İçeriğe atla

Orhei Millî Parkı

Koordinatlar: 47°18′0″K 28°58′0″D / 47.30000°K 28.96667°D / 47.30000; 28.96667
Orhei Millî Parkı
Parcul Național Orhei
IUCN kategori II (millî park)
Alan türü Millî park
SınıflandırmaIUCN kategori II
DevletMoldova
Koordinatları 47°18′0″K 28°58′0″D / 47.30000°K 28.96667°D / 47.30000; 28.96667
Kapladığı alan 33792,09 ha
Kuruluş tarihi 2013

Orhei Millî Parkı (MoldovacaParcul Național Orhei), Moldova'nın merkezinde yer alan bir milli parktır. Kişinev şehrinden park 46 km kuzeydedir. Milli parka en yakın şehir Orheiva'dır.

Genel bilgi

Park Kodri'nin yüksek alanlarıda yer almaktadır. Milli parkın toplam alanı 33.792,09 hektardır. Bu Moldova Cumhuriyeti topraklarının %1'ine denk gelmektedir. Park sahası engebelidir. Kısmen ormanlarla kaplıdır. Toplam orman alanı 18.551 hektardır. Bölgeye vadiler hakimdir. Reut Nehri milli park boyunca akar.[1]

Milli park dört bölgede bulunur: Orheivsky, Strashensky, Kalarashsky ve Kriulyansky. Genel olarak, 18 komünü birleştiren bir araziye sahiptir.[2]

Milli parkta 700 bitki türü, 109 kuş türü ve 41 memeli türü kaydedildi. Moldova Cumhuriyeti'nin Kırmızı Kitabında 26 bitki türü bulunmaktadır. Nadir orman kedisi, orman sincabı, küçük kartal, kara çaylak ve engerek örnekleri görülür.[3]

Trebujen Peyzaj Koruma Alanı, Kurki Manastırı, Sigenest Peyzaj Koruma Alanı, çeşitli arkeolojik anıtlar, Kızıl Orda döneminden kalan kent kalıntıları, vb. parkın turizm açısından önemli yerleridir.[3]

Tarihi

Milli park yaratmaya yönelik ilk girişimler 1989-1991'de gerçekleşti. Ancak bu girişimler başarısız oldu. 2008 yılında, Moldova Cumhuriyeti Çevre Bakanlığı'nın girişimiyle, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı ve Dünya Yaban Hayatı Fonu'nun (WWF) finansal desteği ile parkın yeniden oluşturulması fikri yeniden canlandırıldı. 12 Temmuz 2013'te Moldova parlamentosu Orhei Milli Parkı'nı kuran bir yasa çıkardı. Amaç bölgenin flora ve faunasını korumaktı.[2] Milli parkın oluşturulmasından önce Moldova, Avrupa'da milli parkı olmayan tek ülkeydi.[4]

Kaynakça

  1. ^ Marina Miron, Viorel Miron, Alexandru Catalogul meșteșugurilor practicate on arealul Parcului Naţional «Orhei» 6 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Chișinău. UNDP Moldova
  2. ^ a b "Primul Parc Naţional Orhei va contribui la dezvoltarea comunităţilor locale și protejarea diversităţii biologice // Ministerul Mediului al Republica Moldova. — 12 Iulie 2013". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Ocak 2016. 
  3. ^ a b "Harta turistică a Parcului Național Orhei" (PDF). 15 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 22 Mayıs 2020. 
  4. ^ "First National Park in Orhei Forests // Teleradio-Moldova. — 13 July 2013". 31 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Mayıs 2020. 

İlgili Araştırma Makaleleri

Türkiye'deki millî parklar listesi, Türkiye'de bulunan millî parkların derlendiği listedir. Türkiye'de millî park kavramı ilk kez Selahattin İnal tarafından gündeme getirilmiş, "doğa koruma alanlarının millî park statüsü taşıması gerektiği ve doğal güzellik ile turistik potansiyel kıstaslarına göre belirlenmesi gerektiği" savunulmuştur. Kavram, 31 Ağustos 1956 tarihinde kabul edilen Orman Kanunu'nun 25. maddesinde yer bularak ilk kez yasal düzlemde yer almıştır. Kanunla millî parkların sorumluluğu kendisine verilen Orman Genel Müdürlüğü, gerekli gördüğü ormanlık bölgelerin fauna ve florasının korunması şartıyla bilimsel ve halka açık spor ile mesire alanı olarak kullanılması amaçlarıyla herhangi bir bölgeyi millî park ilan etmekle yetkili kılınmış, iki yıl sonra kurulan Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü ile görev bu kuruma devredilmiştir. 1983 yılına kadar yalnızca orman örtüsüne sahip olan yerler millî park dâhilinde değerlendirilirken 9 Ağustos 1983 tarihinde kabul edilen Millî Parklar Kanunu ile ormanlık olmasa bile tarihî, turistik ya da kültürel değeri haiz alanların da millî park ilan edilmesi sağlanarak tabiat parkı, tabiat koruma alanı, tabiat anıtı gibi yeni koruma statüleri tesis edilmiştir. Kanunun güncel hâline göre Tarım ve Orman Bakanlığı tasarrufunda olan millî park alanlarının belirlenmesi bu bakanlığın yanı sıra imar konularında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve tarihî ile turistik konularda Kültür ve Turizm Bakanlığının görüşleri alınarak sağlanmakta olup cumhurbaşkanlığı kararnamesinin yayımlanmasıyla resmiyete kavuşmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Soğuksu Millî Parkı</span> Milli Park (02.0003)

Soğuksu Millî Parkı, Ankara'nın Kızılcahamam ilçesinde yer alan ve 19 Şubat 1959'da kurulan bir millî parktır. Ankara şehir merkezine 80 kilometre uzaklıktadır. Parkın volkanik bölge olmasından dolayı, çevresindeki sıcak ve soğuk su kaynakları kaplıca olarak değerlendirilmektedir. Parkın yüksekliği 1.030-1.800 m (3.380-5.910 ft) arasında değişmektedir. Arhut Tepesi 1.789 m (5.869 ft) ve Tolubelen Tepesi 1.776 m (5.827 ft) ile parkın en yüksek zirveleridir.

<span class="mw-page-title-main">Millî park</span>

Millî Park veya Ulusal Park, doğa koruma amaçlı kullanılan park. Genellikle, egemen bir devletin sahibi olduğu doğal, yarı-doğal veya gelişmiş bir arazi üzerine kurulur. Her devlet kendi millî parklarını farklı şekilde belirlese de, ortak fikir "vahşi doğanın" gelecek nesil için korunması ve ulusal gururu sembolü olarak betimlenmesidir. Millî Park kavramı ve uygulaması dünyada ilk kez, 1872 yılında ABD'nde 899100 hektar büyüklüğündeki Yellowstone Millî Parkı ilanını sağlayan özel bir kanunla başlatılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Beyşehir Gölü Millî Parkı</span>

Beyşehir Gölü Millî Parkı, Beyşehir Gölü'nün yakınında Türkiye'nin en büyük millî parkıdır. Derlenen bilgilere göre, 1993 yılında Bakanlar Kurulu kararıyla kurulan millî park 88 bin 750 hektarlık alanı kapsıyor. Doğa Koruma ve Millî Parklar Genel Müdürlüğü bünyesinde koruma altında bulundurulan Türkiye'de toplam 897 bin 657 hektarlık alana sahip 40 adet millî park bulunuyor. Bu millî park alanlarının en genişi ise Beyşehir Gölü Millî Parkı olarak dikkat çekiyor. Türkiye'nin en büyük tatlı su kaynağı olan Beyşehir Gölü'nde Beyşehir ve Kızıldağ olmak üzere iki ayrı millî park bulunuyor. Beyşehir Gölü Millî Parkı, Türkiye'nin en önemli ziyaretçi çeken doğal mekanları arasında gösteriliyor. Beyşehir millî parkının orman formasyonunu ardıç, karaçam, göknar, sedir ve meşe türleri oluşturuyor. Ağaçlar yer yer göl kenarına kadar uzanarak Beyşehir Gölü'nün koylarını ve körfezlerini görsel açıdan eşsiz bir manzaraya kavuşturuyor. Üstün değerdeki peyzaj güzellikleri, göçmen kuşlar için iyi bir barınak olması, potansiyel göl sularına dayalı sporlarına elverişli göl kıyılarının bulunması ile Selçuklu dönemine ait kültürel zenginlikler olması Beyşehir Gölü Millî Parkı'nın kaynak değerlerini daha da önemli hale getiriyor.

<span class="mw-page-title-main">Dilek Yarımadası-Büyük Menderes Deltası Millî Parkı</span> Türkiyede bir milli park

Dilek Yarımadası - Büyük Menderes Deltası Millî Parkı, Aydın il sınırları içinde Dilek Dağı'nın Ege Denizi'ne uzandığı son noktada yer alan millî parktır. 27.675 hektarlık bir alana sahiptir. Bu alanın 10.985 hektarı 19.05.1966 yılında Millî Park ilan edilen Dilek Yarımadasına, 16.690 hektarı 1994 yılında Millî Park ilan edilen Büyük Menderes Deltasına aittir.

<span class="mw-page-title-main">Çamkoru Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0022)

Çamkoru Tabiat Parkı, Çamlıdere ilçesi sınırları içinde, Ankara'nın 110 km kuzeybatısında bir tabiat parkıdır. Tabiat parkında ayrıca Çamkoru Göleti bulunur. 215 hektar büyüklüğünde olan tabiat parkını Eski Ankara-Bolu devlet kara yolu park sahasını ikiye böler.

Türkiye'deki tabiat parkları listesi, Türkiye'de bulunan tabiat parklarının derlendiği listedir. Tarım ve Orman Bakanlığı kayıtlarına göre Türkiye'de 266 adet tabiat parkı bulunmaktadır. 1 Aralık 1983'te tabiat parkı ilan edilen Ölüdeniz Kıdrak Tabiat Parkı, Türkiye'nin ilk tabiat parkıdır. Sınırları içerisinde yirmi altı farklı tabiat parkı bulunduran İstanbul, bu bakımdan en zengin il olup yüz ölçümü 19.624,27 hektar (196,2427 km2) olan Ayvalık Adaları Tabiat Parkı, Türkiye'nin en geniş tabiat parkıdır. En son 23 Kasım 2023'te tabiat parkı olarak ilan edilen yer, Kâğıthane Hasdal Tabiat Parkı'dır.

<span class="mw-page-title-main">Ilgaz Dağı Millî Parkı</span>

Ilgaz Dağı Millî Parkı, Batı Karadeniz bölümünde Kastamonu ve Çankırı illerinde, Ilgaz Dağları üzerinde 1976 yılında kurulmuş millî park.

<span class="mw-page-title-main">Belovejskaya Puşa Millî Parkı</span> Polonya da bir park

Belovezhskaya Pushcha Ulusal Parkı, Brest ve Hrodna voblastlarında, Polonya sınırında yer alan bir ulusal parktır. 1992'den bu yana, bir zamanlar Avrupa'da bulunan Avrupa Ovası boyunca uzanan Avrupa ormanlık alanlarının son ilkel orman parçası UNESCO Dünya Mirası alanı Białowieża Ormanı'nın korunmuş bir parçasıdır. Kıtanın en ağır kara hayvanları olan büyük bir Avrupa bizonu popülasyonuna ev sahipliği yapmaktadır. İki ülke arasındaki sınır, Białowieża Ulusal Parkı'nın sınırının Polonya tarafındaki ormanın içinden geçmektedir. Mayıs 2015'ten beri Pererov-Białowieża sınır kapısında yürüyüşçüler ve bisikletçiler için orman içinde vizesiz bir alan bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Muránska Platosu Millî Parkı</span>

Muránska Platosu Millî Parkı, Slovakya'nın en genç millî parklarından biridir. Çekirdek alan 21.318 hektar ve koruma alanı 21.698 hektardır. 14 daha küçük korunan bölge içerir. Merkezi Revúca'da bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kazbek Millî Parkı</span>

Kazbek Millî Parkı(Gürcüce: ყაზბეგის ეროვნული პარკი), Gürcistan'ın kuzeydoğusundaki Mtsheta-Mtianeti bölgesindeki Kazbek Belediyesi'nde yer alan bir millî parktır.

<span class="mw-page-title-main">Vaşlovani Millî Parkı</span>

Vaşlovani Millî Parkı Gürcüce: ვაშლოვანის ეროვნული პარკი, Gürcistan'ın doğusunda yer alan milli bir parktır ve 1935 yılında eşsiz sığ ormanlarını korumak için kurulmuştur. 2003 yılı Nisan ayında koruma alanının alanı 84,80 km² genişletildi ve Vaşlovani Milli Parkı'nın toplam alanı 251,14 km² oldu.

<span class="mw-page-title-main">Tuşeti Millî Parkı</span>

Gürcistan'ın doğusundaki Tuşeti Millî Parkı, 22 Nisan 2003'te Gürcistan Parlamentosu tarafından onaylanan sekiz yeni korunan alandan biridir.

<span class="mw-page-title-main">Burabay Millî Parkı</span> Kazakistanda millî park

Burabay Millî Parkı, Kazakistan'ın Akmola Eyaleti, Burabay Bölgesi'nde bulunan bir tabiat parkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Vilsandi Millî Parkı</span>

Vilsandi Millî Parkı, Estonya'nın Saaremaa ilçesinde yer alan bir millî parktır. Park Vilsandi Adası ile birlikte Saaremaa Adası'nın batısındaki bazı adaları ve Saaremaa Adasının Harilaid Yarımadası'nı da kapsar. Yüzölçümü 237.6 km²'dir. Nemli deniz iklimine sahiptir. Vilsandi, 247 kuş türüne ve yaklaşık 80 balık türüne ev sahipliği yapmaktadır. Estonya'daki korunan bitki türlerinin üçte biri milli parkta görülebilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Çamlıca Tabiat Parkı</span> Kütahyada tabiat parkı

Çamlıca Tabiat Parkı, Kütahya ilinin Merkez ilçesi sınırları içinde yer alan tabiat parkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Fatih Çeşmesi Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0090)

Fatih Çeşmesi Tabiat Parkı İstanbul ilinin Eyüpsultan ilçesinde bulunan bir tabiat parkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Mesir Tabiat Parkı</span> Manisada tabiat parkı

Mesir Tabiat Parkı, Manisa ilinin Yunusemre ilçesinde yer alan tabiat parkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Belen Geçidi Tabiat Parkı</span> Hatayda tabiat parkı

Belen Geçidi Tabiat Parkı, Hatay ilinin Belen ilçesi sınırları içinde yer alan tabiat parkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Fatih Sultan Mehmet Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0091)

Fatih Sultan Mehmet Tabiat Parkı İstanbul ilinin Sarıyer ilçesinde bulunan bir tabiat parkıdır.