İçeriğe atla

Melilla Kuşatması

Melilla Kuşatması, 1774-1775 yılları arasında İngiltere ve Fas Sultanlığının İspanya'nın Kuzey Afrika'daki yegane toprağı olan Melilla'yı kuşattıkları savaştır. Dönemin Fas Sultanı III.Muhammed ben Abdullah Fas Kraliyet Ordusu ve küçük bir paramiliter Cezayir ordusunu Melilla surlarına gönderdi. İngiltere savaşa birlik katmamış, sadece sözlü bir destekte bulunmuştur. İngiliz-Fas ittifakına karşılık İspanyollar Melilla'yı savunmak için Tuğgeneral Juan Sherlocke ve yardımcı olarak Florencio Monero'yu kaleye gönderdi.

Arka Plan

III.Muhammed ben Abdullah 1773 yılında yeni nesil silah mühimmatları alması için komutan Sidi Tahar Farisi'yi İngiltere'ye göndermişti. Bu durum karşısında İspanya Fas'a karşı ültimatom gönderdi. III.Muhammed buna karşılık aralarındaki barışın kara ile değil deniz gücüyle olacaklarını bildiren bir belge gönderdi. Dönemin İspanya-Palermo-Napoli-Sicilya Kralı Charles bunu bir savaş tehdidi olarak gördü ve Fas'a savaş ilan etti. O dönem Melilla'nın valisi Jose Carrion de Andreas idi. Melilla'da sadece 3 adet askeri garnizon ve 2 general vardı. Melilla kuşatılmak için güvenilir bir noktaydı.

Bu durum farkında olan Charles, Eylül ve Ekim 1744 yılında Melilla'ya dönemin usta mimarlarından (Luis Urbina Caneja, Luis Caballero, Luis Ailmen) bir grubu şehir hakkında bilgi edinmek ve yapısal sorunların raporlarını hazırlamaları adına Melilla'ya gönderdi. Charles, Ceuta ve yeni fethettikleri Oran'ın olası Osmanlı saldırılarına maruz kalmalarını engellemek için ek mühimmat ve 20.000'den fazla askerden oluşan garnizonlar gönderdi. Kasım ayında gönderilen mimar grubu şehrin Fas tarafından ilhak edileceğini öğrendiler ve derhal İspanya'ya mektup yolladılar.

Charles Melilla'yı savunması için Juan Sherlocke'yi görevlendirdi ve ek garnizon takviye etti (Tahmini 5000 kişilik bir garnizondu.)

Kuşatma

İngiltere Fas'a eğer kuşatmayı yaparlar ve kazanırlarsa yüklü bir para vereceklerini söylediler. Buna aldanan Fas Sultanlığı 1774 yılında 30.000-40.000 civarında bir orduyla ve ek mühimmatlarla 9 Aralık sabahı Melilla'yı yoğun bombardımana tuttu. O gün Fas cephesinden Melilla'ya 1000'den fazla top atıldığı düşünülmektedir. Sherlocke buna karşı koyamayacaklarını anladığı zaman İspanya'dan ek kuvvet talep etmek üzere Juan Trinquini'yi Malaga'ya gönderdi. 11 Aralık günü takviye kuvvetler yanında bir grup paralı Fransız askeride gemilerle getirilmişti. 16 Aralık gününe kadar Melilla'da kalan gemi daha sonra Sherlocke tarafından Melilla'daki sivillerin büyük bir bölümünü alıp İspanya'ya geri gönderildi. Sherlocke'nin amacı Melilla'nın nüfusunu korumaktı.

117 savunma topçusu Melilla surlarına yerleştirildi ve Charles'ın en yetenekli bulduğu topçu başı Tomas, topçuların başıydı. Antonio Borcello ve Jose Hidalgo de Cisneros isimli İspanyol generaller Fas'a herhangi bir dış yardımın gelmemesi amacıyla gemilerle Cebelitarık Boğazını kapattılar. Florencio Moreno komutasındaki bir diğer garnizon ise sıkıştıkları Penon de Velez de la Gomera kıstağında Sultan'a direndiler.

1775 yılında İngilizler sonunda Fas'ın sıkışmışlığını anlamış olacaklar ki Marakeş'e yardım götürmek için 1 savaş gemisi, yüzlerce ağır silah ve tüfek göndermişlerdi. İngilizler Vigo kentindeki limanda gemiyi fark ettiklerinde hemen gemiye el koydular ve bütün mühimmatı kendi cephanelerine katıp gemiyi denizde yok ettiler. Ayrıca Osmanlı ordusu Fas'ın doğu sınırlarında yani Cezayir'den Fas'ı işgale başlamışlardı. III.Muhammed artık yapayalnız ve çaresizdi.

O dönem paralı olarak savaşan Cezayir askerleri savaşın vaat edilen süreden çok daha uzun sürmesi (ekstra 75 gün) sebebiyle ve ordudaki kıtlıktan dolayı Sultan'a karşı isyan etmeye başlamışlardı. Orduda Fas askerleri ile Cezayirliler arasında ufak çaplı savaşlar başlamıştı bile. Sherlocke bunu fırsat bilip iyice güçsüzleşen kuşatmayı adeta askerleriyle 12 günde yarıp geçmişti. Kuşatma 19 Mart'ta sona ermiş ve İspanyolların zaferiyle sonuçlanmıştır.

Sonrası

Juan Sherlocke ve diplomat Hamed el-Gazel anlaşmaya varmak için masaya oturmuşlardı. Hamed el-Gazel Sultan'ın İspanya ile tekrar dostane ilişkiler kurmak ve daha barışçıl bir yönetime geçmek konusunda anlaşma istediğini belirtti. Buna karşılık Sherlocke yani İspanya tarafı Fas'ın Amerika kolonisini tanıması gerektiğini belirtti. Fas bu kararın hemen ardından Amerika kolonisini resmen tanımış oldu.

1780 yılına kadar süren diploması masası sonucunda yapılan Aranjuez Barışı ile birlikte İspanya Sherlocke komutasındaki birliklerin işgal ettiği yaklaşık 5.500 km²'lik toprağı Fas'a geri iade etti ve buna karşılık Fas Kuzey Afrika'daki bütün İspanyol sömürgelerini tanıma kararı aldı.

Zayiat

İSPANYA ; 5.000 askere karşılık 600 askeri kayıp ve bir o kadar yaralı asker verdi. Yüzlerce silah ve mühimmat top atışları sonucu yok edildi.

FAS SULTANLIĞI ; 30.000-40.000 askere karşılık tahmini 10.000'den fazla askeri kayıp ve 5.000'den fazla yaralı asker verdi. Mühimmat bakımından kayıp verilip verilmediği bilinmiyor.

Sultan III.Muhammed kuşatmadan 10 yıl sonra 1790 yılında ölmüştür.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">İspanyol İmparatorluğu</span> Beş kıtada toprağı olan, dünyanın ilk küresel imparatorluğu

İspanyol İmparatorluğu, beş kıtada toprağı olan, dünyanın ilk küresel imparatorluğudur. İspanyol İmparatorluğu, İspanya veya İspanya hükümdarları tarafından fethedilen, miras kalan veya el konan arazileri kapsar. Bu arazilere Kuzey ve Güney Amerika'nın geniş kesimleri de dahildir. Hak iddia edilen ancak hiç ele geçirilemeyen topraklar da mevcuttur. Toplam arazilerin yüzölçümü 18. yüzyılın sonunda 18 milyon kilometre kare civarındadır. 16. ve 17. yüzyıllardaki kıtalararası yapısına rağmen koloni imparatorluğu deyimi 1768 yılı itibarıyla kullanılmaya başlanmıştır. 19. yüzyılda ise devlet yapısı tamamen kolonisel bir yapıya dönüşmüştür.

<span class="mw-page-title-main">II. Felipe</span> İspanya Kralı

II. Felipe, 2. İspanya Kralı. Ayrıca Hollanda, Belçika, Napoli Kralı, Sicilya Kralı, İspanyol Amerikası ve sömürgeleri kralı, Portekiz Kralı, Malta ve Güney İtalya Dükü unvanlarını taşıdı. 1554-1558 yılları arasında İngiltere ve İrlanda Kraliçesi I. Mary'nin kocası olarak İngiltere Kralı oldu. Bu dönemde İspanya gücünün zirvesine ulaştı. Filipinler, Orta ve Güney Amerika İspanyolların eline geçti.

II. Mahmud Büyük Selçuklu Sultanı ve Muhammed Tapar'ın oğlu.

<span class="mw-page-title-main">Abdülkerim Hattabi</span>

Abdülkerim Hattabi, tam adı Muhammed bin Abdülkerim el-Hattabi (d. 1882, Ajdir, Fas - ö. 6 Şubat 1963, Kahire, Mısır) Kuzey Afrika'daki İspanyol ve Fransız egemenliğine karşı direniş hareketinin önderi ve kısa ömürlü Rif Cumhuriyeti'nin (1921-26) kurucusu. Usta bir taktikçi ve yetenekli bir örgütçü olan Abdülkerim kendini Magrip kahramanı yapan bir bağımsızlık hareketini yönetti. Ho Chi Minh'in silahlı bağımsızlık mücadelesinin ve modern gerilla tekniklerinin öncüsü olarak adlandırdığı Abdülkerim ancak sömürgeci güçlerin askeri ve teknolojik üstünlüğü ile yenilebildi.

<span class="mw-page-title-main">Rif Savaşı</span>

Rif Savaşı, İspanya ile Fas'ın Rif ve Cibela kabileleri arasında yapılan savaştır.

<span class="mw-page-title-main">Malta Kuşatması</span> Osmanlı İmparatorluğunun 1565te Maltayı Kuşatması

Malta Kuşatması ya da Malta Seferi, 1565 yılında Malta adasının Osmanlı İmparatorluğu kuvvetleri tarafından kuşatılması ve Hospitalier Şövalyeleri tarafından adanın savunulması sürecidir.

<span class="mw-page-title-main">Pavia Muharebesi</span>

Pavia Muharebesi, 24 Şubat 1525 tarihinde İtalya Savaşları dahilinde yaşanmış bir muharebedir.

<span class="mw-page-title-main">Cezayir Deniz Seferi (1541)</span>

Cezayir Deniz Seferi, (1541) yılında Kutsal Roma Cermen İmparatoru V. Karl'ın Osmanlı İmparatorluğu denetimindeki Cezayir'i ele geçirmek için düzenlediği başarısız askeri sefer ve kuşatma.

<span class="mw-page-title-main">Bicâye Kuşatması</span>

Bicâye Kuşatması ya da Becaye Kuşatması, 1515-1577 Osmanlı-İspanya Savaşı'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Fes'in düşüşü</span>

Fez'in ele geçirilmesi 1576 yılında Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı Cezayir Beylerbeyliği Fas'taki taht mücadelesinde Abdul Melik'i, yeğeni Mulay Muhammed'e karşı desteklemek için ordu yollamıştır. Savaş Fez şehrinde gerçekleşmiştir. Yaklaşık 10.000 civarında Osmanlı askeri savaşa katıldı ve Fes 1576 yılında kısa süreli olarak Osmanlı askerleri tarafından ele geçirildi.

<span class="mw-page-title-main">Ceuta Kuşatmaları</span>

Ceuta Kuşatmaları, İspanya hakimiyetindeki, Kuzey Afrika'daki Ceuta şehrinin Fas ordusu tarafından 1694 ile 1727 yılları arasında gerçekleşen kuşatmalarıdır. İlk kuşatma 23 Ekim 1694'te başlayıp, 1720'de kuşatmayı kaldırmak amaçlı gelen İspanyol takviye kuvvetleriyle son bulmuştur. Önceden Portekiz hakimiyetinden İspanyol hakimiyetine geçen Ceuta, 26 yıl süren bu kuşatma ile şehir büyük oranda değişime uğrayıp Portekiz mimarisini kaybetmiştir. Çatışmalar büyük oranda şehir surlarında, küçük oranda Fas kıyısında ve maddi yardımı engellemek amaçlı Cebelitarık Boğazı'nda da gerçekleşmiştir. İkinci kuşatma 1721'de başlayıp 22 Nisan 1727 tarihine kadar devam etmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Peñón de Alhucemas</span>

Peñón de Alhucemas, Batı Akdeniz'de İspanya'ya ait bir adacıktır ve aynı adı taşıyan koyda bulunmaktadır. Fas sahiline 700 metre ve en yakın İspanyol bölgesi Melilla'ya 84 kilometre uzaklıktadır. Kıyıya sadece 50 metre ve kayadan 800 ve 900 metre uzaklıkta bulunan ıssız iki adacıkla birlikte Alhucemas Adaları'nı oluşturmaktadır.

Mostaganem Savaşı veya Mostaganem Muharebesi, 1558 yılında Osmanlı Devleti ile İspanyol İmparatorluğu - Fas Sultanlığı arasında yapılan, Osmanlı zaferiyle sonuçlanan savaş. Osmanlı güçlerinin başında Hasan Paşa, İspanyol güçlerinin başında ise Kont Alkodete vardı. İspanyol güçlerini Fas Sultanlığı'nın askerleri de desteklemiştir. Savaş sonucunda İspanyollar, Mostaganem Kalesi'nin kuşatmasını kaldırdı ve Fas topraklarından çekilme kararı aldı. Böylece Fas topraklarında Osmanlı hakimiyeti başladı.

<span class="mw-page-title-main">Cezayir Adası'nın Fethi</span>

Cezayir Adası'nın Fethi, Osmanlıların elindeki Cezayir kentinin açıklarında bulunan ve 1510 yılından beri İspanyol İmparatorluğu'nun işgalindeki Cezayir Adası'nın 1529 yılında Barbaros Hayrettin Paşa komutasındaki Osmanlı birliklerince kuşatılıp ele geçirilmesiyle sonuçlanan askerî harekât.

Afrika'daki Osmanlı Savaşları, Osmanlı İmparatorluğu'nun (1299-1922) Kuzey ve Doğu Afrika'da verdiği askerî mücadeleler.

<span class="mw-page-title-main">Tilimsan Muharebesi (1551)</span>

Tilimsan Muharebesi, 1550-1558 Osmanlı-Fas Savaşı'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Tebriz Kuşatması (1585-1586)</span>

Tebriz Kuşatması, 1578-1590 Osmanlı-Safevî Savaşı'nda evre. Safevî ordusu 25 Eylül 1585 tarihinde Osmanlı İmparatorluğu'nun ele geçirdiği eski başkenti Tebriz'i geri almak amacıyla kenti 10 ay boyunca kuşattıysa da kaleyi zaptedemediği gibi, 1586 yazında Osmanlı ordusunun bölgeye yeniden gelme ihtimali üzerine kuşatmayı kaldırmak zorunda kaldı.

<span class="mw-page-title-main">Belgrad Kuşatması (1693)</span>

Belgrad Kuşatması, Osmanlı-Kutsal İttifak savaşlarında evre.

<span class="mw-page-title-main">Silistre Kuşatması (1828)</span>

Silistre Kuşatması, 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı'nda evre.

Vahran Kuşatması, Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı Cezayir Beylerbeyliği'nin 1509'dan beri İspanya işgalinde bulunan Vahran'ı (Oran) geri almaya yönelik askerî harekâtı.