İçeriğe atla

Mitka Grıbçeva

Mitka Grıbçeva

Politik aktivist ve partizan
DoğumMitka Ognyana
1916
Radomir, Plevne, Bulgaristan
Ölüm1993 (76-77 yaşlarında)
Bulgaristan
MeslekPartizan
Siyasi partiBulgar Komünist Partisi
EvlilikDimitar Grıbçev

Mitka Grıbçeva (kızlık soyadı Ognyana, Bulgarca: Митка Огняна, 1916; Radomir, Plevne - 1993; Bulgaristan) Bulgar siyasi aktivist, İkinci Dünya Savaşı sırasında komünist hareketin katılımcısı, Bulgar Komünist Partisi üyesi ve "Georgi Benkovski" filosundan bir partizandı.

Biyografi

Mitka Ognyana 1916'da Bulgaristan'ın Plevne eyaletindeki Radomir köyünde çok yoksul bir ailede doğdu. Çocukken annesi öldü ve ona bakamayan babası, Mitka'yı diğer akrabalarına verdi.[1] Ancak kaçmayı ve eve dönmeyi başardı. Daha sonra tekstil işlerinde çalıştığı Sofya'ya taşınmak zorunda kaldı.

Tekstil fabrikasında çalışırken Bulgar Komünist Gençlik'e bağlı Genç İşçiler Sendikası ve Bulgar Komünist Partisi üyesi oldu. İkinci Dünya Savaşı sırasında BCC liderliğindeki grupların bir parçası olarak ve partizan filosu "Georgi Benkovski"de savaşarak komünist harekete katıldı.

12 Eylül 1944'te, 1944 darbesi sonrasındaki kitlesel kaos sırasında Grıbçeva, Dördüncü Bulgar Ordusu komutanı General Atanas Stefanov'u Lukovit'te bizzat öldürdü. Daha sonra bunun nefsi müdafaa olduğunu iddia etti, ancak bu, olay yerinde bulunan diğer komünistler tarafından reddedildi.[2]

Mitka daha sonra kendisi de bir partizan olan Dimitar Grıbçev ile evlendi ve iki çocukları oldu: Şimdi Bulgaristan'da ünlü bir yapımcı olan Ivanka Grıbçeva ve Devlet Güvenlik Komitesi ve daha sonra Dışişleri Bakanlığı çalışanı olan Sokol Grıbçev'dir.

Grıbçeva, Seni Halk Adına Ölüme Mahkûm Ediyorum adlı anı kitabının ve eşi Dimitar'ı anlattığı Yaşadım Diyebilmek İçin adlı kitabın yazarıdır.

Çarpışma eylem grubu

Bulgar Komünist Partisi; Yugoslavya, Yunanistan ve Arnavutluk'ta III. Boris rejimi'ne karşı partizan bir hareket oluşturmakta büyük zorluklar yaşadı,[3][4][5][6] 1943'e kadar çok az üyeye sahipti.[7] Bir yandan Bulgaristan (Makedonya, Yunanistan ve Yugoslavya, Makedonya bölgesindeki irredantizm dışında) savaşta çok az eyleme katıldı, SSCB savaş ilan etmemişti. ABD ve Büyük Britanya yalnızca 1942'de savaş ilan etti ve büyük Alman işgalinin olmaması (yalnızca bazı birliklerin konuşlandırılması), Bulgar çiftçiler arasındaki partizan asker alımının nedenlerinin çok açık olmadığı anlamına geliyordu, çünkü çiftçiler için "savaş henüz eve dönmemişti". Bu nedenle, Bulgaristan'daki komünistler kendi içlerinde silahlı mücadele yürütecek bir grup oluşturmayı uygun gördüler.

Grıbçeva Sofya şehrinde böyle bir gruba katıldı. Grubun başı Slavtxo Botchev "Radomirski"ydi.[8][9] Ve Grıbçeva dışında bazı üyeler Violeta Yakova, Staniu Vasiliev, Nikola Draganov, Ivan Burudzhiev, Kiril Hlebarov, Angel Vagenstein, Dano Albahara ve Leon Kalaora'dır.[10]

Bu grubun amacı hem sabotaj gerçekleştirmek hem de silahlı propaganda yapmak ve Almanya ve Mihver Devletleri lehine politika yapanları ortadan kaldırmaktı.[11] Örneğin, bunlardan biri korgeneral, politikacı ve faşist (Bulgar Lejyonları Ulusal Birliği parti başkanı) Hristo Lukov, Almanya için savaşa daha fazla dahil olma ve daha çok Yahudilere zulüm eğilimindeydi. Lukov Almanlar ile iş birliği içindeydi. Toplam 75 milyon mark elde etmişti. Lukov, bu grubun bir üyesi olan Violeta Yakova tarafından öldürüldü.

Grıbçeva, 3 Mayıs 1943 tarihinde Bulgar polis şefi Atanas Pantev'i öldürerek en az bir cinayet işlemiş oldu (önceki yıl Pantev bir yargı vermiş ve bazı komünistleri cezalandırmıştı). Bu operasyonda, tanınmış kahraman Violeta Yakova ve Leon Kalaora koruyucu aktivistler olarak nitelendirildi.

1943 yılının Haziran ayı civarında polis grubun peşindeyken ve birkaç tutuklama gerçekleştirmişken, Bulgar Komünist Partisi Bulgar rejimi lehine yaklaşık 260 sabotaj eylemi ve birkaç önemli kişinin öldürülmesi sonrasında, grubu dağıtmaya karar verdi.

Dağ partizanı

Çatışma Eylem Grubu dağıldıktan sonra Grıbçeva, Kuzey Bulgaristan'da faaliyet gösteren bir tugay olan "Dağ Partizanları"na katıldı.[12] Toplamda, 1944'te (Grıbçeva katıldığında), o tugayda 131 savaşçı vardı.[13] 26 Haziran 1944'te, Bruse kasabası yakınlarında, bu tugay sayı ve silah bakımından daha güçlü olan düşmana karşı bir muharebe gerçekleştirdi (350 Bulgar jandarması 31 partizana karşı). Polis, tugayın iki komutanını öldürdü ve Grıbçeva geri çekilmeye karar verdi.[14] Çatışma sonucunda, Bulgaristan polisi bu tugayın 19 partizanını öldürdü ve Grıbçeva dirseğinden yaralanarak hayatını güçlükle kurtardı. Bütün gece ormanda saklandı. Grıbçeva güvenli bir yer aramak için memleketi Radomirtsi'ye gitmek zorunda kaldı ve yeniden silahlanmadan önce 25 gün orada dinlendi.

1944 Eylül'de III. Boris Bulgar Hükûmeti seçildi ve Milliyetçi Cephe (komünistler liderliğindeki bir koalisyon) iktidara geldi. Yeni hükûmet, partizanları farklı bölgelerde düzen kurmaya, yeni bir yönetim kurmaya ve eski düzenin unsurlarını etkisiz hale getirmeye çağırdı. Grıbçeva, generali Atanas Stefanov'u öldürerek Lukovit kasabasında önemli bir rol oynamıştır.[15]

Kaynakça

  1. ^ Mitka GRBTXEVA (1962). „В место на народа“ (Seni Halk Adına Ölüme Mahkûm Ediyorum) (Bulgarca). 
  2. ^ Vezenkov, Aleksandar (2014). Eylül 9, 1944. Sofya: Siela. ss. 3 90. ISBN 978-954-28-1199-2. 
  3. ^ MARINOV, Tchavdar; VEZENKOV, Alexander. "Balkanlar'da Komünizm ve Milliyetçilik: Menfaat evliliği mi yoksa karşılıklı çekicilik mi?" (Bulgarca). 
  4. ^ DASKALOV. Rumen ve MİŞKOVA'da, Diana: Balkanların birbirine dolanmış tarihleri, İkinci Cilt: Siyasi İdeolojilerin ve Kurumların Transferleri (s. 469-555). Brill. Leiden/Boston, 2014, s. 490 ve 542. (9 Eylül 1944) (Bulgarca). Sofya: Siela. ss. 75, 76 ve 79. ISBN 978-954-28-1199-2. 
  5. ^ Ivailo ZNEPOLSKI (2009). История н а Народна република Български: Режимут и соценить (Bulgaristan Halk Cumhuriyeti Tarihi: rejim ve toplum) (Bulgarca). Siela. s. 93. ISBN 978-954-28-0588-593 |isbn= değerini kontrol edin: length (yardım). 
  6. ^ Daniel VATCHKOV. Путят на комунистическая партия кум властта (1939 – 1944), «(Komünist Partinin iktidara giden yolu (1939-1944)». Sofya. 
  7. ^ G. GEORGIEV (1989). Последните 365 дни на българската буржоазия (Bulgar burjuvazisinin son 365 günü) (Bulgarca). Sofya. s. 57. 
  8. ^ StoianTATXEV. „В место на народа“ – атентатите на „Черните ангели“ (“Halkın adına”) idi. “Kara Melekler”) (Bulgarca). Bulgar Tarihi. 24 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  9. ^ AMONG MANY (1976). История на антифашистката комбра в Български (Bulgaristan'daki Anti-Faşist Mücadele Tarihi) (Bulgarca). 2 (1943-1944). Sofya. s. 21. 
  10. ^ Losif ILEL. Bulgaristan'da faşizmle mücadelede Los judíos, 1941-1945 (İspanyolca). Intelecta. 24 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Temmuz 2023. 
  11. ^ Nonna ZVIAGINA (Aralık 1968). Болгарская Зоя Космодемянская (Bulgaristan) Zoia Kosmodemianskaia). Болгария (Bolgarija. SSCB'deki Bulgar topluluğunun Manifestosu) (Rusça). s. 21. 
  12. ^ a комбра в Български (Bulgaristan'da Antifaşist Mücadele Tarihi) (Bulgarca). 2 (1943/1944 yılları). Sofya. s. 37. 
  13. ^ Бойният пат на остадка Георги Бенковски (Georgi Benkovski tugayının savaş yolu) (Bulgarca). Lovetx: AMONG THE MANY. 1969. ss. 21-24. 
  14. ^ AMONG MANY (1969). Бойният пат на остадка Георги Бенковски (Gerogi Benkovski Tugayının Mücadele Yolu) (Bulgarca). Lovetx. ss. 38-52. 
  15. ^ AlexanderVEZENKOV (2014). 9 eylül 1944 г. (9 Eylül 1944) (Bulgarca). Sofya: Siela. s. 390. ISBN 978-954-28-1199-2. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Josip Broz Tito</span> Yugoslav devrimci ve devlet adamı, 2. Yugoslavya Devlet Başkanı

Josip Broz Tito, Marksist-Leninist görüşlere sahip Yugoslav devlet ve siyaset adamı. Fikirleri Titoizm olarak bilinir.

<span class="mw-page-title-main">III. Boris</span> Bulgar Çarı

III. Boris, 1918-1943 arasında Bulgaristan çarı. İktidarının son beş yılı örtük bir diktatörlüğe dönüşmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Belgrad Taarruzu</span>

Belgrad Taarruzu ya da Belgrad Stratejik Taarruz Harekâtı, II. Dünya Savaşı sırasında Yugoslavya Cephesi'nde, Kızıl Ordu ve Yugoslav Partizanlar'la Wehrmacht arasında gerçekleşen muharebelerdir. Esas olarak Yugoslavya'nın başkenti Belgrad'a yönelik olan bu genel taarruz harekâtı, 14 Eylül - 24 Kasım 1944 tarihleri arasında devam etmiş ve sonunda Alman işgalindeki Yugoslavya bu işgalden çıkmıştır. Sovyet ve Yugoslav kuvvetleri ayrı ve yeterli eşgüdüm olmadan harekât yaptılar. Bu durum Alman birliklerinin Belgrad bölgesinden tahliyesi için fırsat yarattı.

<span class="mw-page-title-main">Slovak partizanlar</span>

Slovak partizanlar, II. Dünya Savaşı sırasında Nazi Almanyası ve işbirlikçiliğe karşı Slovak direnişini örgütleyen düzensiz askerî gruplardır.

<span class="mw-page-title-main">İtalyan direniş hareketi</span> II. Dünya Savaşı sırasında hem Mussolini iktidarına karşı hem de Nazi Almanyasına karşı verilmiş mücadele

İtalyan direniş hareketi, II. Dünya Savaşı sırasında ve savaşın son dönemlerinde patlak veren İtalyan İç Savaşı sırasında hem Mussolini iktidarına karşı hem de Nazi Almanyası'na ve onun işgali sonucunda kurulan kukla İtalyan Sosyal Cumhuriyeti'ne karşı verilmiş mücadeleye verilen addır.

<span class="mw-page-title-main">Bulgar direniş hareketi</span>

Bulgar direniş hareketi, Bulgaristan'ın müttefiki Nazi Almanyası'nın Sovyetler Birliği'ni işgal etmesine tepki gösteren komünistlerin oluşturduğu direniş hareketi. Bazı bölgelerde Rus göçmenlerde bu harekete katıldı.

Emil Markov Markov, Bulgaristan'da askeri ve bir siyasi figür. II. Dünya Savaşı sırasında Bulgar direniş hareketi'nin liderlerinden birisi.

<span class="mw-page-title-main">Koço Ratsin</span> Şair-Yazar

Koço Ratsin, Makedon şair, yazar. Bulgaristan'daki bazı yazarlar tarafından Bulgar olarak da kabul edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Vela Peeva</span> Bulgar aktivist

Vela Peeva veya Penka, II. Dünya Savaşı sırasında Bulgar İşçi Gençlik Birliği ve Bulgaristan Komünist Partisi üyesi partizan, Bulgar direniş hareketi üyesi, aktivist, ulusal kahraman.

<span class="mw-page-title-main">Fana Koçovska</span> Makedon komünist direnişçi

Fana Koçovska - Zvetkovik Makedon komünist direnişçi, Yugoslav Partizanı ve ulusal kahraman. Yugoslavya'nın ulusal kahramanları arasında en genç kişidir. Çocuk yaşta Nazilere karşı mücadelede gösterdiği kahramanlıklarıyla bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Kimon Georgiev</span>

Kimon Georgiev Stoyanov, 1934'ten 1935'e ve yine 1944'ten 1946'ya kadar Bulgaristan Başbakanı olan Bulgar bir generaldi.

<span class="mw-page-title-main">Belasitsa Muharebesi</span> Bizans-Bulgar savaşlarının parçası

Belasitsa Muharebesi 29 Temmuz 1014'te Bizans İmparatorluğu ile Birinci Bulgar İmparatorluğu arasında gerçekleşti. Bu, Bizans İmparatoru II. Basileios ile Bulgar İmparatoru Samuil arasında 10. yüzyılın sonlarında ve 11. yüzyılın başlarında yaklaşık yarım yüzyıl süren mücadelenin sonucuydu. Sonuç, kesin bir Bizans zaferiydi.

<span class="mw-page-title-main">1944 Bulgaristan askerî darbesi</span>

9 Eylül askeri darbesi olarak da bilinen 1944 Bulgaristan askerî darbesi, 9 Eylül 1944'ten bir gün önce gerçekleşen ve Bulgaristan Krallığı hükûmetinin düşmesine neden olan askerî bir darbeydi. Darbe ülkedeki komünist çevrelerce organize edilmişti. Komünist Bulgaristan'da 9 Eylül Halk Ayaklanması olarak adlandırıldı. Darbe politik bir dönüm noktası oldu. Bulgaristan Halk Cumhuriyeti ilen edildi ve sosyalizme yönelik pek çok radikal reform gerçekleştirildi.

<span class="mw-page-title-main">Todor Pavlof</span> 1878 doğumlu Makedon asıllı Osmanlı ve Bulgar siyasetçi

Todor Pavlof Efendi, Bulgar diplomattır, İç Makedon-Edirne Devrimci Örgütü'nün bir aktivistidir ve Bulgar Eksarhlığı'nda barış danışmanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Stoyo Hacıyev</span> Bulgar asıllı Osmanlı siyasetçi

Stoyo Nikolov Hacıyev, İç Makedon-Edirne Devrimci Örgütü'nün Bulgar aktivisti.

Yordan Nikolof Efendi, ayrıca Belomorski takma adıyla tanınır, Makedonyalı bir Bulgar eğitimci ve Pirlepe'deki İç Makedon-Edirne Devrimci Örgütü'nün aktivistidir.

<i>Seni Halk Adına Ölüme Mahkûm Ediyorum</i> Mitka Grıbçeva tarafından yazılan anı türündeki roman

Seni Halk Adına Ölüme Mahkûm Ediyorum veya Halk Adına 1941'den 1944'e kadar devrimci savaş grupları ve Bulgaristan'daki partizan hareketinin tanınmış katılımcısı Mitka Ognyana Grıbçeva tarafından yazılmış anı türündeki romandır. Yazar, 1940'lı yıllarda faşizmin ele geçirdiği Bulgaristan'ı ve kendi hayatını anlatır. Kitap, yazarın erken çocukluk döneminden 9 Eylül 1944'e kadar olan yaşamının izini sürmektedir. Tüm eylem, yazarın siyasi fikirleri ve inançları yelpazesinde ortaya çıkmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Violeta Yakova</span> Bulgar komünist

Violeta Yakova veya Violeta Jakova, Bulgar partizan ve Bulgar Komünist Partisi üyesiydi. Takma adı Ivanka olan Yakova, Bulgar Polis şefi Atanas Pantev ve Korgeneral Hristo Lukov'un öldürülmesi de dahil olmak üzere çok sayıda Alman ve Bulgar askeri subayın operasyonel olarak öldürülmesine katıldı. Bulgar hükûmetinin polisi tarafından tutuklandı ve Haziran 1944'te Radomir şehrinde polisle çıkan çatışmada yaralandıktan sonra Bulgar hükûmeti tarafından vatana ihanetten idam edildi.

<span class="mw-page-title-main">Hristo Lukov</span> Bulgar general ve siyasetçi

Hristo Nikolov Lukov, büyük ölçüde Nazi ideolojisini destekleyen milliyetçi Bulgar Ulusal Lejyonları Birliği'ne (UBNL) liderlik eden bir Bulgar korgeneral, politikacı ve Savaş Bakanıydı. Lukov, 1943'te Bulgar direniş hareketinin ve Bulgar Komünist Partisi'nin iki üyesi Violeta Yakova ve Ivan Burudzhiev tarafından öldürüldü.

SS Drujina Tugayı, II. Dünya Savaşı sırasında Nazi Almanyası tarafından Doğu Cephesinde Sovyetler Birliği'ne karşı kullanılan paramiliter örgüttür. Sovyet savaş esirlerinden oluşturulan birliktir. 1943 yılında Belarus cephesinde temas ettikleri Sovyet partizanlarının safına geçmiştir. Bu olaydan dolayı başta Zeplin Harekâtı olmak üzere Sovyet savaş esirlerinin Sovyetler Birliğine karşı cephe gerisinde kullanılması planları büyük sekteye uğramıştır.