İçeriğe atla

Marie Tussaud

Marie Tussaud
Madame Tussaud "42 yaşında Fransa'dan İngiltere'ye giderken". John Theodore Tussaud tarafından yapılan portre çalışması (1921).
Genel bilgiler
Doğum adıAnna Maria Grosholtz
Doğum1 Aralık 1761
Strazburg, Fransa
Ölüm16 Nisan 1850 (88 yaşında)
Londra, İngiltere
UyrukFransız
Evlilik(ler)i
François Tussaud (e. 1795)
Çocukları3

Anna Maria "Marie" Tussaud, (Fransızca: [tyso] ; née Grosholtz) (1 Aralık 1761, Strazburg, Fransa - 16 Nisan 1850, Londra, İngiltere), Fransız sanatçı. Bal mumu heykelleri ve Londra'da kurduğu bal mumu müzesi Madame Tussauds ile tanınan kişidir.

Biyografi

Madame Tussaud, Francis Tussaud'a atfedilen bir çizimden sonra

Marie Tussaud, 1 Aralık 1761'de Fransa'nın Strazburg kentinde doğdu.[1] Babası Joseph Grosholtz, Marie'nin doğumundan sadece iki ay önce Yedi Yıl Savaşında öldürüldü. Altı yaşındayken annesi Anne-Marie Walder[2] onu İsviçre'nin Bern şehrine götürdü. Aile orada, Anne-Marie'nin hizmetçisi olarak görev yaptığı yerel doktor Philipe Curtius'un (1741-1794) evine taşındı.[3]

Marie'nin amcası diyeceği Curtius, balmumu modelleme konusunda yetenekliydi. Başlangıçta bu yeteneği anatomiyi göstermek için kullandı, ancak daha sonra portreler için kullandı. Bir Cabinet de Portraits En Cire (balmumu portre firması) kurmak için 1765'te Paris'e taşındı.[2] O yıl, XV . Louis'in son metresi Madame du Barry'nin şu anda sergilenmekte olan en eski balmumu işi olan bir balmumu yapıtını yaptı. Bir yıl sonra, Tussaud ve annesi Paris'te Curtius'a katıldı. Curtius'un balmumu işlerinin ilk sergisi 1770'te gösterildi ve büyük bir kalabalığın ilgisini çekti. 1776'da sergi Palais Royal'e (Kraliyet Sarayı) taşındı ve 1782'de Curtius, Boulevard du Temple'da Tussaud'un Korkular Odası'nın öncüsü olan Caverne des Grands Voleurs (Büyük Hırsızlar Mağarası) adlı ikinci bir sergi açtı.[4]

Curtius, Tussaud'a balmumu modelleme sanatını öğretti. Tekniğe yetenek gösterdi ve onun için sanatçı olarak çalışmaya başladı. 1777'de ilk balmumu figürü olarak Voltaire'ın balmumu portresini yaptı.[5] Tussaud, 1780'den 1789 Fransız İhtilali'ne kadar, filozof Jean-Jacques Rousseau, Benjamin Franklin ve Voltaire gibi ünlü şahsiyetlerin portrelerini yaptı.[6] Bu dönemde anılarında, XVI. Louis'nin kız kardeşi Élisabeth'e adak yapmayı öğretmek için işe alındığını iddia etmiştir. Anılarında, prenses ile erkek kardeşi ve saray üyeleri arasındaki özel konuşmaları gizlice dinlediğini itiraf etti. Ayrıca, kraliyet ailesinin üyelerinin yaptığı işlerden çok memnun olduklarını ve dokuz yıllık bir süre için Versailles'da yaşamaya davet edildiğini[7] ancak bunu doğrulayacak çağdaş bir kanıt bulunmadığını iddia etti.[8]

Fransız devrimi

Londra'da Tussaud balmumu figür sergisi için afiş, 1835

12 Temmuz 1789'da, Jacques Necker'in balmumu kafaları ve Curtius tarafından yapılan duc d'Orléans, Bastille'e yapılan saldırıdan iki gün önce bir protesto yürüyüşüne ellerde taşındı.[6]

Tussaud, kraliyet sempatizanı olarak görülüyordu;[8] Terör Dönemi'nde Joséphine de Beauharnais ile birlikte tutuklandı ve giyotinle idam edilmesine hazırlanırken başı tıraş edildi. Collot d'Herbois Curtius ve ailesine verdiği destek sayesinde serbest bırakıldığını söyledi.[2] Tussaud, daha sonra XVI. Louis, Marie Antoinette, Marat [6] ve Robespierre dahil devrimin ünlü kurbanlarının ölüm maskelerini ve tüm vücut kalıplarını yapmak için işe alındığını söyledi.

Curtius 1794'te öldüğünde, balmumu eserleri koleksiyonunu Tussaud'a bıraktı. 1795'te inşaat mühendisi François Tussaud ile evlendi. Çiftin üç çocuğu oldu: doğumdan sonra ölen bir kızı ve iki oğlu, Joseph ve François.[7]

Büyük Britanya

Tussaud, 1802'de Amiens Antlaşması'ndan sonra, o zamanlar dört yaşında olan oğlu Joseph ile portre koleksiyonunu sunmak için Londra'ya gitti. Lyceum Tiyatrosu'ndaki gösterisinin yanında büyülü fener ve fantazmagorinin öncüsü olan Paul Philidor'un çalışmalarını sergileme davetini kabul etmişti. Mali olarak pek iyi bir durumu yoktu ve 1803'te Edinburgh'a gitti.[9]

Napolyon Savaşlarından dolayı Tussaud Fransa'ya dönemedi, bu yüzden koleksiyonuyla Britanya Adalarını dolaştı. 1822'de, aile işine katılan diğer oğlu François ile yeniden bir araya geldi. Kocası Fransa'da kaldı ve ikisi birbirini bir daha hiç görmedi.[8] Kasım 1825'te gezme sergisi, daha önce Yarmouth, Norwich, King's Lynn ve Bury St Edmunds'ta olan Wisbech Georgian Tiyatrosundaydı (şimdiki Angles Tiyatrosu).[10] 1835'te Britanya'yı gezdikten 33 yıl sonra ilk kalıcı sergisini Baker Sokağı'nda "Baker Street Bazaar" ın üst katında kurdu.[3] 1838'de anılarını içeren bir eser kaleme aldı. 1842'de şu anda müzesinin girişinde sergilenen bir otoportre yaptı. Tussaud'un bizzat kendisi tarafından yapılan bazı heykeller hala var.

16 Nisan 1850'de 88 yaşında Londra'da uykusunda vefat etti.

Mirası

Marie Tussaud'un emekli olması üzerine, oğlu François (veya Francis) serginin baş sanatçısı oldu.

Madame Tussaud'un balmumu müzesi artık Londra'nın en önemli turistik yerlerinden biri haline geldi ve Amsterdam, İstanbul, Pekin, Bangkok, Berlin, Blackpool, Sidney, Hong Kong, Las Vegas, San Francisco, San Antonio, Şangay, Washington DC, New York, Orlando, Hollywood, Singapur, Tokyo, Viyana, Yeni Delhi'deki şubelerle genişledi. 2019 itibarıyla, en yeni müze Prag'da açıldı. Şimdiki sahibi, Blackstone Group'a ait bir şirket olan Merlin Entertainments'tır.[5]

Suzanne Weyn'nin Ölülerin Yüzleri kitabındaki ana karakterlerden biridir. Edward Carey'in 2018 yılında yazılmış olan romanı Little, işini ve yaşamını konu edinen bir eserdir.

Kaynakça

  1. ^ "Marie Tussaud 3 Mayıs 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.". Encyclopædia Britannica. Accessed 19 August 2016.
  2. ^ a b c Concannon, Undine. "Tussaud, Anna Maria (bap. 1761, d. 1850)". Oxford Dictionary of National Biography (2004 ed.). Oxford University Press. DOI:10.1093/ref:odnb/27897.
  3. ^ a b Pilbeam 2006.
  4. ^ The Invention of Celebrity. Wiley. 16 Haziran 2017. s. 96. ISBN 9781509508778. 8 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Kasım 2017. 
  5. ^ a b "England – Madame Tussauds". Informational site about England. 13 Aralık 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Temmuz 2011. 
  6. ^ a b c "Madame Tussaud: the astounding tale of survival behind the woman who made history". the Guardian (İngilizce). 4 Ekim 2018. 4 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Ekim 2018. 
  7. ^ a b "Madame Tussauds" (PDF). www.madametussauds.com. 10 Nisan 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mart 2016. 
  8. ^ a b c "Marie Tussaud Facts, information, pictures | Encyclopedia.com articles about Marie Tussaud". www.encyclopedia.com. 16 Haziran 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mart 2016. 
  9. ^ Gothic Tourism. Palgrave Macmillan UK. 26 Ocak 2016. s. 53. ISBN 9781137391292. 31 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Kasım 2017. 
  10. ^ "Madame Tussaud's". Cambridge Chronicle. 11 Kasım 1825. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Jean-Jacques Rousseau</span> Cenevreli filozof ve yazar

Jean-Jacques Rousseau, Cenevreli filozof, yazar ve besteciydi. Onun siyaset felsefesi, Avrupa'da Aydınlanma Çağı'nın ilerlemesinin yanı sıra Fransız Devrimi'nin yönlerini ve modern siyasi, ekonomik ve eğitim düşüncesinin gelişimini etkiledi.

<span class="mw-page-title-main">Marie Antoinette</span> Fransa Kraliçesi, Avusturya Arşidüşesi

Josephe Jeanne Marie Antoinette von Habsburg-Lorraine veya Maria Antonia Josepha Johanna, Fransa Kraliçesi ve Avusturya arşidüşesi. Kısaca Marie Antoinette veya Maria Antonia olarak bilinir. Kutsal Roma İmparatoru I. Franz ve eşi Avusturya İmparatoriçesi Maria Theresa'nın kızıdır. Henüz 14 yaşındayken Fransa veliahtı XVI. Louis ile evlendi. 1774 Mayıs'ında XVI. Louis Fransa kralı olunca Marie Antoinette Fransa kraliçesi oldu. XVII. Louis'nin annesidir. Fransız Devrimi esnasında "Vatan hainliği" ile suçlanarak giyotinle idam edildi (1793).

<span class="mw-page-title-main">Madame Tussauds</span>

Madame Tussauds, merkezi Londra'da bulunan bal mumu heykel müzesi. Aralarında Amsterdam, Berlin, Hong Kong, İstanbul, New York, Sidney ve Tokyo'nun da bulunduğu yirmi dört şehirde şubesi vardır. Balmumundan heykel ustası Marie Tussaud (1761-1850) tarafından kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Alexandre Dumas</span> Fransız yazar (1802 – 1870)

Alexandre Dumas, Fransız yazardır. Adaş oğluyla karıştırılmaması için Alexandre Dumas père adıyla da bilinir. Macera türündeki tarihi romanlarıyla ünlüdür. Eserlerinin 100 dile çevrilmesi sayesinde en çok okunan Fransız yazarlardan biri olmayı başardı. Monte Kristo Kontu, Üç Silahşorlar, Yirmi Yıl Sonra ve Demir Maskeli Adam gibi romanlarından bazıları dizi şeklinde yayınlanmıştı. Yirminci yüzyılın başlarından beri romanları yaklaşık 200 kadar filme uyarlandı. Dumas'ın öldüğü için bitiremediği son romanı Le Chevalier de Sainte-Hermine bir uzman tarafından tamamlandı ve 2005'te okuyuculara sunulduğunda en çok satanlara girdi. Roman Türkiye'de 2010'da Son Şövalye adıyla basıldı.

<span class="mw-page-title-main">XVII. Louis</span> Fransa ve Navarra kralı (1785-1795)

XVII. Louis, Normandiya Dükü Louis-Charles ya da Veliaht Louis Charles (1789-93) olarak da bilinir., Kral XVI. Louis ile Kraliçe Marie Antoinette'nin ikinci oğlu. XVI. Louis'in idam edilmesinin ardından kralcılar tarafından tahtın vârisi olarak ilan edilmiş ve 1793'ten ölümüne değin Fransa Kralı ünvanı taşımıştır.

<span class="mw-page-title-main">XV. Louis</span> Fransa kralı (1715-1774; hd. 1715-1774)

XV. Louis, lakabı Sevilen Louis, 1715-1774 arasında Fransa kralı. Güçsüz yönetimiyle krallık otoritesinin zayıflamasına yol açmış, 1789 Fransız Devrimi'nin patlak vermesinde etkili olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Louis-Philippe</span> 1830ʼdan 1848ʼe kadar Fransız Kralı

Louis-Philippe, Orléans Dükü Louis-Philippe, 1830-1848 arasında Fransızlar kralı. Yönetimini büyük burjuvazinin desteğine dayandırmış, sonuçta işçilerin ve orta sınıfların başlattığı ayaklanmayla devrilmiştir.

Fransızca eser veren yazarların doğum tarihine göre sıralanmış listesi

<span class="mw-page-title-main">Claude Chappe</span> Fransız mucit (1763 – 1805)

Claude Chappe, Optik telgrafın mucidi Fransız bilim insanı.

<span class="mw-page-title-main">Madame de Pompadour</span> Fransız salonnière (1721-1764)

Jeanne-Antoinette Poisson, aynı zamanda Madame de Pompadour olarak da bilinen markiz Fransa Kralı XV. Louis'in en ünlü gözdesiydi.

<span class="mw-page-title-main">François-André Danican Philidor</span> Fransız besteci ve satranççı (1726 – 1795)

François-André Danican Philidor Fransız satranççı ve opera bestecisi. Bu iki meslekte de üstün başarı kazanmış ve hayatı boyunca bir arada yürütmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Lüksemburg Müzesi</span> Pariste müze

Lüksemburg Müzesi, Paris, Fransa'da bulunan sanat müzesi. Lüksemburg Sarayı'nın yan tarafında yer almaktadır. Müzede uzun yıllar boyunca on dokuzuncu yüzyıl tablo ve heykellerinin sergilendi. 1986 yılında, Orsay Müzesi'nin açılmasıyla koleksiyonunun büyük bir kısmı oraya taşındı. Fransız Kültür Bakanlığı ve Fransız Senatosu'nun mekanda geçici sergiler düzenlemeye devam etmektedir. Şu anda kuruluş, Fransız Senatosu tarafından yönetilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Jean-Marc Nattier</span> Fransız ressam (1685 – 1766)

Jean-Marc Nattier, Fransız ressam. Nattier, Paris'te portre ressamı Marc Nattier ve minyatürcü Marie Courtois'in ikinci oğlu olarak dünyaya geldi. XV. Louis'nin sarayındaki kadınların mitolojik temalarda yaptığı portreleriyle tanındı.

<span class="mw-page-title-main">Maurice Quentin de La Tour</span> Fransız ressam

Maurice Quentin de La Tour, Fransız, Rococo tarzlı portreci bir ressamdı. Önceleri yağlı boyayla çalıştı. En ünlü eserleri Voltaire, XV. Louis ve Madame de Pompadour'a aittir.

<span class="mw-page-title-main">Joshua Reynolds</span>

Sir Joshua Reynolds FRS, 18. yüzyıl'da yaşamış İngiliz ressam, portre çizme konusunda uzmanlaşmıştır. Royal Academy'nin kurucusu ve ilk başkanıdır.

François Boucher, Fransız ressam, el-işi duvar halısı tasarımcısı, tiyatro kostüm ve mizansen desinatörü. Rokoko akımının önemli temsilcisi. Boucher gayet kaliteli çok sayıda hazırladığı resim eserleri ile 18. yüzyıl Batı Avrupa resim ve dekoratif sanatının en iyi tanınmış ressamı olduğu iddia edilir. Patronu Fransa Kralı XV. Louis'in resmi gözdesi olan Madam Pompadour olup Boucher bu ünlü kadının birçok portresini yapmıştır. Boucher tablolarının konuları genellikle antik klasik temalar, dekoratif alegoriler ve pastoral peyzajlardır ve cinsel hislere hitabeden gayet erotik nü Venüs tabloları ile de gayet çok tanınmıştır.

Bu listede Fransa tarafından verilen Légion d'honneur nişanı sahipleri listelenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Marie Thérèse Charlotte</span>

Marie-Thérèse Charlotte, Madame Royale, Fransa Kralı XVI. Louis ve Kraliçe Marie Antoinette'in en büyük çocuğuydu.

François-Hubert Drouais, XV. Louis'nin saltanatının son yıllarında önde gelen bir Fransız portre ressamıydı. Müşterileri arasında Fransız kraliyet ailesi ve soyluları, yabancı aristokrasi, fermiers-généraux ve Paris toplumunun daha zengin üyeleri ve onların sevdikleri vardı. Ancak, müşteri yelpazesini genişleten ve portrelerini modaya uygun bir gereklilik haline getiren, Fransız sarayında artan popülaritesiydi. Drouais'nin çalışmaları, yaşamı boyunca hayranlıkla karşılandı ve popülaritesi ve müşterileri, Salon incelemelerinde ara sıra yayınlanan olumsuz yargılara rağmen azalmadı.

<span class="mw-page-title-main">Anna Rajecka</span>

Anna Rajecka, Polonyalı pastel boya ile çalışan portre ressamı. Aynı zamanda Madame Gault de Saint-Germain olarak da biliniyordu.