İçeriğe atla

Mekik diplomasisi

Mekik diplomasisi (İngilizceshuttle diplomacy) iki ihtilaflı taraf arasında çözüme ulaşabilmek için arabulucu ya da kolaylaştırıcı rolündeki üçüncü bir tarafın, klasik diplomasi kurallarına uymadan yaptığı ve her iki tarafta da seri görüşmelerle sonuca ulaşmaya çalıştığı diplomasi türü.[1] Terim, üçüncü tarafın ihtilafa taraf ülkeler(in başkentleri) arasında mekik dokuması (İng.: to shuttle) eyleminden alıntılandırılarak adlandırılmıştır.[2]

Mekik diplomasisi genellikle birbirini resmen tanımayan ancak yine de müzakere etmek isteyen taraflar arasında gerçekleştirilir. Terim, ABD Dışişleri Bakanı Henry Kissinger'ın 1979'da Mısır ile İsrail arasındaki müzakereleri Kahire ve Tel-Aviv'e yaptığı seri ziyaretlerle sonuçlandırdığı dönemde yaygın olarak kullanılmaya başlandı.[2] 60. Hükûmet Türkiye Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu'nun 2008 İsrail-Gazze çatışmalarında oynadığı rol mekik diplomasisine örnek verilebilir.

Günümüzde özellikle Birleşmiş Milletler Genel Sekreterleri kriz zamanlarında özel temsilcileri vasıtasıyla mekik diplomasisi yürüttükleri gibi, ülkeler de çoğu zaman bürokrat ya da diplomat seviyesinde, bazen de Dışişleri Bakanları aracılığıyla aynı yönteme başvurmaktadırlar.

Kaynakça

  1. ^ Margulies, Robert E. (December 2002). "How to Win in Mediation" (PDF). New Jersey Lawyer. ss. 53-54. 14 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Mart 2010. After the opening session, the parties usually break into caucus groups, and the mediator utilizes shuttle diplomacy between the groups in order to identify interests and positions of the parties and help them create solutions. 
  2. ^ a b George Lenczowski, American Presidents and the Middle East, (Duke University Press: 1990), s. 131

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Dışişleri bakanlığı</span> diplomasiden sorumlu hükümet bakanlığı

Dışişleri bakanlığı, devletin dış politika ve ilişkilerinden, diplomasi faaliyetlerinden, ikili ve çok taraflı ilişkilerden sorumlu olan hükûmet departmanıdır. Ayrıca, yurtdışında bulunan ülke vatandaşlarına destek sağlamak da görevleri arasındadır. Bu kurum genellikle bir dışişleri bakanı veya dışişleri bakanı tarafından yönetilir. Dışişleri bakanı genellikle hükûmetin başı olan yetkili kişiye rapor verir.

<span class="mw-page-title-main">Diplomasi</span> yabancı bir ülkede ve uluslararası toplantılarda ülkesini temsil etme işi ve sanatı

Diplomasi, uluslararası siyasî ve hukukî iletişim demektir. Sorunların çözümü için karşılıklı anlaşma/antlaşma imzalanır. Devletlerin temsilcilerinin sözlü veya yazılı konuşma eylemlerini ifade eder. Diplomatlar dış temsilcilik ve diplomatik görevler yoluyla faaliyet gösterir.

<span class="mw-page-title-main">Orta Doğu</span> Batı Asya, Kuzey Afrika ve Doğu Akdenizin kesiştiği yerde kalan jeografik bölge

Orta Doğu, Afrika-Avrasya'da genellikle Batı Asya'yı, tüm Mısır'ı ve Türkiye'yi kapsayan kıtalararası bir bölgedir. Terim, 20. yüzyılın başlarında başlayan Yakın Doğu teriminin yerini almak üzere daha geniş bir kullanıma girmiştir. Daha geniş "Büyük Orta Doğu" kavramı aynı zamanda Mağrip, Sudan, Cibuti, Somali, Komorlar, Afganistan, Pakistan ve bazen Transkafkasya ve Orta Asya'yı da bölgeye dahil etmektedir. "Orta Doğu" terimi, değişen tanımları konusunda bazı karışıklıklara yol açtı.

<span class="mw-page-title-main">Discovery Uzay Mekiği</span>

Discovery Uzay Mekiği, hizmet dışı kalmış bir Amerikan uzay mekiği yörünge aracıdır. Bu uzay uçağı, NASA'nın Uzay Mekiği programındaki yörünge araçlarından biri ve inşa edilen beş tam operasyonel yörünge aracının üçüncüsüydü. İlk görevi olan STS-41-D, 30 Ağustos - 5 Eylül 1984 tarihleri arasında gerçekleşti. 27 yılı aşkın hizmeti boyunca 39 kez fırlatılıp indi ve bugüne kadar diğer tüm uzay araçlarından daha fazla uzay uçuşu gerçekleştirdi. Uzay Mekiği fırlatma aracı üç ana bileşenden oluşuyordu: Uzay Mekiği yörünge aracı, tek kullanımlık bir merkezi yakıt tankı ve iki adet yeniden kullanılabilir katı yakıtlı takviye roketi. Yörünge aracını atmosfere girişte yüksek sıcaklıklardan korumak için yaklaşık 25.000 ısıya dayanıklı seramikle kaplıydı.

<span class="mw-page-title-main">Balfour Deklarasyonu (1917)</span> Arthur Balfour tarafından kaleme alınan ve 1917 yılında İngiliz hükûmeti tarafından yayımlanan, o zamanlar Osmanlı toprağı olan Filistinde "Yahudi halkı için ulusal bir yurt" kurulmasını destekleyen bildiri

Balfour Deklarasyonu, Lloyd George'un başbakanlığındaki Britanyalı savaş kabinesinde dışişleri bakanı olan Arthur Balfour'un girişimiyle başlatılan ve sonuçta Filistin'de bir Yahudi devletinin -İsrail- kurulmasıyla sonuçlanan girişimdir. 1917 yılındaki bu deklarasyon, ilk Balfour Deklarasyonudur. Balfour'un girişimiyle 1926 yılında, Britanya sömürgeleri hususunda ikinci bir Balfour Deklarasyonu yapılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Henry Kissinger</span> Amerikalı diplomat ve siyasetçi (1923 – 2023)

Henry Alfred Kissinger, Alman Yahudisi kökenli Amerikalı diplomat, siyaset bilimci ve politikacı.

Büyükelçi veya sefir, başka bir ülkede siyasî ve hukukî olarak ülkesini temsil eden kişidir. Büyükelçiler, görevli bulundukları ülkede, vatandaşı oldukları ülkenin devlet başkanını temsil eder.

<span class="mw-page-title-main">İsrail</span> Batı Asyada bulunan bir ülke

İsrail, resmî adıyla İsrail Devleti (İbranice: מְדִינַת יִשְׂרָאֵל‎,

Başkonsolos bir ülkede görev yapan başkonsolosluktaki en yetkili memura verilen ad.

<span class="mw-page-title-main">İsrail-Türkiye ilişkileri</span> ikili ilişkiler

Türkiye-İsrail ilişkileri, Türkiye ile İsrail’in, Türkiye’nin İsrail’i tanıdığı Mart 1949 tarihinden sonra kurdukları ikili ilişkilerdir.

Kamu diplomasisi, bir ülke hükûmetinin başka bir ülkenin vatandaşlarını ve aydınlarını kendi politik ve ideolojik düşünceleri doğrultusunda etkilemeye çalışmasını anlatan bir süreçtir. Bu anlayışta hükûmetler kendi ulusal hedeflerine, çıkarlarına ve amaçlarına ulaşabilmek için doğru bilgileri yayarak yabancı bir kamuoyu oluşturmayı hedefler. Gifford Malone hükûmetlerin kendi toplumlarını ve politikalarını anlatabilmeleri için öncelikli olarak karşı ülkenin kültürünü, tarihini, psikolojisini ve dilini öğrenmek gerektiğini söylemiştir. Kamu diplomasisi kavramını ilk kullanan kişi 1965 yılında Tufts Üniversitesi'nde Fletcher School of Law and Diplomacy'nin Dekanı olan Edmund Gullion olmuştur. Kavram uluslararası ilişkilerin geleneksel diplomasi dışında kalan kısımları kapsamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Dışişleri Bakanlığı (İsrail)</span> Kurum

İsrail Dışişleri Bakanlığı İsrail hükûmetinin en önemli bakanlıklarından biridir. Bakanlığın rolü, İsrail'in dış politikasını uygulamaktır ve diğer ülkelerle ekonomi, kültür ve bilim alanlarında ilişkiler kurmaktır. Dış İşleri Bakanlığı, Kudüs’ün Givat Ram adlı muhitinde bulunan hükûmet yerleşkesindedir. Yisrael Katz şu anki Dışişleri Bakanıdır.

Facebook diplomasisi terimi, Ekim 2008'de, ABD Başkanı Barack Obama'nın seçim siyasi kampanyasının Facebook ve diğer sosyal ağ web sitelerinde yoğun bir şekilde bulunması ile ortaya çıktı. Facebook diplomasisi terimi, potansiyel 'yumuşak güç'ü tanımlamak için daha da tanıtıldı ve detaylandırıldı. Terörizme karşı koymak ve baskıcı hükûmetlere ve militan gruplara müdahale etmek için Facebook gibi İnternet sosyal ağ araçlarıyla oluşturulabilir.

<span class="mw-page-title-main">İsrail-Yunanistan ilişkileri</span>

İsrail-Yunanistan ilişkileri, Yunanistan Cumhuriyeti ile İsrail Devleti arasındaki ikili ilişkidir. İki ülke arasındaki ilişkiler 20. yüzyılın sonlarında gerildi, ancak 2008'den beri Doğu Akdeniz'in en güçlüleri arasında yer aldılar. İsrail ve Yunanistan birbirlerini askeri, istihbari, ekonomi ve kültürel açıdan güçlü işbirlikçiler olarak görüyor. Her iki ülke de 2015 yılına kadar hem İsrail hem de Kıbrıs'tan petrol ve gaz çıkarılmasına atıfta bulunan ve Yunanistan üzerinden bir boru hattıyla Avrupa ana karasına teslim edilecek olan Enerji Üçgeni'nin bir parçasıdır. Gazze filosu saldırısının ardından İsrail'in Türkiye ile ilişkilerindeki bozulma, Yunanistan-İsrail ilişkilerinin güçlenmesine büyük katkıda bulunmuştur.

<span class="mw-page-title-main">William P. Rogers</span> Amerikalı siyasetçi (1913 – 2001)

William Pierce Rogers Amerikalı bir politikacı, diplomat ve avukat. Başkan Dwight D. Eisenhower döneminde Amerika Birleşik Devletleri Başsavcısı ayrıca Başkan Richard Nixon döneminde ise Amerika Birleşik Devletleri Dışişleri Bakanı olarak görev yaptı. Rogers, Nixon'ın yakın bir dostu olmasına rağmen, Ulusal Güvenlik Danışmanı Henry Kissinger, Rogers'ı geride bıraktı ve sonunda Dışişleri Bakanı olarak onun yerini aldı. Rogers, Dwight D. Eisenhower kabinesinin hayatta kalan son üyesiydi.

<span class="mw-page-title-main">Kuzey Makedonya-Yunanistan ilişkileri</span>

Kuzey Makedonya-Yunanistan ilişkileri, Yunanistan ve Kuzey Makedonya arasındaki ikili ilişkileri ifade eder.

<span class="mw-page-title-main">Savaşçı kurt diplomasisi</span>

Savaşçı kurt diplomasisi Xi Jinping liderliğindeki Çinli diplomatlar tarafından kullanılan agresif ve mücadeleci bir diplomasi yaklaşımıdır. Çin hükûmetine, ÇKP'ye ve politikalarına yönelik her türlü eleştiriyi şiddetle kınamanın yanı sıra protestoculara ve muhaliflere karşı şiddet kullanmayı da içerir. Bu yaklaşım Xi Jinping'in Çin'e küresel sahnede daha aktif ve etkili bir rol vermeyi amaçlayan ve Batı dünyası ile ideolojik çatışmaya girmeyi de içeren "Büyük Ülke Diplomasisi "nin bir parçasıdır. Çin'in çıkarlarına uymayan ülkelere ticari yaptırımlar uygulamak gibi ekonomik baskıları da içerebilir. Bu yaklaşım birkaç yıldır mevcut olmakla birlikte COVID-19 salgını sırasında belirginlik kazanmıştır. Bu yaklaşımın Batı'dan algılanan düşmanlık, Çin diplomatik bürokrasisindeki değişimler ve Xi Jinping'in dış politika hedefleri tarafından yönlendirildiği düşünülmektedir. Çin, bu yaklaşımın bir parçası olarak 2008-2022 yılları arasında 16 ülkeyi ekonomik olarak zorlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Gambot diplomasisi</span>

Gambot politikası, gambot diplomasisi veya filo gösterisi, deniz güçlerinin bir veya daha fazla savaş gemisi aracılığıyla kendi çıkarlarını savunmak için daha küçük güçlere yönelik eylemlerini tanımlamak için kullanılan terimdir. Özellikle 19. yüzyılın ikinci yarısından 20. yüzyılın ilk yıllarına kadar emperyalizmin en parlak dönemini yaşadığı Birinci Dünya Savaşı öncesinde güç yansıtmanın yaygın bir yoluydu. Ekonomik ve güç çıkarlarını savunmanın yanı sıra, gambot diplomasisi aynı zamanda borçları tahsil etmeye ve kendi vatandaşlarını korumaya da hizmet ediyordu - son argüman bazen sadece bir bahane olarak hizmet ediyordu; gambotların kullanımını meşrulaştırmayı amaçlıyordu. Düşmana gemilerin gösteri gücü ile zorla istekleri dikte ettirmeyi hedeflemektedir.

Çek defteri diplomasisi ya da çek karnesi diplomasisi, ülkeler arasındaki ekonomik yardım ve yatırımları diplomatik menfaat sağlamak için açıkça kullanan bir dış politikayı tanımlamak için kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Savunma diplomasisi</span>

Uluslararası ilişkilerde savunma diplomasisi diğer adıyla askeri diplomasi olarak da bilinir, askeri ve savunma kaynak ve kabiliyetlerinin barışçıl bir şekilde kullanılması yoluyla dış politika hedeflerinin takip edilmesi anlamına gelir.