İçeriğe atla

Oluklu mukavva

Kontrol Edilmiş
Çeşitli kalınlıklardaki oluklu mukavvalar

Oluklu mukavva iki düz kâğıt kökenli plaka arasına yivle dalga verilmiş kâğıt kökenli malzeme konulması ile oluşturulan malzemedir. Genellikle kutu üretiminde kullanılmaktadır.

Oluklu mukavva, genellikle 0.25 mm kalınlığın üzerindeki kâğıt levhalardan oluşmaktadır. Oluklu mukavva bazen karton olarak anılsa da karton farklı bir malzemedir.

Tarihçe

Oluklu mukavvanın temeli 19.Yüzyıl ortalarında şekillendirilmiş kâğıtların nazik malzemelerin nakliyesinde kullanılması ile başlar. Patenti ise 1856 yılında İngiltere'de alınır. Ancak şu an anladığımız anlamda kullanımı Albert Jones tarafından New York'ta gerçekleşir. Jones, ilk defa lamba camlarının korunması amacıyla silindir şeklinde oluklu mukavvalar geliştirir.

İlk makine ise 1874 yılında yüksek miktarlı oluklu mukavva üretmek amacıyla G. Smyth tarafından tasarlanır ve aynı yıl Oliver Long tarafından Jones'in geliştirdiği buluş paralelinde üretilir. Bugün bilinen oluklu mukavva üretimi tekniği de bu makineye dayanmaktadır.

1890 yılında İskoçya'da doğan Robert Gair ilk oluklu mukavva kutuyu keşfetti.Oluklu mukavva plakalarını yarı keserek kurmalı bir kutu yapan Gair, bir gün nakliye hasarına uğrayan daktiloların koruma amaçlı bir sipariş alınca fabrikasyon üretimine geçmiştir. Oluklu mukavva 20. Yüzyılda ahşap ambalajın yerine geçmiş kullanımı oldukça yaygınlaşmıştır.

Oluklu mukavvakutular ilk olarak cam ve porselen çanak gibi nakliye esnasında kolaylıkla kırılabilen malzemelerin paketlemesinde kullanılmış, daha sonra ise meyvelerin tüketiciye zedelenmeden ulaşmasını sağlamak amacıyla meyve sandığı olarak kullanılmaya başlamıştır. Günümüzde ise vazgeçilmez bir ambalaj malzemesi olarak yerini almıştır.

Oluklu mukavva üretimi

Oluklu mukavvada Dalga Tipleri

Oluklu mukavvalar yüksek hassasiyet gerektiren makinalarda üretilirler. Bunlar dakikada 500 feet (157m/dak) ve üzeri hızda üretim yapan makinalardır ve eğrilme, deformasyon gibi bazı problemlerin oluşmaması için çok kompleks mekanizmalara sahiptirler.

Kâğıtlar, yüksek buhar basıncı ile nemlendirilirler. Nemlendirmenin amacı kâğıda istenilen özelliklerde dalga verebilmek ve tutkallamak için yumuşatmaktır. İşlem önemli miktarda su gerektirmektedir.

Kâğıt plakalar şekillendirdikten sonra neminden arındırılır. Yeni formunda 120-180 C'de kurutma işlemine tabi tutulurlar. Oluklu mukavva üretiminde oldukça yüksek enerji tüketilmektedir.

Selüloz ve bakır liflerinden elde edilen bu koli ham maddesi sağlamlığını bünyesindeki bakır birleşiminden almaktadır. Bu koli çeşidinin ön yüz kısmında lineer olarak tabir edilen kâğıt kullanılırken, iç kısmında ise fluting cinsi kâğıt kullanılır.[1]

Oluklu mukavvada dalga tiplerine göre ölçüler ve katsayılar

Yaygın ondüle tipleri "A", "B", "C", "E" ve "F" dalgadır. Harf tanımı, göreceli boyutlarla değil, icat edilme sırasına bağlı verilmiştir. Oluk boyutu, farklı oluklu mukavva üreticileri için farklılık gösterse de, 1 metreye düşen oluk sayısını ifade eder. Burada önemli bir kriter ise, oluk katsayısı olarak tanımlanan faktör olup, faktör pratik anlamda, ondüle kağıdını ütülenmiş halinin ilk duruma göre ne kadar uzadığını ifade eder.

Ayrıca bakınız

  • Koli


Kaynakça

  1. ^ "Oluklu Mukavva Nedir? – Kraft Koli Fabrikası" (İngilizce). 26 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Şubat 2021. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Mozaik</span>

Sanatta mozaik; bir yüzeyin, farklı renklerdeki küçük parçacıkların yan yana getirilmesi yöntemiyle süslenmesi ve bu şekilde üretilmiş eserdir. Taş, cam, tuğla, metal veya deniz kabuğu gibi çok çeşitli malzemelerden mozaik yapılabilir. Kakmacılıktan farklı olarak, mozaik sanatında parçacıklar yüzeydeki çukurcuklara yerleştirilmez, yüzeye yapıştırıcı ile tutturulur.

<span class="mw-page-title-main">Geri dönüşüm</span> Kullanılmayan atıkları tekrar kullandırabilen yöntem

Geri dönüşüm terim olarak, kullanım dışı kalan geri dönüştürülebilir atık malzemelerin çeşitli geri dönüşüm yöntemleri ile ham madde olarak tekrar imalat süreçlerine kazandırılmasıdır.

Metalurji ve malzeme mühendisliği günümüzde kimya, makine, inşaat, uzay-uçak, elektrik-elektronik, çevre ve tıp alanlarına yayılmış çok disiplinli bir bilim ve teknoloji dalı olarak gelişmesini sürdürmekte ve verimlilik, enerji ve hammadde üçlüsü ile uyum içinde olan üretim süreçlerinin sektöre kazandırılmasında önemli rol oynamaktadır. Son yıllarda metalurji ve malzeme mühendisliğindeki gelişmeler, genel olarak metalurjik proseslerin optimizasyonu, sayısal simülasyon ve modelleme üzerine yoğunlaşırken, çevresel metalurji uygulamalarında da, çevre kirliliğine yol açmayacak nitelikte atılabilir atık üretmek,, demetalize edilmiş çözeltiyi kullanılabilir su halinde sisteme geri döndürme şeklinde atık su demetalizasyonu, ikincil kaynakların yeniden değerlendirilmesine yönelik reaktör ve proseslerin tasarımı gibi konular öne çıkmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kâğıt</span> Hamur durumuna getirilmiş türlü bitkisel maddelerden yapılan, yazı yazmaya, baskı yapmaya, bir şey sarmaya yarayan kuru, ince yaprak

Kâğıt, çoğunlukla yazma işlemlerinde kullanılan, üzerine baskı ya da çizim yapılabilen veya ambalaj amacıyla kullanılan ince malzemedir.

<span class="mw-page-title-main">Ambalaj</span>

Ambalaj, ürünlerin, tüketiciye ulaştırılması aşamasında, taşınması, korunması, saklanması ve satışa sunulması için kullanılan herhangi bir malzemeden yapılmış ürünlerdir. Paketleme aynı zamanda paket tasarlama, değerlendirme ve üretme sürecini de ifade eder. Paketleme, malları nakliye, depolama, lojistik, satış ve son kullanım için hazırlamanın koordineli bir sistemi olarak tanımlanabilir. Ambalaj ürünü içerir, korur, muhafaza eder, taşır, bilgilendirir ve satar. En yaygın kullanılan ambalajlar paket, kutu, teneke, poşet, çuval, şişe, kap, torba, kasa, kavanoz ve diğerleridir. Ambalaj üretiminde plastik, cam, metal, ahşap, kağıt, karton, lif gibi malzemeler kullanılır.

Çatı örtüsü, yapının üst elemanı, çatının kaplamasına verilen isimdir. Çatı; hava, rüzgar ve su darbelerine, üzerindeki yüke dayanıklı olmalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Bıçak</span> Keskin uçlu demir el aleti

Bıçak, keskin ağızlı el aletidir. İşlevine, icrasında kullanıldığı iş ya da hobiye göre farklı biçimleri bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Mikrodalga fırın</span>

Mikrodalga fırın (MD), yiyeceği ısıtmak için mikrodalgaları, yani radyo dalgalarını kullanan bir fırın çeşididir.

<span class="mw-page-title-main">Cam elyafı</span>

Cam elyafı (fiberglas), çok ince cam telciklerinden üretilen bir maddedir.

<span class="mw-page-title-main">Tetra Pak</span> Gıda paketleme ve işleme şirketi

Tetra Pak Türkiye , Tetra Pak, merkez ofisleri İsveç'in Lund ve İsviçre'nin Pully şehrinde bulunan İsveç menşeli gıda ambalajı, gıda paketleme ve işleme şirketidir. Ambalaj konusunda etkinlik gösteren bir şirkettir.

<span class="mw-page-title-main">Depo</span>

Depo ya da ambar, Ticari değeri olan ürünlerin muhafazası amacıyla yapılmış özel yapılardır. Mamul mal üreticileri, ticari işletmeler, ithalat ve ihracat firmaları, toptan satıcılar, nakliye firmaları gibi pek çok sektör tarafından kullanılmakta olan depolar, daha çok şehirlerin endüstriyel bölgelerinde yer almaktadır. Depo ayrıca Demiryolu, deniz taşımacılığı ve hava yolu taşımacılığı bünyesinde yükleme ve boşaltma mekanları olarak da kullanılabilmektedir. İçerisindeki mevcut mal sirkülasyonunun sağlanabilmesi amacıyla vinç, forklift gibi araçlar ve buna yardımcı palet adı verilen genellikle ağaç hammaddeli altlıkların kullanımı önemlidir.

<span class="mw-page-title-main">Baryum sülfat</span> inorganik bileşik

Baryum sülfat BaSO4 formüllü inorganik bileşik. Bu beyaz kristal katı renksizdir ve suda çözünmez. Barit halinde bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Tüp (ambalaj)</span>

Tüp, yapışkan, tutkal, merhem ve diş macunu gibi kalın sıvılar için kullanılabilen yumuşak bir sıkıştırılabilir kaptır. Amerikalı bir portre ressamı olan John Goffe Rand, 1841 yılında boyaları saklamak için sıkılabilir metal boruyu icat etti. Temel olarak, bir tüp plastik, kartondan veya alüminyumdan yapılmış yuvarlak veya oval bir profile sahip silindirik, içi boş bir ambalajdır. Bu borunun her iki ucu, imalat işlemi ve doldurma sırasında farklı şekilde muamele edilir. Genel olarak, tüp gövdesinin bir ucunda, farklı kapaklarla kapatılabilen yuvarlak bir delik bulunur. Orifis birçok farklı şekilde şekillendirilebilir. Çeşitli stillerde ve uzunluklardaki plastik nozullar sadece iyi bir örnektir.

<span class="mw-page-title-main">Duvar kâğıdı</span>

Duvar kağıdı kapalı duvarlara ve tavanlara bakan bir çeşit bina kaplama malzemesi. Bir rulo halinde toplanırlar. Ana boyutları: genişlik - 0,53, 0,75, 1,06 m, uzunluk - 10 ve 25 m'dir. Duvar kağıdının ana türleri kâğıt, vinil ve dokunmamış tabandır.

<span class="mw-page-title-main">Karton kutu</span> Paket türü

Karton kutular, temel olarak mal ve malzemeleri paketlemek için kullanılan ve ayrıca geri dönüştürülebilen endüstriyel prefabrik kutulardır. Sektördeki uzmanlar nadiren karton ve mukavva terimini kullanırlar, çünkü belirli bir materyali belirtmez.

<span class="mw-page-title-main">Karton</span> genellikle kağıt tahta ve bazen oluklu mukavvadan yapılmış bir kutu veya kap

Bir karton, genellikle kağıt tahta ve bazen oluklu mukavvadan yapılmış bir kutu veya kaptır. Ambalajda pek çok tip karton kullanılır. Bazen karton bardak veya karton kutu da denir. Karton ayrıca selofan veya polistiren ile de kaplanabilir.

<span class="mw-page-title-main">Mukavva</span>

Mukavva, daha kalın ve üstün dayanıklılığa veya diğer mekanik özelliklere sahip kâğıt bazlı ürünler için genel bir terimdir. Yapı, karton olarak bilinen kalın bir tabakadan oluklu ve düz tabakalardan yapılmış oluklu mukavvaya kadar değişebilir.

<span class="mw-page-title-main">Teneke kutular</span>

Teneke kutu için genel bir terim olan içecek kutusu ve konserve kutusu ifadeleri kullanılır. Her ikisi de bazen diğer malzemelerle birleştirilmiş, metalden yapılmış ince duvarlı saklama kaplarıdır. Teneke kutular sızdırmazlık, hafif koruma, düşük kütle, genellikle istiflenebilirlik ve ayrıca belirli bir mukavemet, darbe ve korozyona karşı direnç ile karakterize edilir.

<span class="mw-page-title-main">Basınca duyarlı bant</span>

Basınca duyarlı bant çeşitli ülkelerde PSA bandı, yapışkan bant, kendinden yapışkanlı bant, yapışkan bant, Seloteyp veya sadece bant olarak da bilinir ve su gibi bir çözücüye veya aktivasyon için ısıya ihtiyaç duymadan basınç uygulamasıyla yapışan bir yapışkan bantdır. Evde, ofiste, endüstride ve kurumlarda çok çeşitli amaçlarla kullanılabilir.

<span class="mw-page-title-main">Gıda ambalajı</span>

Gıda ambalajı gıda ve içecek türleri için özel olarak tasarlanmış bir ambalaj sistemidir. Gıda ambalajının temel amacı, gıda ürünlerinin taşınması, korunması ve kullanılmasını sağlamaktır. En yaygın gıda ambalajları paket, kutu, teneke, poşet, çuval, şişe, kavanoz, tub ve diğerleridir. Gıda ambalajları üretiminde plastik, cam, metal, ahşap, kağıt, karton gibi malzemeler kullanılır.