddesi, Türk Diyanet Vakfı, İstanbul (1996), c.14, s.476". 4 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2024. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Hotin Antlaşması</span>

Hotin Antlaşması, 9 Ekim 1621 tarihinde Osmanlı İmparatorluğu ile Lehistan-Litvanya Birliği arasında imzalanmış bir barış antlaşmasıdır. 1620-1621 Osmanlı-Lehistan Savaşı'nı sonuçlandıran antlaşmadır.

<span class="mw-page-title-main">1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı</span> Osmanlı İmparatorluğu ile Rus Çarlığı arasında 1768-1774 yılları arasında yapılmış savaş

1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı, Osmanlıların Ruslara yenik düşmesiyle sonuçlanmış bir savaştır. Bu savaşın sonucunda Ukrayna'nın güneyi, Kuzey Kafkaslar ve Kırım, Rusya'nın eline geçmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kırım Hanlığı</span>

Kırım Hanlığı veya Taht-i Kırım ve Deşt-i Kıpçak, 1441-1783 yılları arasında Kırım'da hüküm sürmüş Kırım Tatar devletiydi. Altın Orda Devleti'nin yerini alan dört Hanlıkların en uzun süre hüküm süreni idi. Bazı kaynaklarda 1475'ten 1774 yılında Küçük Kaynarca Antlaşması'nın imzalanışına kadar Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı kaldığı belirtilmektedir.

I. Selim Giray, Kırım Tatar hanı. 1671-1678, 1684-1691, 1692-1699, 1702-1704, yılları arasında olmak üzere dört kez Kırım tahtında bulunmuştur.

Canıbek Giray, Kırım hanı. 1568- 1636 yılları arasında yaşamıştır. 1610-1623, 1624 ve 1628-1635 yılları arasında üç kez hanlık yapmıştır. Ancak, 1624 yılında filen tahta oturması III. Mehmet Giray'ın isyanı nedeni ile mümkün olmadığından, iki kez hanlık yaptığı kabul edilmiştir. Hanlığı I. Ahmet, I. Mustafa,II.Osman ve IV. Murat dönemlerine rastlar. I. Devlet Giray Han'ın torunudur.

II. Hacı Giray Kırım hanı. 1648 yılında Kırım'da doğdu. Kalgay Kırım Giray'ın oğludur.

<span class="mw-page-title-main">Ladjin Muharebesi</span>

Ladjin Muharebesi, 1672-1676 Osmanlı-Lehistan Savaşı'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Yaş Muharebesi (1659)</span>

Yaş Muharebesi, Osmanlı-Eflak mücadelesinde evre.

<span class="mw-page-title-main">Çehrin Kuşatması (1677)</span>

Çehrin Kuşatması, Özi Beylerbeyi Melek İbrahim Paşa komutasındaki Osmanlı kolordusunun Kırım Hanı I. Selim Giray'la birlikte, Osmanlılara tâbi Kazak hetmanı Petro Doroşenko'nun Rusya'ya terkettiği Çehrin Kalesi'ne yönelik 3-29 Ağustos 1677 tarihleri arasındaki sonuçsuz kuşatması.

<span class="mw-page-title-main">Yergöğü Muharebesi (1771)</span>

Yergöğü Muharebesi, 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Belgrad Kuşatması (1693)</span>

Belgrad Kuşatması, Osmanlı-Kutsal İttifak savaşlarında evre.

Kamaniçe Kuşatması, 1683-1699 Osmanlı-Kutsal İttifak Savaşı çerçevesindeki 1683-1699 Osmanlı-Lehistan Savaşı'nda evre, sözkonusu savaş boyunca Lehistan ordusunun Kamaniçe Kalesi'ni muhtelif kuşatmalarının ilki.

<span class="mw-page-title-main">Kırım Seferi (1687)</span>

Kırım Seferi, 1686-1700 Osmanlı-Rus Savaşı'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Kırım Seferi (1689)</span>

Kırım Seferi, 1686-1700 Osmanlı-Rus Savaşı ve Osmanlı-Kutsal İttifak Savaşları'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Azak Seferi (1641-1642)</span>

Azak Seferi, Osmanlı İmparatorluğu'nun Kazaklar ve Rusya Çarlığı ile askerî mücadelelerinde evre.

<span class="mw-page-title-main">1497-1500 Osmanlı-Lehistan Savaşı</span> Osmanlı İmparatorluğu ile Lehistan Krallığı arasında 1497-1500 yılları arasında yapılmış savaş

1497-1500 Osmanlı-Lehistan Savaşı, Osmanlı İmparatorluğu ile Lehistan Krallığı arasında 1497-1500 arasında süren askeri mücadele.

<span class="mw-page-title-main">Kozmin Korusu Muharebesi</span>

Kozmin Korusu Muharebesi, 1497-1500 Osmanlı-Lehistan Savaşı'nda ve Lehistan-Boğdan mücadelesinde evre.

<span class="mw-page-title-main">Boğdan Seferi (1574)</span>

Boğdan Seferi, Osmanlı İmparatorluğu'nun bağlı devletlerden Boğdan Prensliği üzerine 1574 yılında icra ettiği askerî harekât.

<span class="mw-page-title-main">Kartal Ovası Muharebesi (1574)</span>

Kartal Ovası Muharebesi, Osmanlı İmparatorluğu ile isyankâr Boğdan Voyvodası III. Ioan komutasındaki Boğdan ordusu arasında 10 Haziran 1574 tarihinde Kartal Ovası'nda meydana gelen büyük çaplı çarpışma.

<span class="mw-page-title-main">1683-1699 Osmanlı-Lehistan Savaşı</span>

Osmanlı-Lehistan Savaşı (1683-1699), Osmanlı İmparatorluğu ile Lehistan Krallığı arasında 1683 yılından 1699 yılına kadar süren askerî mücadele, Osmanlı-Kutsal İttifak savaşlarının bir cephesi.