İçeriğe atla

Napoli Krallığı (1806-1815)

Napoli Krallığı
Regno di Napoli (İtalyanca)
Regno 'e Napule (Napolice)
Royaume de Naples (Fransızca)
1806-1816
Napoli Krallığı bayrağı
Bayrak
{{{arma_açıklaması}}}
Arma
BaşkentNapoli
Yaygın dil(ler)İtalyanca, Napolice
HükûmetÜniter
Bonapartizm
Mutlak monarşi
Kral 
• 1806–1808
Joseph Bonaparte
• 1808–1815
Joachim Murat
Tarihçe 
• Kuruluşu
1806
• Dağılışı
1816
Öncüller
Ardıllar
Napoli Krallığı
Napoli Krallığı

Napoli Krallığı (İtalyancaRegno di Napoli; Napolice: Regno 'e Napule; FransızcaRoyaume de Naples), 1806 Güney İtalya'da kurulan bir Fransız himaye devletiydi. İki Sicilya'nın ve Napoli'nin kralı olan Bourbon hanesine mensup I. Ferdinando tahttan indirilerek yerine I. Napolyon'un ağabeyi Joseph Bonaparte getirildi: Joseph, kral olduktan sonra çocuklarını "Napoli prensi" ilan etti. Joseph, 1808'de İspanya kralı olunca, Napolyon kral olarak kayınbiraderi Joachim Murat'ı atadı. Murat, Tolentino Muharebesi'nde yenilgiye uğradıktan sonra 1815'te Viyana Kongresi tarafından tahttan indirildi.

Tarihçe

Joseph Bonaparte, Napoli kralı 1808
Joachim Murat, Napoli kralı y. 1812

Napolyon'un kralları resmî olarak Napoli ve Sicilya kralı unvanına sahip olsalar da, İngilizlerin Akdeniz üzerindeki hakimiyeti Fransızların Sicilya'yı ele geçirmesini imkânsız hale getirdi. I. Ferdinando, Sicilya Krallığı tahtında kalmaya devam ederken, Fransız kuvvetleri Napoli Krallığı sınırlarına çıkarma yaptı.

Fransız Devrimi'nin modernleştirme yöntemleriyle, Joseph ve Murat'ın yönetimi altında krallık, eski feodalitenin örgütlenmesi ve yapısında kapsamlı reformlara uğradı. 2 Ağustos 1806'da feodalizm kaldırıldı ve soyluların tüm hak ve ayrıcalıkları kısıtlandı.[1] Vergi toplama uygulaması da sona erdirildi. Hükümet, feodal vergi toplama ayrıcalıklarını sonlandırarak tüm vergilerin toplanmasını yavaş yavaş kontrol altına aldı.[2] Joseph'in saltanatı sırasında Napoli şehrinde Paris'teki gibi sokak aydınlatma sistemi kuruldu.

Hükümet, devrimin din karşıtı tutumunu sürdürerek, kilise mülklerine topluca el koydu ve bunları "biens nationaux" (ulusal mallar) olarak açık artırmayla sattı. Feodal ayrıcalıkların kaybı karşılığında soylulara, bu tür mülklerle değiştirilebilecek sertifikalar verildi. Ancak, tüm kilise arazileri hemen satılmak yerine; bazıları hayır kurumlarını ve eğitim vakıflarını desteklemek üzere korundu.[3] Çoğu manastır düzeni feshedildi ve fonları kraliyet hazinesine aktarıldı. Ülkede Benedikten Tarikatı ve Cizvitler dağıtıldı, ancak Joseph, Fransiskenler'i korudu.[4]

1808'de, Napolyon'un kız kardeşi Caroline Bonaparte'ın kocası Joachim Murat, Joseph'in İspanya tahtına geçmesinin ardından İmparator tarafından Napoli kralı ilan edildi.

Murat, 1812'de başarısızlıkla sonuçlanan Rusya seferinde, Napolyon'un yanında yer aldı ve Napoleon'un çöküşü baş gösterince, kendi krallığını korumak istedi. Avusturyalılar ve İngilizlerle iletişime geçen Murat, 11 Ocak 1814'te Avusturyalılarla bir antlaşma imzaladı. Bu antlaşmaya göre, Sicilya üzerindeki hak iddialarından vazgeçmesi ve eski imparatoruna karşı savaşta Müttefiklere askeri destek sağlaması karşılığında, Avusturya, Murat'ın Napoli üzerindeki hakimiyetini savunacaktı. Murat, birliklerini kuzeye doğru yürüttü ve Neapolitanları Avusturyalıların yanında, Napolyon'un üvey oğlu ve İtalya Krallığı'nın vali yardımcısı Eugène de Beauharnais'e karşı savaştırdı. Napolyon'un 11 Nisan 1814'te tahttan indirilmesi ve Eugène'in ateşkesi üzerine Murat, Napoli'ye döndü. Ancak yeni müttefikleri ona güvenmedi ve onu görevden almak istediler.

Napoleon'un 1815'te dönüşüyle, Murat, Rimini'den İtalya'nın kuzeyindeki Avusturya kuvvetlerine karşı bir saldırı başlattı. Viyana Kongresi'ndeki güçler onun Napolyon ile iş birliği içinde olduğunu düşündü, ancak Napolyon o dönemde Fransa'ya dönüşünü savaşla değil barışçıl vaatlerle yapmak istiyordu. 2 Nisan'da Murat, ordusuyla Bologna'ya girdi. Ancak, Avusturyalılar Occhiobello'da Po Nehri'ni geçince, Murat'ın Neapolitan güçleri ilk çatışmada dağıldı. Murat, Cesena, ardından Ancona ve Tolentino'ya çekildi.[5] 3 Mayıs 1815'teki Tolentino Muharebesi'nde Neapolitan ordusu yok edildi. Murat, Napoli'ye geri çekilse de durumu geri dönülemez hale geldi ve kısa süre sonra Napoli'den Fransa'ya kaçtı.

I. Ferdinando kısa süre sonra yeniden tahta geçti ve Murat'ın krallığı sona erdi. Viyana Kongresi, I. Ferdinando'nun hem Napoli hem de Sicilya'daki eski krallıkları üzerindeki hakimiyetini kabul etti. Bu krallıklar, 1816'da İki Sicilya Krallığı olarak birleşti ve 1861'e kadar varlığını sürdürdü.

Ordu

Napolyon dönemi boyunca, yani Bourbon hanesinin mağlup edilip yönetildiği on yıl boyunca, aktif olan Napoli Krallığı Ordusu, Napolyon Savaşlarının birçok büyük seferine Grande Armée ile birlikte katılan bir kara kuvvetine sahipti. Napolyon'un işgali ve 1806'da yeni krallığın kurulmasıyla, Napoli tahtı başlangıçta Napolyon'un kardeşi Joseph Bonaparte'a emanet edildi. 1808'den 1815'e kadar ise taht Napolyon İmparatorluğu'nun en önemli askeri komutanlarından biri olan Joachim Murat'ın elindeydi. Murat'ın idam edilmesinin ardından bu ordu dağıtılmak yerine; Sicilya'daki sürgünleri sırasında Bourbon hanesi tarafından muhafaza edilen ordu ile birleştirildi.

Devlet sembolleri

Kaynakça

Dipnot
  1. ^ Procacci, s. 266.
  2. ^ Connelly, s. 80.
  3. ^ Connelly, s. 81.
  4. ^ Connelly, s. 78.
  5. ^ Connelly, s. 323.
Genel
  • Giuliano Procacci, History of the Italian People, London: 1970.
  • Owen Connelly, Napoleon's Satellite Kingdoms, London: 1965.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Napolyon Bonapart</span> Fransız asker ve imparator (1769–1821)

Napolyon Bonapart veya I. Napolyon kısaca Napolyon, Fransız asker, politikacı ve 1804-1814 arası Fransa imparatoru. Gerek Fransız Devrim Savaşları gerekse Napolyon Savaşları sırasında Fransa'ya önderlik ettiği gibi tüm Avrupa'yı da etkilemiş önemli bir komutandır. Girdiği savaş ve çatışmaların büyük bölümünü kazanmış, 1815'teki nihai yenilgisine kadar hızla Avrupa kıtasının hakimiyetini ele geçirmiştir. Tarihteki en önemli komutanlardan biri olan Napolyon'un savaşları dünyanın her yerinde askerî okullarda ders olarak okutulmaktadır ve kendi Avrupa tarihinin en ünlü ve en tartışmalı siyasi figürlerinden birisidir.

<span class="mw-page-title-main">İtalya'nın birleşmesi</span> 1848-1871 İtalyan devletlerinin birleşmesi

İtalya'nın birleşmesi, 19. yüzyılda İtalya yarımadasında bulunan birçok devleti toplayıp, tek bir devlet olan İtalya Krallığı'na dönüştürmeye çalışan politik ve sosyal harekettir. Bu dönemin başlangıcı ve sonu için kesin tarihler üzerinde bir uzlaşma olmamasına rağmen, birçok bilim adamına göre süreç 1815'te Viyana Kongresi'yle ve Napolyon'un hükümdarlığının son bulmasıyla başladı ve 1871'de Roma'nın İtalya Krallığı'nın başkenti olmasıyla son buldu. Bazı terre irredente'ler sürecin İtalya Krallığı'nın I. Dünya Savaşı sonrası Saint-Germain Antlaşması'nın imzalanmasıyla sona erdiğine inanır. Bazı milliyetçilere göre birleşmenin sonlanması 3 Kasım 1918'de Villa Giusti Ateşkesi olduğunu söyler.

<span class="mw-page-title-main">Napoli Krallığı</span> 1282-1816 yılları arasında İtalyanın güneyinde hüküm sürmüş eski bir devlet

Napoli Krallığı, İtalyan yarımadasının güneyinde, Napoli'de kurulmuş bir devletin modern ismidir. Zamanında, biraz yanıltıcı olarak Sicilya Krallığı adı ile anılmaktaydı; çünkü Napoli Krallığı Sicilya adasında 1282'de çıkan Sicilya Vesperleri adlı bir isyan sonucunda Napoli Krallığı'nin Sicilya Krallığı'ndan ayrılması ile ortaya çıkmıştı. Napoli Krallığı'nın ortada bulunduğu dönemde bu Krallık ya İspanyol veya Fransız asıllı bir kral tarafından idare edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Yarımada Savaşı</span>

Yarımada Savaşı veya İspanyol Bağımsızlık Savaşı, Napolyon Savaşları'nın İber Yarımadası'nda geçen bölümüdür. Fransız ordusu dağlık İber Yarımadası'nda modern savaş taktiklerinden mahrum savaşmış, düzenli ordular yerine gerillalara karşı savaşıldığı için yoğun kayıplar vermişlerdir. Bu sebeple Fransızlara karşı İngiliz, İspanyol ve Portekiz kuvvetleri arasında geçen savaş, Napolyon'un ordusunu yavaş yavaş tüketmiş ve devrilmesinde etkili olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Joseph Bonaparte</span> Napolyon Bonapartın en büyük erkek kardeşi

Joseph Bonaparte (d. 7 Ocak 1768, Corte, Haute-Corse, Korsika - ö. 28 Temmuz 1844, Floransa, Toskana Büyük Dükalığı,, Napolyon Bonapart'ın en büyük erkek kardeşidir. Kardeşi tarafından 1806-1808 arasında Napoli Kralı ve 1808-1813 arasında da İspanya kralı yapılmıştır. Napolyon Bonapart'ın düşmesinden sonra Joseph kendini Survilliers Kontu olarak isimlendirmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Joachim Murat</span> Fransız siyasetçi

Joachim-Napoléon Murat, , Fransız mareşal, Berg büyük dükü ve Napoli kralı (1808-1815).

<span class="mw-page-title-main">Bourbon Hanedanı</span>

Bourbon Hanedanı, Avrupa'nın önemli kraliyet ailelerinden biri ve Capetlerin bir alt koludur. Bourbon kralları ilk olarak Navarra krallığına ve Fransa'ya onaltıncı yüzyılda hükmettiler. On sekizinci yüzyılla beraber Bourbon hanedanı üyeleri İspanya, Napoli, Sicilya ve Parma'da da saltanatı ele geçirmiş bulunmaktaydı. İspanya ve Lüksemburg hâlâ bu ailenin alt kollarının üyelerinin yönetici olduğu monarşilerle yönetilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Dos de Mayo Ayaklanması</span> 1808de Fransaya karşı Madridde gerçekleştirilen ayaklanma

Dos de Mayo Ayaklanması, 2 Mayıs 1808'de, Madrid halkının şehirlerini işgal eden Fransız ordusuna karşı başlattığı ayaklanma. Napoleon'un ülkeyi baskı altına almaya çalışmasından çıkan ayaklanma ayrıca Yarımada Savaşı'nı da tetikledi.

<span class="mw-page-title-main">Sicilyateyn Kraliyeti</span> Sicilya ve Napoli krallıklarından oluşan devlet (1816-60)

Sicilyateyn Kraliyeti veya İki Sicilya Kraliyeti, Napolyon Savaşları'ndan sonra 8 Aralık 1816 tarihinde güney İtalya'da kurulan bir krallıktı.

<i>Le Sacre de Napoléon</i>

Le Sacre de Napoléon, Napolyon'un resmî ressamı olan Fransız ressam Jacques-Louis David'in 1805-1807 yılları arasında tamamladığı ve 1808'de ilk defa sergilenen tablodur. Neoklasisizm akımının bir örneği olan eser şu anda Paris'te Louvre Müzesi'nde sergilenmektedir. Bu kopyanın dışında Versay Sarayı'nda başka bir kopyası sergilenmektedir.

Bu Napoli Krallığı krallarının bir listesidir:

<span class="mw-page-title-main">Yüz Gün</span> Napolyonun Yüz Günü

Yüz Gün Savaşı veya Yedinci Koalisyon Savaşı, Birinci Fransa İmparatorluğu imparatoru Napolyon Bonapart’ın 1814 Fontainebleau Antlaşması gereğince sürgün edildiği Elba Adasındaki sürgünden kaçarak Paris’e döndüğü 20 Mart 1815 tarihiyle, kral XVIII. Louis’nin Fransa tahtına döndüğü 8 Temmuz 1815 tarihleri arasındaki 111 günlük dönemi anlatır. Bu dönemde Napolyon Savaşları yeniden başlamış ve Waterloo Muharebesi yaşanmıştır. Yüz Gün deyimi ilk kez kralın dönüşünü kutlayan Paris valisi Gaspard de Chabrol tarafından kullanılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Andria</span> Barletta-Andria-Trani iline bağlı komün (Apulia, İtalya)

Andria, İtalya'nın güney kesiminde, Puglia yönetim bölgesinde komün ve bir şehirdir. Haziran 2009'a kadar Bari iline bağlı iken, o tarihte yeni bir il olarak resmen kurulan Barletta-Andria-Trani iline bağlanmıştır ve günümüzde Barletta ve Trani şehirleri ile birlikte bu ilin merkezi konumundadır. Andria Puglia bölgesinin dördüncü buyuk beldesidir ve yeni kurulan Barletta-Andria-Trani ilinin en buyuk beldesidir.

<span class="mw-page-title-main">Berg Büyük Dükalığı</span>

Berg Büyük Dükalığı, Ren Nehri'nde Birinci Fransa İmparatorluğu ve Vestfalya Krallığı arasındaki topraklar üzerinde 1805 yılında yapılan Austerlitz Muharebesi ardından buraya giren Napolyon Bonapart tarafından kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Bonapart Hanedanı</span>

Bonapart Hanedanı, Fransız Devrimi'nden sonra 1804 yılında Fransa Krallığı'nı imparatorluğa yükselten Fransız askeri lider ve siyaset adamı I. Napolyon'un kurmuş olduğu hanedanlık. Napolyon, Grande Armée'yi büyük Avrupa askerî gücüne çevirdi ve Napolyon Savaşları sırasında Avrupa'da başarılar kazandı. Hanedanının gücünü genişleterek aile üyelerini kurdurduğu kukla devletlerin tahtlarına yerleştirdi.

<span class="mw-page-title-main">Caroline Bonaparte</span>

Maria Annunziata Carolina Murat Carl Bonapart ve Letizia Ramolino'nun yedinci çocuğu, Fransa imparatoru I. Napolyon'un kız kardeşidir. Napolyon tarafından Napoli kralı atanan Joachim Murat ile evlendi. Eşinin hükümdarlığı sırasında Napoli'nin konsort kraliçesiydi ve dört kez yokluğunda Napoli'nin naipliğini yaptı: 1812-13, 1813, 1814 ve 1815'te.

<span class="mw-page-title-main">İtalya Krallığı (1805-1814)</span>

İtalya Krallığı Kuzey İtalya'da, Fransız imparatoru I. Napolyon'un himayesinde bulunan Fransa ile kişisel birliktelikte olan devletti.

<span class="mw-page-title-main">Sicilyateyn hükümdarları listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Bu listede, 1861'de İtalya Krallığı ile birleşene kadar, Sicilyateyn Kraliyeti'nin yöneticileri yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Murat Hanedanı</span> soylu ailesi

Murat Hanedanı, İmparator I. Napolyon'un daha sonra 1808'den 1815'e kadar Napoli kralı olarak hükümdar olan Joachim Murat'a prens français rütbesini verdiği, kökeni 1804'e kadar uzanan Bonapart Hanedanı'nın alt kolu olan hanedan. 5 Aralık 1812'de Joachim Murat'ın ikinci oğlu Lucien Murat için, Jean Baptiste Bernadotte'den sonra İmparatorluk Kararnamesi ile Pontecorvo Prensliği kuruldu.

<span class="mw-page-title-main">Jérôme Bonaparte</span>

Jérôme-Napoléon Bonaparte, I. Napolyon'un en küçük kardeşiydi ve 1807 ile 1813 yılları arasında I. Jerome Napolyon adıyla Vestfalya kralı olarak hüküm sürdü. Tarihçi Owen Connelly mali, askeri ve idari başarıları olduğunu ve Napolyon'a sadık, askeri açıdan yararlı biri olduğunu belirtir.