İçeriğe atla

Motosiklet

Daimler ve Maybach'in ahşaptan yaptığı ilk motosiklet
chopper (Çapır)
1982 Honda Express

Motosiklet, iki ya da üç tekerlekli, bisiklet benzeri, içten yanmalı motora sahip bir ya da iki kişilik ulaşım aracıdır.

İlk örnekleri bisikletlere motor takma girişimleriyle ortaya çıkmıştır. 1869 yılında ABD Massachusetts'li Sylvester Roper buhar gücüyle çalışan motosiklet benzeri bir taşıtı geliştirmeye çalışmıştır. 1893 yılında Felix Millet beş silindirli bir motoru bir bisikletin ön tekerleğine takarak bugünkü motosiklete oldukça benzeyen bir taşıt gerçekleştirmiştir.

Başarılı ilk iki tekerlekli motorlu taşıt tasarımını Fransız mucitler Michael ve Eugene Werner gerçekleştirmiştir. Werner kardeşler aracın motorunu, kadronun altına iki teker arasına yerleştirdiler. O tarihten sonra motosiklet tasarımlarında motor hep aynı yerde kalmıştır.

Üretilen motosikletlerde tip ayrımından çok kullanıcıların tercihleri öne çıkmaktadır. Örneğin hem gezi hem de spor motosikletlerinin özelliklerini tek motosiklette barındırma çabası sonucu üretilen gezi-spor motosikletleri çok fazla motor sever tarafından tercih edilmektedir. Tabii ki bu motosiklette gezi motosikletinin sürüş rahatlığı olmamasının yanında bir spor motosikletteki hız da beklenmemelidir. Sonuç olarak gezi motosikletinden daha iyi performansa sahip olup spor motosikletinden daha iyi sürüş rahatlığı sunan bir motosiklettir.

Motosiklet türleri

  1. Scooter
  2. Off-Road motosiklet
  3. Mobilet
  4. Bobber
  5. Touring motosikleti
  6. Cep motosikleti
  7. Spor motosikleti
  8. Spor gezi motosikleti
  9. Chopper motosiklet
  10. Naked motosiklet
  11. Enduro motosiklet
  12. Cruiser motosiklet
  13. Supermoto motosiklet (Hypermotard)

Motosiklet üreticileri

Teknik yönler

Motosikletlerin üretimi

Kullanılmakta olan modern motosikletler aşağıdaki parçaların standart üretimi ile yapılmaktadır.

Şasi

Bir motosikletin şasisi alüminyum ya da çelik desteklerin kaynak yardımı ile birleştirilmesi sonucu üretilir ve motorun ana iskeletini oluşturur. Bazı özel üretim motosikletlerde karbon-fiber ve titanyum kullanılır ki bu şekilde üretilmiş bir motosikletin maliyeti oldukça yüksektir. Motosikleti taşıyan ve dengesini sağlayan şasidir ve sağlamlığı önemlidir. Profesyonel motosikletlerin şasileri milimetrik hesaplarla dengelenir.

Ön Çatal

Motosikletlerde ön tekerin takıldığı ve sürücünün motosikleti kontrol edebilmesi için gerekli olan motosiklet gidonunun eklendiği parçadır.

Motor

Şu ana kadar üretilmiş hemen hemen tüm motosikletler benzinle çalışan içten yanmalı motorlar yardımı ile çalışmaktadır. Ancak bazı küçük Scooter tipi modeller elektrik motoru ile de çalışmaktadır.

Vites

Modern motosikletlerde genellikle beş ya da altı ileri vites bulunur. Yalnızca bazı özel motosikletlerde (Honda Goldwing ve BMW K1200LT modeli) geri vites sistemi de kullanılmaktadır.

Gidon

Genellikle birbirine kaynak yardımı ile eklenmiş çelik ve alüminyum parçalardan oluşur. Bazı motosikletlerde gidon kaynak yapılmaksızın tek parça halinde de üretilmektedir.

Tekerlekler

Motosikletin en önemli bölümlerinden biridir. Çünkü motosikletin hareket yeteneği ve hızı tekerleklerin temas ettiği yüzeyin fiziksel yapısından fazlasıyla etkilenir. Dolayısıyla tekerleklerin üretimi artık neredeyse bir bilim dalı haline gelmiştir.

Frenler

Motosikletlerde birbirinden bağımsız iki çeşit fren sistemi bulunur. Bunlar ön ve arka fren sistemleridir. Bazı modellerde bu iki sistem birbiriyle etkileşimli olarak dizayn edilmiştir. Ön fren arka frene göre daha güçlü ve etkilidir.

Süspansiyonlar

Modern dizayn motosikletlerde ön ve arka süspansiyonlar olmak üzere iki tip süspansiyon sistemi vardır ve bunlar doğrudan şasiye bağlıdır.

Aygıtlar

Özel arazi motosikletleri hariç hemen hemen tüm motosikletlerde hız göstergesi odometre (yol göstergesi) ve takometre standarttır. Yağ göstergesi ve benzin göstergeleri de günümüz modellerinde mevcuttur.

Ayrıca bakınız

Dış bağlantılar

Wikimedia Commons'ta Motosiklet ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Anadol</span> Türkiyenin ilk otomobil markası

Anadol, Türkiye'de seri olarak üretilen ilk otomobil markasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Bisiklet</span> pedal çevirerek kas gücü ile çalışan kara aracı

Bisiklet ya da popüler olmayan eski adıyla velespit, motorsuz veya elektrik motorlu, iki veya üç tekerlekli, pedallı, insan gücü ile ilerleyen bir ulaşım aracıdır. 19. yüzyıl sonlarında bisiklet anlamında Arapça derrâce sözcüğünün kullanıldığı da belirtilmektedir. Halk dilinde bisiklet anlamında demirat, teker, yelatı gibi sözcüklerin kullanıldığı tespit edilmiştir. Bisikletin eş anlamlısı olarak ise çiftteker ve çalınga sözcükleri bulunmaktadır. Ulaşım ve eğlencenin yanı sıra bisiklet sporunda da kullanılır. BMX, Dağ bisikleti, şehir (hibrit) bisikleti, tandem, tur bisikleti, yol bisikleti gibi türleri vardır. Vitesli ve vitessiz türleri bulunmaktadır.

Bayerische Motoren Werke AG genellikle anılan kısaltmasıyla BMW, 1916 yılında kurulan Alman otomobil, motosiklet, motor ve bisiklet üreticisidir. BMW ayrıca, Mini ve Rolls-Royce, otomobil şirketlerinin sahibidir. Çalışan sayısı 120.726'dır. 2020 cirosu 98 milyar 998 milyon euro'dur, aynı yıl 2.494.451 araç üretmiştir. Bu üretimin 2.028.841 adedi BMW markası altındadır. Ayrıca aynı yıl motosiklet üretimi 169.272 adettir. Sadece motor sporlarına özel BMW M'i de bünyesinde bulundurur.

Hareket iletim sistemleri, olan hareketin doğası değişmeden mekanik enerjinin, bir nesneden diğer bir nesneye aktarılması söz konusudur.

Fren sistemi, motorlu taşıtın yavaşlamasını ve durmasını sağlayan düzenek. Yokuş aşağı inen taşıtın hız kazanmasını önlemek, duran taşıtın bu durumunu sürdürmek üzere de kullanılır. Fren sistemi taşıttaki kinetik enerjiyi sürtünme yoluyla ısı enerjisine çevirerek taşıtın durmasını veya yavaşlamasını sağlar.

<span class="mw-page-title-main">Dört tekerlekten çekiş</span>

4 tekerlekten çekiş veya 4x4, klasik sistemlerde otomobiller ya ön aks mili üzerinde bulunan 2 tekerlek veya arka aks mili üzerinde bulunan 2 tekerlek beraber tahrik olurken bu sistemde yolun koşullarına ve ihtiyaca bağlı olarak ön ve arka aks üzerinde bulunan 4 tekerlekte birlikte aynı anda ve çoğu kez aynı güç oranlarında harekete geçirilirler. Başka bir ifadeyle aracın motor gücü 4 tekere birden iletilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Debriyaj</span>

Debriyaj, motorla vites kutusu arasındaki irtibatı keserek vites değiştirme olanağı sağlayan güç aktarma organlarından biridir.

<span class="mw-page-title-main">Elektronik denge programı</span>

ESP, Bosch tarafından geliştirilmiş, otomobilerde kullanılan bir sürüş destek birimidir. Açılımı Electronic Stability Program olan sistemi ilk defa Mercedes firması 1995 yılında CL modellerine opsiyonel olarak sunmaya başlamıştır. Farklı firmalarda farklı isimlerle anılan bu sistemin mantığı genel olarak şöyledir; Bir merkezi kontrol ünitesi, direksiyon açı sensörlerinden, moment sensörlerinden, ABS fren sisteminin sensörlerinden gelen verileri değerlendirerek, aracın kayıp kaymadığını hesaplar. Buna göre gerekli tekerlere fren yaptırarak ve motor gücüne müdahale ederek aracı tekrar izine döndürmeye çalışır. Örneğin araç önden kayarsa viraj içinde kalan arka tekerlek, arkadan kayarsa viraj dışında kalan ön tekerlek bağımsız olarak frenlenir. Böylece araç tekrar doğru ize döndürülmeye çalışılır.

Otomatik şanzıman veya otomatik vites, motorlu aracı sürerken belli bir motor devir hızı için, tekerleklerin devir hızının kademeli olarak, motor gücünü ileten dişlileri değiştirerek yükseltilmesi ya da alçaltılması işleminde sürücünün işini kolaylaştıran bir mekanizmadır.

<span class="mw-page-title-main">Scooter</span>

Scooter, genelde 50 ila 800 cc arası motor hacmine sahip, otomatik vitesli, küçük tekerlekli, kaportalı, daha çok şehir içinde kullanılan bir motosiklet türüdür. Motorun arkaya yakın ve tekerlerin küçük olması sebebiyle, diğer motosiklet türlerine göre oldukça dengesiz bir yapıya ve ön tekerlek bağlantısı yüzünden daha az manevra kabiliyetine sahipti. Teknolojik yapısı geliştikçe, tekerlek boyutları büyütülmüş, manevra ve denge kabiliyetini arttırmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Honda NSR125</span>

Honda NSR125, Japon otomobil ve motosiklet üreticisi Honda tarafından 1997 yılından itibaren üretilmiş spor motosiklet. İki zamanlı 125cc'lik motoru ile giriş seviyesi spor motosiklet pazarında yer almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Yarı paletli araç</span>

Yarı paletli araç, ön kısmında yönlendirme için tekerlek veya kızak çifti, arka kısmında ise tahrik ve yükünün büyük kısmını taşımak için palet bulunduran, sivil veya askeri amaçlı olarak kullanılan taşıttır. Yarı paletli taşıtlarda tank ve benzeri paletli araçlardaki yol dışı seyir ve yük taşıma faydaları ile tekerlekli bir taşıttaki sürüş karakteristikleri bir arada bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Anadol STC-16</span>

Anadol STC-16, ilk prototipi 1972'de geliştirilen ve sadece 1973 ve 1975 yılları arasında üretilen bir Anadol modeli. STC-16 Eralp Noyan tarafından tasarlandı. Böylece 1961'de tasarlanan Devrim'den sonra, Türkiye'de tasarlanarak üretilen ve seri üretimi gerçekleşen ilk otomobil ve ilk Türk yapımı spor otomobil unvanını aldı.

<span class="mw-page-title-main">Şanzıman</span> şanzıman veya vites kutusu, baskı balata (kavrama) yolu ile motordan aldığı hareketi istenilen tork değerinde şaft veya diferansiyele ileten aktarma organıdır

Şanzıman veya vites kutusu, baskı balata (kavrama) yolu ile motordan aldığı hareketi istenilen tork değerinde şaft veya diferansiyele ileten aktarma organıdır.

<span class="mw-page-title-main">Suzuki GN serisi</span> Motorsiklet

Suzuki GN serisi 80'lerin başlarında üretilen standart motosiklet serisidir.

<span class="mw-page-title-main">Honda Cub</span>

Honda Cub, Honda tarafından 1958 yılından bu yana üretilen bir underbone motosiklet modelidir.

<span class="mw-page-title-main">Trotinet</span>

Trotinet, bir taşıttır. Bir yönetme kolu ve altında arka arkaya iki tekerleği ile yatay bir tahtadan oluşur, bir ayakla üzerine binilip öteki ayakla yeri teperek yol alınır. Çocuklar için 3 tekerlekli versiyonu da bulunuyor. Son zamanlarda bisiklet'le beraber en popüler ulaşım aracı olmuştur. Trotinet sadece kişisel bir ulaşım aracı olarak değil, aynı zamanda eğlence, spor ve beden eğitimi için de kullanılıyor. Trotinet ilk olarak 1761'de Almanya'da Michael Kassler tarafından yapıldı. Başka bir versiyona göre, trotinet 1817'de Alman mucit Karl von Drez tarafından yaratılmıştır.

El bisikleti, normal bisiklette olduğu gibi bacaklardan ziyade kollarla çalıştırılan, insan gücüyle çalışan bir tür kara aracıdır. Çoğu el bisikleti, iki yanda arka tekerleğe ve bir yönlendirilebilir elektrikli ön tekerleğe sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Motorlu trotinet</span>

Motorlu trotinet , elektrik motoruna sahip trotinet türüdür. Küçük bir içten yanmalı motor veya elektrik motoru kullanır. Başlangıçta, ilk trotinetlerin tasarımı modern bir scooter'dan çok bir elektrikli bisiklete benziyordu.

Motosiklet tasarımı ve türlerini sınıflandırmak için birçok sistem vardır. Altı ana kategori yaygın olarak kabul edilmektedir: kruvazör, spor, tur, standart, çift amaçlı ve arazi motosikleti.