İçeriğe atla

Port Artur Baskını

Koordinatlar: 38°46′48″N 121°15′28″E / 38.78005°K 121.25782°D / 38.78005; 121.25782
Port Artur Baskını
Tarih8 - 9 Şubat 1904
Bölge
Port Artur (bugünkü Lüshun) Ağzı
Sonuç Japon baskını başarısız
Taraflar
Rusya Rus İmparatorluğu Japon İmparatorluğu
Komutanlar ve liderler

Rus İmparatorluk Deniz Kuvvetleri

Oskar Stark (7 - 24 Şubat 1904)

Japon İmparatorluk Deniz Kuvvetleri
Tōgō Heihachirō

Dewa Shigetō


Port Artur Ağzı Baskını (Japonca: (dönemin söylemiyle) 旅順口外海戰, (günümüzde) 旅順口襲撃), Rus-Japon Savaşı'nın başladığı gün, Ryaotong Yarımadası'nda bulunan Lüshun Port Artur Limanı'nın ağzında demirleyen Rus İmparatorluğu Pasifik Filosu savaş gemilerine karşı Japon İmparatorluk Deniz Kuvvetleri'nin düzenlediği baskın.

8 - 9 Şubat 1904 tarihli gece baskın

8 Şubat 1904'ü 9 Şubat 1904 ile bağlayan gece, Japon İmparatorluk Deniz Kuvvetleri'nin 1., 2. ve 3. muhrip takımlarına bağlı toplam 10 muhrip, Port Arthur Limanı'nın dışında demirleyen Rusya İmparatorluk Deniz Kuvvetleri Pasifik Filosu'na bağlı Japon Deniz kuvvetleri'nin Birleşik Donanması 8 Şubat 1904 saat 18:00'de Port Artur'un doğusu 44 deniz miline ulaştı ve orada muhrip filottilaları donanmadan ayrılarak Port Artur'a doğru hareket etti.

8 Şubat 1904 saat 22:30 civarında Port Arthur'a saldıracak olan 10 muhripten oluşan Japon filo, devriye görevinde bulunan iki Rus muhriple karşıladı. Port Artur Limanı'nın 20 deniz mili doğusunda Besstraşniy (Бесстрашный) ve Rastropniy (Расторопный) olmak üzere iki muhrip

Port Artur ağzında demirleyen başlıca Rus gemiler şunlar idi:

  • Tsesarevç (Цесаревич), Retvizan (Ретвизан), Peresvet (Пересвет), Pobeda (Победа), Poltava (Полтава), Petropavlovsk (Петропавловск), Sevastopol (Севастополь),

Baskına katılan Japon gemiler şunlar idi:

  • 1. Muhrip Filottilası, Deniz Albayı Asai Shojiro komutasında: Shirakumo, Asashio, Kasumi ve Akatsuki'den oluşturulan
  • 2. Muhrip Filottilası, Deniz Albayı Ishida Ichiro komutasında: Ikazuchi, Oboro ve Inazuma'dan oluşturulan
  • 3. Muhrip Filottilası, Deniz Albayı Tsuchiya Mitsukane komutasında: Usugumo, Shinonome, Sazanami'den oluşturulan

9 Şubat 1904 saat 00:20'de 1. Muhrip Dilottilası Port Artur'a yaklaştı. Shirakumo sola dönerek 00:28'de üç bucalı gemiye torpido fırlattı. Ardından iki bucalı gemiye saldırdı. Asashio ise saat 0:32'de Beresvet'e saldırdıktan sonra Retvizan'a yaklaştı ve güneydoğusuna çekildi. Nihayet Rus tarafı baskından fark edebilirdi ve ateş etmeye başladı. Kasumi ise Palurada sınıfı korumalı kruvazörüne saldırdı ve güneye çekildi.

00:30'da Rus gemilerini bulup hızlanarak 00:35'te sağa dönerek üç bucalı gemiye torpido fırlattı. Buna karşı Askold ateş ettiyse de isabet ettiremedi.

3. Muhrip Filottilası da saldırmaya başladı. 0:39'da Usugumo sola dönerek Diana'ya saldırdıktan sonra Diana'nın batısında demirleyen diğer gemiye de saldırdı. Shinonome 0:42'da sağa dönerek torpidoları fırlattı. Usugumo ve Shinonome güneydoğu istikametine çekildi. Ikazuchi 0:45'da sola dönerek Diana'ya karşı torpidoları fırlattı ve Retvizan'a saldırdıktan sonra Marushima istikametine çekildi. Murasame 1:25'te Portava'ya saldırıp hemen çekildi. Ikazuchi tamir edildikten sonra Port Artur ağzına yöneldi ve saat 1:00'den sonra dört bucalı gemiye torpido attıktan sonra güneydoğu istikametine çekildi.

Japon muhripler toplam 16 torpido attı ve bunların 3'ü isabet etti.

9 Şubat 1904 gündüz

Stark

Gece baskınının ardından 9 Şubat gündüz Japon Deniz Kuvvetleri Birleşik Filosu, Port Artur ağzını bombalamaya başladı.

Amiral Tōgō ise Mikasa, Asahi, Fuji, Yashima, Shikishima, Hatsuse'dan oluşturulan 1. Filottila, Izumo, Azuma, Yakumo, Tokiwa, Iwate'den oluşturulan 2. Filottila ve Chitose, Taksago, Kasagi, Yoshino dan oluşturulan 3. filottilasına keşif görev için gönderdi.

Stark ise Retvizan ve Tsesareviç'in Port Artur ağzında hasar gördüğünü görünce Petropavrovsk'a geçip bayrağı kaldırdı. Askold ve Bayan'ı keşif görevi için yolladı. Saat 07:45'te büyük bir filonun (Birleşik Donanması 3. Filottilası) bulunduğuna dair haber gelince muharebeye hazırlattı.

Saat 9:40'ta Amiral Tōgō muharebe dizinine yerleşmesini emretti. 11:55'te Mikasa deneme atışına başladı ve 0:11'te Mikasa'nın ateşi ilk defa Poveda'ya isabet kaydetti. 7.000-8.000 mil mesafeye yaklaştığında bütün Japon gemileri, Rus gemilerine karşı ateş ettiler.

Japon gemileri toplam 1.223 ateş etti ve 38 isabet kaydetti. Rus gemileri 20 isabet kaydetti. Mikasa, Fuji, Hatsuse ve Shikishima'ya isabet kaydetti. Novik, Askold ve Bayan, Japon filosuna yaklaştı ve saat 0:37'de Tōgō 3. Filottilasına geri çekilmesini emretti. Saat 12:45'te Mikasa'nın muharebe sancağı indirildi.

Galeri

Not

Dış bağlantılar


İlgili Araştırma Makaleleri

Osmanlı donanması, Osmanlı Devleti'nin askerî deniz gücü. XIV. yüzyılda kuruldu. Osmanlı Devleti, 1323 yılında Karamürsel'i fethederek denize ulaştı, Kara Mürsel komutasında ilk donanma oluşturuldu ve Kocaeli'nde yapılan savaşlarda denizden destek sağlandı. 1327 yılında Karamürsel'de ilk Osmanlı tersanesi kuruldu ve böylece deniz gücünün kurumsallaşma çalışmaları başladı. Osmanlı donanmasında hiyerarşik sisteme geçildi, ilk Derya Beyi, Kara Mürsel Bey oldu. 1337 yılında Kocaeli ele geçirildi; böylece 1353 yılında gerçekleşecek olan Rumeli'ye geçişin önü açıldı. Bundan sonra donanmanın merkezi sırasıyla İzmit, Gelibolu ve son olarak da İstanbul oldu.

<i>Midilli</i> (kruvazör) Osmanlı İmparatorluğunun I. Dünya Savaşına girmesine yol açan Alman yapımı savaş gemisi

SMS Breslau veya sonraki adıyla Midilli, Alman İmparatorluğu donanması için inşa edilen Magdeburg sınıfı hafif kruvazördür. Yapımına 1910'da başlandı ve 16 Mayıs 1911'de denize indirildi. Göreve alınmasından sonra savaş kruvazörü Goeben ile birlikte, Balkan Savaşları'nın patlak vermesi nedeniyle Akdeniz Tümeni'nde görevlendirildi. Breslau ve Goeben, İstanbul'a ulaşmak için Akdeniz'deki İngiliz savaş gemilerinden kaçtıktan sonra Ağustos 1914'te Osmanlı İmparatorluğu tarafından satın alındı ve gemilerin adları Midilli ve Yavuz Sultan Selim olarak değiştirildi. İki gemi, ağırlıklı olarak Karadeniz'de, Rusların Karadeniz Filosu'na karşı hizmet etti ve diğer Osmanlı gemileri ile birlikte Ekim 1914'te Rus limanlarına baskınlar düzenledi. Bu baskınlar, Rusya'nın Osmanlı'ya savaş ilan etmesine ve Osmanlı İmparatorluğu'nun I. Dünya Savaşı'na İttifak Devletlerinin yanında katılmasına yol açtı.

<span class="mw-page-title-main">Yenikale Körfezi Savaşı</span>

Yenikale Körfezi Muharebesi, bir deniz savaşı olup Rus İmparatorluğu ile Osmanlı İmparatorluğu arasında 1787-1792 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında meydana gelmiştir.

Yarhisar, Osmanlı Devleti'nde Donanma Cemiyeti tarafından 1907 yılında Fransa'dan satın alınan, Durandal sınıfı temel alınarak tasarlanmış dört Samsun sınıfı muhripten biridir. 1907'de Osmanlı donanmasına katılan muhrip, 1911-1912'de gerçekleşen Trablusgarp Savaşı'nda Osmanlı filosunun geri kalanı gibi İtalyanlarla aktif bir çatışmada yer almadı. 1912-1913'te Balkan Savaşları esnasında Varna Deniz Muharebesi, İmroz Deniz Muharebesi ve Mondros Deniz Muharebesi gibi tüm önemli çatışmalarda yer aldı, ayrıca devriye görevlerinde bulundu. I. Dünya Savaşı'nda özellikle Marmara Denizi'nde eskort ve önleme görevlerinde yer aldı. Marmara'ya giren Müttefik Devletler denizaltılarıyla birçok çatışmaya girdi. 3 Aralık 1915'te tarihinde Yalova açıklarında Birleşik Krallık'ın E11 denizaltısı tarafından torpidolanarak batırıldı. Bu olayda 7 subay ve 33 er öldü. Birleşik Krallık denizaltısı geminin kalan mürettebatını denizden alarak bir Osmanlı yelkenlisine teslim etti.

Samsun, Osmanlı İmparatorluğu tarafından 1907 yılında Fransa'dan satın alınan dört "Durandal" sınıfı muhripten biridir. Gemi, Trablusgarp Savaşı, Balkan Savaşları ve I. Dünya Savaşı esnasında Osmanlı donanmasında görev yaptı.

<i>Asar-ı Tevfik</i>

Asar-ı Tevfik, 1860'larda inşa edilen ve sınıfının tek üyesi olan, Osmanlı donanmasının zırhlı bir savaş gemisiydi. Aslen Mısır Hidivliği tarafından İbrahimiye ismiyle sipariş edilen gemi, daha sonra Osmanlılar tarafından alındı. Kırım Savaşı'ndan sonra 1860'larda Osmanlı filosu için bir genişleme programının bir parçası olarak inşa edilen Asar-ı Tevfik, sekiz adet 220 mm toptan oluşan bir ana batarya ile donatılmış 4.600 metrik tonluk barbetli bir merkezî bataryalı zırhlıydı.

<span class="mw-page-title-main">Kuzey Burnu Deniz Muharebesi</span>

Kuzey Burnu Deniz Muharebesi, Kriegsmarine'nin harekât kodu: Ostfront Harekâtı, II. Dünya Savaşı sırasında, Aralık 1943'te Kriegsmarine'nin giriştiği ticaret akıncılık harekâtı ve Müttefik gücünün karşı saldırısı.

<span class="mw-page-title-main">Beyrut Muharebesi (1912)</span> Osmanlı İmparatorluğu ile İtalya Krallığı arasında yapılan deniz savaşı

Beyrut Muharebesi veya Beyrut Harekâtı, 1911-1912 yılları arasında gerçekleşen Trablusgarp Savaşı'nın bir parçası olarak 24 Şubat 1912'de, Osmanlı ve İtalyan kuvvetleri arasında Beyrut'ta meydana gelen deniz muharebesidir. Muharebede iki İtalyan kruvazörü, limanda bulunan Osmanlılara ait bir zırhlı korvet ve bir torpido botunu batırdı ve Beyrut şehrini top atışına tuttu. Muharebede Beyrut'taki Osmanlı deniz gücü tamamen yok edildi ve bölgedeki İtalyan nakliyelerine yönelik tek Türk deniz tehdidi ortadan kaldırıldı. İtalyanlar bu saldırı sonrasında savaşın geri kalanında Güney Akdeniz'de tam deniz hakimiyetini elde tuttular, Süveyş Kanalı'na yaklaşımlarda tam bir deniz üstünlüğü sağladılar ve sömürgeleri olan Eritre'deki kuvvetlerini takviye etmede avantaj sağladılar.

<span class="mw-page-title-main">Tsushima Muharebesi</span> 27-28 Mayıs 1905 arasında Rusya ve Japon donanmaları arasında gerçekleşmiş deniz savaşı

Tsuşima Muharebesi, Japonya'da Japon Denizi Muharebesi olarak da bilinir, modern çelik gövdeli savaş gemilerine sahip donanmalar arasında gerçekleşen ve kazanan tarafın kesin olarak belli olduğu tek deniz muharebesidir. Muharebe 27-28 Mayıs 1905 tarihlerinde Tsuşima Boğazında gerçekleşmiştir. Muharebede Amiral Togo Heihaçiro komutasındaki Japon İmparatorluk Deniz Kuvvetleri Birleşik Filosu, Amiral Zinovi Rojestvenski komutasındaki Rusya İmparatorluk Deniz Kuvvetleri Pasifik Filolarının üçte ikisini imha etmiştir. Rus donanması bölgeye intikal edebilmek için Baltık Denizindeki üslerden yola çıkarak 18 bin deniz mili katederek bölgeye gelmiştir.

<span class="mw-page-title-main">İmroz Deniz Muharebesi (1912)</span>

İmroz Deniz Muharebesi ya da Elli (Seddülbahir) Deniz Muharebesi, Birinci Balkan Savaşı sırasında 16 Aralık 1912 tarihinde Seddülbahir Burnu ve İmroz adası açıklarında Osmanlı ve Yunan deniz güçleri arasında meydana gelmiştir. Osmanlı donanması bu harekât ile Çanakkale Boğazı çıkışındaki Yunan ablukasını kırmayı amaçlamaktaydı. Yunanların Pavlos Kunduriotis komutasındaki bir zırhlı kruvazör, üç ön dretnot ve dört muhribinin; Osmanlıların Ramiz Numan Bey komutasındaki iki ön dretnot, iki zırhlı korvet, bir kruvazör ve dört muhribi ile karşı karşıya geldiği deniz muharebesi, Balkan Savaşları boyunca gerçekleşen en büyük deniz çatışmasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Varna Deniz Muharebesi</span> Osmanlı ve Bulgar donanmalarının 21 Kasım 1912 tarihinde Karadenizde giriştikleri çatışma

Varna Deniz Muharebesi ya da Draçki Saldırısı, 21 Kasım 1912 tarihinde Karadeniz'de, Bulgaristan'ın Varna limanının 32 mil açığında dört Bulgar torpido botu ile Osmanlı kruvazörü Hamidiye arasında meydana gelen çatışmadır.

<span class="mw-page-title-main">Mondros Deniz Muharebesi</span>

Mondros Deniz Muharebesi 18 Ocak 1913 tarihinde Osmanlı İmparatorluğu ile Yunanistan donanmaları arasında meydana gelen çatışma. Birinci Balkan Savaşı sırasında yaşanan muharebe, Osmanlıların Çanakkale Boğazı'nda konuşlu Yunan donanmasını dağıtmak ve Ege Denizi'nde egemenliği yeniden ele geçirmek için yaptıkları ikinci ve son denemedir.

<i>Mecidiye</i> (kruvazör) Osmanlı İmparatorluğu donanmasına ait kruvazör

Mecidiye, Osmanlı Devleti hükûmetinin 1900 yılındaki siparişi üzerine Abdülmecid adıyla Amerika Birleşik Devletleri'nin William Cramp & Sons firmasının Philadelphia Tersanesinde suya indirildikten sonra Osmanlı Donanması, Rusya İmparatorluk Deniz Kuvvetleri, Kızıl Donanma, Ukrayna Halk Cumhuriyeti Deniz Kuvvetleri ve Türk Deniz Kuvvetleri'nde görev yapan korumalı kruvazör.

<span class="mw-page-title-main">İmroz Deniz Muharebesi (1918)</span> İmroz Deniz Muharebesi ve Osmanlı

İmroz Deniz Muharebesi, I. Dünya Savaşı sırasında, 20 Ocak 1918'de Ege Denizi'nde gerçekleşen bir deniz muharebesidir. Osmanlı donanmasının Gökçeada'da yığınak yapmış olan Kraliyet Donanması'na taarruzu ile meydana gelmişti. İtilaf kuvvetlerinin ağır zırhlı yoksunluğu, Yavuz muharebe kruvazörü ile Midilli hafif kruvazörünün bölgeye taarruz etmesine fırsat sağlamıştı. Saldırı sonucunda Birleşik Krallık'a ait monitör olarak sınıflandırılan iki küçük savaş gemisi battı, bir uçak düşürüldü ve birçok personel öldü. Muharebe sırasında önemli hasar almayan Osmanlı gemileri, dönüş esnasında adayı saldırılardan korumak üzere İtilaf güçlerince döşenmiş olan deniz mayınlarına çarptı. Yavuz hasar aldı, Midilli ise battı ve mürettebatının bir kısmı öldü, bir kısmı ise esir düştü. Yavuz, Birleşik Krallık uçaklarının saldırıları altında Çanakkale Boğazı'na ulaşmayı başardı; buraya vardığında karaya oturdu ve altı gün sonra kurtarılana dek sürekli hava saldırısına maruz kaldı. Gerçekleşen muharebe sonrası Osmanlı Devleti'nin en modern iki savaş gemisinden birinin hasar alması, diğerinin ise batması donanmanın gelecekteki hareketlerini son derecede kısıtlamıştı.

<span class="mw-page-title-main">Sarıç Burnu Muharebesi</span> 18 Kasım 1914te yapılan savaş

Sarıç Burnu Muharebesi veya Balıklava Muharebesi, I. Dünya Savaşı esnasında Sarıç Burnu açıklarında gerçekleşen bir deniz muharebesidir.

<span class="mw-page-title-main">Çanakkale Savaşı'ndaki denizaltı faaliyetleri</span>

Çanakkale Savaşı'ndaki denizaltı faaliyetleri, I. Dünya Savaşı'nın bir parçası olan Çanakkale Savaşı çerçevesinde, çeşitli devletlerin denizaltıları tarafından Çanakkale Boğazı ve Marmara Denizi'nde sürdürülen faaliyetlerdir. Esas savaştan önce, Aralık 1914'te başlamış ve Aralık 1915'te sonlanmıştı. İtilaf Devletleri'ne bağlı denizaltıların Çanakkale Boğazı'nı geçerek Marmara Denizi'nde denizaltı operasyonları yapmalarının amacı, Gelibolu'yu savunan Osmanlı kuvvetlerinin lojistik durumunu sarsmak olarak görülür. Bununla birlikte İttifak Devletleri'nin bir üyesi olan Alman İmparatorluğu da Osmanlı'yı desteklemek amacıyla savaş sırasında birtakım denizaltı faaliyetleri yürütmüştü.

HMS E12, E sınıfı denizaltılara mensup, Birleşik Krallık'a ait bir denizaltı. Kraliyet Donanması tarafından inşasına 5 Eylül 1914'te, Chatham Tersanesi'nde başlanıldı ve 14 Ekim 1914 tarihinde inşası tamamlandı.

HMAS <i>AE2</i>

HMAS AE2, E sınıfı denizaltılara mensup, Avustralya Kraliyet Donanması'na ait bir denizaltı. Vickers Armstrong tarafından inşasına 18 Haziran 1913'te, Barrow-in-Furness'nde başlanıldı ve 28 Şubat 1914 tarihinde inşası tamamlandı. İnşasının ardından kardeş denizaltı AE1 ile birlikte Avustralya'ya hareket eden denizaltı, o tarihe kadarki en uzun mesafeli denizaltı yolculuğunu da gerçekleştirmiş oldu.

<span class="mw-page-title-main">Sarı Deniz Muharebesi</span>

Sarı Deniz Muharebesi 10 Ağustos 1904'te meydana gelen bir deniz muharebesidir. Rus donanmasında bu savaş aynı zamanda 10 Ağustos Muharebesi olarak da bilinir. Bu muharebe, Rus donanmasının tasarladığı bir planı ortaya çıkardı ve Rus donanmasını limanlarına dönmeyi zorladı. Planın amacı Port Arthur'da bulunan Rus donanmasının bulundukları yerdeki ablukayı yarıp Vladivostok'taki Rus gemileriyle birleşmesiydi. 4 gün sonra, Ulsan yakınlarındaki başka bir muharebede Vladivostok'ta bulunan filonun sortisi engellendi. Bunun sonucunda iki yerde de bulunan Rus filoları oldukları yerde kalmak zorunda kaldı ve birleşemediler.

<span class="mw-page-title-main">Stepan Makarov</span>

Stepan Osipoviç Makarov Rus İmparatorluk Donanması'nda son derece başarılı Rus koramiral ve okyanus bilimcici. Rusya Bilimler Akademisi tarafından yazmış olduğu birçok kitap nedeniyle ödüllendirildi. Batmazlık teorisinin yazarı ve Kiril tabanlı semafor alfabesinin geliştiricisidir. Buzkıran gemilerin kullanımı konusunda ısrarcıydı ve onun tasarladığı ilk buzkıran olan Yermak inşa edildi. Sahalin adasındaki Shiritoru kasabası, 1946'da onuruna Makarov olarak yeniden adlandırıldı.