İçeriğe atla

Nurihan Fettah

Nurihan Fettah (d. 1928), Tatar - Türk yazar ve araştırmacı.

Yaşamı

N. Fettah, 1928 yılında Başkortostan’ın Yanauıl iline bağlı Küçtavıl köyünde çiftçi bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Ortaokul eğitimini tamamladıktan sonra Kazan Devlet Üniversitesi’nde yüksek öğrenim gördü (1946-1950). Üniversite eğitimini tamamladıktan sonra, Tataristan Kitap Neşriyatında editör olarak çalıştı ve bir bölge gazetesinde tercümanlık yaptı. 1953 yılından itibaren yazarlık kariyerine odaklanarak profesyonel bir yazar olarak faaliyet göstermeye başladı.[1]

N. Fettah, şiir ve hikâyeler yazmaya okul yıllarında başladı. İlk şiiri 1944 yılında, ilk hikâyesi ise 1948 yılında yayımlandı. Yazarlık kariyerinde öne çıkan eseri, öğrencilik yıllarını anlattığı “Sizninçe Niçik?” (1955) romanıdır. 1950'lerin ortalarında Kazakistan’daki bozkır hayatını araştırmak için bu bölgeye gitti ve bu deneyimlerini 1962'de yayımlanan “Bala Künili Dalada” romanında işledi.[2]

N. Fettah'a yazar ve tarihçi olarak ün kazandıran eserleri, tarih konularını ele alan romanlarıdır. Bu eserler arasında “Etil Suvı Aka Torur” (1970), “Sızgıra Torgan Uklar” (1972-1991), “Kol Gali” (1973) trajedisi, “Yırak Gasırlar Avazı” (1976) ve “Şecere” (1990) bulunmaktadır. Bu eserlerinde, Türk ve Bulgar-Tatar atalarının yaşamını, geleneklerini ve tarihini detaylı bir şekilde ele almıştır.[3][4]

Eserleri

  • Etil Suvı Aka Torur, Kazan, 1972;
  • Sızgıra Torgan Uklar, Birinci ve İkinci kitap, Kazan, 1991.
  • Kol Gali, Kazan, 1973.
  • Yırak Gasırlar Avazı, Kazan, 1976.
  • Şecere, Kazan, 1990.

Kaynakça

  1. ^ TüRk, Ahmet Turan (18 Ekim 2019). "KÖKLERİN PEŞİNDE BİR TATAR YAZAR: NURİHAN FETTAH" (PDF). Turk Dunyasi Dergisi (İngilizce). Güz 2019 (48): 139-156. doi:10.24155/tdk.2019.114. ISSN 1301-0077. Erişim tarihi: 9 Ağustos 2024. 
  2. ^ "Yazar Roza Kurban'ın İdil-Ural Aydınları eserinin ikinci cildi yayımlandı". Bengü Türk - Milletin Televizyonu. 1 Ekim 2023. Erişim tarihi: 9 Ağustos 2024. 
  3. ^ "Nurihan Fettah hakkında". 3 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2023. 
  4. ^ ZariPova çEtiN, Çulpan (28 Aralık 2020). "TATAR YAZAR NURİHAN FETTAH'IN TARİH KONULU ESERLERİ ÜZERİNE". İdil Ural Araştırmaları Dergisi. 2 (2): 341-354. doi:10.47089/iuad.781236. ISSN 2667-8500. Erişim tarihi: 9 Ağustos 2024. 
  • Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi Turkish World Journal of Language and Literature Sayı/Issue: 48 (Güz-Autumn 2019) - Ankara, TÜRKİYE

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ataol Behramoğlu</span> Türk şair, yazar ve çevirmen

Ataol Behramoğlu, Türk şair, yazar, çevirmen, akademisyen ve edebiyatçı.

<span class="mw-page-title-main">Tataristan</span> Doğu Avrupa ve Kuzey Asyada yer alan federe yapı

Tataristan Cumhuriyeti, Rusya'ya bağlı ve Volga Federal Bölgesi'nin coğrafi sınırları içinde bulunan federal yapıdır. Rusya Federasyonu 2010 yılı nüfus sayımına göre 3.786.488 nüfusu ve 67.836 km2 alanı olan petrol ve maden zengini devlettir.

Perihan Mağden, Türk yazar.

Beşir Ayvazoğlu, edebiyatçı, şair, yazar, gazeteci.

<span class="mw-page-title-main">Selim İleri</span> Türk yazar, senarist, eleştirmen

Ali Selim İleri, Türk yazar, senarist, eleştirmen.

<span class="mw-page-title-main">Kazan, Tataristan</span>

Kazan, Rusya'ya bağlı Tataristan'ın en büyük şehri ve başkentidir. Volga ve Kazanka Nehirlerinin birleştiği noktada yer alan şehir, 425,3 kilometrekarelik bir alanı kaplamakta olup, nüfusu 1,3 milyonun üzerinde ve büyük metropol bölgesinde yaklaşık 2 milyona ulaşmaktadır. Kazan, Volga Federal Bölgesi'nin yanı sıra Volga üzerindeki en kalabalık şehir olarak Rusya'nın beşinci büyük şehridir.

<span class="mw-page-title-main">Adalet Ağaoğlu</span> Türk yazar

Adalet Ağaoğlu, Türk yazar.

M. Sunullah Arısoy, Türk şair ve yazar.

<span class="mw-page-title-main">Erhan Bener</span> Türk yazar

Erhan Bener, Türk yazar ve bürokrattır.

<span class="mw-page-title-main">Abdullah Tukay</span>

Abdullah Muhammed Arif oğlu Tukay veya Abdullah Tukay, Tatar halk şairi, yazar ve yayımcı.

Musa Mustafa oğlu Celil(ev) İdil Tatar asıllı Sovyet şair, yazar, aktör, çevirmen.

<span class="mw-page-title-main">Güzin Dino</span> Türk dilci ve çevirmen

Güzin Dino, Türk dilbilimci, öğretim üyesi, çevirmen yazar.

<span class="mw-page-title-main">Peride Celal</span> Türk yazar

Emine Peride Yonsel Türk yazardır.

Derdmend mahlasıyla yazmış olan şair Muhammed Zakir Muhammedsadıkoğlu Ramiyev (Rameev) klasik Tatar edebiyatının en önemli temsilcilerinden biridir. 1917 Devrimi öncesi Çarlık Rusyasının en varlıklı ailelerinden birinden geldiği için Sovyet rejimi tarafından özellikle unutturulmuştur.

Galimcan Girfanoviç İbrahimov (1887-1938) - Tatar yazar, öğretmen, edebiyat bilimci, dil bilimci.

Âli Kul Gali, 12. yüzyıl sonu 13. yüzyıl başında Harezm civarında veya İdil boyu Bulgar ilinde yaşamış Türk şair.

İbrahim Tenekeci, Türk şair.

Nigâr Hanım ile Çiftçi Sadık Efendi'nin oğlu olarak 1923 yılında dünyaya gelen Yaşar Kemal, hayatı boyunca öykü, roman, çeviri, deneme, derleme, şiir ve röportaj alanlarında eser vermiştir. On altı yaşındayken 1939'da ilk şiiri "Seyhan"ı Görüşler adlı Adana halkevleri dergisinde yayımladı. Ortaokuldan ayrıldıktan sonra folklor derlemelerine başladı ve 1940-1941 yılları arasında Çukurova'dan ile Toroslardan derlediği ağıtları içeren ilk kitabı olan Ağıtlar, 1943 yılında Adana Halkevi tarafından; 1944 yılında ilk hikâyesi Pis Hikâye'yi yayımladı. 1940'larda Adana'da çıkan Çığ dergisi çevresinde Pertev Naili Boratav, Nurullah Ataç, Güzin Dino gibi isimlerle tanıştı. Özellikle, ressam Abidin Dino'nun ağabeyi Arif Dino'yla kurduğu yakınlık onun düşün ve yazın dünyasının gelişimini önemli bir ölçüde etkilemiştir. Kemal Sadık Göğceli adı ile çeşitli yayımlarda yazarken Yaşar Kemal adını Cumhuriyet gazetesine girince kullanmaya başladı ve 1951-1963 yılları arasında gazetede fıkra ve röportaj yazarı olarak çalıştı. 1952 yılında yayımlanan ilk öykü kitabı olan Sarı Sıcak'ta da yer alan Bebek öyküsü burada tefrika edildi. 1947'de İnce Memed'i yazdı fakat yarım bıraktı ve 1953-54'te bitirdi. Dört ciltten oluşan seri, otuz dokuz yılda tamamlandı. Teneke (1955), Dağın Öte Yüzü serisi, Üç Anadolu Efsanesi (1967), Binboğalar Efsanesi (1971), Yılanı Öldürseler (1976), Hüyükteki Nar Ağacı (1982) dahil olmak üzere yazarın birçok eseri, Çukurova'da geçmektedir. Ayrıca eserlerden sekizi tiyatro oyununa, on ikisi sinemaya ve ikisi baleye uyarlanmıştır. Yaşar Kemal'in ayrıca senaryosunu yazdığı filmleri de mevcuttur.

Tatar edebiyatı, - Tatar halkının geleneklerinden köken alan edebi eserleri içeren kavram.

Ayaz Ğıylecev, Tatar yazar, dramaturg, eleştirmen, fıkra yazarı ve fikir adamıdır.