İçeriğe atla

Muhamed Hevaji Uskufi Bosnevi

Muhamed Hevaji Uskufi Bosnevi
Doğum1601
Tuzla, Osmanlı İmparatorluğu Osmanlı İmparatorluğu
Ölüm1651
Tuzla, Osmanlı İmparatorluğu Osmanlı İmparatorluğu
MeslekYazar
MilliyetBosnalı

Muhamed Hevaji Uskufi Bosnevi, Bosnalı şair ve Aljamiado (Boşnakçayı Fars-Arap alfabesiyle yazma) edebiyatının yazarıdır.

Uskufi 1631 yılında ilk "Boşnakça-Türkçe" sözlük yazarı olarak kaydetti. Magbuli ’ari, Boşnakça ve bir bütün halinde Güney Slav dillerinde ilk sözlüktür. 1798 yılından kalma bir el kopyası şu anda Saraybosna Kent Arşivinde tutulur. Sözlük, 300'den fazla kelime, açıklamalarıyla dize halinde yazılmıştır ve Boşnakça-Türkçe arasında 700 kelime üzerinde çevirisi yapılmıştır. Oslo Üniversitesi ve Bosna Eğitim ve Bilim bakanlığı arasında işbirliği takiben sözlüğü Tuzla, Hevaji'de Muhamed'in doğduğu kasabada bir törenle 2012 yılında ulusal günde yayınlandı. Eserlerinde, takma adıyla Uskufi yazmaktadır. Ayrıca ilk sırpça sözlük 1818 yılında Vuk Stefanović Karadžić tarafından yazılmıştır.[1][2]

Kaynakça

  1. ^ "City Archive of Sarajevo". arhivsa.ba. 20 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 March 2019. 
  2. ^ "Gammel ordbok i ny drakt" (Norveççe). University of Oslo. 10 Nisan 2012. 24 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Mart 2019. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ekşi Sözlük</span> Katılımcı sözlük

Ekşi Sözlük, kayıtlı yazarların yorumlarını içeren Türkiye merkezli bir katılımcı sözlük özelliği gösterse de tartışma platformu, arama motoru, sosyalleşme aracı, tarihî belge, reklam mecrası nitelikleri haiz tek bir tanım etrafında toplanamayan bir ağ sayfasıdır. İçeriklerinin doğru, güncel ve tarafsız olma zorunluluğu yoktur, argo kullanılabilir.

<span class="mw-page-title-main">Türk Dil Kurumu</span> Türkçeyi incelemek ve Türkçenin gelişmesi için çalışmak amacıyla oluşturulmuş kamu kurumu

Türk Dil Kurumu (TDK), Türkçeyi incelemek ve Türkçenin gelişmesi için çalışmak amacıyla 12 Temmuz 1932'de Mustafa Kemal Atatürk tarafından kurulan kurumdur. Türkiye'nin başkenti Ankara'da yer alan kurum, Türk dili üzerine çalışmaların yapılıp yayımlandığı bir merkezdir. Türk Dil Kurumu 1955'ten başlayarak çeşitli dallarda ödüller verdi. Ödüller her yıl 26 Eylül Dil Bayramı'nda Ankara'da yapılan törenle sahiplerine verilirdi. Ödül verilen dallar farklı yönetmeliklere göre zaman zaman değişirdi. 1983'te Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu bünyesine alındıktan sonra Türk Dil Kurumu ödülleri kaldırıldı. Günümüzde "Türk Diline Hizmet Ödülleri"ni vermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Türkçe</span> Türk halkının Oğuz Türkçesi dili

Türkçe ya da Türk dili, Güneydoğu Avrupa ve Batı Asya'da konuşulan, Türk dilleri dil ailesine ait sondan eklemeli bir dildir. Türk dilleri ailesinin Oğuz dilleri grubundan bir Batı Oğuz dili olan Osmanlı Türkçesinin devamını oluşturur. Dil, başta Türkiye olmak üzere Balkanlar, Ege Adaları, Kıbrıs ve Orta Doğu'yu kapsayan eski Osmanlı İmparatorluğu coğrafyasında konuşulur. Ethnologue'a göre Türkçe, yaklaşık 90 milyon konuşanı ile dünyada en çok konuşulan 18. dildir. Türkçe, Türkiye, Kuzey Kıbrıs ve Kıbrıs Cumhuriyeti'nde ulusal resmî dil statüsüne sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Tatarca</span> Tatarlar tarafından konuşulan Türk dili

Tatarca veya İdil Tatarcası, Türk dillerinin Kıpçak grubuna bağlı bir dildir. Aynı aileden bir lehçe olan Kırım Tatarcasından ayırmak için “Kazan Tatarcası” olarak da adlandırılır. Çoğunluğu, Rusya Federasyonu içindeki Tataristan'da yaşayan Tatarlar tarafından konuşulur. Tataristan Cumhuriyeti'nin Rusça ile birlikte iki resmî dilinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Saraybosna</span> Bosna-Hersekin başkenti

Saraybosna, Bosna-Hersek’in başkenti ve 2007 yılı sayımlarına göre 619.030 kişilik nüfusuyla en büyük kentidir. Saraybosna, ayrıca Bosna-Hersek Federasyonu'nun ve fiilî başkenti Banyaluka olan Sırp Cumhuriyeti'nin de hukukî başkentidir. Saraybosna Kantonu'nun da merkezidir. Saraybosna, Bosna bölgesinin Dinar Alpleri'yle çevrili Saraybosna Vadisi içerisinde Miljacka Nehri'nin çevresinde kurulmuştur. Şehir, barındırdığı dinî çeşitliliğiyle bilinir. Müslümanlık, Katoliklik, Ortodoksluk ve Musevîlik, burada yüzyıllar boyunca barış içinde bir arada var olagelmişlerdir. İşte bu yüzden Saraybosna, Avrupa'nın Kudüs'ü olarak kabul edilir. Saraybosna Balkanlar'daki kültürel şehirlerin en önemlilerinden biri olarak kabul görür.

<span class="mw-page-title-main">Farsça</span> Bir batı İran dili

Farsça ya da Persçe, Hint-Avrupa dillerinin İran dilleri koluna ait bir batı İran dilidir. Başta İran olmak üzere, kuzeyde Rusya ve Azerbaycan, doğuda Afganistan ve Tacikistan, Orta Asya'da Özbekistan ve Basra Körfezi üzerinde Kuveyt ve Irak gibi ülkelerde 100 milyonun üzerinde kişi tarafından konuşulmaktadır. Antik Pers halkının konuştuğu dilden türemiştir.

<span class="mw-page-title-main">Viki</span> ziyaretçilerin düzenleyebileceği web sitesi türü

Viki, bir iş birliği etrafında toplanan kimselerin web tarayıcı üzerinden yeni sayfalar oluşturmasına, sayfalarda düzenlemeler yapmasına ve bu sayfaları birbirine bağlamasına olanak sağlayan MediaWiki vb. bir yazılım altyapısı kullanan web sitelerinin genel adıdır.

<span class="mw-page-title-main">Tacikistan</span> Orta Asyada denize kıyısı olmayan bir ülke

Tacikistan, resmî adıyla Tacikistan Cumhuriyeti, 143.100 km2 yüzölçümü ve 9.537.645 kişilik tahmini nüfusu ile Orta Asya'da denize çıkışı olmayan bir ülkedir. Komşuları güneyde Afganistan, batıda Özbekistan, kuzeyde Kırgızistan ve doğuda Çin'dir. Resmî dil, en büyük etnik grup olan Tacikler'in anadili olan Tacikçe'dir. Tacik halkının geleneksel anavatanları, günümüz Tacikistan'ının yanı sıra Afganistan ve Özbekistan'ın bazı kısımlarını içerir. Ülke başkanlık sistemiyle yönetilmekte olup, seküler bir yapıya sahiptir. Başkent ve en büyük şehir Duşanbe'dir.

<span class="mw-page-title-main">Boşnaklar</span> Güney Slav halkı

Boşnaklar, Güney Slav halkı. Çoğunluğu Bosna-Hersek ile Sırbistan'da yaşar. Ayrıca Hırvatistan, Karadağ, Slovenya, Kosova, Kuzey Makedonya ve Türkiye’de mühim sayıda Boşnak yaşamaktadır. Türkiye'de 500.000 Boşnak bulunmaktadır. Boşnaklar eski dönemlerde "Bosnjanin" olarak adlandırılırlardı, Orta Çağ Bosna devletinin sakinleri anlamına gelmekteydi.

<span class="mw-page-title-main">1986 Eurovision Şarkı Yarışması</span>

1986 Eurovision Şarkı Yarışması, 31. Eurovision Şarkı Yarışması'dır. Yarışma 1985 yarışması'nı kazanmasından dolayı 3 Mayıs 1986 tarihinde Norveç'in kenti Bergen'de bulunan Grieghallen'de yapılmıştır. Yarışmanın sunuculuğunu Åse Kleveland yapmıştır. Norveç ilk kez yarışmaya ev sahipliği yapmıştır.

Kelime veya sözcük, tek başına anlamlı, bir ya da birbirine bağlı birden fazla biçimbirimden (morfem) oluşan, ses değeri taşıyan dil birimidir.

<span class="mw-page-title-main">Osmanlıca</span> Osmanlı İmparatorluğunda kullanılan dil

Osmanlıca veya Osmanlı Türkçesi, Osmanlı İmparatorluğu'nun ilk anayasası olan 1876 tarihli Kânûn-ı Esâsî'de geçtiği hâliyle Türkçe, 13 ile 20. yüzyıllar arasında Anadolu'da ve Osmanlı Devleti'nin yayıldığı bütün ülkelerde kullanılmış olan, Arapça ve Farsçanın etkisi altında kalan Türk dili. Alfabe olarak çoğunlukla Arap alfabesinin Farsça ve Türkçe için uyarlanmış bir biçimi kullanılmıştır. Halk arasında bazen bu dil dönemi için "Eski Türkçe" de kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Subotica</span> Sırbistanda bir şehir

Sobotka, Soboska veya Soboşka, Sırbistan’ın kuzeyinde, Macaristan’a çok yakın bir konumda yer alan bir şehir ve belediye merkezidir. Ülke içindeki özerk bölge Voyvodina’nın ikinci büyük şehridir. Şehir belediyesi 1008 km²’lik bir alan üzerine kuruludur. Toplam belediye nüfusu 141.000 civarında olan şehir merkezinin 2011 sayımına göre nüfusu 97.910'dur.

<span class="mw-page-title-main">Şakir Bayhan</span> leksikograf

Şakir Bayhan, Türk orman yüksek mühendisi ve leksikograftır.

<span class="mw-page-title-main">Google (fiil)</span>

Geçişli bir fiil olan Google, googlelamak veya gugıllamak internette bilgi elde etmek için Google arama motorunu kullanmayı ifade eder. Ancak aynı zamanda sadece Google'la değil, herhangi bir arama motoruyla interneti aramak için genel bir terim olarak da kullanılabilir. Adını aldığı arama motorunun popülerliği ve egemenliğinden doğan yeni sözcük, Amerikan Bölgesel Dil Derneği tarafından "2002'nin en faydalı kelimesi" seçilmiştir. 15 Haziran 2006 tarihinde resmi olarak Oxford İngilizce Sözlüğü'ne ve Haziran 2006'da Merriam-Webster Üniversite Sözlüğü'nün on birinci baskısına dahil edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">FK Željezničar</span>

FK Željezničar Sarajevo 19 Eylül 1921 tarihinde yılında Bosna-Hersek'in başkenti Saraybosna'da kurulmuş bir futbol kulübüdür. Premijer liga Bosne i Hercegovine'de mücadele etmektedir. Maçlarını 16.000 kişilik Grbavica Stadyumu'nda oynamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Šiprage</span> Bosna-Hersekte yerleşim birimi ve eski belediye

Šiprage (Шипраге) de Bosna-Hersek devleti, Sırp Cumhuriyeti varlığı, Kotor Varoš Belediyesi'nde bir yerleşim yeridir, bölgesi Banya Luka.

Bernt Brendemoen, Norveçli Türkolog.

<span class="mw-page-title-main">Staka Skenderova</span> Osmanlı Bosnalı yazar ve öğretmen

Staka Skenderova, Bosnalı öğretmen, sosyal görevli, yazar ve folkloristiktir. 19 Ekim 1858'de Saraybosna'nın ilk kız okulunu kurmasıyla tanınır. Ertesi yıl, modern Bosna'da yayımlanan ilk kadın yazar olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Haris Duljević</span>

Haris Duljević, kanat mevkiinde forma giyen Bosnalı futbolcudur. Son olarak Bundesliga 2 takımlarından Hansa Rostock'da oynamış olan oyuncu ayrıca Bosna-Hersek millî takımında forma giymektedir.