İçeriğe atla

Maria Grollmuß

Bir pul üzerinde Maria Grollmuß (1959)

Maria Karoline Elisabeth Grollmuß (Sorpça: Marja Grólmusec) (24 Nisan 1896, Leipzig - 6 Ağustos 1944, Ravensbrück ) Katolik bir Sorb gazetecisi ve Nazi hükûmetine karşı olan sosyalist direniş üyesiydi.

Biyografi

Maria Grollmuß, 24 Nisan 1896'da müdür ve dilbilimci Dr. Johannes Grollmuß'un (Sorpça: Jan Grólmus) çocuğu olarak Leipzig'de doğdu. Formasyonunu 1917 yılında Leipzig'deki Gaudigsches Lehrerinnenseminar'da tamamladı. Berlin ve Leipzig'de dil bilimi ve tarih eğitimi almadan önce kısa bir süre Bürgerschule Leipzig-Reudnitz'de ilkokul öğretmeni olarak çalıştı.[1] 1928'de mezun oldu ve tezi olan Joseph Görres und die Demokratie ('Joesph Görres ve Demokrasi') ile doktora derecesini aldıı. Okurken başlarda Windhorstbund'un üyesiydi, daha sonra Sosyalist Öğrenci Birliği'nin (AlmancaSozialistischer Studentenbund ) da üyesi oldu.[2][3]

Maria Grollmuß özellikle siyasi gazetecilikle ilgileniyordu. Bu doğrultuda Zentrumspartei'nin sol kanadına yakın bir gazete olan Rhein-Mainische Volkszeitung için ve Romano Guardini tarafından başlatılan Die Schildgenossen adlı Katolik gençlik hareketi "Quickborn" dergisi için çeşitli yazılar yazdı.[3]

Çeşitli zamanlarda parti değiştirse de siyasi odağı her zaman toplumsal ve sol siyasetti. 1927'de SPD'ye üye olarak başladı ve 1929'da partiden ayrılarak KPD'ye katıldı. Ayrı komünist sendikalar kurulmasına karşı çıkması nedeniyle KPD'den çıkarıldı ve Paul Frölich ve Jacob Walcher ile birlikte azınlık kanadına ait olduğu Kommunistischen Partei-Muhalefet'ine katıldı. 1932'de Sozialistischen Arbeiterpartei Deutschlands'e (SAPD) katılmak için partiden ayrıldılar.[4]

NSDAP yönetimi devraldıktan sonra siyasi faaliyetlerine yasadışı olarak devam etti. Arbeitskreis Revolutionärer Sozialisten ile yakın işbirliği içinde siyasi mahkûmları destekledi, yasadışı yayınları taşıdı ve nesli tükenmekte olan yoldaşların Çekoslovakya'ya kaçmasına yardım etti. Babasının doğduğu yer olan Yukarı Lusatia'daki Radibor köyünde faaliyet gösteriyordu. SPD, KPD, SAPD ve Avusturyalı sosyalist Otto Bauer'in direniş gruplarıyla temas halindeydi.[3]

Grollmuß'un Radibor Mezarlığı'ndaki mezarı

Alman yetkililere ihbar edilmesi sonrası 7 Kasım 1934'te Hermann Reinmuth ile birlikte tutuklandı.[5] İlk başta Dresden'de hapsedildi. 23 Kasım 1935'te Volksgerichtshof tarafından altı yıl hapis cezasına çarptırıldı (Reinmuth yedi yıl hapis cezasına çarptırıldı) ve Waldheim hapishanesine gönderildi.[6] Hapsedildiği süre boyunca Katolik maneviyatına yöneldi. Nazi hükûmeti, cezasını çektikten sonra Sorb direniş hareketinde onlar adına casusluk yapmayı kabul etmesi halinde özgürlük ve kanser tedavisi teklif etti. Reddetti. Bu nedenle Ravensbrück toplama kampına gönderildi. Ravensbrück'te Polonyalı ve Çekoslovak mahkûmlara dil becerilerini kullanarak destek olmaya çalıştı.[5] Uygunsuz koşullar altında yapılan tümör ameliyatı nedeniyle 6 Ağustos 1944'te öldü. Külleri Radibor Mezarlığı'na gömüldü.

Onurlandırma

Radibor'da kendi adını taşıyan bir okulun önündeki Grollmuß heykeli
Bautzen'de hatıra plaketi

Kendisi, Sorbyalı bir antifaşist ve direniş savaşçısı olduğu için Doğu Almanya tarafından onurlandırıldı. Bautzen, Hoyerswerda, Leipzig ve bazı Lusatian kasabalarındaki sokaklar onun adını taşıyor. Schleife ve Radibor'daki okullarda adı yer alıyor. Radibor'da da bir heykeli var.[7][8]

Çalışmaları

  • Die Frau und die junge Demokratie. Ein Bericht über Frau, Politik und Demokratie. Frankfurt am Main. 1925. 
  • "Über die weibliche Form der Politik". Die Schildgenossen (1). 1926. 
  • "Was ist die linke Sozialdemokratie?". Gegen den Strom (4). 1931. 
  • Josef Görres und die Demokratie: Aufstieg und Höhepunkt - von den Anfängen bis zum Jahre 1819 (PhD tez) (Almanca). Leipzig: Universität Leipzig. 1927. 

Daha fazla okuma

  • Maria Kubasch : Maria Grollmuss. Für eine Zukunft echter Gemeinschaft (= Christ in der Welt, Heft 26). Union-Verlag, Berlin 1970.
  • Gerd Schäfer: Dr. Maria Grollmuß (1896–1944) – Eine fast vergessene Grenzgängerin . İçinde: JahrBuch für Forschungen zur Geschichte der Arbeiterbewegung, Jg. 2012, Ağır III.

Dış bağlantılar

Kaynakça

  1. ^ Gedan, Paul, (Ed.) (1924). Das städtische Lehrerinnenseminar zu Leipzig. Gedenkschrift zur Feier des 25jährigen Bestehens (Almanca). Leipzig. s. 62. 
  2. ^ Grólmusec, Marja (2000). Prégardier, Elisabeth (Ed.). Briefe nach Radibor : Maria Grollmuß, 1896-1944 : aus dem Zuchthaus Waldheim und dem Konzentrationslager Ravensbrück von 1938-1944 (Almanca). Annweiler: Plöger. s. 172. ISBN 3-924574-69-3. OCLC 45539984. 
  3. ^ a b c "Grollmuß, Maria Karoline Elisabeth, Dr. phil. (sorbisch Marja Grólmusec)". 2 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2024. 
  4. ^ Grólmusec, Marja (2000). Prégardier, Elisabeth (Ed.). Briefe nach Radibor : Maria Grollmuß, 1896-1944 : aus dem Zuchthaus Waldheim und dem Konzentrationslager Ravensbrück von 1938-1944 (Almanca). Annweiler: Plöger. s. 173. ISBN 3-924574-69-3. OCLC 45539984. 
  5. ^ a b Steinbach, Peter, (Ed.) (1998). Lexikon des Widerstandes : 1933-1945. 2nd (Almanca). München: C. H. Beck. ss. 74 et seq. ISBN 3-406-43861-X. OCLC 40603221. 
  6. ^ Grólmusec, Marja (2000). Prégardier, Elisabeth (Ed.). Briefe nach Radibor : Maria Grollmuß, 1896-1944 : aus dem Zuchthaus Waldheim und dem Konzentrationslager Ravensbrück von 1938-1944 (Almanca). Annweiler: Plöger. s. 174. ISBN 3-924574-69-3. OCLC 45539984. 
  7. ^ "Stele für sorbische Widerstandskämpferin in Radibor". Zeit (Almanca). Radibor. dpa Sachsen. 22 Nisan 2021. 11 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mart 2023. 
  8. ^ "Infotafel erinnert an eine Unbequeme". Sächsiche Zeitung (Almanca). Radibor: DDV-Mediengruppe. 23 Nisan 2021. 11 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mart 2023. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Erhard Busek</span>

Erhard Busek, Avusturyalı siyasetçi. Avusturya'nın eski şansölye yardımcısıdır.

<span class="mw-page-title-main">Metgethen Katliamı</span>

Metgethen Katliamı, Doğu Prusya Königsberg'un birkaç kilometre batısında kurulu ve Ocak 1945'te Sovyet ilerleyişi ile düşen köy olan Metgethen'de, Alman kaynaklarına göre, Kızıl Ordu askerleri tarafından işlenen katliam.

<span class="mw-page-title-main">Gesine Cukrowski</span> Alman oyuncu

Gesine Cukrowski, Alman oyuncudur.

<span class="mw-page-title-main">Martin Feifel</span>

Martin Feifel, Alman oyuncudur.

Katharina Abt-Meyer, Alman oyuncu.

<span class="mw-page-title-main">Hans Peter Hallwachs</span>

Hans Peter Hallwachs, Alman oyuncu.

<span class="mw-page-title-main">Peter Härtling</span>

Peter Härtling, Alman yazar, şair, yayıncı ve gazetecidir. Alman Edebiyatına yaptığı büyük katkılarından ötürü Federal Almanya Cumhuriyeti Başarı Ödülü'nü aldı. İlk çocuk kitabı Und das ist die ganze Familie 'yi 1970'te yayınlandı. Çocuk edebiyatçısı kimliğiyle verdiği eserlerde toplumsal olaylara odaklanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Sonja Gerhardt</span>

Sonja Gerhardt, Alman oyuncu. Yer aldığı televizyon yapımları Schmetterlinge im Bauch ve Deutschland 83 ile bilinir.

Ralph Herforth, Alman oyuncu. Daha çok televizyon yapımı polisiye türde film ve dizilerde yer almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Max Herbrechter</span>

Max Herbrechter, Alman oyuncu ve kabare sanatçısıdır.

<span class="mw-page-title-main">Petra Kleinert</span> Alman oyuncu

Petra Kleinert, Alman oyuncudur. Ellen Ludwig karakterini canlandırdığı Alman RTL Kanalı yapımı polisiye dizi Doppelter Einsatz ile bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Vinzenz Kiefer</span> Alman aktör

Vinzenz Kiefer ,Alman oyuncudur. Polis dedektifi Alexander Brandt karakterini canlandırdığı polisiye dizi Alarm für Cobra 11 ile sinema filmi Christian Dassault karakterini canlandırdığı Jason Bourne ile bilinir. Ablası Dorkas Kiefer de oyuncudur.

<span class="mw-page-title-main">Ulrich Pleitgen</span>

Ulrich Pleitgen, Alman oyuncu ve seslendirme sanatçısı.

Alfred Karl Gabriel Jeremias , Alman Lüteryian bir din adamı, Asuriyolog ve Antik Yakın Doğu dinleri konusunda uzmandır.

<span class="mw-page-title-main">Dieter Kuhn</span>

Dieter Kühn, Tanınmış Alman yazardır.

<span class="mw-page-title-main">Mittelbau-Dora toplama kampı</span>

Mittelbau-Dora toplama kampı, ya da KZ Mittelbau-Dora, Thüringen'de Nordhausen şehrinin kuzeyinde bulunan bir nazi toplama kampına verilen addır. Buraya getirilen mahkûmların yeraltı fabrikası Mittelwerk GmbH'de zorla çalıştırıldıkları bilinmektedir. Nazilerin Sovyet savaş esirlerine karşı işledikleri suçlar kapsamında pek çok kişi bu kampta infaz edildi. aynakça

Özel;
<span class="mw-page-title-main">Hella Brock</span>

Hella Maria Brock, Alman müzikolog, eğitimci ve yazar.

<span class="mw-page-title-main">Johann Matthäus Bechstein</span>

Johann Matthäus Bechstein Alman doğa bilimci, orman bilimci, ornitolog, entomolog ve herpetolog.

Christian Carl Friedrich Ferdinand Senft, Alman botanikçi. Bitkibilim mahlası Senft'tir.

<span class="mw-page-title-main">Marja Kubašec</span>

Marja Kubašec ;. Edebiyat tarihçileri tarafından Yukarı Sorbca'da roman yazan ilk kadın olarak kabul edilen bir Sorb yazardı. Öğretmen olarak çalışırken tiyatro oyunları, kısa öyküler, biyografiler ve Sorb halkının tarihini konu alan romanlar yazdı.