İçeriğe atla

Prazosin

Prazosin
Hukuki durum
Hukuki durum
Tanımlayıcılar
CompTox Bilgi Paneli (EPA)
ECHA Bilgi Kartı100.038.971 Bunu Vikiveri'de düzenleyin
Kimyasal ve fiziksel veriler
3D model (JSmol)
  • O=C(N3CCN(c2nc1cc(OC)c(OC)cc1c(n2)N)CC3)c4occc4

Prazosin, ticari ismi Minipress, Vasoflex, Lentopres ve Hypovase olan, yüksek kan basıncı, anksiyete ve travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) tedavisinde kullanılan bir sempatolitik ilaçtır.[1][2] Alfa-1 adrenerjik reseptör antagonisti olan bir α1 blokördür.[3] Bu reseptörler, norepinefrinin vazokonstriktif etkisinden sorumlu olan vasküler düz kas hücrelerinde bulunur, Ayrıca merkezi sinir sinir sisteminde de bulunurlar.[4] 2013 itibarıyla, Prazosin ABD'de patent dışıdır ve FDA en az bir jenerik üreticiyi onaylamıştır.

Tıbbi kullanım

Oral kullanımda Prazosinin alfa-1 reseptör seçiciliğinden dolayı kardiak fonksiyonlarda minimum da olsa aktifliği vardır. Ancak prazosin etkisini göstermeye başladığında; nabız ve kontraktilite kan basıncını korumak için yükselir, buna refleks taşikardi denir. Prazosinin tansiyonu düşürmesinin etkileri uzun zaman alınmasıyla ortaya çıkar. Belli bir zaman sonra nabız ve kontraktilite azalmaya başlar ve tansiyon da düşer.

Özellikle feokromasitoma ameliyatı öncesi tansiyonu ayarlamak için beta blokerlerle kullanılır.[]

Prazosinin antihipertansif etkinliği, yüksek tansiyon tedavisinde ikincil yoldur.

Prazosin aynı zamanda prostat büyümesine bağlı üriner inkontinans(tutamama, tereddüt) tedavisinde de yararlıdır. Prostatın ve üretranın kasılmasını sağlayan alfa-1reseptörlerini engeller. Ancak ne hipertansiyon ne de prostat büyümesinin tedavisinde ilk tercih değildir. Her iki hastalığın eş zamanlı olarak meydana geldiği hastalarda bir tedavi seçeneğidir.

Bu ilacın çocukların ve Travma sonrası stres bozukluğu belirtileri olan kişilerde şiddetli kabusların tedavisinde etkili olduğu gösterilmiştir. Bu amaçla kullanılması antihipertansif dozlarından daha düşük dozlarla yapılır.

Bu ilaç Hint kırmızı akrep sokmasında (Hottentotta Tamulus) da tavsiye edilir

Olumsuz etkiler

İlk doz senkopu. Baş dönmesi, baş ağrısı, uyku hali, enerji eksikliği, halsizlik, çarpıntıve bulantı (frekans:%4-10). daha Az sıklıkta (%1-4) yan etkileri arasında kusma, ishal, kabızlık, ödem, ortostatik hipotansiyon, dispne, senkop, baş dönmesi, depresyon, sinirlilik, döküntü.

Ortostatik hipotansiyon ve senkop vücudun aktif alfa- kan basıncını kontrol etmek için adrenerjik reseptörleri olmadan kullandığı zayıf bir yöntemdir .Prazosin kullanan hastalara ayağa kalkarken yavaşça kalkması gerektiği söylenmelidir. Zayıf barorefleks etkilerden dolayı ani kalkmalarda bayılmalar olabilir.  Burun mukozasındaki damarlada vazodilatasyon olması nedeniyle burunda tıkanıklık yapabilir

Kaynakça

  1. ^ "Minipress Prescribing Information" (PDF). Pfizer. Şubat 2015. 17 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 3 Haziran 2016. 
  2. ^ "Prazosin: Clinical data". International Union of Basic and Clinical Pharmacology. 3 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2016. This sympatholytic drug is used in the treatment of hypertension, anxiety and post-traumatic stress disorder. ... Antagonist of alpha-1 adrenoceptors on vascular smooth muscle, thereby inhibiting the vasoconstrictor effect of circulating and locally-released adrenaline and noradrenaline, resulting in peripheral vasodilation. 
  3. ^ "Prazosin: Biological activity". International Union of Basic and Clinical Pharmacology. 12 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2016. 
  4. ^ Day, H. E.; Campeau, S.; Watson Jr, S. J.; Akil, H. (1997). "Distribution of alpha 1a-, alpha 1b- and alpha 1d-adrenergic receptor mRNA in the rat brain and spinal cord". Journal of chemical neuroanatomy. 13 (2). ss. 115-139. doi:10.1016/S0891-0618(97)00042-2. PMID 9285356. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Düşük tansiyon</span> sistolik kan basıncının 90 mmHgdan az olması

Düşük tansiyon ya da hipotansiyon, düşük kan basıncı demektir; sistolik kan basıncının 90 mmHg'dan az olmasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Fenilefrin</span> İlaç

Fenilefrin hidroklorürü tansiyonu yükseltmek veya gözbebeğini genişletmek için veya dekonjestan olarak kullanılan bir maddedir.

Antihistaminik, histaminin etkisini önleyen maddelerdir. Histamin, kişinin alerjik olduğu madde ile karşılaştığında veya iltihap durumlarında ortaya çıkan önemli bir kimyasal ajandır. En iyi sonuç için bu ilaçlar alerji şikayetleri ortaya çıkmadan alınmalıdırlar.

<span class="mw-page-title-main">Mirtazapin</span> Atipik antidepresan

Mirtazapin, Remeron markası adı altında bilinen bir atipik antidepresandır. Genellikle anksiyete sorunları veya insomnia görülen depresyon durumlarında kullanılır. Mirtazapinin etkinliği, yaygın olarak reçete edilen diğer antidepresanlarla karşılaştırılabilir derecededir. İlacın etkisinin ortaya çıkması dört haftaya kadar sürer, ancak bir ila iki hafta gibi erken bir zamanda da ortaya çıkabilir. İlacın yaygın yan etkileri arasında uyku hali, baş dönmesi, iştah artışı ve kilo alımı yer alır. Ciddi yan etkiler arasında mani, düşük beyaz kan hücresi sayısı ve çocuklarda intihar riskinin artması yer alır. İlacın kullanımının durması sonucu yoksunluk semptomları ortaya çıkabilir. Mirtazapin, ilk defa 1996 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde tıbbi kullanıma girmıştır. 2019'da 6 milyondan fazla reçeteyle Amerika Birleşik Devletleri'nde en sık reçete edilen 106. ilaç oldu.

<span class="mw-page-title-main">Metildopa</span> kimyasal bileşik

Metildopa, sempatolitik veya antihipertansif olarak kullanılan bir alfa adrenerjik agonist ilaçtır. İnsanlarda antihipertansif aktivite sadece L izomerinde görülür ve eşdeğer antihipertansif etki için rasemik şeklinin yaklaşık 2 kat dozunun kullanımı gereklidir.

<span class="mw-page-title-main">Benzodiazepin</span> benzen ve diazepin halkalarının çekirdek kimyasal yapısına sahip psikoaktif ilaç sınıfı

Benzodiazepin, temel kimyasal yapısı bir benzen halkası ve bir diazepin halkasının füzyonu olan psikoaktif ilaçlardır. Depresan etkiye sahip olan benzodiazepinler, insomnia, nöbet ve anksiyete bozukluklarının tedavisinde kullanılır. İlk benzodiazepin olan klordiazepoksidin (Librium®), Leo Sternbach tarafından 1955 yılında tesadüfen keşfedilmiş, 1960 yılında da Hoffmann–La Roche ilaç firması tarafından satışa sunulmuştur. 1977'de benzodiazepinler dünya çapında en çok reçete edilen ilaç oldu.

<span class="mw-page-title-main">Beta blokör</span> kardiyak aritmileri yönetmek ve ilk kalp krizinden sonra kalbi ikinci bir kalp krizinden korumak için kullanılan ilaç sınıfı

Beta blokörler, aynı zamanda β-blokerler olarak da yazılır, çoğunlukla anormal kalp ritimlerini (aritmi) tedavi etmek ve ilk kalp krizinden sonra kalbi ikinci kalp krizinden korumak için kullanılan bir ilaç sınıfıdır. Ayrıca, yüksek tansiyon tedavisinde yaygın olarak kullanılır ancak artık çoğu hastanın ilk tedavisi için ilk tercih değildirler.

<span class="mw-page-title-main">Parasempatomimetik ilaçlar</span>

Parasempatomimetik ilaçlar, bazen kolinomimetik ilaçlar veya kolinerjik reseptörleri uyarıcı ajanlar olarak da adlandırılırlar; parasempatik sinir sistemini (PSNS) uyaran kimyasallardır. Bu kimyasallara kolinerjik ilaçlar da denir çünkü asetilkolin (ACh), PSNS tarafından kullanılan ana nörotransmitterdir. Bu ailedeki kimyasallar, doğrudan nikotinik veya muskarinik reseptörleri uyararak veya dolaylı olarak kolinesterazı inhibe ederek, yani asetilkolin salınımını teşvik ederek veya diğer mekanizmalarla etki gösterebilirler.

Nebivolol, yüksek tansiyon ve kalp yetmezliğini tedavi etmek için kullanılan bir beta blokerdir. Diğer β-blokerlerde olduğu gibi, Nebivolol da yüksek tansiyon için az tercih edilen bir tedavi yöntemidir. Tek başına veya diğer tansiyon ilaçları ile birlikte kullanılabilir. Ağızdan alınır.

<span class="mw-page-title-main">Labetalol</span>

Labetalol; yüksek tansiyon tedavisinde ve uzun süreli anjina tedavisinde kullanılan bir ilaçtır. Hipertansiyon kavramına esansiyel hipertansiyon, hipertansif acil durumlar ve gebelik hipertansiyonu dahildir. Esansiyel hipertansiyonda genellikle diğer antihipertansiflerden daha az tercih edilir. Ağız yoluyla veya damar içine enjeksiyon yoluyla verilebilir.

<span class="mw-page-title-main">Anjiotensin II reseptör antagonistleri</span>

Anjiyotensin II tip1 reseptörü blokerleri veya Anjiyotensin II (tip1) reseptörü antagonistleri, Anjiyotensin reseptör blokerleri veya kısaca (ARB'ler) olarak da bilinen, , Anjiyotensin II reseptör tip 1'e bağlanarak onu inhibe eden ve böylece renin-anjiyotensin sisteminin arteriolar kontraksiyonunu ve sodyum retansiyonu etkilerini bloke eden ilaçlardır.

Klonidin, yüksek tansiyon, dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, ilaç yoksunluğu, menopozal kızarma, ishal ve diğer hastalıkların tedavisinde kullanılan bir α2-adrenerjik agonist ilaçtır. Ağız yoluyla, enjeksiyonla veya cilt bandı olarak kullanılır. Etki başlangıcı tipik olarak bir saat içindedir ve kan basıncı üzerindeki etkileri sekiz saate kadar sürer.

Yaygın olarak Fanapt olarak bilinen ve daha önce Zomaril olarak bilinen iloperidon, şizofreni tedavisi için atipik bir antipsikotiktir.

Postural hipotansiyon olarak da bilinen ortostatik hipotansiyon, bir kişinin kan basıncının ayağa kalkarken veya otururken düştüğü tıbbi bir durumdur. Primer ortostatik hipotansiyon, sıklıkla nörojenik ortostatik hipotansiyon olarak da adlandırılır. Kan basıncındaki düşüş ani, 3 dakika içinde veya kademeli olabilir.

Flomax ve çeşitli ticari adlar altında satılan tamsulosin, semptomatik iyi huylu prostat hiperplazisi (BPH) ve kronik prostatiti tedavi etmek ve böbrek taşlarının geçişine yardımcı olmak için kullanılan bir ilaçtır. Taş daha büyük olduğunda böbrek taşına yararına dair kanıtlar daha iyidir. Ağızdan alınır.

<span class="mw-page-title-main">Terazosin</span>

Hytrin markası altında satılan Terazosin, prostat büyümesi ve yüksek tansiyon semptomlarını tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır. Yüksek tansiyon için daha az tercih edilen bir seçenektir. Ağızdan alınır.

Brexpiprazol, Rexulti markası adı altında bilinen bir atipik antipsikotiktir. Dopamin D2 reseptörünün kısmi agonistidir. "Serotonin-dopamin aktivite modülatörü" olarak tanımlanmıştır. Brexpiprazolün ana indikasyonu şizofreninin tedavisidir, fakat majör depresif bozukluk için ek bir tedavi olarak da kullanılabilir.

İmipramin, esas olarak depresyon tedavisinde kullanılan bir trisiklik antidepresandır (TCA). Anksiyete ve panik bozukluğu tedavisinde de etkilidir. İlaç ayrıca yatak ıslatma tedavisinde de kullanılır. İmipramin ağızdan alınır.

Tolkapon, Parkinson hastalığını (PD) tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır. Katekol- O -metiltransferaz (COMT) enziminin seçici, güçlü ve geri dönüşümlü bir nitrokatekol tipi inhibitörüdür. Ciddi karaciğer toksisitesine neden olduğu için birçok ülkede pazarlama izinlerinin askıya alınmıştır.

Tapentadol, μ-opioid reseptörünün agonisti ve norepinefrin geri alım inhibitörü (NRI) olarak ikili etki moduna sahip, benzenoid sınıfının merkezi etkili bir opioid analjeziğidir. Analjezi, oral uygulamadan sonra 32 dakika içinde ortaya çıkar ve 4-6 saat sürer.