İçeriğe atla

Mehmet Dinç

Mehmet Dinç, TBMM 1.ve 2. dönem Biga, 3. Dönem'de Çanakkale Milletvekilliği yapmıştır. Ayrıca Meclis Kavanini Maliye, İktisat ve Defteri Hakani Encümenliklerinde görev almıştır.

TBMM'ne Çanakkale’den seçilerek, bölgenin diğer milletvekilleri ile beraber Hafız Hamdi (Dumrul), Hamit (Karaosmanoğlu), 23 Nisan 1920’de toplanacak olan Birinci Meclis’e katılmak üzere Ankara’ya ulaşmışlardır.

Hayatı

1871 yılında Ezine’de dünyaya gelen Mehmet Dinç, rüştiyeden mezun olmuştur. Babası Ali Beyzade (d.1842), annesi Ümmügülsüm'dür. Az konuşan, çok okuyan ve kendini yetiştirmiş biridir. Farsça bilen Mehmet Dinç, Biga’da milletvekilliği öncesi uzun yıllar dava vekilliği yapmıştır. Ayrıca ziraat ve ticaretle uğraşmıştır.

Siyasi hayatı

29 Ekim 1923 günü önce Halk Fırkası grubunda daha sonra da Meclis Genel Kurulu'nda görüşülerek kabul edilen tasarı ile birlikte TBMM’ye verilen Cumhuriyet’in ilanı yönündeki önergenin Meclis Genel Kurulu’nda kabul edilmesiyle Cumhuriyet resmen kabul ve ilan edilmiştir. TBMM’nin 2. Dönem birinci toplantı yılına ait tutanaklarda Cumhuriyet’in ilanı için verilen bu önergedeki isimlerin arasında Biga Milletvekili Mehmet Dinç de yer almaktadır.

Birinci Büyük Millet Meclisi Evrak ve Tahrirat Müdürü Necmettin Sahir Sılan tarafından, 23 Nisan 1920'de çalışmalarına başlanan ilk Meclis üyeleri arasında yapılan anket, 'İlk Meclis-Birinci Dönem Milletvekillerinin Gelecekten Beklentileri Anketi' adı altında TBMM Başkanlığı tarafından kitaplaştırılmış olup içerisinde Mehmet Dinç Bey’inde cevabı yer almaktadır. “Kazanılacak olan ulusal bağımsızlık savaşımızın bolluk getirici (aynı zamanda bilgi ışığını taşıyıcı) ve verimli olması neye bağlıdır?” sorusuna Biga Milletvekili Mehmet (Dinç) Bey “Makinelerin hızla kurulmasına bağlıdır.” diye cevap vermiştir.

Mehmet Dinç, Türk Kurtuluş Savaşı'nda yaptığı görevlerinden dolayı yeşil şeritli İstiklal Madalyası kazanmıştır.

Sonraki hayatı

Mehmet Dinç, TBMM'nin 3. Dönemi sonunda milletvekilliğinden ayrılmıştır. Ankara'dan ayrılarak Çanakkale'nin kazası Ezine'ye yerleşmiştir. Meclis Umumi Azalığı görevini Çanakkale'de bir süre sürdürmüş ve yanı sıra zeytincilikle uğraşmıştır. Evli (Hatice) ve iki çocuk (Ali Mesut ve Nuriye) sahibi olan Mehmet Dinç daha sonraları Çanakkale'nin Geyikli Köyü'ne yerleşmiştir. 1 Şubat 1952 tarihinde hayatını kaybetmiştir. Naaşı Geyikli Köyü mezarlığında bulunmaktadır.

Kaynakça

  • Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi Sayı 29 (www.atam.gov.tr)
  • Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Sayı 56 Cilt XIX Temmuz 2003(T.C'nin 80.yıl Özel Sayısı)
  • T.B.M.M Arşivi,T.B.M.M Azasının Tercüme-i Hal Kağıdı No:51

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'de cumhuriyetin ilanı</span> 29 Ekim 1923 tarihinde Türkiye devletinin yönetim biçiminin cumhuriyet olarak belirlenmesi

Cumhuriyetin ilanı, hukukî olarak Türkiye Büyük Millet Meclisinin 29 Ekim 1923 günü gerçekleşen oturumunda Mustafa Kemal'in hazırladığı anayasa değişikliği teklifinin kabul edilmesiyle Türk devletinin yönetim şeklinin cumhuriyet olarak belirlenmesidir.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye Büyük Millet Meclisi</span> Türkiye Cumhuriyetinin parlamentosu

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), Türkiye Cumhuriyeti'nin yasama organıdır. 23 Nisan 1920'de Osmanlı Devleti'nin İtilaf Devletleri'nce işgaline direniş göstermek üzere kurulmuştur. Asli görevi yürütmeyi denetlemektir ve yasama erkini kullanır. "Egemenlik, kayıtsız şartsız milletindir" ilkesi, TBMM'nin varoluşunun temel dayanağını oluşturur.

<span class="mw-page-title-main">Rauf Orbay</span> Türk asker ve siyasetçi

Hüseyin Rauf Orbay, Türk asker, siyasetçi. Osmanlı Devleti'nin son dönemlerinde, Kurtuluş Savaşı'nda ve Türkiye Cumhuriyeti döneminde önemli görevlerde bulunmuştur. Trablusgarp ve Balkan Savaşları'nda gösterdiği başarıdan ötürü Hamidiye Kahramanı olarak tanındı. 1918 Ekim'inde Osmanlı Devleti'nin Bahriye Nazırı olarak görev yapan Orbay, devletin çöküş belgesi olan Mondros Mütarekesi'ni hükûmet adına imzalayan kişidir.

<span class="mw-page-title-main">Refet Bele</span> Türk asker ve siyasetçi

İbrahim Refet Bele, Türk asker ve siyasetçi. Kurtuluş Savaşı'na katılan ilk beş generalden birisidir. Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yıllarında İçişleri Bakanlığı, Millî Savunma Bakanlığı görevlerinde bulunmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Mustafa Fehmi Gerçeker</span> Türk din adamı ve siyasetçi

Mustafa Fehmi Efendi veya Soyadı Kanunu'ndan sonra Mustafa Fehmi Gerçeker, TBMM'nin kuruluşuyla yürütme görevi verilen I. İcra Vekilleri Heyeti, II. İcra Vekilleri Heyeti ve III. İcra Vekilleri Heyeti'nde Umuru Şeriye ve Evkaf Vekili olarak görev yapmış, TBMM'de 1. Dönem, 2. Dönem, 3. Dönem, 4. Dönem, 5. Dönem, 6. Dönem, 7. Dönem ve 8. Dönem'de 1920'den 1950'ye, ölüm tarihine kadar, 30 yıl boyunca Bursa milletvekilliği yapmış din ve siyaset adamıdır.

<span class="mw-page-title-main">Celalettin Arif</span> Türk siyasetçi ve diplomat

Celalettin Arif, İstanbul Barosu'nun eski başkanlarından olan Celalettin Arif, TBMM'nin kurulması ile birlikte yürütme görevi verilen I. İcra Vekilleri Heyeti ve (ismen) II. İcra Vekilleri Heyeti'nde Adliye Vekilliği ve TBMM 1. Dönemde Erzurum milletvekilliği yapmış hukukçu ve siyasetçidir.

<span class="mw-page-title-main">TBMM 1. dönem milletvekilleri listesi</span> 1920 genel seçimleri sonucu (1920–1923)

Birinci Dönem Büyük Millet Meclisi ya da kısaca Birinci Meclis, 23 Nisan 1920'de Ankara'da toplanmış, 1 Nisan 1923'te yeni seçim kararı alarak 15 Nisan 1923'te son oturumunu yapmıştır. Yeni Türk devletinin kurucu meclisi olarak kabul edilir. Meclisin açılış günü olan 23 Nisan, Türkiye'de millî bayram olarak kutlanmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Arslan Toğuzata</span> Türk -Osmanlı polis ve siyasetçi

Arslan Toğuzata, TBMM 1. Dönemi için yapılan milletvekilliği seçimlerinde Maraş milletvekili seçilen Mehmet Hacıhaliloğlu'nun istifası üzerine milletvekili seçilmiş, fakat Maraş ve Antep bölgesindeki millî savunmaya katılması ve millî kuvvetlerin komutanlığını yapması dolayısı ile Meclis'te önemli bir faaliyet gösterememiş polis kökenli bir milletvekilidir.

<span class="mw-page-title-main">Esat İleri</span> Türk siyasetçi

Mehmet Esat İleri, Türk siyasetçi, yazar ve öğretmendir.

<span class="mw-page-title-main">Tevfik Rüştü Aras</span> Türk siyasetçi (1883–1972)

Ahmet Tevfik Rüştü Aras, 1920-1939 yılları arasında beş dönem milletvekilliği, 1925-1938 yılları arasında Türkiye Dışişleri Bakanlığı yapmış, öncesinde İttihat ve Terakkî'nin önemli isimlerinden biri olmuş, sonrasında da gazete yazıları yazarak hayatını sürdürmüş Türk siyasetçidir.

<span class="mw-page-title-main">Fakihe Öymen</span> Türk siyasetçi

Fakihe Öymen,, Türk eğitimci ve siyasetçi. Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk kadın milletvekillerindendir. Türkiye Büyük Millet Meclisinin V., VI., VII., VIII. dönemlerinde İstanbul ve Ankara milletvekilliği görevlerinde bulundu.

<span class="mw-page-title-main">Ali Fuat Cebesoy</span> 6. Türkiye Büyük Millet Meclisi başkanı

Ali Fuat Cebesoy, Türk asker ve siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Tunalı Hilmi</span> TBMM üyesi

Abdullah Hilmi Tunalı, Türk siyasetçi. Meclis-i Mebûsan üyesi ve TBMM I., II. III. Dönem vekili.

<span class="mw-page-title-main">Esat Sagay</span> Türk asker, eğitimci ve devlet adamı

Mehmet Esat Sagay, Türk devlet adamı.

<span class="mw-page-title-main">Halil İbrahim Özkaya</span> Türk siyasetçi ve öğretmen

Halil İbrahim Özkaya, Türk siyasetçi ve öğretmen.

<span class="mw-page-title-main">Vasıf Çınar</span> Türk devlet adamı

Hüseyin Vasıf Çınar, Türk öğretmen, gazeteci, siyasetçi ve diplomattır.

Bedir Fırat, Kürt asıllı Türk siyasetçidir.

Ahmet Hamdi Ülkümen, Nebizade Hamdi Bey, Türk gazeteci, siyasetçi, eğitimci.

<span class="mw-page-title-main">Atıf Kamçıl</span> Türk asker ve siyasetçi

Atıf Kamçıl, Türk asker ve siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Mecdi Boysan</span> Türk iş insanı

Mustafa Mecdi Nizami Baysan, Türk iş insanı, CHP Edirne eski milletvekili.