İçeriğe atla

Per Petterson

Per Petterson
Doğum18 Temmuz 1952 (72 yaşında)
Oslo, Norveç
MeslekYazar
Dönem1987-günümüz
Türroman
Önemli ödülleriİskandinav Kurulu Edebiyat Ödülü (2009), Brage Ödülü (2008), Norveç Eleştirmenler Edebiyat Ödülü (2008), Uluslararası Dublin Edebiyat Ödülü (2007).

Per Petterson (d. 18 Temmuz 1952, Oslo), Norveçli bir romancıdır. Petterson'un eserleri, Türkçe dahil, 50 farklı dile çevrilmiştir.

Eserleri

İlk kitabı, kısa öykülerden oluşan Aske i munnen, sand i skoa (1987) idi.[1] Daha sonra Ekkoland (1989), Det er greit for meg (1992), Til Sibir (1996; Sibirya Hayali, 2022), I kjølvannet (2000; Ardından, 2022) adlı eserleriyle Norveç'in en iyi romancıları arasına girdi ve kitapları farklı dillere çevrildi. Türkçede kitapları Metis Yayınları tarafından basılmaktadır.

İkinci Dünya Savaşı'nda geçen ve genç bir kızın ailesi etrafında onun büyüme macerasını anlatan Sibirya Hayali,[2] 1998'de İngilizce olarak yayınlandı ve İskandinav Konseyi Edebiyat Ödülü'ne aday gösterildi. Ardından, genç bir adamın ailesini 1990'da Scandinavian Star feribot kazasında kaybetmesinin ardından yaşadığı duygulara dair bir eserdir (Petterson'ın kendisi de annesini, babasını, küçük erkek kardeşini ve bir yeğenini felakette kaybetmiştir). Bu kitap, 2000 yılı için Brage Ödülü'nü kazanmıştır. Yazar, Jeg forbanner tidens elv (Lanet Olsun Zaman Nehrine), Menn i minn sitausjon (Benim Durumumdaki Erkekler) adlı kitaplarda aynı kahramanın farklı zaman dilimlerindeki hikâyelerini anlatmaya devam etti.[3] 2008 tarihli Lanet Olsun Zaman Nehrine, 2009 İskandinav Kurulu Edebiyat Ödülü'nü kazandı ve 2010'da İngilizceye çevrildi.

Asıl çıkış yapan romanı, Ut og stjæle hester (2003; At Çalmaya Gidiyoruz,[4] 2008) idi ve Norveç'te iki büyük edebiyat ödülüne layık görüldü: Norveç Edebiyat Eleştirmenleri Ödülü ve Kitapçılar'ın Yılın En İyi Kitabı Ödülü. 2005'te İngilizceye çevrilen bu kitap, 2006'da Bağımsız Yabancı Kurgu Ödülü'ne ve 2007'de Uluslararası Dublin Edebiyat Ödülü'ne (İngilizce olarak yayınlanan tek bir kurgu eseri için dünyanın en büyük parasal edebiyat ödülü) layık görüldü. At Çalmaya Gidiyoruz, New York Times Book Review'in 9 Aralık 2007 sayısında yılın en iyi 10 kitabından biri seçildi.[5]

Kişisel Hayatı

Petterson bir kütüphanecidir. Tamamen yazmaya odaklanmadan önce kütüphane memuru, çevirmen ve edebiyat eleştirmeni olarak çalıştı. Kitaplarında, etkilendiği kişiler olarak Knut Hamsun ve Raymond Carver'dan alıntı yapmaktadır.[6]

Kitap Listesi

  • 1987 - Aske i munnen, sand i skoa
  • 1989 – Ekkoland
  • 1992 - Det er greit for meg
  • 1996 – Til Sibir (Sibirya Hayali, Çev. Banu Gülsaler Syvertsen, Metis Yayınları, ISBN13 9786053162582).
  • 2000 - I kjølvannet (Ardından, Çev. Nesrin Demiryontan, Metis Yayınları, ISBN-13 9786053162476).
  • 2003 - Ut og stjæle hester (At Çalmaya Gidiyoruz, Çev. Deniz Canefe, Metis Yayınları, ISBN13 978-975-342-656-5).
  • 2004 - Porten üzerinden Månen
  • 2008 – Jeg forbanner tidens elv (Lanet Olsun Zaman Nehrine, Çev. Aslı Biçen, Metis Yayınları, ISBN13 9789753428538).
  • 2012 – Jeg nekter (Reddediyorum, Banu Gürsaler Syvertsen, Metis Yayınları, ISBN13 9789753429382)
  • 2018 - Menn i min situasjon (Benim Durumumdaki Erkekler, Çev. Banu Gürsaler Syvertsen, ISBN13 9786053161820).

Aldığı Ödüller

Dış bağlantılar

(İngilizce bağlantılar)

Kaynakça

  1. ^ "Per Petterson". www.metiskitap.com. 29 Mayıs 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Aralık 2022. 
  2. ^ Erez, Emek. "'Sibirya Hayali': Hayattan artakalan hikâye". Kısa Dalga. 16 Temmuz 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Aralık 2022. 
  3. ^ Sibel Yılmaz (30 Eylül 2021). "Hafızanın hatırla dediği: Per Petterson edebiyatı". T24. t24.com.tr. 30 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Aralık 2022. 
  4. ^ Raşel Rakella Asal (3 Ağustos 2018). "Canımızın ne zaman acıyacağına biz mi karar veririz?". edebiyathaber.net. 5 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Aralık 2022. 
  5. ^ "The 10 Best Books of 2007 New York Times Book Review". 4 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Aralık 2022. 
  6. ^ Richard Allen Greene Norwegian author reveals secrets Wednesday, 2 November 2005 BBC News

İlgili Araştırma Makaleleri

Ahmet Enis Batur, Türk şair, yazar ve yayımcıdır.

Bilge Karasu, Türk öykü, roman, deneme yazarıdır. Aynı zamanda felsefeci yanı olan Karasu, metinlerinde felsefi sorunları işlemiş ya da onun metinleri felsefi incelemenin konusu olarak görülmüştür. Postmodern romanın Türkiye'deki önemli isimleri arasında değerlendirilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Knut Hamsun</span>

Knut Hamsun, Norveçli yazar ve 1920 yılı Nobel Edebiyat Ödülü sahibi.

<span class="mw-page-title-main">Adonis (şair)</span> Suriyeli şair, deneme yazarı ve çevirmen

Ali Ahmed Said Eşber, Adonis adıyla da bilinen Suriyeli şair ve denemecidir.

<span class="mw-page-title-main">Milan Kundera</span> Çek asıllı Fransız yazar

Milan Kundera, Çek asıllı Fransız romancı, yazar. 1969 tarihli Gülünesi Aşklar başlıklı düzyazı çalışmasıyla meşhur oldu. Ticarî olarak en başarılı eseri ise 1984 tarihli Varolmanın Dayanılmaz Hafifliği başlıklı romanı oldu. Eserlerini 1993 yılından beri Fransızca olarak kaleme almış ve hayatını Paris'te sürdürmüş olan Kundera, ölümünden önce yaşayan son varoluşçu olarak nitelendirilirmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Murat Gülsoy</span> Türk yazar, akademisyen

Murat Gülsoy, Türk yazar, akademisyen.

<span class="mw-page-title-main">Oruç Aruoba</span> Türk yazar, şair ve felsefeci

Oruç Aruoba, Türk yazar, şair, akademisyen ve felsefeci.

Yücel Kayıran, Türk şairdir.

<span class="mw-page-title-main">Çağatayca</span>

Çağatayca, Çağatay Türkçesi veya Doğu Türkçesi, 15. yüzyılda Timurluların idaresi altında gelişen ve 15. yüzyıldan 20. yüzyılın başlarına dek Orta Asya'daki Müslüman Türk halkları tarafından ortak yazı dili olarak kullanılan dildir.

<span class="mw-page-title-main">Orhan Pamuk</span> Nobel ödüllü Türk roman yazarı

Orhan Ferit Pamuk, Türk romancı. Birçok başka edebiyat ödülünün yanı sıra, 2006 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'ne layık görüldü ve 54 yaşında, bu ödülü kazanan en genç edebiyatçılardan biri oldu. Kitapları altmış üç dile tercüme edildi, yüzden fazla ülkede yayımlandı ve 13 milyon baskı yaptı. 2006 yılında Time dergisi tarafından dünyanın en etkili 100 kişisi arasına seçilen Pamuk, Nobel ödülüne lâyık görülen ilk Türk'tür.

<span class="mw-page-title-main">Doris Lessing</span> Yazar

Doris Lessing, Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Britanyalı yazardır.

<span class="mw-page-title-main">Ian McEwan</span>

Ian McEwan, Man Booker Ödülü sahibi İngiliz roman yazarı.

David Lodge, İngiliz Şövalyelik Nişanı sahibi İngiliz roman ve oyun yazarıdır.

İskandinav Kurulu Müzik Ödülleri, İskandinav Kurulunun müzik komitesi NOMUS tarafından verilen müzik ödülleridir. Her iki yılda bir dağıtılan ödüller, hayatını kaybetmemiş müzisyenlerin ürettikleri eserlere verilir.

<span class="mw-page-title-main">Javier Marías</span> İspanyol romancı, çevirmen ve köşe yazarı (1951–2022)

Javier Marías, İspanyol romancı, çevirmen ve köşe yazarıdır.

Nilüfer Güngörmüş Erdem, Türk senarist, yazar, editör, çevirmen, psikanalist.

<span class="mw-page-title-main">Jan Kjærstad</span> Norveçli yazar

Jan Kjærstad Norveçli yazar. Kjærstad, MF Norveç İlahiyat Fakültesi ve Oslo Üniversitesi teoloji mezunudur. Seri romanlar, kısa öyküler, denemeleri bulunmakta ve 1985 - 1989 arası Vinduet ("Pencere") adlı edebiyat dergisinin editörlüğünü de yürüttü. Postmodernizm seksenli yılların başlarında Norveç ile tanıştıran Jan Kjaerstad'di ve yazar bu akıma da Norveçli bir yaklaşım getirdi. TV yıldızı Jonas Wergeland karakteri merkezinde yazdığı bir seri roman, perspektifçi üçlemesi ile İskandinav Konseyi Edebiyat Ödülü'nü aldı.

Jale Özata Dirlikyapan, Türk akademisyen. Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde edebiyat, sanat, iletişim ve teorik edebiyat üzerine dersler vermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Kojin Karatani</span> Japon filozof

Kōjin Karatani Japon filozof ve edebiyat eleştirmeni.

Dag Solstad, Norveçli bir yazardır. Roman, kısa öykü ve oyun alanlarında eserleri bulunmaktadır. Norveç'in en büyük endüstriyel komplekslerinden birinin resmi tarihi ile Dünya Kupası gibi konular da dahil olmak üzere 30'a yakın kitap yazmıştır ve çalışmaları Türkçe dahil 20 dile çevrilmiştir. Eserleri Türkiye'de Yapı Kredi Yayınları ve Jaguar Kitap tarafından basılmaktadır.