İçeriğe atla

Norveç seferi

1940-1941 yılları arasında Norveç Seferi'nden görüntüler

Norveç seferi Müttefiklerin kuzey Norveç'i savunma girişimiyle birlikte Norveç kuvvetlerinin ülkenin II. Dünya Savaşı'nda Nazi Almanyası tarafından işgaline karşı direnişidir.

Wilfred Operasyonu ve Plan R 4 planlanırken, Alman saldırısından korkuluyordu ancak beklenen saldırı henüz gerçekleşmemişti, HMS Renown, 4 Nisan'da on iki muhrip ile Scapa Flow'dan Vestfjorden'e doğru yola çıktı. İngiliz ve Alman deniz kuvvetleri, 9 ve 10 Nisan'daki ilk Narvik Muharebesi'nde karşılaştı ve ilk İngiliz kuvvetleri, 13 Nisan'da Åndalsnes çıkarmalarını gerçekleştirdi. Almanya'nın Norveç'i işgal etmesinin ana stratejik nedeni, Narvik limanını ele geçirmek ve Alman çelik üretimi için gerekli olan demir cevherinin sevkiyatını garanti altına almaktı.

Norveç seferi 10 Haziran 1940'a kadar devam etti ve Kral VII. Haakon ile varisi görünen Veliaht Prens Olav'ın Birleşik Krallık'a kaçışına tanık oldu. 38.000 askerden oluşan bir İngiliz, Fransız ve Polonyalı sefer kuvveti kuzeye çıktı. Orta düzeyde bir başarı elde etti, ancak 14 Mayıs'ta Almanya'nın Fransa Muharebesi başladıktan sonra hızlı bir stratejik geri çekilme yaptı. Norveç hükûmeti daha sonra Londra'da sürgüne gitti. Sefer, Norveç'in tamamının Almanya tarafından işgal edilmesiyle sona erdi, ancak sürgündeki Norveç kuvvetleri kaçtı ve denizaşırı ülkelerde savaştı.

Arka plan

İkinci Dünya Savaşı'nın patlak vermesi

İngiltere ve Fransa, Polonya ile askeri yardım anlaşmaları imzaladılar ve 1 Eylül 1939'da Almanya'nın Polonya'yı İstilasından iki gün sonra, her ikisi de Nazi Almanya'sına savaş ilan etti. Bununla birlikte, hiçbir ülke önemli saldırı operasyonları düzenlemedi ve birkaç ay boyunca büyük bir çarpışma olmadı ve bu dönem Tuhaf Savaş veya "Alacakaranlık Savaşı" olarak anıldı. Başbakan Neville Chamberlain'in aksine, özellikle Winston Churchill savaşı daha aktif bir aşamaya taşımak istiyordu.[1]

Bu süre zarfında her iki taraf da ikincil cepheler açmak istedi. Müttefikler, özellikle de Fransızlar için bu, Fransa-Almanya sınırında meydana gelen Birinci Dünya Savaşı'nın siper savaşını tekrarlamaktan kaçınma arzusuna dayanıyordu.[1]

İkinci Dünya Savaşı'nın patlak vermesinin ardından Norveç hükûmeti, Norveç Ordusu'nun bazı kısımlarını ve Norveç Kraliyet Donanması'nın savaş gemilerinin ikisi hariç hepsini seferber etmişti. Norveç Ordusu Hava Servisine ve Norveç Kraliyet Donanmasına, Norveç'in tarafsızlığını savaşan ülkelerin ihlallerinden korumak için çağrıda bulunuldu. Bu tür ilk ihlaller, birkaç İngiliz gemisinin Norveç karasularında Alman U-botları tarafından batırılmasıydı. Sonraki aylarda, tüm savaşan taraflardan gelen uçaklar Norveç'in tarafsızlığını ihlal etti.[2]

Savaşın patlak vermesinden hemen sonra, İngilizler, Nazi kuvvetlerinin gücüne karşı koymak için büyük bir nakliye ihtiyacına sahip olduklarından, Norveç ticaret donanmasının hizmetlerini kendilerine sağlaması için Norveç hükûmetine baskı yapmaya başladı. 25 Eylül ve 20 Kasım 1939 arasında uzayan müzakerelerin ardından Norveçliler, 150 tanker ve 450.000 gros ton tonajlı diğer gemileri kiralamayı kabul ettiler. Norveç hükûmetinin ülkenin ikmal hatlarıyla ilgili endişesi, onları anlaşmayı kabul etmeye ikna etmede önemli bir rol oynadı.[3]

Kaynakça

  1. ^ a b Lunde 2009, p. 3
  2. ^ Borgersrud, Lars (1995). "nøytralitetsvakt". Dahl; Hjeltnes; Nøkleby; Ringdal; Sørensen (Ed.). Norsk krigsleksikon 1940–45 (Norveççe). Oslo: Cappelen. s. 313. ISBN 82-02-14138-9. 8 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ocak 2023. 
  3. ^ Thowsen, Atle (1995). "tonnasjeavtalen med Storbritannia". Dahl; Hjeltnes; Nøkleby; Ringdal; Sørensen (Ed.). Norsk krigsleksikon 1940–45 (Norveççe). Oslo: Cappelen. s. 422. ISBN 82-02-14138-9. 8 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ocak 2023. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Weserübung Harekâtı</span> II. Dünya Savaşı sırasında Almanyanın Norveçi işgali

Weserübung Harekâtı, II. Dünya Savaşı’nda, Almanya’nın Norveç’e yönelen askerî harekâtıdır. Harekât 9 Nisan - 10 Haziran 1940 tarihleri arasında gerçekleşmiştir.

<span class="mw-page-title-main">III. Leopold (Belçika kralı)</span> Belçika kralı (1934–1951)

III. Léopold, 23 Şubat 1934 ile 16 Temmuz 1951 arasında tahtta oturan dördüncü Belçika kralı. Kral I. Albert ile Kraliçe Élisabeth'in oğlu.

<span class="mw-page-title-main">Willy Brandt</span> 4. Almanya şansölyesi

Willy Brandt veya doğum adıyla Herbert Ernst Karl Frahm, Federal Almanya Şansölyesi (1969-1974), Almanya Sosyal Demokrat Partisi (SPD) lideri (1964-1987).

<span class="mw-page-title-main">The Blitz</span> İkinci Dünya Savaşı sırasında Almanyanın Britanyayı bombalaması

The Blitz (Türkçe: Yıldırım), II. Dünya Savaşı sırasında Birleşik Krallık'ın 7 Eylül 1940 ile 11 Mayıs 1941 tarihleri arasında olan Alman bombalama saldırılarına verilen isimdir. Birleşik Krallık genelinde kasabalar ve şehirler, sekiz ay boyunca 43.500 masum sivilin ölümüyle sonuçlanan Alman bombardıman saldırılarına maruz kaldı.

<i>Kriegsmarine</i> Nazi Almanyası Deniz Kuvvetleri

Kriegsmarine, Mayıs 1935'te savunma kuvvetlerinin yeniden inşası kanunuyla kurulmuş Nazi Almanyası Deniz Kuvvetleri'ne verilmiş addır. 1935-1945 yılları arasında toplam 1,5 milyon kişiyi çalıştırdı. Atlantik'teki savaşı bizzat kendileri yürüttü. 1939-1943 yılları arasında U-botları Atlantik'te muazzam başarılar elde ettiler. Bayrağı, Nazi Almanyası savaş bayrağıyla aynıdır.

<span class="mw-page-title-main">Tuhaf Savaş</span> İkinci Dünya Savaşının başlangıcında, Batı Cephesinde yalnızca bir sınırlı askeri kara harekâtının yapıldığı sekiz aylık dönem

Tuhaf Savaş, II. Dünya Savaşı kıta Avrupası savaşları içinde geçen, Polonya'nın işgali başlangıcıyla Fransa Seferi başlangıcı arasında geçen harekât ve muharebe dizisidir.

<span class="mw-page-title-main">Narvik</span>

Narvik, Norveç'in kuzeyinde, Nordland eyâletine bağlı bir liman kentidir. 2018 yılı verilerine göre nüfusu 14.141'dir ve Nordland'da bulunan üçüncü büyük yerleşimdir. Kent, E-6 yolu üzerinde bulunur ve şehre 57 kilometre uzakta Harstad/Narvik Havaalanı bulunur. Kent Norveç Denizi kıyısında önemli bir buzsuz limandır. Bu özelliği nedeniyle İsveç, ülkenin kuzeyinden çıkardığı Demir cevherlerini bu liman yoluyla ihraç etmektedir. Çünkü ülke toprakları içerisinde bulunan en yakın liman kenti olan ve Botni Körfezi kıyısında bulunan Luleå'daki liman kışın çok şiddetli bir şekilde buzla kaplanıyordu. Ancak Narvik'te, sıcak su akıntıları nedeniyle böyle bir durum olmamaktaydı. Bu ihracatı kolaylaştırmak için Narvik'ten İsveç'e demiryolu hattı inşa edildi ve Katener hattı çekilerek elektriklendirildi. Hat 15 Kasım 1902'de açıldı ve Demir cevheri hattı adını aldı. Bu hat "Norveç Demiryolları" tarafından işletilmesine rağmen Norveç'in kalanıyla bağlantısı yoktur. Narvik'e trenle gitmek için İsveç'e geçmek gerekmektedir. Şehir 2. Dünya Savaşı sırasında Wehrmacht tarafından işgal edildi. O zamanın Alman endüstrisi ağırlıklı olarak demire bağımlıydı ve buranın alınması İsveç'teki demirin ticaretinin Alman kontrolüne geçmesi demekti. Müttefikler buraya Wilfred Operasyonuyla çıkarma yaparak şehri ele geçirdi ancak Nazi Almanyası'nın Fransa'ya saldırmasıyla geri çekildiler. Böylece şehir savaş sonuna dek tekrar Alman kontrolüne girdi. Tarafsız olan İsveç, işgale rağmen limana demir sevkiyatını kesmedi. İsveç demiri bu sayede savaş boyunca Alman endüstrisini beslemeye devam etti. Şehir savaş sonunda tekrar Norveç'e verildi.

Norveç tarihi, bugünkü Norveç Krallığı topraklarının tarih öncesi dönemlerden günümüze kadar uzanan tarihini kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Josef Terboven</span> Alman Siyasetçiler

Josef Antonius Heinrich Terboven, Nazi Partisi lideri ve Nazi Almanyası'nın Norveçi işgali sırasındaki valisiydi (Reichskommissar).

<span class="mw-page-title-main">Alfred Keller</span>

Alfred Keller, II. Dünya Savaşı sırasında Alman Luftwaffe generaldi. Bochum, Vestfalya eyaletinde doğan Alfred Keller, Alman İmparatorluk Silahlı Kuvvetleri kariyerine askeri okulda 1897 yılında başlamıştır. Luftwaffe en şöhretli Generallerinden biri olarak İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra emekli oldu.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa'da II. Dünya Savaşı'nın sonlanması</span>

Avrupa'da II. Dünya Savaşı'nın sonlanması, Almanya'nın Nisan ayında başlayarak Mayıs ortalarına kadar Sovyetler Birliği ve Batılı Müttefiklerine teslim olmasıyla savaşın sona ermesidir.

<span class="mw-page-title-main">François Darlan</span> Fransız amiral (1881 – 1942)

Jean Louis Xavier François Darlan, bir Fransız amirali ve siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Curt Bräuer</span>

Curt Bräuer bir Alman diplomattı.

<span class="mw-page-title-main">Germanske SS Norge</span> Temmuz 1942de Norveçte kurulan bir askeri teşkilat

Germanske SS Norge Temmuz 1942'de Norveç'te kurulan bir askeri teşkilattı. GSSN aynı zamanda Germanic-SS'in Norveç koluydu ve Vidkun Quisling'in Nasjonal Samling'in alt kuruluşu idi. Örgütün lideri Jonas Lie, ikincisi ise Sverre Riisnæs'ti. 1944 yılında üye sayısı yaklaşık 1,300'e ulaştı. Üyelerin büyük bir kısmı polisti, yüzde 50'si Doğu Cephesinde görev yapıyordu.

<span class="mw-page-title-main">Atlantik Savaşı</span> Deniz Savaşı

Atlantik Savaşı, tarihteki en uzun, en büyük ve en karmaşık deniz savaşı olarak bilinir. Mücadele, II. Dünya Savaşı'nın patlak vermesiyle başlamış, Mayıs 1945'teki Alman teslimine kadar sürmüştür. II. Dünya Savaşı'nın ilerleyişine göre savaşa dahil olan ülkeler, deniz muharebelerinden geriye çekilmek durumunda kalan ülkeler olmuştur. Atlantik Savaşı'nın ilk dönemlerinde İngiltere, alman denizaltıları (U-bot) karşısında zorluk yaşamıştır, savaşa ABD'nin katılmasıyla ve teknolojik gelişmelerin muharebe sahasına uygulanmasıyla beraber U-bot saldırıları geriletilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Belçika Savaşı</span>

Belçika Savaşı veya Belçika Seferi, Belçika'da genellikle 18 Gün Seferi olarak anılır, İkinci Dünya Savaşı sırasında Almanya'nın saldırı seferi olan Fransa Muharebesi'nin bir parçasıydı. Mayıs 1940'ta 18 gün sürdü ve Belçika Ordusu'nun teslim olmasının ardından Almanya'nın Belçika'yı işgal etmesiyle sona erdi.

II. Dünya Savaşı'nda görev almış en önemli politik veya askeri liderler.

<span class="mw-page-title-main">II. Dünya Savaşı sırasında tarafsız güçler</span>

Tarafsız güçler, II. Dünya Savaşı sırasında tarafsız kalan ülkelerdi. Bu ülkelerden bazılarının yurt dışında büyük kolonileri veya büyük ekonomik gücü vardı.

<span class="mw-page-title-main">Lowe</span>

Lowe, 1938 yılında Gyller adıyla Norveç Kraliyet Donanmasında göreve başlayan Sleipner sınıfı muhriptir. Göreve başladığı dönem kardeş gemileriyle beraber Norveç'in II. Dünya Savaşı'ndaki tarafsızlığını korumak adına hizmet vermiştir. Fin-Rus Savaşında görev almış, ardından Güney Norveçte ticaret gemilerine eşlik etmiştir. 9 Nisan 1940 tarihinde demirli halde bulunduğu Kristiansand şehri Almanlar tarafından işgal edilince, şehrin savunulmasında görev almış, şehrin düşmesiyle beraber gemi Almanlar tarafından ele geçirilmiştir.