İçeriğe atla

Pyralis farinalis

Pyralis farinalis
Korunma durumu
Değerlendirilmedi (IUCN 3.1)
Biyolojik sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem:Animalia
Şube:Arthropoda
Sınıf:Insecta
Takım:Lepidoptera
Familya:Pyralidae
Cins:Pyralis
Tür: P. farinalis
İkili adlandırma
Pyralis farinalis
(Linnaeus, 1758
Sinonimler
  • Asopia domesticalis Zeller, 1847
  • Asopia farinalis (Linnaeus, 1758)
  • Phalaena erecta Geoffroy, 1785
  • Phalaena farinalis Linnaeus, 1758
  • Pyralis domesticalis (Zeller, 1847)
  • Pyralis erecta (Fourcroy, 1785)
  • Pyralis farinatus (Haworth, 1811)
  • Pyralis fraterna Butler, 1879
  • Pyralis marianii Hartig, 1951
  • Pyralis meridionalis Schmidt, 1934
  • Pyralis orientalis Amsel, 1961
  • Pyralis sardoplumbea Schawerda, 1936
  • Pyralis tenerifensis Rebel, 1906

Pyralis farinalis, Pyralis cinsine bağlı bir güve türüdür.[1] Kozmopolit bir türdür ve dünyanın her yerinde dağılım gösterir. Genel olarak tahılların bol olduğu alanlarda bulunduğundan[2] ve tahıllara zarar verdiğinden, tarım açısından zararlı böcekler arasındadır. Tarım açısından zararlı sayılsa da, türden farklı alanda faydalanan kültürler de bulunur. Çin'de Pyralis farinalisin çayı üretilmektedir ve kültivasyonu için türün hızlı gelişebilmesi amaçlı araştırmalar yapılmaktadır.

Özellikleri

Kanat aralığı yaklaşık 18-30 cm (7,1-11,8 in) aralığındadır.[3][4] Kanatlar beyaz çizgi şeklinde şeritle üç yatay alana bölümlüdür. Başı sarımsı, toraks kahverengimsi ve abdomen kısmı kırmızımsı ve sarıdır.[5] Koyu renkleri farklı tonlarda kahverengi ve kırmızımsı karışık yansıma yaratırken, açık renkli kısımlar beyaz desenimsidir.[6] Tırtıl evresinde; beyazımsı, uçlara doğru koyu renkli ve kırmızımsı başlıdır.[6]

Yumurtalar eliptik şeklinde üzeri uzunlamasına buruşukluklara sahip, ağımsı desen görünümlü, grimsi beyaz ve 0,52±0,03 × 0,37±0,02 mm boyutlarındadır.[5]

Sistematik

Tür, Linnaeus tarafından 1758'de tanımlanmıştır. Pyralis cinsinin tip türüdür. Holotipi Londra'da bulunan Linnean Society koleksiyonunda tutulmaktadır.[7]

Dağılım ve habitat

Dünyanın her yerinde bulunan kozmopolit bir türdür.[8] Amerika'nın her yerinde bulunsa da yoğunluk olarak doğusundaki kıyı kesimlerinde, özellikle Kuzeydoğu bölgesinde yayılım gösterir.[9] Büyük Britanya, Falkland Adaları, Çin, Türkiye'de[10] ve Japonya'da[11] bulunur.[8][12]

Genel olarak un öğütme alanları ve samanlıklarda yaşasalar da; atık halindeki bozulmuş un ve tahılların olduğu alanları tercih ederler.[11] Tırtıl evresinde, ipeğimsi veya yemek artıkları veya da diğer malzemelerden oluşan, uzun borumsu veya tünelimsi yerlerde, dışarıdan soyutlanmış ve görülemeyecek şekilde yaşar.[6]

Ekoloji

Yaşam döngüsü

Figs. 2, 2a, 2b, 2c, 2d larvanın farklı evreleri

Trematerra'ya (1988) göre larva ve pupanın gelişmesinde; mantar, küf ve bakterilerin oluşumu düşüş yaratan etkenlerdendir. Curtis ve Landolt'un belirli bir diyetle ticari amaçlı üretim denemelerine göre; ortalama 9 günlük periyodda yumurtaların çatladığı gözlemlenmiştir.[13] Gelişimler, erkeklerin yetişkinliğinin yaklaşık 61 gün, dişilerin ise 64 gün sonrasında gerçekleştiği yönündedir. Çiftleşmiş yetişkinlerin ortalama ömürleri erkekler için 10 gün, dişiler için 9 gün olarak, dişilerin ağırlaştıkça daha fazla yumurtladıkları ve daha uzun yaşadıkları saptanmıştır.[13] Dişiler yaklaşık 1 haftalık ömrü içinde 200-400 arası yumurta yumurtlarken[14], sağlıklı dişilerde bu sayı ortalama 235'tir. Tırtıldan yetişkinliğe geçiş süresi yazın 6-8 haftadır.[8][13]

Pyralis farinalis ve Amyelois transitella türlerinin erkeklerinin diğer türün dişisine karşı çapraz etkileşim olduğu gözlemlenmiştir. Dişilerin kendi türlerinin erkeklerini çekmek için salgıladığı (Z,Z)-11,13-heksadekadienal çiftleşme feromonunun benzerlikler içerdiği düşünülmektedir.[15]

Besin kaynağı

Un, öğütülmüş tahıl, yiyecek, zarar görmüş tahıllar ve tohumları, saman ve ot saplarından beslenir.[11] Patatesten beslendikleri de gözlemlenmiştir.[6]

Etkenleri

Trichogramma japonicumun konakçısıdır.[11]

İletişim ve sosyal davranış

Tahıllara geniş ölçüde zarar verdiğinden dolayı tarım açısından zararlı kabul edilirler.[6][8]

Kullanımı

Çin'de böcek çayı üretiminde kullanılır. Litsea coreana bitkisinde yaşaması ve konak olarak kullanması nedeniyle, türün kültivasyonunun yapılabilmesi için gereken optimum sıcaklık ve gelişim üzerine araştırmalar yapılmaktadır.[16]

Galeri

Konuyla ilgili yayınlar

  • Gustafsson, B. (Lep) (2003) Catalogus Lepidopterorum Sueciae. Naturhistoriska riksmuseet, Stockholm, Excelfil hämtad från http://www.nrm.se/en/catalogus.html.se.
  • Chown, S. L.; Convey, P. (2016). Antarctic Entomology. Annual Review of Entomology. 61(1): 119-137
  • ASBOGAST, R.T, and BYRD, R,V., 1981. External morphology of the eggs of the meal moth, Pyralis farinalis (L.), and the murky meal moth, Aglossa caprealis (Hübner) (Lepidoptera:Pyralidae). Int. J. İnsect Morphol. Embryol., 10: 419-423
  • Payne, N. M. 1925. PYRALIS FARINALIS, LINN. (LEPIDOPTER A ) AN ALFALFA HAY WORM in Kansas. Jour. Econ. Ent. 18 : 224-227, illus.
  • Trematerra, P. (1988). Anthropod antagonists of Pyralis farinalis (L.) (Lepidoptera: Pyralidae) and visitors of its larval shelters. J. Appl. Entomol.
  • Trematerra, P., and Galli, A. (1985). On the feeding habits of the larvae of Pyralis farinalis (L.). Acad. Nay. Ital. Ent.
  • Peter J. Landolt "Trapping the Meal Moth, Pyralis farinalis L. (Lepidoptera: Pyralidae), with Acetic Acid and 3-methyl-1-butanol," Journal of the Kansas Entomological Society 78(3), 293-295, (1 July 2005). https://doi.org/10.2317/0412.29.1
  • David J. Carter: Pest Lepidoptera of Europe with special references to the British Isles. 431 S., Dr. W. Junk Publishers, Dordrecht 1984, ISBN 90-6193-504-0.
  • Karl Eckstein: Die Schmetterlinge Deutschlands 5. Band Die Kleinschmetterlinge Deutschlands. 222 S., K. G. Lutz Verlag, Stuttgart 1933
  • Hans-Joachim Hannemann: Kleinschmetterlinge oder Microlepidoptera II. Die Wickler (s.l.) (Cochylidae und Carposinidae) Die Zünslerartigen (Pyraloidea). In: Friedrich Dahl: Die Tierwelt Deutschlands und der angrenzenden Meeresteile nach ihren Merkmalen und nach ihrer Lebensweise. 50. Teil., VEB Gustav Fischer Verlag, Jena 1964
  • Thomas Kaltenbach und Peter Victor Küppers: Kleinschmetterlinge. Verlag J. Neudamm-Neudamm, Melsungen 1987, ISBN 3-7888-0510-2.
  • František Slamka: Die Zünslerfalter (Pyraloidea) Mitteleuropas. 2. Auflage. Bratislava 1997, ISBN 80-967540-2-5.
  • Grabe, Albert (1942): Eigenartige Geschmacksrichtungen bei Kleinschmetterlingsraupen ["Strange tastes among micromoth caterpillars"]. Zeitschrift des Wiener Entomologen-Vereins 27: 105–109.
  • Kimber, Ian (2010): UKMoths – Meal Moth.
  • Savela, Markku (2009): Markku Savela's Lepidoptera and Some Other Life FormsAglossa.

Kaynakça

  1. ^ "GBIF". 15 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2024. 
  2. ^ Carter (1984: S. 207/8)
  3. ^ "UK moths - Website von Ian Kimber". 20 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Nisan 2024. 
  4. ^ Kaltenbach & Küppers (1987: S. 222)
  5. ^ a b Richard T. Arbogast und Richard van Byrd: External morphology of the eggs of the meal moth. Pyralis farinalis (L.), and the murky meal moth, Aglossa caprealis (Hübner) (Lepidoptera: Pyralidae). Journal of Insect Morphology & Embryology, 10(5/6): 419-423, 1981
  6. ^ a b c d e Howard, Leland Ossian; Marlatt, C. L. (1896). The Principal Household Insects of the United States (İngilizce). U.S. Government Printing Office. 
  7. ^ Hannemann (1964: S. 244)
  8. ^ a b c d Subramanyam, Bhadriraju (1995). Integrated Management of Insects in Stored Products (İngilizce). CRC Press. ISBN 978-0-8247-9522-1. 
  9. ^ "Meal Moth Pyralis farinalis Linnaeus, 1758 | Butterflies and Moths of North America". www.butterfliesandmoths.org (İngilizce). 25 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ekim 2017. 
  10. ^ KOÇAK, Özgür; ÇERÇİ, Barış. "LEPIDOPTERA FAUNA OF KARAMAN WITH TWO NEW RECORDS FOR TURKEY". 
  11. ^ a b c d Slamka (1997: S. 13-58)
  12. ^ Wakeham-Dawson, Andrew (2009). "Lepidoptera of the Falkland Islands: (1) Pyraloidea". The Entomologist's Record and Journal of Variation. Cilt 121. ss. 137-143 – ResearchGate vasıtasıyla. 
  13. ^ a b c Curtis, Charles E.; Landolt, Peter J. (1 Temmuz 1992). "Development and life history of Pyralis farinalis L. (Lepidoptera: Pyralidae) on an artificial diet". Journal of Stored Products Research. 28 (3). ss. 171-177. doi:10.1016/0022-474X(92)90037-Q. 
  14. ^ Anonymous, 1986
  15. ^ Landolt, P. J.; Curtis, C. E. (1982). "Interspecific Sexual Attraction between Pyralis farinalis L. and Amyelois transitella (Walker) (Lepidoptera: Pyralidae)". Journal of the Kansas Entomological Society. 55 (2). ss. 248-252. JSTOR 25084280. 
  16. ^ Mao, Xin; Kusstatscher, Peter; Li, Haoxi; Chen, Xiaoyulong; Berg, Gabriele; Yang, Maofa; Cernava, Tomislav (2020). "Microbiome-Guided Exploration of the Microbial Assemblage of the Exotic Beverage "Insect Tea" Native to Southwestern China". Frontiers in Microbiology. Cilt 10. s. 3087. doi:10.3389/fmicb.2019.03087. ISSN 1664-302X. PMC 7000658 $2. PMID 32063890. 

Dış bağlantılar


İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Kelebek</span>

Kelebek, böceklerin, pul kanatlılar veya kelebekler (Lepidoptera) takımının kanatlı fertlerine verilen genel ad. 150.000 kadar türü bilinmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Triyas</span> 252 ile 201 milyon yıl önce arasını kapsayan, Mezozoyik Zamanın ilk dönemi

Triyas, 251,902 milyon yıl önce (myö) Permiyen Dönemi'nin sonundan 201,4 myö Jura Dönemi'nin başlangıcına kadar 50,5 milyon yılı kapsayan jeolojik bir dönem ve sistemdir. Triyas, Mezozoyik Zaman'ın ilk ve en kısa dönemidir. Dönemin hem başlangıcı hem de sonunda büyük yok oluşlar görülmüştür. Triyas Dönemi, Erken Triyas, Orta Triyas ve Geç Triyas olmak üzere üç devreye ayrılır.

<span class="mw-page-title-main">Ranunculaceae</span>

Ranunculaceae Ranunculales takımına bağlı bir bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Güve</span>

Güve, Lepidoptera (pulkanatlılar) takımından çeşitli kelebek türlerine verilen genel ad. Halk arasında buğday, odun, kumaş ve kürk gibi şeylere musallat olmaları ile bilinirler.

<span class="mw-page-title-main">Amaryllidaceae</span>

Amaryllidaceae Asparagales takımına bağlı bir bitki familyasıdır. Amaryllidaceae, tek çenekli Asparagales takımında yer alan otsu, çoğunlukla çok yıllık ve soğanlı çiçekli bitkilerden oluşan bir familyadır.

<i>Lonicera</i>

Lonicera (Hanımeli), Caprifoliaceae familyasına ait, çalı ve/veya sarmaşık grubundan bir bitkidir. Yaklaşık 180 türü vardır, bunun 100 kadarı Çin'dedir. Avrupa ve Kuzey Amerika'da 20şer türü vardır. En çok bilinen türleri Lonicera periclymenum, Lonicera japonica ve Lonicera sempervirens dir.

<span class="mw-page-title-main">Adli entomoloji</span>

Adli entomoloji veya adli böcek bilimi ya da biyokriminal entomoloji, adli tıbba yardımcı olan ya da onun yetersiz kaldığı durumlarda, ceset üzerinde bulunan böcek ve diğer eklembacaklıların ergin ve larvalarından, maktulün ("cesedin") ölüm zamanını doğruya yakınlıkta ya da yaklaşık olarak tahmin etmeye çalışan bir bilim dalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Pars odun güvesi</span>

Pars odun güvesi, odun güvesigiller (Cossidae) familyasından çeşitli bitki türlerine zarar veren bir odun güvesi türü.

<i>Bacillus thuringiensis</i> genellikle biyolojik pestisit olarak kullanılan, Gram-pozitif, toprakta yaşayan bir bakteri

Bacillus thuringiensis (Bt) genellikle biyolojik pestisit olarak kullanılan, Gram-pozitif, toprakta yaşayan bir bakteridir. B. thuringiensis çeşitli güve ve kelebek türlerinin tırtıllarının bağırsaklarında, yaprak yüzeylerinda, sucul ortamlarda, hayvan dışkısında, böcek popülasyonunun yoğun olduğu ortamlarda, un değirmenleri ve tahıl depolama tesislerinde doğal olarak bulunmaktadır.

<i>Neopalpa donaldtrumpi</i>

Neopalpa donaldtrumpi, Amerika Birleşik Devletleri'nin Kuzey Kaliforniya ve Meksika'nın Baja California bölgelerinde bulunan Neopalpa cinsi bir güve türü. Neopalpa donaldtrumpi ilk kez 2017'de Kanadalı bilim insanı ve biyolog Vazrick Nazari tarafından keşfedildi. Nazari, daha önce hiç görülmeyen bir tür olan güvenin sarı tüyleri nedeniyle ABD'nin 45. başkanı Donald Trump'ı çağrıştırdığını ve bu nedenle "Neopalpa donaldtrumpi" adını verdiğini açıkladı.

<i>Pyrausta aurea</i>

Pyrausta aurea, Crambidae familyasına ait bir güve türüdür. Hampson tarafından 1913'te tanımlanmıştır. Nevada, Güney Arizona, Güney Teksas ve Meksika'nın güneyinde asgari olarak Kosta Rika'ya kadar bulunur.

Pyrausta fieldialis, Crambidae familyasına ait bir güve türüdür. George Hampson tarafından 1933 yılında tanımlanmıştır. Brezilya'da (Parana) bulunur.

<i>Anguis colchica</i>

Anguis colchica, bacaksız kertenkeleler familyasından Doğu Avrupa ve Batı Asya'ya endemik bir kertenkele türüdür. İlk kez Gürcistan'ın Megrelya bölgesinde tanımlanan tür, adını Antik Kolhis Krallığı'ndan almıştır.

Marianne Horak, İsviçre-Avustralya asıllı bir böcek bilimcidir. Avustralya Lepidoptera'sında, özellikle de phycitine ve tortricid güvelerinde uzmanlaşmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Lymantria dispar</span>

.

Mecnun güzelesmeri veya Erebia melancholica, Erebia cinsinden bir kelebek türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Pyralinae</span>

Pyralinae alt familyası, Pyralidae familyasının tipik alt familyasıdır. İnsanlar tarafından istenmeden dünyanın hemen her yerine taşınmışlardır. Ancak Amerika'da oldukça nadirdirler ve Avustralya bölgesindeki çeşitlilikleri de sınırlıdır. Bu alt familya toplamda yaklaşık 900 tanımlanmış tür içerir, ancak yenileri keşfedilmeye devam etmektedir. Pyraloidea üst familyasındaki akrabalarının çoğunda olduğu gibi, birçok Pyralinae'nin tırtıl larvaları -ve hatta bazı durumlarda yetişkinler bile- beslenme için alışılmadık yiyecekler kullanma yeteneği geliştirmiştir; bunlardan birkaçı insanların depoladıkları gıdalar olduğundan haşere durumuna gelebilirler.

<span class="mw-page-title-main">Pyralini</span>

Pyralini, 1809 yılında Pierre André Latreille tarafından tanımlanan bir hortumlu güve oymağıdır. Eski Dünya'nın "tipik" hortumlu güvelerini ve diğer bazı bölgelerin türlerini içeren Pyralinae alt familyasına aittir. Burada sunulan cins listesi geçicidir.

<i>Pyralis</i>

Pyralis, Pyralidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir. Carl Linnaeus tarafından 1758 yılında tanımlandı.

<span class="mw-page-title-main">Orman Melikesi</span> Bir kelebek türü

Melanargia galathea, Orman Melikesi olarak bilinen, orta büyüklükte bir kelebektir ve Nymphalidae familyasına mensuptur. Genel adına ve görünümüne rağmen, bu kelebek aslında Satyrinae alt familyasından gelen "kahverengi" kelebeklerden biridir.