İçeriğe atla

Memmedsadık Bey Kelbalihanov

Memmedsadık Bey Kelbalihanov
DoğumAzericeMəmmədsadıq ağa Kəlbəlixanov
1810
Nahçivan, Nahçıvan Hanlığı
Ölüm1880
Nahçivan, Rus İmparatorluğu
MeslekAsker ve devlet adamı

Memmedsadık Bey Kelbalihanov (1810, Nahçıvan, Nahçıvan Hanlığı - 1880, Ordubad, Nahçıvan Uyezdi, Rus İmparatorluğu) — Ordubad Kazası Şefi, Rus İmparatorluk Ordusu ştabs-kapitani, Şeyhali Han Kengerli'nin oğlu ve Nahçıvan Hanı Kelbali Han Kengerli'nin torunu.[1]

Hayatı

Adı dönemin belgelerinde Memmedsadık Bey, Memmedsadık Hacı Bey veya Memmed Sadık Bey Şeyhali Beyoğlu olarak geçmektedir. 1810 yılında Nahçıvan şehrinde Nahçıvan hanlarının ailesinde doğdu. 1827 yılında Kaçar ordusunun komutanlarından Kerim Han'ın saldırısına karşı babasının Ordubad şehrini savunmasına yardım etti. İkinci Rus-İran Savaşı'na katıldı. 1829'da Rus İmparatorluk Ordusunda hizmet etmeye başladı ve aynı yılda poruçik rütbesine yükseldi. 1837 yılında Ordubad'ın başına atandı ve kendisine buradan vergi toplama yetkisi verildi, ancak Han ailesinden olmasına rağmen hazineden maaşı almamaktaydı. Kengerli Süvari Birliği'nin kurulmasından sonra 1956 yılında çıkarılan fermanla ştabs-kapitan rütbesine yükseltildi. Kendisine İkinci Rus-İran Savaşı anısına gümüş madalya ve İmparator I. Nikolay'ın Kafkasya ziyareti anısına bir madalya verildi. Memmedsadık Ağa döneminde Ordubad kazasında sanayiye, tarıma ve eğitime büyük önem verilmiş, yeni fabrika ve tesisler, taş ocakları açılması için çaba sarf edilmiştir.[2]

Erivan Guberniyası beylik komisyonunun Ordubad kazasındaki temsilcisiydi. Yaycı Köyü'nde yıllık geliri 60 ruble olan arsası ve toplam geliri 400 ruble olan iki bahçesi vardı. 1858 yılında bu köydeki taş ocağını Nahçıvan sakinleri M. Tuniyev ve A. Tuniyev kardeşlere kiralamıştı.[2]

Ailesi

Nahçıvan hanları ailesinden olan Ştabs-kapitan Memmedsadık Beyin Memmed Han Kelbalihanov ve Hacı Teymur Kelbalihanov adlı iki oğlu, Mina Begüm adlı kızı vardı.[2]

Kaynakça

  1. ^ "Məmmədsadıq ağa Kəlbəlixanov". www.wiki-data.az-az.nina.az. 20 Ocak 2023. 29 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Mayıs 2024. 
  2. ^ a b c Нагдалиев 2006, s. 335.

Kaynak

  • Фархад Нагдалиев (2006). Ханы Нахичеванский в Российской империи / Научный ред. серии Э. Мамедли, оформление Ф. Нагдалиев. Москва: Новый Аргумент. 

İlgili Araştırma Makaleleri

Seyyit Hasan Paşa, bazen Karahisarî Hasan Paşa, I. Mahmud saltanatında, 23 Ağustos 1743 - 9 Ağustos 1746 tarihleri arasında iki yıl on ay on altı gün sadrazamlık yapmış Osmanlı devlet adamı.

<span class="mw-page-title-main">Karabağ Hanlığı</span>

Karabağ Hanlığı, 1748-1805 yılları arası bugünkü Azerbaycan topraklarında yer almış ve İran'ın Kaçar Hanedanı egemenliği altında fiilen bağımsız olmuş Azeri feodal devletidir.

<span class="mw-page-title-main">Moğol İmparatorluğu</span> 13. ve 14. yüzyılda hüküm sürmüş olan, tarihin bitişik sınırlara sahip en büyük kara imparatorluğu

Moğol İmparatorluğu, 13. ve 14. yüzyıllarda tarihin en büyük bitişik imparatorluğuydu. Doğu Asya'da bugünkü Moğolistan'da ortaya çıkan Moğol İmparatorluğu, en güçlü döneminde Japon Denizi'nden Doğu Avrupa'nın bazı bölgelerine kadar uzandı, kuzeye doğru Kuzey Kutbu'nun bazı bölgelerine kadar uzandı; doğuya ve güneye doğru Hint alt kıtasının bazı bölgelerine girdi, Güneydoğu Asya'yı istila etmeye çalıştı ve İran Platosu'nu fethetti; ve batıya doğru Levant ve Karpat Dağları'na kadar uzandı.

<span class="mw-page-title-main">Hasanpaşa, İnegöl</span>

Hasanpaşa, Bursa ilinin İnegöl ilçesine bağlı bir mahalledir.

<span class="mw-page-title-main">Revan Hanlığı</span> 1747 ile 1828 yıllarında faaliyet gösteren Türk hanlığıdır. Kökeni Türk olan hanlığın bayrağında elinde kılıç tutan bir aslan sembolü vardır.

Revan Hanlığı, merkezi günümüzdeki Erivan şehrini başkent olarak seçen ve 1747 ile 1828 yıllarında faaliyet gösteren hanlıktır.

<span class="mw-page-title-main">Nogi Maresuke</span> Japon general (1849 – 1912)

Nogi Maresuke, Japon İmparatorluk Ordusunda generallik yapmış ve Rus - Japon Savaşı'nda önemli rol oynamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Feth Ali Şah</span>

Feth Ali Şah, Kaçar Hanedanı'ndan olup 1797-1834 yılları arasında İran'da hüküm süren ikinci şah. Yönetimi sırasında Kuzey Kafkasya'yı Gülistan ve Türkmençay Antlaşması'yla geri alınamayacak şekilde Rusya'ya bırakmıştır. Feth Ali Şah Tarihçi Joseph M. Upton'a göre, "uzun sakalıyla, ince beliyle, evlatlarıyla İranlılar arasında meşhurdur." Feth Ali Şah'ın saltanatının sonlarında, ekonomik sıkıntılar, askeri ve teknolojik yükümlülük İran'ı parçalanmanın eşiğine getirdi, ölümünden sonra yaşanan taht mücadelesiyle çözülme hızlandı.

<span class="mw-page-title-main">1723-1727 Osmanlı-İran Savaşı</span> Osmanlı İmparatorluğu ile Safevi Devleti arasında 1723-1727 yılları arasında yapılmış savaş

1723-1727 Osmanlı-İran Savaşı, Osmanlı İmparatorluğu ile çöküş devrine girmiş olan İran'daki Safevî Devleti, ardından ise İsfahan'ı ele geçirerek İran'a egemen olan Afgan Hotakîler arasında süren ve Osmanlıların kesin zaferiyle sonuçlanan askerî mücadele.

<span class="mw-page-title-main">Cevad Han</span> Gence Hanı

Cevad Han veya Cevad Han Ziyadoğlu-Kaçar Kaçar hanedanından büyük bir Azerbaycan generali, İran devletinin ordu komutanı, devlet adamı, Gence Hanlığı'nın son hükümdarıdır. Gence şehrini 1786'dan beri yöneten Cevad Han Ziyadoğlu, 3-4 Ocak 1804 gecesi General Pavel Sisianov önderliğinde şehri uzun süre kuşatan işgalci Rus birlikleriyle yapılan kanlı savaşta kahramanca şehit düştü.

<span class="mw-page-title-main">Memmed Said Ordubadi</span>

Memmed Said Ordubadi, Azerbaycan yazar, şair, oyun yazarı ve gazeteciydi.

<span class="mw-page-title-main">Süleyman Sülkeviç</span>

Süleyman Bey Sülkeviç, Lipka Tatarı asker, siyasetçi, Rus İmparatorluğu korgenerali, Kırım Başbakanı (1918) ve 1918-20 yılları arasında Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı.

Bakıhanovlar, Azerbaycan'ın tanınmış soylu hanedan ailelerinden biri. Hanedanın temsilcileri, 1718 yılında kurulup 1747 ile 1806 yılları arasında bağımsız olan Bakü Hanlığı'nı yönetmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Sivastopollu Daşa</span>

Darya Lavrentyevna Mihailova, Kırım Savaşı'nda Sivastopol kuşatması esnasında Sivastopollu Daşa adıyla bilinen Rus hemşire. Florence Nightingale ile beraber modern hemşireliğin kurucularından biri kabul edilir.

<span class="mw-page-title-main">Teymur Bey Novruzov</span>

Teymur Bey Novruzov Rus İmparatorluk Ordusu'nun subayı, Azerbaycan Halk Cumhuriyeti'nin Tümgenerali. "Kutsal Giorgi Ordeni"nin tüm 4 derecesi ile de teltif edilmiştir. Ailesi ünlü Azerbaycan soylu ailelerinden olan Novruzovlar'dan gelmektedir. Babası Mirze Hacı Bey Novruzov da general olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">İsmail Han Nahçıvanski</span>

İsmail Han Nahçıvanski süvari generali. Kalbalı Han Nahçıvanski'nin kardeşi, son Nahçıvan Hanı İhsan Han Kangarlı'nın oğludur.

İhsan Han Kengerli, sonradan İhsan Han Nahçıvanski, Nahçıvan Hanlığı'nın son hükümdarıydı.

Kelbali Han Kengerli 1787'den 1809'a kadar Nahçıvan Hanlığı'nın hanı (valisi) olmuştur. İran hükümdarı Nadir Şah'ın 1747'de ölümünden sonra Kelbali'nin Kengerli boyundan olan ailesi Nahçıvan'ın kontrolünü ele almıştır. Babası Haydarkulu Han bu kontrolü kuran kişi olmuştur. Kengerliler, Kızılbaş konfederasyonunun bir parçası olan Türk Ustaclı aşiretinin bir koluydu.

Behruz Kengerli, Azerbaycan'da ilk akademik resim üslubunda çalışarak gerçekçi çalışmalarıyla yeniliğe öncülük eden Azerbaycanlı ressamdır.

<span class="mw-page-title-main">Caferkulu Ağa Cevanşir</span>

Caferkulu Han Muhammed Hasan Ağa oğlu Sarıcalı-Cevanşir Azerbaycanlı bir şair ve halk figürüydü, Rus Ordusunun tümgeneraliydi.

Ebü'l-Feth Han Cevanşir Azerbaycan etnik kökenine sahip İranlı bir soyluydu.