İçeriğe atla

Pers devletleri listesi

Persler ya da Farslar (Farsça: فارس) günümüzde İran toprakları içinde bulunan İrani topluluklardandır. Günümüzde Farslar tarafından kurulmuş bir devlet vardır. O da İran İslam Cumhuriyeti'dir.

Farslar

Coğrafya

Farslar günümüzde Büyük İran'ın içinde yer almaktadırlar.

Tarihi Devletler

Milattan Önce

Bayrak Devlet/Hanedan Tarih Başkent Harita
Ahameniş Kralığı M.Ö. 677-M.Ö. 550 Anshan
Ahamenişler'in İlk Yerleşim Yerleri
Ahameniş İmparatorluğu Bayrağı (550-530)
Ahameniş İmparatorluğu Bayrağı (530-330)
Ahameniş İmparatorluğuM.Ö. 550-M.Ö. 330 Ecbatana (M.Ö. 550-M.Ö. 530)

Persepolis (M.Ö. 530-M.Ö. 330)

Orontid HanedanıM.Ö. 331-M.Ö. 200 Armavir
Amasya M.Ö. 302-M.Ö. 281 Amaseia
Pontus Krallığı

(Mithridatik Hanedanı)

M.Ö. 281-M.Ö. 62 Amaseia
Part İmparatorluğuM.Ö. 247-M.S. 224 Mithradatkirt (M.Ö.247-M.Ö. 150)

Hecatompylos (M.Ö. 150-M.Ö. 56)

Ctesiphon (M.Ö. 56-M.S. 224)

Artaksiad HanedanıM.Ö. 190-M.S. 42 Yervandashat (M.Ö. 190-M.Ö. 176)

Artashat (M.Ö. 176-M.S. 42)

Kommagene KrallığıM.Ö. 163-M.S. 72 Samosata
Bitinya ve PontusM.Ö. 62-M.Ö. 47 Nikomedia
Hint-Part KrallığıM.Ö. 12–M.S. 100'den önce Taxila

Kabil

Milattan Sonra

Bayrak Devlet/Hanedan Tarih Başkent Harita
Arsak Krallığı 42-387 Artashat (42-120)

Vagharshapat (120-330)

Dvin (330-387)

Kafkas Albanyası (Arsak Hanedanı) 117-705 Kebele

Berde

İberya Krallığı (Arsak Hanedanı) 189-750 Armazi

Mtsheta

Tiflis

Sasani İmparatorluğu224-651 Istakhr (224-226)

Ctesiphon (226-650)

Rüstemiler767-909 Tahert
Samani İmparatorluğu 819-999 Bukhara
Tahiri Hanedanlığı821-873 Merv
Seferi İmparatorluğu861-1003 Zaranj
Müsafiriler919-1062 Tarom
Büveyhoğulları934-1055 Shiraz
Kakuyiler1008-1141 Isfahan (1008-1051)

Yezd (1051-1141)

Kesrani Hanedanı1027-1382 Shirvan

20. Yüzyıl-Günümüz

Bayrak Devlet/Hanedan Tarih Başkent Harita
Horasan Özerk Hükümeti1921 Meşhed
Yerleştikleri Yer
İran Şahanşah Devletiı 1925-1979 Tehran
İran İslam Cumhuriyeti1979-Günümüz Tehran

Kaynaklar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Farsça</span> Bir batı İran dili

Farsça ya da Persçe, Hint-Avrupa dillerinin İran dilleri koluna ait bir batı İran dilidir. Başta İran olmak üzere, kuzeyde Rusya ve Azerbaycan, doğuda Afganistan ve Tacikistan, Orta Asya'da Özbekistan ve Basra Körfezi üzerinde Kuveyt ve Irak gibi ülkelerde 100 milyonun üzerinde kişi tarafından konuşulmaktadır. Antik Pers halkının konuştuğu dilden türemiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kazvin (eyalet)</span>

Kazvin Eyaleti, İran'ın 31 eyaletinden birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Farslar</span> Çoğunlukla İranda yaşayan halk

Farslar, Persler veya Osmanlıcadaki tabirle Âcemler, çoğunlukla İran'da yaşayan İranî bir halktır.

<span class="mw-page-title-main">Şiraz</span> İranın en büyük beşinci şehri

Şiraz, İran'ın en büyük beşinci şehri ve Fars Eyaleti'nin yönetim merkezidir.

<span class="mw-page-title-main">Hürmüzgan</span>

Hürmüzgan Eyaleti (Farsça: استان هرمزگان Ostān-e Hormozgān), İran'ın eyaletlerinden birisidir. Arap Yarımadası karşısında ve kendisine bağlı olduğu adalarıyla oldukça stratejik öneme sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Yezd (eyalet)</span>

Yezd Eyaleti, İran'ın 31 eyaletinden birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Fars (eyalet)</span>

Fars Eyaleti, İran'ın 31 eyaletinden birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Buşehr (eyalet)</span>

Buşehr Eyaleti, İran'ın 31 eyaletinden birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Kohgiluye ve Buyer Ahmed</span>

Kohgiluye ve Buyer Ahmed Eyaleti, İran'ın 31 eyaletinden birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Sâmânîler</span> Orta Asya ve Iranda Kurulmuş Emirlik

Sâmânîler (819-999), Orta Asya ve doğu İran'da kurulmuş, adını kurucusu Sâmân Hüdâ'dan alan bir Fars hanedanlıktır. İslâm ordularının İran'ı ele geçirmesinin ve Seferî egemenliğinin yıkılmasının ardından İran'da iktidarı ele geçiren ilk yerli yönetimdir.

<span class="mw-page-title-main">Bişâpûr</span>

Bişâpûr, İran'da Persis ve Elam arasındaki tarihi yol üzerinde bulunan günümüz Faliyan şehrinin güneyinde yer alan tarihi bir şehirdir. Bu yol Sasani başkentleri olan Persepolis'ın çok yakınlarındaki Istakhr ve Tizpon'u birbirine bağlar. 2.Sasani İmparatoru I.Şapur burada doğmuştur.

<span class="mw-page-title-main">İsfahan (eyalet)</span>

İsfahan Eyaleti, İran'ın 31 eyaletinden birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Basra Körfezi</span> Arabistan Yarımadasının kuzeyi ile İranın güneybatısı arasında kalan Hint Okyanusuna bağlı koy

Basra Körfezi,, Arap Yarımadası'nın kuzeyi ile İran'ın güneybatısı arasında kalan Hint Okyanusu'na bağlı körfez. Dünyanın en önemli petrol ve doğalgaz yatakları bu bölgede bulunmaktadır.

Lar veya Laristan, İran'ın Fars Eyaleti'nde şehir.

Sepidan şehristanı, İran'ın Fars Eyaleti'ne bağlı olan 29 şehristandan birisidir.

Nurabad, İran'ın Fars Eyaleti'nde şehir.

Ardekan, İran'ın Fars Eyaleti'nde şehir.

<span class="mw-page-title-main">Zerrinşehr</span> İranın İsfahan eyaletindeki bir şehir

Zerrinşehr, İran'ın İsfahan Eyaleti'nde şehir.

<span class="mw-page-title-main">İran'ın şehristanları ve bahşları</span>

İran'ın en üst düzey yönetim bölgeleri olan eyaletler (ostan) kendi içinde bir veya birden fazla, şehristan (Farsça: شهرستان shahrestān) adı verilen alt yönetim bölgelerine ayrılmıştır. Her şehristanın Farmandari denilen ve resmî daireleri ve diğer işlemleri düzenleyen bir yönetim birimi vardır. Farmandar veya Farmandari'nin başı şehristanın yöneticisidir ve bu bölge içinde en yüksek mevkideki resmî yöneticidir. 2010 yılı itibarıyla İran 31 ostan ve 324 şehristana ayrılmıştır. En az şehristana sahip eyalet Kum Eyaleti iken, en fazla şehristana sahip eyalet Fars Eyaleti'dir.

Kompozit Türk-Fars geleneği, 9. ve 10. yüzyıllarda Horasan ve Mâverâünnehir'de ortaya çıkan farklı bir kültüre atıfta bulunmaktadır. İran menşeli olduğu iddia edilen bir okur yazar geleneğine dayanmış ve Türk hükümdarlar tarafından himaye edilmiştir. Sonraki yüzyıllarda, Türk-Fars kültürünü, fethedilen halklar tarafından komşu bölgelere daha ileri götürülecek ve sonunda Batı Asya, Orta Asya ve Güney Asya egemen ve seçkin sınıflarının egemen kültürü haline gelecektir.