İçeriğe atla

Mustafa Akgül

Mustafa Akgül
Doğum10 Mayıs 1948
Yeşilöz, Güdül, Ankara
Ölüm13 Aralık 2017 (69 yaşında)
Ankara, Türkiye
Defin yeriKarşıyaka Mezarlığı, Ankara
T21B 576; 40.000936N, 32.790220E
Vatandaşlık Türkiye
MeslekAkademisyen, mühendis, matematikçi, aktivist
Tanınma nedeniTürkiye'ye internetin yaygınlaşması, Türkiye'de özgür yazılım
Önemli eser(ler)Özgür Yazılım Kampları, Akademik Bilişim, Türkiye'de İnternet Konferansı, İnternet Haftası
HareketÖzgür yazılım hareketi, LKD, İNETD
ÖdüllerTÜBİTAK Teşvik Ödülü (1988), LKD Yüzyılın Pengueni Ödülü (2004), TBD Bilişim Hizmet Ödülleri Özel Ödülü (2011)
İmza

Mustafa Akgül (d. 10 Mayıs 1948, Güdül, Ankara - ö. 13 Aralık 2017, Çankaya, Ankara), internetin Türkiye'de yaygınlaşması için yaptığı çalışmalarla tanınan Türk mühendis, bilim insanı, bilişim uzmanı[1][2]

1993 yılında Bilkent Üniversitesi alan adı dahilinde, dönemin Linux kullanıcılarının haberleşmeleri için kurduğu "linux@bilkent.edu.tr" e-posta listesi ile başlayarak, ölümüne kadar özgür yazılım ve bağımsız İnternet üzerine yaptığı öncü faaliyetler ile sebebiyle Türkiye'de İnternet'in babası ve Türkiye'de özgür yazılımın babası unvanlarıyla anılır.

Hayatı

10 Mayıs 1948 tarihinde Ankara'nın Güdül ilçesinin Yeşilöz köyünde doğdu. 1970'te Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nin inşaat mühendisliği bölümünde lisansını, 1974 yılında aynı üniversitenin endüstri mühendisliği bölümünde yöneylem araştırmaları alanında da yüksek lisansını tamamladı. 1981'de Waterloo Üniversitesi'nden kombinatorik ve optimizasyon konularında doktor oldu. Amerika Birleşik Devletleri'nde Delaware Üniversitesi ve North Carolina State Üniversitesi'nde misafir profesör olarak çalıştı. 1987 yılında Bilkent Üniversitesi'ne geçerek ölümüne kadar görevini sürdürdü.[3]

Yurt dışında iken internet ile tanışıp kullanan Akgül, 12 Nisan 1993'te Türkiye İnternet'e bağlandıktan sonra, ülkede İnternet'in yaygınlaşmasına öncülük etmiştir.[4] Bu süreçte, iki yıl sonra bu listenin üyelerini 1995 yılında 1. Türkiye İnternet Konferansı'nda bir araya getirdi. Bu konferansta kurulan Türkiye Linux Kullanıcıları Grubu ilk toplantısını ve özgür yazılım üzerine ilk konuşmasını yine bu konferansta yapmıştır. 1999 yılında, üniversitelerde bilgi teknolojileri üzerine çalışan grupları ve kişileri bir araya getirmek ve ortak bir politika oluşturmak amacıyla Akademik Bilişim Konferansı düzenlenmiş, bu konferansın öncesinde de bir günlük bir GNU/Linux eğitimi düzenlenmiştir. Konferans öncesinde düzenlenen bu bir günlük eğitim, daha sonra yıllar boyu düzenlenecek olan özgür yazılım kış kamplarının öncüsü olacaktır. Akademik Bilişim Konferansları, 2005 yılında ulusal olmaktan çıkarak uluslararası bir nitelik kazanmıştır. 2002 yılında Özgür Yazılım ve Linux Şenliği adıyla Türkiye'de ilk defa özgür yazılım üzerine bir etkinlik düzenlendi, bu etkinlik de daha sonrasında Özgür Yazılım ve Linux Günleri ismiyle düzenlenmeye devam etmiştir. 2010 yılında, GNU/Linux üzerine sistem yönetimi gibi eğitimlerin düzenlendiği Linux Yaz Kampı ilk defa Akgül'ün girişimleriyle düzenlenmiş, sonrasında etkinlik uzun yıllar boyunca yaz aylarında iki hafta süresince Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi'nde düzenlenmeye devam etmiştir. İlk Linux Yaz Kampı, tek sınıf ve 10 günlük bir eğitim olarak kurgulanmış, ancak 2017 yılına gelindiğinde 21 sınıfta 600'den fazla katılımcı ile gerçekleşen devasa bir etkinlik haline gelmişti.

Mustafa Akgül, Linux Kullanıcıları Derneği, İnternet Teknolojileri Derneği ve Türkiye Bilişim Derneği yönetimlerinde görev yaptı. Türkiye'de İnternet Haftası adıyla 1998 yılından beri düzenlenen ve sloganı "İnternet yaşamdır" olan internet kutlamalarını gerçekleştiren ekibi yönetti. 2000 yılında Linux Kullanıcıları Derneği'nin kurulmasının ardından ilk sekiz yılında yönetim kurulu başkanlığı görevini yürüttü.[4]

13 Aralık 2017'de uzun zamandır tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybetti.[4] Ölümünün ardından, uzun yıllar boyunca emek verdiği Akademik Bilişim öncesi kurslar ve Linux Yaz Kampı'nın isimleri, Akgül'ün anısına Mustafa Akgül Özgür Yazılım Kış Kampı ve Mustafa Akgül Özgür Yazılım Yaz Kampı olarak değiştirilmiştir.

Aldığı görevler

  • İnternet kurulu başkanlığı
  • Kamunet teknik kurulu başkanlığı
  • 8. Plan Bilişim özel ihtisas komisyonu başkanlığı
  • 2. Bilişim Şurâsı hukuk komisyonu başkanlığı
  • Linux Kullanıcıları Derneği kurucu ve onursal başkanlığı
  • İnternet Teknolojileri Derneği başkanlığı
  • Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği sektör kurulu üyeliği
  • Türkiye Bilişim Derneği yönetim kurulu üyeliği

Mustafa Akgül Özgür Yazılım Kampları

Mustafa Akgül Özgür Yazılım Kampları biri kış döneminde diğeri ise yaz döneminde olmak üzere bir yılda iki defa olacak şekilde düzenlenmektedir. Sıklıkla kış aylarında düzenlenen, eski adı ile Akademik Bilişim Konferansı Öncesi Linux Eğitim Seminerleri olarak bilinen özgür yazılım konulu kurslar ilk defa 1999 yılında ODTÜ'de düzenlenen Akademik Bilişim Konferansı öncesinde gerçekleşti. 2019'a kadar konferansla beraber her yıl farklı bir Anadolu kentinde ortalama dört gün sürecek şekilde gerçekleştirilmeye devam etti. 2020'den beri Eskişehir'de yapılıyor.

Eski adı Linux Yaz Kampı olarak bilinen kampların ilki İNETD ve Linux Kullanıcıları Derneği iş birliği ile 2010 yılında Işık Üniversitesi'nde düzenlendi. 2011'de Düzce Üniversitesi'nde yapıldıktan sonra, 2012 yılından beri Bolu'da Abant İzzet Baysal Üniversitesi'nde ortalama 14 gün sürecek şekilde yaz aylarında gerçekleştiriliyor.

Bu kamplarda verilen eğitimler temel olarak özgür yazılım felsefesine uygun yazılım, teknoloji ve konuları içermektedir.

Mustafa Akgül'ün 2017 yılında ölümünden sonra kamp düzenleme kurulu ortak bir karar ile düzenlenen kampların, Türkiye'de İnternet kullanımına ve özgür yazılım felsefesine büyük emek ve katkı vermiş olan Mustafa Akgül'ün adı ile anılmasına karar verdi. 2018 yılı itibarı ile düzenlenen kamplar Mustafa Akgül Özgür Yazılım Kış Kampı ve Yaz Kampı olarak ifade edilmeye başlandı.[5]

Kaynakça

  1. ^ "Remembering Mustafa Akgül". Internet Policy Review. 16 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Şubat 2020. 
  2. ^ "Türkiye'de İnternet'in 25. yılı". 16 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ "Mustafa Akgül kimdir? Hayatını kaybeden Akgül Türkiye'de "İnternet'in babası" lakabıyla anılıyordu". www.sozcu.com.tr. Sözcü gazetesi, 14 Aralık 2017. 22 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Aralık 2017. 
  4. ^ a b c "Türkiye'de İnternet ve Özgür Yazılımın Öncüsü Mustafa Akgül Hayatını Kaybetti". bianet.org. Bianet.org haber sitesi 14 Aralık 2017. 22 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Aralık 2017. 
  5. ^ ""Özgür Yazılım Kampı" Başlıyor". Hürriyet. 17 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ocak 2022. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Linux</span> Bir işletim sistemi çekirdeği

Linux ; Linux çekirdeğine dayalı, açık kaynak kodlu, Unix benzeri bir işletim sistemi ailesidir. GNU Genel Kamu Lisansı versiyon 2 ile sunulan ve Linux Vakfı çatısı altında geliştirilen bir özgür yazılım projesidir. Linux ismi ilk geliştiricisi olan Linus Torvalds tarafından 1991 yılında verilmiştir. Günümüzde süper bilgisayarlarda, akıllı cihazların ve internet altyapısında kullanılan cihazların işletim sistemlerinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Bunlardan en popüler olanı Google tarafından geliştirilen Android işletim sistemidir.

<span class="mw-page-title-main">Association for Computing Machinery</span>

Bilgisayar Derneği, bilgisayar bilimleri alanındaki en eski mesleki kuruluştur. 1947'de kurulmuş, günümüzde 80.000 üyeye ulaşmıştır. Mesleki ve akademik yayınları ile toplantı faaliyetlerinin yanı sıra, bilişim dalının en önemli ödülü kabul edilen Turing Ödülü'nü vermesiyle de bilinir. Merkezi New York şehrindedir. Dünya genelini kapsayan üyelik sistemi ile bilişim teknolojisinin çeşitli alanları ile uğraşan profesyonellere ve öğrencilere kaynak sağlamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Bilkent Üniversitesi</span> Ankarada kurulu vakıf üniversitesi

Bilkent Üniversitesi ya da resmî adıyla İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi, Türkiye'nin başkenti Ankara'da yer alan vakıf üniversitesi. İhsan Doğramacı tarafından, İhsan Doğramacı Eğitim Vakfı, İhsan Doğramacı Sağlık Vakfı ve İhsan Doğramacı Bilim ve Araştırma Vakfı kararlarıyla 20 Ekim 1984'te, Türkiye'nin ilk vakıf üniversitesi olarak kurulmuştur. Bilkent Üniversitesi, kuruluş amacını "eğitim kalitesi, bilimsel araştırma ve yayınları ile kültür ve sanat faaliyetleri açısından dünyanın önde gelen üniversiteleri arasında yer almak" olarak açıklamıştır. Bu amaç doğrultusunda üniversiteye "Bilim Kenti"nin kısaltılmışı olan Bilkent adı verilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Linus Torvalds</span>

Linus Benedict Torvalds Finlandiya asıllı Amerikalı bir bilgisayar bilimci ve yazılım mühendisidir. Linux işletim sistemi çekirdeğinin geliştiricisi ve proje yöneticisi olup, ABD'de yaşamaktadır. Transmeta'daki görevinden ayrıldığından beri OSDL'de tam zamanlı olarak Linux çekirdeği üzerinde çalışmaktadır. Helsinki Üniversitesi'nde bilgisayar bilimleri bölümünden mezun olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Linux ve Özgür Yazılım Şenliği</span>

Linux ve Özgür Yazılım Şenliği, Linux Kullanıcıları Derneği çatısı altında gönüllü katılımcıların yardımları ile her yıl düzenlenen bir organizasyondur. Organizasyonun amacı Linux işletim sistemini ve ilişkili olan özgür yazılım felsefesini halka tanıtmak ve sevdirmek ve ayrıca bu yola gönül verenleri bir araya getirmektedir. Düzenlenen seminerler ve posterler ile yenikler ve gelişmeler ziyaretçilerin ilgisine sunulmaktadır.

Türkiye'de özgür yazılım topluluğu 1992 yılında oluşmaya başlamış 1993 yılında linux@bilkent.edu.tr listesi etrafinda örgütlenmeye başlamış, 1995 yılında ilki düzenlenen "Türkiye'de İnternet" Konferansı'nda ilk kez yüz yüze bir araya gelmiştir. 1995'ten 2000 yılı ortasına kadar Türkiye Linux Kullanıcıları Grubu adı ile bir birlik oluşturan Türk özgür yazılım gönüllüleri, 2000 Mayıs ayında başlatılan girişimler ile bir derneğe kavuşarak, Linux Kullanıcıları Derneği adı ile ilk genel kurullarını Kasım 2001'de gerçekleştirmiştir. LKD Mayıs 2002'de Ankara Üniversitesi'nde 1. Linux ve Özgür Yazılım Şenliğini gerçekleştirilmiştir. Şenlik 2002'den sonra her yıl yinelenmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Blog Konferansı</span>

Blog Konferansı, 2007 yılında Microsoft Türkiye ana sponsorluğunda düzenlenen ve Türk blog yazarlarının buluştuğu organizasyondur. İlk toplantı 6 Kasım 2007'de Yıldız Teknik Üniversitesi'nde gerçekleştirilmiş, Microsoft Türkiye Genel Müdürü Çağlayan Arkan gibi konuşmacılar yer almıştır.

Linux konferansı, Linux, BSD, özgür yazılım ve açık kaynak yazılım ile ilgilenen kişilerin katıldığı bilgisayar konferansıdır.

Suriye İç Savaşı'nda mülteciler, Suriye İç Savaşı'nın başladığı gün olan 15 Mart 2011 tarihinden bu yana, çatışmalar nedeniyle Suriye'ye komşu olan ülkelere sığınan binlerce insana verilen ortak isim.

Aydın Köksal Türk elektronik, bilgisayar ve yazılım mühendisi ve dil bilimci. Türkiye Bilişim Derneğinin onursal başkanı, Bilişim AŞ'nin kurucusu ve yönetim kurulu başkanıdır. Bununla birlikte bilgisayar, bilişim, donanım, yazılım, veri tabanı gibi 2500 bilişim terimini Türkçeye kazandırmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'de internet</span>

Türkiye'de internet, ilk kez 12 Nisan 1993 tarihinde kullanılmaya başlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Alternatif Bilişim Derneği</span>

Alternatif Bilişim Derneği dijital haklar, internet sansürü ve kitlesel gözetim gibi sorunlar üzerine çalışan İstanbul merkezli bir sivil toplum kuruluşudur.

Kamil Okyay Sındır, Türk akademisyen, Ziraat yüksek mühendisi ve siyasetçi. Cumhuriyet Halk Partisi eski genel sekreteri ve İzmir milletvekili. 2009-2014 yılları arası Bornova belediye başkanlığı görevinde bulundu.

<span class="mw-page-title-main">Hacettepe Üniversitesi Beytepe Kütüphanesi</span> Ankarada bir kütüphane

Hacettepe Üniversitesi Beytepe Kütüphanesi; Hacettepe Üniversitesi'nin Beytepe Kampüsü'nde bulunan bir kütüphanedir. 1975 yılında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Kütüphanesi'nden ayrılarak geçici bir binada hizmet vermeye başlamış; 22 Ağustos 1977 tarihinde ise şimdiki binasına taşınmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Hacettepe Üniversitesi Ankara Devlet Konservatuvarı Kütüphanesi</span> Kütüphane

Hacettepe Üniversitesi Ankara Devlet Konservatuvarı Kütüphanesi; Hacettepe Üniversitesi'nin Beytepe Kampüsü'nde bulunan bir kütüphanedir. İlk olarak 1924 yılında, Musiki Muallim Mektebi bünyesinde oluşturulan kütüphane; Ankara Devlet Konservatuvarı'nın kurulmasıyla birlikte koleksiyonunu buraya devretmiştir. Konservatuvarın da 1982 yılında Hacettepe Üniversitesi'ne katılmasının ardından kütüphane şimdiki adını ve halini almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Mustafa Karadayı</span> Türk asıllı Bulgar siyasetçi

Mustafa Sali Karadayı, Bulgar siyasetçi ve Hak ve Özgürlükler Hareketi (HÖH) eski başkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Yaz kampı</span>

Yaz kampı veya çocuk kampı, çocukların rekreasyon ve sağlık geliştirme organizasyonudur. Bazı ülkelerde yaz aylarında çocuklar veya gençler için yürütülen denetimli programdır. Yaz kampına katılan çocuklar ve ergenler kampçı olarak bilinir. Yaz okulu, bir öğrencinin akademik yıl boyunca tamamlamadığı çalışmaları telafi etmesi için genellikle akademik müfredatın bir parçasıdır.

LibrePlanet Özgür Yazılım Vakfı tarafından oluşturulan ve desteklenen bir topluluk projesidir. Hedefi yerel toplulukları ve kuruluşları bir araya getirerek yıllık bir konferans düzenlemek ve Özgür Yazılım'ın dünya çapında tanınmasını sağlamaktır.

<span class="mw-page-title-main">Linux Kullanıcıları Derneği</span>

Linux Kullanıcıları Derneği ya da kısa adıyla LKD, Türkiye'de Linux ve özgür yazılıma gönül vermiş kişilerin oluşturduğu, bilgi ve deneyim paylaşımı ile ortak hareket etmeyi amaçlayan bir sivil toplum örgütüdür.

<span class="mw-page-title-main">Akademik bilişim konferansı</span>

Akademik bilişim konferansı, 1999 yılından beri Türkiye'de farklı üniversitelerin bünyesinde düzenlenen ve bilişim alanında ulusal çapta üniversite, sanayi ve toplum buluşmalarını hedefleyen, bu amaçla her sene anadolunun farklı bir şehirinde yapılan konferans serisidir.