İçeriğe atla

Opteron

Opteron 2212
Logosu

Opteron, AMD firmasının K8 kod adı çalışmalarını başlattığı x86-64 mimarisine sahip ilk sunucu hedefli işlemcisidir. İşlemci, AMD'nin daha önceleri iddialı olmadığı giriş ve orta seviyeli sunucu piyasasında söz sahibi olmasını sağladı. Intel x86-64'ün engellenemeyen yükselişine seyirci kalamadı ve aynı mimariye sahip işlemcilerini EMT-64 eki ile piyasaya sürdü.

Opteron ailesi işlemcilerin ortak özellikleri:

  • işlemci çekirdeği içine gömülü bellek denetleyici
  • 1,4 GHz'den 2,6 GHz'ye kadar saat frekansı
  • işlemci başına 3 adet HT (HyperTransport) veriyolu bağlantısı
  • 128K L1, 1024K L2 cep bellek
  • 4-8 işlemcili sistemlere kadar çok işlemcili sistemler için destek, NUMA mimarisine uygun
  • Genel olarak Güç tüketimi ve işlem gücü açısından Intel Xeon işlemcileri ile eşdeğer veya daha iyi performans gösterirler.
  • 32 bitlik uygulamaları da çalıştırabilme.

İlgili Araştırma Makaleleri

Advanced Micro Devices, Inc. (AMD), iş ve tüketici pazarları için bilgisayar işlemcileri ve ilgili teknolojileri geliştiren Santa Clara, Kaliforniya merkezli bir Amerikan çok uluslu yarı iletken şirketidir. AMD'nin ana ürünleri arasında sunucular, iş istasyonları, kişisel bilgisayarlar ve gömülü sistem uygulamaları için mikroişlemciler, anakart yonga setleri, gömülü işlemciler, grafik işlemciler ve FPGA'lar bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">X86-64</span> işlemci mimarisi

x86-64 AMD tarafından tasarlanan 64-bit'lik bir işlemci mimarisidir. x86-64, x86 mimarisinin bir üst kümesidir; yapısı itibarıyla da onu destekler. x86-64 komut seti AMD'nin Athlon 64, Athlon 64 FX, Athlon 64 X2, Turion 64 ve Opteron işlemcilerinde kullanılmaktadır. Daha sonra Intel tarafından Intel 64 (EM64T) olarak adlandırılıp işlemcilerinde kullanılmaya başlanmıştır. Intel'in IA-64 olarak da bilinen Itanium mimarisiyle uyumsuzdur ve karıştırılmamalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Athlon 64</span>

Athlon 64, AMD firması tarafından 2003 yılından beri üretilen işlemci ailesidir.

<span class="mw-page-title-main">Pentium Pro</span>

Pentium Pro, Intel tarafından geliştirilen ve üretilen ve 1 Kasım 1995'te tanıtılan altıncı nesil bir x86 mimarili mikroişlemcidir.  P6 mikro mimarisini tanıtmış ve orijinal Pentium'un yerini alması amaçlanmıştır. Pentium ve Pentium MMX sırasıyla 3.1 ve 4.5 milyon transistöre sahipken, Pentium Pro 5.5 milyon transistör içeriyordu.  Daha sonra sunucu ve üst düzey masaüstü işlemci olarak daha dar bir role indirgenerek kullanılmış ve 1996'da trilyon kayar nokta işlemi saniyede (teraFLOPS) performans işaretine ulaşan ilk bilgisayar olan ASCI Red gibi süper bilgisayarlarda kullanılmıştır. Pentium Pro, hem çift hem de dört işlemcili konfigürasyonlarda çalışabilmekteydi. Nispeten büyük dikdörtgen Soket 8 ile tek bir form faktörüyle piyasaya sürüldü. Pentium Pro'nun yerini 1998'de Pentium II Xeon aldı.

<span class="mw-page-title-main">Pentium</span>

Pentium, Intel’den beşinci nesil x86 mimarisi bir mikroişlemcisidir. 486 serisinin ardılıydı ve ilk olarak 22 Mart 1993 tarihinde duyurulmuştu.

<span class="mw-page-title-main">Mikroişlemci</span> ana işlem biriminin fonksiyonlarını tek bir yarı iletken tümdevrede birleştiren programlanabilir sayısal elektronik bileşen

Mikroişlemci, işlemci olarak da bilinen, merkezî işlem biriminin (CPU) fonksiyonlarını tek bir yarı iletken tüm devrede (IC) birleştiren programlanabilir bir sayısal elektronik bileşendir.

NUMA, Düzensiz Bellek Erişimi veya Düzensiz Bellek MimarisiNon-Uniform Memory Access veya Non-Uniform Memory Architecture” (NUMA) çok işlemcililerde bellek erişim zamanının belleğin işlemci üzerindeki yerine bağlı olduğu bir bilgisayar belleği tasarımıdır. NUMA altında bir işlemci kendi yerel belleğine yerel olmayan bellekten daha hızlı bir şekilde ulaşır, diğer bir ifadeyle, bir başka işlemcinin yerel belleğinden veya işlemciler arasında paylaşılan bellekten daha hızlı erişir.

Çok çekirdekli işlemci, ikiden fazla işlemciden (çekirdek) oluşan bir hesaplama birimi. Bilgisayarlarda temel komut kümesi işlemlerini gerçekleştirir.

<span class="mw-page-title-main">Intel Atom</span>

Intel Atom ultra-düşük voltajlı x86 ve x86-64 işlemci, 45 nm CMOS tasarlanmış ve çoğunlukla netbooklarda, kullanılan işlemci, Intel 21 Aralık 2009 günü, toplamda %40 aşağı güç tüketimi ile N450 dahil yeni nesil Atom işlemcileri duyurdu..

<span class="mw-page-title-main">Ryzen</span> AMD İşlemciler

Ryzen Zen mikro mimarisine dayalı masaüstü, mobil, sunucu ve gömülü platformlar için AMD tarafından tasarlanan ve pazarlanan x86-64 mikro işlemcilerin bir markasıdır. Ana akım, meraklı, sunucu ve iş istasyonu segmentleri için pazarlanan merkezi işleme birimlerinden (CPU'lar) ve ana akım ve giriş seviyesi segmentler ve gömülü sistem uygulamaları için pazarlanan hızlandırılmış işlem birimlerinden oluşur.

Zen, AMD'den aynı adı alan bilgisayar işlemcisi mikro mimarisi ailesindeki ilk yinelemenin kod adıdır. İlk olarak Şubat 2017'de Ryzen serisi CPU'larıyla kullanıldı. İlk Zen tabanlı önizleme sistemi E3 2016'da gösterildi ve ilk olarak Intel Developer Forum 2016'dan bir blok ötede düzenlenen bir etkinlikte önemli ölçüde ayrıntılı olarak yer aldı. "Summit Ridge" kod adlı ilk Zen tabanlı CPU'lar Mart 2017'nin başlarında pazara ulaştı, Zen türevi Epyc sunucu işlemcileri Haziran 2017'de piyasaya sürüldü ve Zen tabanlı APU'lar Kasım 2017'de geldi.

<span class="mw-page-title-main">Socket 939</span>

Socket 939, AMD'nin Athlon 64 işlemcileri için önceki Socket 754'ün yerini alan ve Haziran 2004'te piyasaya çıkan bir işlemci soketidir. Socket 939'un yerini, Mayıs 2006'da Socket AM2 almıştır. Bu soket, AMD'nin AMD64 serisi işlemcileri için tasarlanmış ikinci sokettir.

Socket G3, aslında Piranha kod adlı server (sunucu) platformunun bir parçası olarak, AMD Opteron işlemci ailesinde en az iki işlemcili server platformları için Socket F ve Socket F+'nin orta vadeli halefi olması ve 2009'da piyasaya sürülmesi planlanan bir işlemci soketiydi. Socket G3, tek bir işlemciye büyük miktarlarda bellek takılmasını sağlamak için anakarta konumlandırılan bir çip olan Socket G3 Memory Extender ile birlikte kullanılacaktı.

Socket G34, AMD tarafından çoklu çip modülü Opteron 6000 serisi server (sunucu) işlemcilerini destekleyecek şekilde tasarlanan bir LGA işlemci soketidir. Socket G34, 29 Mart 2010'da bu soket için tasarlanan Opteron 6100 işlemcilerinin ilk modelleriyle birlikte piyasaya sürülmüştür. Socket G34, 1944 pimli işlemci soketindeki her işlemci devresi için ikişer tane olmak üzere 4 tane DDR3 SDRAM kanalı destekler. Socket G34, selefi Socket F'deki 8 sokete kadar soket desteğinden farklı olarak 4 sokete kadar soket destekler; ancak 4 tane Socket G34 işlemcisinde toplamda 8 devre bulunur, bu da 8 tane Socket F işlemcisindeki toplam devre sayısıyla aynıdır. AMD, 4 soketten daha fazla soket bulunan segmentteki azalan talebi gerekçe göstererek Socket G34'ü toplamda 8 soket destekleyecek şekilde genişletmeyi kabul etmemiştir. AMD, Socket G34 ile üst seviye 2 soket segmentini ve 4 soket segmentini hedeflemekteydi. AMD; alt seviye 2 soket segmenti içinse Socket G34 işlemcilerinin muadili olarak, çekirdek sayısı Socket G34 işlemcilerinin çekirdek sayısının yarısı kadar olan tek devreli Socket C32 işlemcilerini piyasaya sürmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Piledriver (mikromimari)</span>

AMD Piledriver Family 15h; AMD tarafından Bulldozer mikromimarisinin ikinci nesli olarak geliştirilmiş bir mikromimaridir. Piledriver; masaüstü, mobil ve server (sunucu) segmentlerine yönelikti. Bu mikromimari, AMD APU, AMD FX ve Opteron serisi işlemciler için kullanılmıştır.

Socket AM2, Socket M2 yerine bu ad verilmiştir, AMD tarafından performans, ana akım ve bütçe segmentlerini içeren masaüstü işlemcileri için geliştirilmiş bir işlemci soketidir. Bu soket, 23 Mayıs 2006'da Socket 939'un yerine piyasaya sürülmüştür.

AMD Steamroller Family 15h, AMD tarafından APU'lar için geliştirilmiş bir mikromimaridir; bu mikromimari, 2014'ün başlarında Bulldozer tabanlı üçüncü nesil mikromimari olarak Piledriver'in yerini almıştır. Seleflerinde olduğu gibi çift çekirdekli modüller kullanılmaya devam edilen Steamroller ile daha yüksek paralellik seviyesine ulaşmak hedeflenmekteydi.

<span class="mw-page-title-main">Socket C32</span>

Socket C32, AMD'nin tek ve çift işlemcili konfigürasyonlarda kullanılan Opteron 4000 serisi server (sunucu) işlemcileri için bir işlemci soketidir. Bu soket, tek işlemcili serverlarda Socket AM3'ün ve çift işlemcili giriş seviyesi serverlarda Socket F'nin halefidir. Socket C32, iki tane DDR3 SDRAM kanalı destekler. Bu soket, Socket F'den temel alır ve benzer bir 1207 temas noktalı LGA soketi kullanır ancak Socket F platformlarında kullanılan DDR2 SDRAM yerine DDR3 SDRAM ile çalıştığı için Socket F ile fiziksel veya elektriksel olarak uyumlu değildir.

Yonah, Intel'in 65 nm üretim işlemini kullanan ilk işlemci neslinin kod adıdır; bu işlemci ailesi, önceki Banias / Dothan Pentium M mikromimarisinden temel alır. Yonah işlemcileri, Intel'in Core Solo ve Core Duo mobil mikroişlemcileri ürünleri olarak piyasaya sürülmüştür. Yonah'ta SSE3 komutları eklenerek ve, SSE ve SSE2 uygulamaları geliştirilerek SIMD performansı geliştirilmiştir; ancak daha yüksek gecikmeye sahip önbellek kullanıldığı için tam sayı performansı biraz azalmıştır. Ayrıca, Yonah'ta NX bit desteği bulunur.

AMD K8 Hammer, ayrıca SledgeHammer kod adına sahiptir, AMD tarafından AMD K7 Athlon mikromimarisinin halefi olarak tasarlanmış bir bilgisayar işlemcisi mikromimarisidir. K8, x86 komut kümesi mimarisine yapılan ilk AMD64 64 bit eklentisi uygulamasıdır.