İçeriğe atla

Mehmet Şükrü Koç

Mehmet Şükrü Koç
Doğum1887
Afyonkarahisar
Ölüm10 Mart 1938 (50-51 yaşlarında)
MilliyetTürk
Eğitimİstanbul Hukuk Mektebi
MeslekHukukçu, siyasetçi
Çocuk(lar)3

Mehmet Şükrü Koç (1887, Afyonkarahisar - 10 Mart 1938), TBMM 1. Dönemde Karahisar-ı Sahip (Afyonkarahisar) milletvekilliği yapmış hukukçudur.[1]

1887'de Afyonkarahisar'da doğdu. Afyon'un ileri gelenlerinden Koçağazade Abdullah Efendi'nin oğludur. İlk ve orta öğrenimini Afyon'da tamamladıktan sonra İstanbul Hukuk Mektebi'ne girdi ve Ağustos 1911'de mezun oldu. Halep ve Kilis'te hakimlik ve savcılıklarda bulundu. Kilis Savcı Yardımcısı iken 1919'da Adliye'den ayrılarak memleketine döndü ve avukatlığa başladı.

Türk Kurtuluş Savaşı'nın başlamasıyla, yayımladığı Afyon İkaz Gazetesi[1] ile Milli Mücadele'yi destekledi. Afyon Delegesi olarak Sivas Kongresi'ne katıldı. TBMM 1. Dönem için yapılan seçimle Karahisar-ı Sahip (Afyonkarahisar) mebusu olarak 23 Nisan 1920'de Meclis'in açılışında hazır bulundu.

Adalet, Anayasa, İrşad, Program, Mali Kanunlar, Dışişleri ve Sayıştay Komisyonlarında çalıştı. I. toplantı yılında Adalet Komisyonunun Başkanlığını, III. Toplantı yılında Katipliğini, Malî Kanunlar Komisyonu'nun ve son yılda da Anayasa Komisyonu'nun Sözcülüğünü yaptı. Ayrıca ilk toplantı yılında 5. Şubenin Başkanlığına, I.'de Kâtiplik görevine seçildi. Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Grubunun kurulmasında muhalefetteki II. Grupta yer aldı. Dönem içinde 53'ü gizli oturumlarda olmak üzere kürsüde 330 konuşma yapmak suretiyle Meclisin en faal konuşmacılarından biri oldu. 3 soru, 7 gensoru önergesi verdi. Nafia Vekili İsmail Fazıl Paşa (İsmail Fazıl Cebesoy) hakkındaki gensoru önergesi, vekile güvensizlik ile sonuçlandı. Yaptığı 9 tekliften Vatan Hıyaneti'ne dair olanı, 29 Nisan 1920 gün ve 2 sayılı, Ahmet Nafiz Özalp ile birlikte verdiği Vatan Hıyaneti Hükümlerinden Bir Kısmının Aflarına dair olanı, 10 Aralık 1921 gün ve 170 sayılı Kanun olarak kabul edildi.

TBMM 1. Dönem sonunda, Afyon'a dönerek avukatlık mesleğini sürdürdü. 10 Mart 1938'de vefat etti. Evli ve üç çocuk babası idi.

Kaynakça

  1. ^ a b "TBMM albümü" (PDF). TBMM Albümü. TBMM. 2010. s. 38. 17 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 16 Temmuz 2024. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Hakkı Behiç Bayiç</span> Türk politikacı

Hakkı Behiç Bayiç, Türk siyasetçidir. TBMM 1. dönemde Denizli mebusluğu ve bu dönemde kurulan I. İcra Vekilleri Heyeti'nin ilk aylarında vekillik görevi yapmıştır. Mustafa Kemal Paşa'nın 1920 sonunda taktik düşüncelerle kurdurduğu Türkiye Komünist Fırkası'nın umumî kâtipliğini yapmış olması ile tarihe geçmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Ömer Lütfi Argeşo</span>

Ömer Lütfi Argeşo, Türk asker ve siyasetçi. Osmanlı Meclis-i Mebûsanı Son Osmanlı Meclis-i Mebusanında ve TBMM 1. Dönem'de Karahisar-ı Sâhib (Afyonkarahisar) milletvekilliği yapmış asker ve siyasetçidir.

<span class="mw-page-title-main">Hüseyin Hüsnü Özdamar</span>

Hüseyin Hüsnü Özdamar, Kurtuluş Savaşı'nın Batı Cephesi'nde yararlılıklar göstermiş, TBMM'de 7 dönem Isparta milletvekilliği yapmış bir din ve siyaset adamıdır.

<span class="mw-page-title-main">Ahmet Nebil Yurter</span>

Ahmet Nebil Yurter,, Türk siyasetçi ve din adamı.

<span class="mw-page-title-main">Ahmet Müfit Kurutluoğlu</span> TBMM 1. Dönemde Kırşehir milletvekilliği yapmış din adamı ve hukukçu

Ahmet Müfit Kurutluoğlu, TBMM 1. Dönem'de Kırşehir milletvekilliği yapmış din adamı ve hukukçudur.

<span class="mw-page-title-main">Mustafa Taki Doğruyol</span> Osmanlı-Türk siyasetçi, din alimi ve öğretmen

Mustafa Taki Efendi, Osmanlı-Türk din âlimi, hukukçu, öğretmen, şair, yazar ve siyasetçi. 1920-1923 yılları arasında birinci dönem Sivas milletvekili olarak Türkiye Büyük Millet Meclisinde yer aldı.

<span class="mw-page-title-main">Hasip Aksöyök</span>

Hasip Aksöyek TBMM 1. Dönem'de aktif bir Maraş milletvekilliği yapmış Türk siyasetçidir.

Mahmut Oltan Sungurlu, Türk siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Halil İbrahim Özkaya</span> Türk siyasetçi ve öğretmen

Halil İbrahim Özkaya, Türk siyasetçi ve öğretmen.

<span class="mw-page-title-main">Zeynel Abidin Özmen</span> siyasetçi

Zeynel Abidin Özmen, Türk siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">İsmail Sabuncu</span>

İsmail Sabuncu,, Türk siyasetçidir.

Mustafa Sabri Baysan, (d. 1887 Çal, - ö. 10 Şubat 1960), Türk siyasetçi.

Fatoş Gürkan,, Türk siyasetçidir.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'de anayasal süreç</span> Türk anayasal sürecinin geçmişi ve bugünü

Türkiye'de anayasal süreç, 1808 tarihinde ilan edilen Sened-i İttifak ile başlayıp günümüze kadar devam etmektedir. II. Mahmud döneminde, Alemdar Mustafa Paşa tarafından hazırlanan Sened-i İttifak, merkezî otoriteyi taşrada hâkim kılmak için Rumeli ve Anadolu âyanları ile Osmanlı Devleti arasında 29 Eylül 1808’de imzalandı. Osmanlı'da Sened-i İttifak ile Türk tarihinde ilk defa devlet iktidarı sınırlandırıldığından, bu belge Türk tarihinde ilk "anayasal belge" kabul edilmektedir. Abdülmecid döneminde 3 Kasım 1839 tarihinde Mustafa Reşid Paşa tarafından hazırlanan Tanzimat Fermanı ilan edildi. Bu ferman ile padişah, fermanda ilân edilen ilkelere ve konulacak kanunlara uyacağına yemin etti. Tanzimat Fermanı'nın tamamlayıcısı ve pekiştiricisi olan Islahat Fermanı, Abdülmecid tarafından 1856 yılında "ferman" olarak ilan edildi. Tanzimat döneminde yetişen ve Genç Osmanlılar olarak bilinen aydın ve yazarlar, Avrupa'dan etkilenerek meşrutiyet yönetimini savunmaya başladılar ve meşrutiyeti ilan ettirmek için Abdülaziz’i tahttan indirerek, yerine II. Abdülhamid’i getirdiler. 23 Aralık 1876'da Mithat Paşa’nın hazırladığı Kanun-i Esasi ilan edilerek meşrutiyete geçildi. Kanun-i Esasî, şekli kritere göre bir anayasa olarak kabul edilmektedir. Türk tarihinin ilk anayasası olan ve 12 bölüm ile 119 maddeden oluşan Kanun-i Esasî'nin 113. maddesi gereğince, padişah olağanüstü durumlarda Anayasa'yı askıya alabilirdi. II. Abdülhamid, 1877 yılında Rus savaşlarını neden göstererek Anayasa'yı askıya aldı. 1908 yılındaki askeri ayaklanma sonucu II. Abdülhamid, 1876 Anayasası'nı tekrar yürürlüğe koydu ve böylece II. Meşrutiyet dönemi başladı. 1909 yılında 31 Mart Vakası'nın meydana gelmesinden sonra tahttan indirilen II. Abdülhamid'den sonra 1909 yılında Anayasa'da önemli değişiklikler yapıldı. Bu değişikliklerle 1876 Anayasası, meşruti bir parlamenter monarşi Anayasası haline geldi.

İsmail Şükrü Çelikalay, Türk siyasetçi. Çelikalay, aynı zamanda, TBMM 1. Dönemde milletvekilliği yapmış, bizzat kurduğu Çelik Alay isimli milis birlikleriyle Türk Kurtuluş Savaşı içinde fiilen yer alarak, Uşak cephesinin ve İç Batı Anadolu hattının savunmasında büyük yararlıklar göstermiş bir din adamıdır.

İsmail Özay, 1989-2002 yılları arası Çanakkale Belediye Başkanlığı ve 22. Dönem Çanakkale Milletvekilli olarak görev yapmış Türk siyasetçi.

Zeynel Abidin Yurdakul, Türk siyasetçi.

Mustafa Önsay, -, Türk siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Ali Özkaya</span> Türk politikacı

Ali Özkaya, Türk avukat ve siyasetçidir.

Ali Rıza Acara TBMM 1. dönem Batum milletvekili.