İçeriğe atla

Pandanaceae

Pandanaceae

Geç Kretase–günümüz
PreꞒ
O
S
D
C
P
T
J
K
Pg
N
Pandanus tectorius
Bilimsel sınıflandırma e
Alem: Bitki
Klad: Tracheophytes
Klad: Angiosperms
Klad: Monokot
Takım: Pandanales
Familya: Pandanaceae

R.Br.[1]
Cins
  • Benstonea Callm. & Buerki
  • Freycinetia Gaudich.
  • Martellidendron (Pic.Serm.) Callm. & Chassot
  • Pandanus Parkinson
  • Sararanga Hemsl.

Pandanaceae, Batı Afrika'dan Pasifik'e kadar Eski Dünyanın tropik ve subtropik bölgelerine özgü bir çiçekli bitki ailesidir. Pandanus amaryllifolius ve karuka (Pandanus julianettii) gibi türler önemli besin kaynakları olmak üzere, en önemlisi tip cinsi Pandanus olan beş cinste toplam 982 bilinen tür içerirler.[2][3] Aile muhtemelen Geç Kretase döneminde ortaya çıkmıştır.[4]

Özellikler

Pandanaceae ağaçları, çalıları, sarmaşıkları, asmaları, epifitleri ve çok yıllık bitkileri içerir.[5] Gövdeler basit veya çatallı dallı olabilir ve havai destek köklerine sahip olabilirler. Gövdelerinde belirgin yaprak izleri bulunur. Yapraklar çok uzun ve dar, kılıflı, basit, bölünmemiş, paralel damarlıdır. Yaprak kenarları ve eksen dışı orta damarlar genellikle dikenlidir.[6]

Bitkiler iki evciklidir. Çiçek salkımları, parlak renkli olabilen altlarında serpiştirilmiş salkımlar, sivri uçlar veya şemsiyeler şeklindedir. Çiçekler küçük ve periantlardan yoksundur. Erkek çiçekler, serbest veya kaynaşmış filamentlere sahip çok sayıda stamen içerirler. Dişi çiçekler, genellikle bir halkadaki birçok karpelden oluşan üstün bir yumurtalığa sahiptir ancak bir sıra karpele veya tek bir karpele indirgenebilirler. Meyveler bakka veya sert çekirdekli meyvelerdir [5] ve genellikle çokludur.[7]

Pandanaceae beş cins içerir: Benstonea, Freycinetia, Martellidendron, Pandanus ve Sararanga.[2] Benstonea (" Acrostigma " alt cinsi olarak) [8] ve Martellidendron [9] daha önce Pandanus'un alt cinsi olarak kabul ediliyordu ancak DNA dizilimine dayalı olarak artık farklı cinsler olarak kabul edilirler.[8][9]

Sararanga

Freycinetia

Benstonea

Martellidendron

Pandanus

Kullanımlar

Paspas yapmak için belirli Pandanus türleri (örn. Orta Afrika) veya gıda ürünlerinde (örneğin aroma olarak yaprakları veya Güneydoğu Asya'da meyveleri) kullanılırlar.

Kaynakça

  1. ^ Angiosperm Phylogeny Group (2009). "An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III". Botanical Journal of the Linnean Society. 161 (2): 105–121. doi:10.1111/j.1095-8339.2009.00996.x.
  2. ^ a b "Taxonomy Browser". www.ncbi.nlm.nih.gov. 25 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2018. 
  3. ^ Christenhusz, M. J. M. (2016). "The number of known plants species in the world and its annual increase". Phytotaxa. 261 (3): 201-217. doi:10.11646/phytotaxa.261.3.1. 29 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  4. ^ Gallaher (February 2015). "A long distance dispersal hypothesis for the Pandanaceae and the origins of the Pandanus tectorius complex". Molecular Phylogenetics and Evolution (İngilizce). 83: 20-32. doi:10.1016/j.ympev.2014.11.002. PMID 25463018. 24 Ekim 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Haziran 2023. 
  5. ^ a b "Pandanaceae in Monocot Families (USDA) @ efloras.org". www.efloras.org. 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2018. 
  6. ^ "Pandanaceae in Flora of China @ efloras.org". www.efloras.org. 30 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2018. 
  7. ^ "Angiosperm families - Pandanaceae R. Br". delta-intkey.com. 1 Aralık 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2018. 
  8. ^ a b "Update on the systematics of Benstonea (Pandanaceae): When a visionary taxonomist foresees phylogenetic relationships" (PDF). 6 Mart 2014 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.  (50 KB)
  9. ^ a b "ingentaconnect: Recognition of Martellidendron, a new genus of Pandanaceae, and its biogeographic implications". 21 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Haziran 2023. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Baklagiller</span> Fabales takımından çoğunu otsu bitkilerin oluşturduğu çalı ve ağaç türlerini de içeren büyük bir familya

Baklagiller (Fabaceae), Fabales takımından çoğunu otsu bitkilerin oluşturduğu çalı ve ağaç türlerini de içeren büyük bir familya.

<span class="mw-page-title-main">Kapalı tohumlular</span> bitkiler aleminin çoğunluğunu kapsayan bir şube

Kapalı tohumlular, çiçekli bitkiler, anjiyospermler veya bilimsel ismiyle Angiospermae ya da Magnoliophyta; 64 takım, 416 familya ve bilinen yaklaşık 13,000 cins ve 300,000 tür ile kara bitkilerinin en çeşitli grubunu oluştururlar. Açık tohumlu bitkiler gibi kapalı tohumlu bitkiler de tohum üreten bitkilerdir. Çiçeklerinin, tohumlarındaki endospermlerinin ve tohumlarını içeren meyvelerinin özellikleri ile açık tohumlulardan ayrılırlar. Etimolojik olarak anjiyosperm, bir kılıf içinde tohum üreten bir bitki, başka bir deyişle meyve veren bir bitki anlamına gelir. Terim, Yunanca angeion ve sperma ("tohum") kelimelerinden gelir.

<span class="mw-page-title-main">Papatyagiller</span> iki çenekliler sınıfından bir bitki familyası

Papatyagiller, iki çenekliler sınıfından bir bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Ranunculaceae</span>

Ranunculaceae Ranunculales takımına bağlı bir bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Zeytingiller</span>

Zeytingiller (Oleaceae), Lamiales takımından kışın yaprağını döken veya her dem yeşil ağaç veya çalı türlerini içeren bitki familyasıdır. Zeytin familyası olarak da bilinen Oleaceae, çiçek açan çalılar, ağaçlar ve Lamiales düzenindeki birkaç liana'nın taksonomik familya'sıdır Şu anda 28 cins olup bunlardan birinin yakın zamanda soyu tükenmiştir. Mevcut genera, 2012'de yeniden dirilen "Cartrema"yı içerir. Oleaceae'deki türlerin sayısının 700 civarında olduğu tahmin edilir. Çiçekleri genellikle çok sayıdadır ve oldukça kokuludur. Ailenin, güney kutup dairesine yakınından (İngilizce:subarctic) Afrika, Avustralya ve Güney Amerika'nın en güney bölgelerine kadar uzanan altkozmopolit dağılımı vardır. Familyanın önemli üyeleri arasında zeytin, ash, yasemin ve privet, forsythia, fringetrees ve leylak vardır.

<span class="mw-page-title-main">Betulaceae</span>

Betulaceae Fagales takımına bağlı bir bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Vitaceae</span>

Vitaceae, Vitales takımına bağlı bir bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Geraniaceae</span>

Geraniaceae Geraniales takımına bağlı bir bitki familyasıdır. Türkiye'de Geranium tuberosum türü yaygındır.

<span class="mw-page-title-main">Ballıbabagiller</span> bitki familyası

'Lamiaceae, Labiatae veya Türkçe adıyla 'Ballıbabagiller; 236 cins ve 7,280 tür ile temsil edilir ve dünya çapında özellikle ılıman kuşakta yayılış gösteren bir bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Papaveraceae</span> çiçek açan bitkiler ailesi

Papaveraceae Ranunculales takımına bağlı bir bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Ericaceae</span>

Ericaceae, Ericales takımına ait bir bitki familyası.

<span class="mw-page-title-main">Tracheophyta</span> bitki kladı

Damarlı bitkiler aynı zamanda tracheophytes olarak bilinen, yaklaşık 300.000 bitki türünü içeren geniş bir bitki grubudur. Damarlı bitkiler arasında Lycopodiopsida, atkuyruğu, eğrelti, açık tohumlular ve çiçekli bitkiler bulunmaktadır. Bu grup için önerilen isimler arasında Tracheophyta, Tracheobionta ve Equisetopsida sensu lato bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Solanales</span>

Solanales veya Tubiflorae, çiçekli bitkilerin bir takımıdır. 5 familya 165 cins ve yaklaşık 4.145 tür ile temsil edilir.

<span class="mw-page-title-main">Fabales</span>

Fabales, Rosanae üsttakımına bağlı bir bitki takımıdır.

<span class="mw-page-title-main">Oxalidales</span>

Oxalidales, Rosanae üsttakımına bağlı bir bitki takımıdır.

<span class="mw-page-title-main">Primulaceae</span>

Primulaceae, Ericales takımına bağlı bir bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Xyridaceae</span> Çiçekli bitkiler ailesi

Xyridaceae, çiçekli bitkilerin bir ailesidir. Bu aile birçok taksonomist tarafından tanınmıştır ve sarı gözlü çimen ailesi olarak bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Typhaceae</span>

Typhaceae ( ), hasırotugiller ya da bazen kedi kuyruğu ailesi olarak adlandırılan çiçekli bitkiler ailesidir. Ailenin botanik adı çoğu taksonomist tarafından kabul edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Cyclanthaceae</span>

Cyclanthaceae, Pandanales takımına bağlı bir çiçekli bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Zosteraceae</span>

Zosteraceae, ılıman ve subtropikal kıyı sularında bulunan, en yüksek çeşitliliğin Kore ve Japonya civarında olduğu çok yıllık deniz çiçekli bitkiler familyasıdır. Deniz çayırlarının çoğu tüm yaşam döngülerini su altında tamamlar, özellikle su ortamında dağılmaya adapte olmuş ipliksi polenlere ve stoması olmayan şerit benzeri yapraklara sahiptirler. Deniz çayırları otsudurlar ve belirgin sürünen rizomlara sahiptir. Ailenin ayırt edici bir özelliği, Zostera alt cinsi Zostera üyeleri dışındaki tüm türlerde bulunan karakteristik retinaküllerin bulunmasıdır.