İçeriğe atla

Matthew Flinders

Matthew Flinders
Antoine Toussaint de Chazal tarafından 1806-1807 tarihlerinde Mauritius'ta yapılmış portresi
Doğum16 Mart 1774(1774-03-16)
Donington, Lincolnshire, İngiltere
Ölüm19 Temmuz 1814 (40 yaşında)
Londra, İngiltere
MeslekBirleşik Krallık Kraliyet Donanması subayı

Matthew Flinders (16 Mart 1774 – 19 Temmuz 1814) Birleşik Krallık Kraliyet Donanması albayı, denizcisi ve kartograftır. New Holland'ın ikinci kere çevresinin dolaşıldığı seferi yönetti ve burayı bir kıta olarak tanımlayıp sonradan "Avustralya ya da Terra Australis" olarak adlandırdı. Abel Tasman Avustralya'nın çevresini 1642-43 yılları arasında daha geniş çaplı bir şekilde dolanmış[1] ve kuzey kıyısını 1644'te haritalamıştır.

Flinders güney okyanusa 1791 ve 1810 yılları arasında üç sefer yaptı. İkinci seferde George Bass ve Flinders, Van Diemen's Land'in (günümüzde Tazmanya) bir ada olduğunu doğruladılar. Üçüncü seferinde Flinders Avustralya olarak adlandırılacak olan anakaranın çevresini dolaştı.

1803 yılında İngiltere'ye geri dönmeye başlayan Flinders'in gemisi Île de France'da (günümüzde Mauritius) acil bakım için durakladı. Her ne kadar Britanya ile Fransa savaş hâlinde de olsa, Flinders görevinin bilimsel olması nedeniyle güvenli geçiş hakkına sahip olacağını düşündü ancak adanın Fransız valisi tarafından altı yıldan fazla bir süre tutuklu olarak tutuldu. Esaret altında olduğu süre boyunca daha sonra yayınlanması için seferlerini detaylı olarak kaydetti ve New Holland ve New South Wales'in yeni bir kıta olarak "Avustralya" adıyla adlandırılması için gerekçelerini ortaya koydu. Bu öneri daha sonra vali Lachlan Macquarie tarafından kullanılmaya başlandı.

Her ne kadar 1810 yılında evine dönebilse de Flinders'ın sağlık durumu bozulmuş olduğundan A Voyage to Terra Australis adlı kitabı ve atlasının başarısını görebilecek kadar yaşamadı.

Kaynakça

  1. ^ James Backhouse Walker, Abel Janszoon Tasman: His Life and Voyages, Royal Society of Tasmania önünde 25 Kasım 1895'te okunan bildirinin ilk cümlesi

Kaynakça

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Avustralya</span> Güney Yarımkürede yer alan kıta ülkesi

Avustralya, resmî adıyla Avustralya Milletler Topluluğu, Güney Yarımkürede yer alan bir kıta ülkesidir. Hint Okyanusu ve Büyük Okyanus arasında uzanır. Okyanusya kıtasında bulunur ve kıtanın çok büyük bir bölümünü kaplar. Komşuları Endonezya, Doğu Timor, Papua Yeni Gine, Solomon Adaları, Vanuatu, Yeni Kaledonya ve Yeni Zelanda'dır. Başkenti Canberra, en büyük şehri ise Sidney'dir.

<span class="mw-page-title-main">Yeni Zelanda</span> Pasifik Okyanusunun güneybatısındaki ada ülkesi

Yeni Zelanda, Güney Büyük Okyanus'ta bir ada ülkesidir. Güney Yarımkürede, Okyanusya'daki Güney Pasifik adaları arasında, Avustralya'nın yaklaşık 2.000 km güneydoğusunda yer almaktadır. Başlıca iki büyük ve 700'den fazla küçük adadan oluşur. Toplamda 268.021 kilometrekarelik bir yüz ölçümüne sahiptir. Bölgedeki tektonik hareketler ve volkanik olaylar nedeniyle Yeni Zelanda birçok yüksek dağa sahiptir. Yeni Zelanda'nın başkenti Wellington ve en büyük şehri Auckland'dır.

<span class="mw-page-title-main">Antarktika</span> kutup kıtası

Antarktika, Güney Yarımküre'nin en güneyinde bulunan ve Güney Kutbu'nu içeren kıta. Afrika ve Okyanusya'nın güneyinde olan ve içinde ülke bulunmayan tek kıta. Dünyanın en kurak yeridir, kıtanın bazı yerlerine 2 milyon sene yağmur yağmamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Solomon Adaları</span> Büyük Okyanusta bir ada devleti

Solomon Adaları, Okyanusya'da 6 büyük ve 900'den fazla küçük adadan oluşan bir ülkedir. Papua Yeni Gine'nin doğusunda ve Vanuatu'nun kuzeybatısındadır. Yüzölçümü 28.400 km² ve nüfusu 650.000 civarındadır. Başkent Honiara, Guadalcanal adasındadır. Ülke ismini üzerinde bulunduğu Solomon Takımadaları'ndan alır, Melanezya'ya dâhil olan bu takımadalar Solomon Adaları ülkesinin yanı sıra Kuzey Solomon Adaları olarak adlandırılan Papua Yeni Gine'ye bağlı Bougainville'i de içerir. Ancak Solomon Adaları'na bağlı olan Santa Cruz Adaları ile Rennell ve Bellona bu takımadalara dâhil değildir.

<span class="mw-page-title-main">Tazmanya</span> Avustralyanın güneydoğusunda bulunan bir ada ve eyalet

Tasmanya ya da Tazmanya, Avustralya'nın güneydoğusunda bulunan bir ada. Avustralya'nın bir eyaleti olup, başkenti Hobart, en büyük ikinci şehri ise Launceston'dur.

<span class="mw-page-title-main">Pangea</span> Paleozoik zaman sonları ile Mezozoik zaman başlarında var olmuş dördüncü ve son süperkıta

Pangea, Paleozoyik sonları ile Mezozoyik başlarında var olmuş dördüncü ve son süperkıtadır. Yaklaşık 335 milyon yıl önce daha önceki erken kıta parçalarından toplanarak bir araya geldi ve yaklaşık 200 milyon yıl önce ayrılmaya başladı. Günümüzdeki yeryüzünün aksine, bu süperkıtanın daha fazla bir kısmı güney yarımkürede bulunuyordu ve etrafı süper okyanus Panthalassa ile çevriliydi. Pangea magma tabakasındaki konveksiyonel hareketler sonucunda güneyde Gondvana ve kuzeyde Laurasia (Lavrasya) olarak ikiye bölünmüştür. İlerleyen evrelerde bu 2 kıta daha fazla parçaya ayrılarak günümüzdeki kıtalara dönüşmüştür. Pangea, günümüze kadar var olan süperkıtaların sonuncusu ve jeologlarca biçimi ortaya çıkarılanların ilkidir.

<span class="mw-page-title-main">Avustralya Açık</span> Avustralya Grand Slam tenis turnuvası

Avustralya Açık, her yıl Ocak ayında Avustralya'daki Melbourne Park'ta düzenlenen, Grand Slam tenis turnuvasıdır. Turnuva ilk olarak 1905 yılında düzenlenmiştir. Avustralya Açık, plexicushion olarak adlandırılan sert zeminde oynanmaktadır. Avustralya Açık, Amerika Açık'tan sonra en yüksek katılımlı ikinci tenis turnuvasıdır. En önemli kortları Rod Laver Arena ve Hisense Arena'dır.

<span class="mw-page-title-main">Robert Brown (1773 doğumlu botanikçi)</span>

Robert Brown , 19. yüzyılın ilk yarısında Avustralya'dan birçok örnek toplamış öncü İskoç botanistti.

<span class="mw-page-title-main">Gondvana</span>

Gondvana (Gondwana), Prekambriyen dönemi sonunda Antarktika, Avustralya, Afrika, Güney Amerika, Hindistan, Arabistan ve Madagaskar'ın birleşmesinden oluşmuştur. Geç Prekambriyen dönemi sonunda birleşen bu jeolojik yapı, erken Jura döneminde ilk parçalanma aşamasına gelmiştir.Birkaç kratonun birikmesiyle oluşur. Gondwana paleozoyik dönemin en büyük kitasal kabuğudur. Dünya yüzeyinin beşte biri kadar bir alan kaplamaktadır. Süper kıta olabilmek için Euramercia ile birleşti. Mesozoyik doneminde Gondwana ve pangea yavaş yavaş ayrıldı. Gondwana kalıntıları Güney Amerika, Afrika, Antarktika, Avustralya, Hindistan yarımadası ve Arabistan'da dahil olmak üzere bugünün kıta alanının yaklaşık üçte ikisini oluşturmaktadır. Gondvana (Gondwana) ismi Avusturyalı jeolog Eduard Suess tarafından üst Paleozoyik ve Mezozoyik yaşlı formasyonları bulunan merkez Hindistan'daki Gondwana bölgesine izafeten verilmiştir, zira bu bölge diğer güney kıtalarındaki bazı formasyonlara jeolojik yaş ve litolojik özellikler yönünden benzemektedir. ”Gondwana” terimi, bazı bilim adamları tarafından bölge ve süper kıta arasında açık bir ayrım yapmak için tercih edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Mahmuzlu incir kuşu</span>

Mahmuzlu incir kuşu, Avustralya, Yeni Zelanda ve Yeni Gine'de açık ülkenin oldukça küçük ötücü kuşlara ait bir kuşudur. Kuyruksallayangiller (Motacillidae) familyasından İncir kuşu Anthus cinsine ait orta büyüklükte bir incir kuşu türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Louis Bonapart</span> Napolyonun hayatta kalan üçüncü erkek kardeşi, ve Hollanda kralı (1806-1810)

Louis Bonaparte, 1810'dan sonra Saint-Leu Kontu olarak da bilinir, I. Napolyon'un hayatta kalan üçüncü erkek kardeşi, 1806-1810 arasında Hollanda kralıdır. Hükümdarlığı süresince uyruklarının refahını korumuş, Kıta Ablukası'na katılmak istemediği için Napolyon'la çatışmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Nicolas Baudin</span> Fransız kaşif (1754 – 1803)

Nicolas-Thomas Baudin, Fransız denizci ve kâşif. 20 yaşındayken fransız donanmasına katıldı. Amerikan Bağımsızlık Savaşı süresince Karayipler'de hizmet verdi. 1791 yılında Fransa Avusturya'ya savaş ilan edince Fransız donanmasında tekrar çalıştı. Savaştan sonra, Avustralyalı botanikçileri Hint Okyanusu'ndan Pasifik Okyanusu'na taşıyan gemilere kapotanlık yaptı. Avustralya'dan evine dönerken 16 Eylül 1803'te durakladığı Hint Okyanusu'nun güneybatısındaki Mauritius adasında veremden öldü.

<span class="mw-page-title-main">George Abela</span>

George Abela, Nisan 2009-Nisan 2014 arası Malta'nın 8. cumhurbaşkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Bernt Michael Holmboe</span> Norveçli matematikçi (1795–1850)

Bernt Michael Holmboe, Norveçli matematikçidir. 1810'a kadar herhangi bir okula gitmeyen Holmboe, ilk dönemlerinde eğitimini evinde sürdürdü. Kısa bir süre Christopher Hansteen'in asistanlığını da yaptığı Frederick Kraliyet Üniversitesi döneminden sonra, 1818 yılında Christiania Katedral Okuluna matematik öğretmeni olarak kabul edildi. Burada, daha sonra tanınmış bir matematikçi olacak Niels Henrik Abel'le tanıştı. 1826'da Frederick Kraliyet Üniversitesi'ne geçen Norveçli matematikçi, 1850'deki ölümüne kadar burada çalıştı.

<span class="mw-page-title-main">Flinders Adası</span> Avustralyada ada

Flinders Adası, Bass Boğazı'nda, Avustralya'nın Tasmanya adasının kuzeydoğusunda Furneaux Group içinde en büyüğü olan ada. Ada Tasmanya Soykırımına evsahipliği etmiştir. Son safkan Tasmanya yerlisi Flinders Adasında 1888 yılında ölmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Zelandiya</span> Dünyanın 8.kıtası

Zelandiya, dünyanın sekizinci kıtası olarak önerilmektedir. Yunan filozof Aristoteles, astronom Batlamyus ve coğrafyacı Eratosthenes'in tarif ettiği hayali kıtaya, kartograflar Latince "güneydeki bilinmeyen toprak" anlamına gelen Terra Australis Incognita adını vermişlerdi. Bilim insanları yer kabuğu çatlakları konusunda yaptıkları çalışmalarla Avustralya'nın doğusunda yeni bir kıtanın varlığını iddia etti ama henüz bu öneri bilim çevrelerince kabul edilmemiştir. Bu ismi ilk olarak Bruce Luyendyk icat ederken, kıta olarak öneren ilk bilim insanı ise Hamish Campbell oldu. Campbell'ın tezi Zelandiya'nın aslında tamamen su altında iken, kıtalar arasındaki çarpışmalar nedeniyle Yeni Zelanda gibi büyük yüzölçümlü kısımlarının su üstüne çıktığı şeklindedir. Son çalışmalar Amerikan Jeoloji Topluluğu dergisinde yayınlanmıştır. Bu çalışmalara göre, Zelandiya coğrafi bir kıtadır ve yüzde 94'lük su iken %6'lık kısmı Yeni Zelanda'ya ait Kuzey ve Güney Adaları, Yeni Kaledonya ve diğer adalardan ibaret kara kısmından oluşan yaklaşık 4.9 milyon kilometrekarelik alan kaplar. Dört farklı nedenle Zelandiya ayrı bir kıta olarak düşünülmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Cape York Yarımadası</span>

Cape York Yarımadası, Avustralya'nın KD ucunu oluşturan yarımadadır.

<span class="mw-page-title-main">Bass Boğazı</span> Avustralya ana karasını, Tasmanya Adasından ayıran boğaz

Bass Boğazı, Avustralya'nın Victoria eyaletini, güneydeki Tasmanya Adası'ndan ayıran boğaz.

Yeni Zelanda tarihi, farklı bir Maori kültürü geliştiren Polinezyalılar tarafından keşfedilip yerleştikten sonra, ana yerleşim döneminin başladığı 1320 ile 1350 arasına kadar uzanmaktadır. Diğer Pasifik kültürleri gibi, Maori toplumu da akrabalık bağlarına ve toprakla bağlantıya odaklanmıştı, ancak onlardan farklı olarak, sıcak, tropikal bir ortam yerine serin, ılıman bir ortama uyarlanmıştı.

<span class="mw-page-title-main">Willem Schouten</span>

Willem Cornelisz Schouten Hollanda Doğu Hindistan Şirketi'nde bir denizciydi. Horn Burnu rotasıyla Pasifik Okyanusu'na giden ilk kişi oldu.