İçeriğe atla

Pamir Millî Parkı

Pamir Millî Parkı
UNESCO Dünya Mirası
Konum Tacikistan
KriterDoğal: vii, viii
Referans1252
Tescil2013 (37. oturum)
BölgeAsya-Pasifik

Pamir Millî Parkı (Pamersky, Pamirsky veya Tacik Milli Parkı olarak da bilinir) doğu Tacikistan'da yer alan bir millî park ve doğa koruma alanıdır. 1992 yılında kurulmuştur.

Park, 20 Temmuz 1992'de Tacikistan Hükûmeti'nin 267 Sayılı Kararı ile kuruldu. Aynı birimin ilk doğa koruma alanını kurmasından bir yıl önce, toplam 1.2 milyon hektarlık bir alana sahip olan park, SSCB'deki en yüksek dağ parkı idi. Toplam 2,6 mil hektar alan kaplayan park Tacikistan'ın toplam büyüklüğünün %18'ini oluşturmaktadır. Pamir Dağlarının bölümlerini içermektedir. Parkın toplam alanı 2001 yılında, 2.6 milyon hektara çıkarılmıştır.

İlgili Araştırma Makaleleri

Türkiye'deki millî parklar listesi, Türkiye'de bulunan millî parkların derlendiği listedir. Türkiye'de millî park kavramı ilk kez Selahattin İnal tarafından gündeme getirilmiş, "doğa koruma alanlarının millî park statüsü taşıması gerektiği ve doğal güzellik ile turistik potansiyel kıstaslarına göre belirlenmesi gerektiği" savunulmuştur. Kavram, 31 Ağustos 1956 tarihinde kabul edilen Orman Kanunu'nun 25. maddesinde yer bularak ilk kez yasal düzlemde yer almıştır. Kanunla millî parkların sorumluluğu kendisine verilen Orman Genel Müdürlüğü, gerekli gördüğü ormanlık bölgelerin fauna ve florasının korunması şartıyla bilimsel ve halka açık spor ile mesire alanı olarak kullanılması amaçlarıyla herhangi bir bölgeyi millî park ilan etmekle yetkili kılınmış, iki yıl sonra kurulan Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü ile görev bu kuruma devredilmiştir. 1983 yılına kadar yalnızca orman örtüsüne sahip olan yerler millî park dâhilinde değerlendirilirken 9 Ağustos 1983 tarihinde kabul edilen Millî Parklar Kanunu ile ormanlık olmasa bile tarihî, turistik ya da kültürel değeri haiz alanların da millî park ilan edilmesi sağlanarak tabiat parkı, tabiat koruma alanı, tabiat anıtı gibi yeni koruma statüleri tesis edilmiştir. Kanunun güncel hâline göre Tarım ve Orman Bakanlığı tasarrufunda olan millî park alanlarının belirlenmesi bu bakanlığın yanı sıra imar konularında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve tarihî ile turistik konularda Kültür ve Turizm Bakanlığının görüşleri alınarak sağlanmakta olup cumhurbaşkanlığı kararnamesinin yayımlanmasıyla resmiyete kavuşmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Uludağ Millî Parkı</span> Türkiyede millî park

Uludağ Millî Parkı, Bursa ilinin güney ve güneydoğusunda 13.024 hektarlık bir alanda 1961 yılında Millî Park olarak ilan edilerek koruma altına alınmıştır. Millî parka ulaşım karayolu ve teleferik ile yapılabilmektedir. Dağın Kuzey ve Güney yamaçlarında çok sayıda patikalar sayesinde park içindeki vadiler ve tepeler arasında ulaşım mümkündür.

<span class="mw-page-title-main">Millî park</span>

Millî Park veya Ulusal Park, doğa koruma amaçlı kullanılan park. Genellikle, egemen bir devletin sahibi olduğu doğal, yarı-doğal veya gelişmiş bir arazi üzerine kurulur. Her devlet kendi millî parklarını farklı şekilde belirlese de, ortak fikir "vahşi doğanın" gelecek nesil için korunması ve ulusal gururu sembolü olarak betimlenmesidir. Millî Park kavramı ve uygulaması dünyada ilk kez, 1872 yılında ABD'nde 899100 hektar büyüklüğündeki Yellowstone Millî Parkı ilanını sağlayan özel bir kanunla başlatılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Beyşehir Gölü Millî Parkı</span>

Beyşehir Gölü Millî Parkı, Beyşehir Gölü'nün yakınında Türkiye'nin en büyük millî parkıdır. Derlenen bilgilere göre, 1993 yılında Bakanlar Kurulu kararıyla kurulan millî park 88 bin 750 hektarlık alanı kapsıyor. Doğa Koruma ve Millî Parklar Genel Müdürlüğü bünyesinde koruma altında bulundurulan Türkiye'de toplam 897 bin 657 hektarlık alana sahip 40 adet millî park bulunuyor. Bu millî park alanlarının en genişi ise Beyşehir Gölü Millî Parkı olarak dikkat çekiyor. Türkiye'nin en büyük tatlı su kaynağı olan Beyşehir Gölü'nde Beyşehir ve Kızıldağ olmak üzere iki ayrı millî park bulunuyor. Beyşehir Gölü Millî Parkı, Türkiye'nin en önemli ziyaretçi çeken doğal mekanları arasında gösteriliyor. Beyşehir millî parkının orman formasyonunu ardıç, karaçam, göknar, sedir ve meşe türleri oluşturuyor. Ağaçlar yer yer göl kenarına kadar uzanarak Beyşehir Gölü'nün koylarını ve körfezlerini görsel açıdan eşsiz bir manzaraya kavuşturuyor. Üstün değerdeki peyzaj güzellikleri, göçmen kuşlar için iyi bir barınak olması, potansiyel göl sularına dayalı sporlarına elverişli göl kıyılarının bulunması ile Selçuklu dönemine ait kültürel zenginlikler olması Beyşehir Gölü Millî Parkı'nın kaynak değerlerini daha da önemli hale getiriyor.

<span class="mw-page-title-main">Dilek Yarımadası-Büyük Menderes Deltası Millî Parkı</span> Türkiyede bir milli park

Dilek Yarımadası - Büyük Menderes Deltası Millî Parkı, Aydın il sınırları içinde Dilek Dağı'nın Ege Denizi'ne uzandığı son noktada yer alan millî parktır. 27.675 hektarlık bir alana sahiptir. Bu alanın 10.985 hektarı 19.05.1966 yılında Millî Park ilan edilen Dilek Yarımadasına, 16.690 hektarı 1994 yılında Millî Park ilan edilen Büyük Menderes Deltasına aittir.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan'daki millî parklar listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Azerbaycan'daki millî parklar, bilimsel ve estetik bakımdan, millî ve milletlerarası ender bulunan tabiî ve kültürel kaynak değerleri ile koruma, dinlenme ve turizm alanlarına sahip tabiat parçalarıdır.

<span class="mw-page-title-main">Cuyahoga Vadisi Ulusal Parkı</span>

Cuyahoga Vadisi Ulusal Parkı Amerika Birleşik Devletleri Ohio eyaletinin kuzeydoğusunda, "Summit" ve "Cuyahoga" ilçelerinde (county) ve Akron şehri yakınlarında bulunan, 11 Ekim 2000'de kurulup ABD Ulusal Park Hizmetleri tarafından idare edilen bir millî park'dır. Bu Ohio eyaletinde bulunan tek ulusal parkdır. Cuyahoga Ulusal Parkı'nın misyonu kuzeydoğu Ohio'da Akron ve Clevaland şehirleri arasında bulunan Cuyahoga Nehri'nin uzerinde ve etrafındaki doğa güzelliklerini korumak ve bunların kırsal niteliklerini geliştirip devam ettirmektir. Ulusal parka dahil olan federal arazilerin alanı 8.230,99 hektar olup bunun yanında özel sektöre ait olan arazilerle toplam koruma arazisi alanı 13.286,65 hektar olmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Saguaro Millî Parkı</span>

Saguaro Ulusal Parkı, Amerika Birleşik Devletleri Arizona eyaletinin güneyinde olup, Tucson şehri yakınlarında bulunan Sonora Çölü arazilerini içine alan ve "Tucson Dağları" adı verilen tepeleri ile "Rincon Dağları" arazilerini içine alan iki bölgeden oluşan, 370,04 km² yüzölçümünü kapsayan, ABD Ulusal Park Hizmeti tarafından idare edilen bir millî parktır. Bu ulusal park 14 Ekim 1994'te kurulmuş ve ismini kapsadığı çölün tipik bitkisi olan büyük "saguaro" türü kaktüsten almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Algeti Millî Parkı</span>

Algeti Millî Parkı, Gürcistan'ın güneydoğusunda yer alankorunan bir alandır. Ülkenin başkenti Tiflis'in yaklaşık 60 km güneybatısındaki Tetritsqaro Belediyesi içinde yer alan Kvemo Kartli bölgesinde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kazbek Millî Parkı</span>

Kazbek Millî Parkı(Gürcüce: ყაზბეგის ეროვნული პარკი), Gürcistan'ın kuzeydoğusundaki Mtsheta-Mtianeti bölgesindeki Kazbek Belediyesi'nde yer alan bir millî parktır.

Kırgızistan'ın korunan bölgeleri 1.476.121.6 hektar alan kapsamaktadır ve ülkenin toplam alanının %7.38'ini oluşturmaktadır. Bunlar:

Şirvan Devlet Tabiatı Koruma Alanı, su kuşlarının sayısını korumak ve artırmak amacıyla 1969 yılında Bendovan Devlet Av Sahası'nın bir kısmının 177.45 kilometrekarelik alanında kurulmuş olan bir tabiatı koruma alanıdır. Koruma alanının alanı 1982 yılında 258 kilometrekareye genişletildi.

<span class="mw-page-title-main">Tacikistan coğrafyası</span>

Tacikistan'ın sınır komşuları Afganistan, Kırgızistan, Çin ve Özbekistan'dır. Tacikistan genelde dağlık bölgedir. Tacikistan'ın yarısından fazlası 3000 metreden yüksektir. Karasal iklim hüküm sürmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Aydıncık Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0049)

Aydıncık (İncekum) Tabiat Parkı, Mersin'de bir tabiat parkı.

<span class="mw-page-title-main">Musaözü Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0141)

Musaözü Tabiat Parkı Eskişehir ilinin Tepebaşı ilçesinin coğrafi sınırları içerisinde kalan tabiat parkıdır. Eskişehir - Kütahya D 230 kara yolu üzerinde kent merkezine 22 kilometre mesafede ve 50 hektar büyüklüğündedir.

<span class="mw-page-title-main">Suuçtu Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0157)

Suuçtu Tabiat Parkı, Bursa'nın Mustafakemalpaşa ilçesi sınırları içinde yer alan tabiat parkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Turgut Özal Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0035)

Turgut Özal Tabiat Parkı, Malatya ilinin Battalgazi ilçesi sınırları içinde yer alan tabiat parkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kadınçayırı Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0183)

Kadınçayırı Tabiat Parkı Çankırı ili Ilgaz ilçesi sınırlarında bulunan tabiat parkıdır. Toplam 442 hektar alana sahiptir. Çankırı il merkezine 70, Ilgaz ilçe merkezine ise 17 kilometre mesafededir.

<span class="mw-page-title-main">Mesir Tabiat Parkı</span> Manisada tabiat parkı

Mesir Tabiat Parkı, Manisa ilinin Yunusemre ilçesinde yer alan tabiat parkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Vezirsuyu Tabiat Parkı</span> Samsunda tabiat parkı

Vezirsuyu Tabiat Parkı ya da Vezirsuyu Rekreasyon Alanı Samsun'un Vezirköprü ilçesinde bulunan tabiat parkı.