İçeriğe atla

Marcus Cornelius Fronto

Marcus Cornelius Fronto (y. MS 100 – 160'ların sonları), yaygın olarak Fronto, Roma'da bir grammaticus, hatip ve avukattı. Berberi kökenli olan Fronto, Numidia'daki Cirta'da (günümüzde Cezayir, Constantine) doğmuştur. 142 yılında Gaius Laberius Priscus ile birlikte nundinium döneminin suffect konsülü olarak görev yapmıştır.[1] İmparator Antoninus Pius, Fronto'yu evlatlık oğulları olan geleceğin imparatoru olacak Marcus Aurelius ve Lucius Verus'un eğitmeni olarak görevlendirmiştir.

Hayatı

Fronto, 100 yılında Numidia'nın başkenti Cirta'da Roma vatandaşı olarak doğdu.[2] Kendisini "göçebe Libyalılardan bir Libyalı" olarak tanımlamıştır.[3][4] Çocukluğunda, Yunan paedagogus Aridelus tarafından eğitim görmüştür.[5][6]

Daha sonra eğitimine Roma'da[7] filozof Athenodotus ve hatip Dionysius ile devam etmiştir.[8][9] Kısa süre içinde avukat ve hatip olarak o kadar ün kazandı ki, Cicero'nun ardından ikinci en büyük hatip olarak kabul edildi. Büyük bir servet biriktirdi, görkemli binalar inşa ettirdi ve Maecenas'ın ünlü bahçelerini satın aldı.[10]

142 yılında iki aylığına, Ağustos ve Eylül'de konsül oldu,[11] ancak sağlık sorunları nedeniyle Asia prokonsüllüğünü reddetti. Son yılları, bir kızı hariç, çocuklarının tamamını kaybetmesiyle acılı geçti. Hatip ve retorikçi olarak yetenekleri, çağdaşları tarafından büyük takdir görmüş, onun adıyla anılan bir okul olan Frontoniani'nin kurucusu olarak kabul edilmiştir;[] öğretisindeki temel amacı, 1. yüzyıl yazarları olan Genç Seneca gibi yazarların tercih ettiği yapay anlatım tarzlarının yerine, Latin dilinin doğru kullanımını aşılamak ve Cicero öncesi yazarlardan "beklenmedik ve şaşırtıcı kelimeler" bulmayı teşvik etmekti. Cicero'yu bu inceliğe dikkat etmediği için eleştirirken, mektuplarını ise tamamen beğenmiştir. 160'ların sonlarında Parth Savaşı'nı takip eden Antonin Vebası nedeniyle ölmüş olabileceği düşünülmektedir, ancak kesin bir kanıt bulunmamaktadır. C.R. Haines'e göre 166 veya 167'de ölmüştür.[12]

Günümüze ulaşan eserleri

1815'e kadar yanlışlıkla Fronto'ya atfedilen yalnızca iki gramer incelemesi bulunuyordu: De nominum verborumque differentiis ve Exempla elocutionum (ikincisi gerçekte Arusianus Messius'e aittir). O yıl, Angelo Mai, Milano'daki Ambrosiana Kütüphanesi'nde, Fronto'nun imparatorluk öğrencilerine yazdığı bazı mektupları ve onların cevaplarını içeren bir palimpsest el yazması buldu; dört yıl sonra Mai, Vatikan'da bu el yazmasından birkaç yaprak daha buldu. Bu palimpsestler, Bobbio'daki ünlü St. Columbanus manastırına aitti ve manastır rahipleri tarafından üzerine Kalkedon Konsili'nin belgeleri yazılmıştı.

Ambrosiana palimpsestindeki mektuplar, diğer parçalarla birlikte 1815'te Roma'da yayımlandı. Vatikan metinleri 1823'te eklendi, ayrıca Vatikan'daki başka bir el yazmasından Fronto'nun Gratiarum actio pro Carthaginiensibus eserinin son kısmı da eklendi. 1956 yılına kadar Bernhard Bischoff, Verus ile Fronto'nun yazışmalarından bazı parçaların yer aldığı üçüncü bir el yazmasını (tek bir yaprak) tanımlayana kadar, bu gerçek el yazması 1750'de Dom Tassin tarafından yayımlanmıştı ve Fronto'nun eseri olabileceği düşünülmüştü.[13]

Bu parçalar, Fronto'nun büyük şöhretine uygun düşmediği için Romantik dönemin bilginlerini hayal kırıklığına uğratmıştır; bunun bir nedeni, Fronto'nun antik yazarlardan çarpıcı kelimeler bulma arayışına yönelik öğretilerinin o dönemin moda anlayışına uymamasıdır. Ayrıca, Marcus Aurelius'a bilge bir danışman olduğuna dair hiçbir kanıt sunmaması ve özellikle Ad M. Caesarem'in beşinci kitabındaki sağlık şikayetlerinin daha çok rahatsızlık yaratmış olması da bir başka sebeptir. Ancak, Fronto'nun olduğu gibi okunması gerektiği anlaşıldığında bu olumsuz yargılar değişmiştir. Dorothy Brock'un Studies in Fronto and his Age (Cambridge: Cambridge University Press, 1911) adlı eseri gibi sunduğu daha anlayışlı yorumlar sayesinde Fronto'ya daha olumlu yaklaşımlar geliştirilmiştir.

Mektupların büyük çoğunluğu, Antoninus Pius, Marcus Aurelius ve Lucius Verus ile olan yazışmalardan oluşmakta ve bu mektuplar, Fronto'nun öğrencilerinin karakterini oldukça olumlu bir şekilde yansıtmaktadır ve özellikle de eski hocalarına olan bağlılıkları dikkat çekmektedir.[14] Ayrıca, çoğunlukla tavsiye niteliğinde dostlarına yazdığı mektuplar da vardır, bunun dışında bir mektup (Ad amicos 1. 19) Fronto'nun Aulus Gellius'un yazılarını kopyalayarak yayımlamaya çalışmasından şikayet ettiği bir mektubu içerir. (Fronto, Noctes Atticae'nin beş bölümünde yer alır). Bununla birlikte koleksiyon belagat üzerine incelemeler, bazı tarihsel parçalar ve duman ve toz gibi pek önemi olmayan edebi şeylere övgü, dikkatsizliğin övgüsü gibi konularda edebi eğlenceler ve Arion hakkında bir inceleme içerir. Ayrıca, Minucius Felix (Octavius 9. 6–7) tarafından Hristiyanları ensestle suçladığı bir konuşma parçası günümüze kadar korunmuştur.

Marcus Aurelius, Meditationes'inde Fronto'nun retorik eğitimine dair hiçbir şey söylemez; ayrıca Grekçe yazmasına rağmen Grekçe retorik hocası ve uzun süreli arkadaşı Herodes Atticus'tan da bahsetmez. Ancak, Fronto'nun ona tiranların ahlaksızlıkları ve Roma üst sınıfındaki şefkat eksikliği hakkında bir şeyler öğrettiğini belirtir (1.11); bunlar yaygın konular olsa da, bu belki de Hadrianus dönemindeki yaşayışa dair üstü kapalı bir gönderme olabilir, çünkü Fronto geriye dönük olarak Hadrianus'tan korktuğunu öne sürmüştür.[15] Ayrıca, "affectionate" anlamına gelen Grekçe philóstorgos'un Latince bir karşılığı olmadığını söyleyerek de bu durumu doğrulamaktadır.[16] Marcus Aurelius ve Fronto arasında geçen mektuplar, yakınlıklarını göstermekte ve homoerotik olup olmadığı dışarıda bırakıldığında, antik çağdan günümüze ulaşan tek aşk niteliği içeren mektuplardır.[17]

Kaynakça

  1. ^ Werner Eck, "Die Fasti consulares der Regierungszeit des Antoninus Pius, eine Bestandsaufnahme seit Géza Alföldys Konsulat und Senatorenstand" in Studia epigraphica in memoriam Géza Alföldy, hg. W. Eck, B. Feher, and P. Kovács (Bonn, 2013), p. 73
  2. ^ "or a year or two earlier", C.R. Haines, p.lii. See also p. xxiii: "The probable date of his birth is 100 A.D., and in any case before 113 A.D."
  3. ^ Ad M. Caesarem 2. 3. 5; cf. A. R. Birley, The African Emperor (London: Batsford, 1999), 43.
  4. ^ Edward Champlin, Fronto and Antonine Rome (Cambridge, MA: Harvard University Press, 1980), 7–8.
  5. ^ Ballif, Michelle; Moran, Michael G. (2005). Classical Rhetorics and Rhetoricians: Critical Studies and Sources. Greenwood. s. 83. ISBN 978-0313321788. 
  6. ^ Hout, Michel P J (1999). A Commentary on the Letters of M. Cornelius Fronto. Brill. s. 1. ISBN 978-9004109575. 
  7. ^ Champlin, Fronto, 20
  8. ^ Fronto, M. Cornelius (2014). Fronto: Selected Letters. Bloomsbury Academic. s. 163. ISBN 978-1780934426. 
  9. ^ Greek Letters-Marcus Cornelius Fronto
  10. ^ Aulus Gellius, 19.10
  11. ^ W. Eck and M. M. Roxan in Festschrift für Hans Lieb 1995, p. 79–99
  12. ^ "There can be little doubt that he predeceased Verus and died in 166 or 167". C.R. Haines, p. xl.
  13. ^ This account of Fronto's rediscovery is based on L.D. Reynolds (editor), Texts and Transmission: A Survey of the Latin Classics (Oxford: Clarendon Press, 1983), pp. 173f.
  14. ^ Amy Richlin, Marcus Aurelius in Love (Chicago: University of Chicago Press, 2006).
  15. ^ Ad M. Caesarem 2.4.1; a certain distancing from Hadrian may be observed in the actions of Antoninus Pius and the words of Marcus Aurelius.
  16. ^ Ad Verum 1.6.7, Ad amicos 1.3.3 (margin).
  17. ^ Amy Richlin (trans.), Marcus Aurelius in Love, University of Chicago Press, 2007

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Marcus Aurelius</span> Roma imparatoru

Marcus Aurelius Antoninus Augustus, 161 - 180 yılları arası Roma imparatoru ve Stoacı bir filozoftur. Beş İyi İmparator denilen hükümdarların sonuncusu olan Nerva-Antoninus Hanedanının üyesiydi ve MÖ 27'den MS 180'e kadar süren Roma İmparatorluğu için göreceli bir barış, sakinlik ve istikrar dönemi 96 - 180 yılları arasında görev yapan Pax Romana'nın son imparatoruydu. 140, 145 ve 161 yıllarında Roma konsülü olarak görev yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Antoninus Pius</span> Roma İmparatoru

Titus Aurelius Fulvus Boionius Arrius Antoninus Pius, 138-161 yılları arasında Roma imparatorudur. Beş İyi İmparator'un dördüncüsü olup Aurelii gens'ine bağlıdır. Augustus'un hükümdarlığından sonra en uzun süre imparatorluk yapan kişidir. MS 135-136 yılları arasında Asia proconsullüğü yapmıştır ve burada parlak bir yöneticilik göstermiştir. Hadrianus muhtemelen bu nedenle onu elli bir yaşında evlat edinmiş ve vârisi ilan etmişti. Lâkabı Pius'u selefi Hadrianus'u tanrılaştırmak için senatoya yaptığı baskı sebebiyle tahta çıktıktan sonra almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Yaşlı Faustina</span>

Annia Galeria Faustina ya da Yaşlı Faustina,. Roma İmparatoriçesi, Roma İmparatoru Antoninus Pius'un karısı ve Roma İmparatoru Marcus Aurelius'un teyzesi.

<span class="mw-page-title-main">Annia Galeria Faustina</span>

Annia Galeria Faustina veya Genç Faustina, Roma İmparatoru Antoninus Pius ile İmparatoriçe Yaşlı Faustina'nın en küçük kızı, İmparator Marcus Aurelius'un karısıdır. İkizler Commodus ve Antoninus'la Lucilla'dan hariç on çocuğun daha annesidir.

<span class="mw-page-title-main">Commodus</span> Antik Roma imparatoru

Marcus Aurelius Commodus Antoninus, 177'den 192'ye kadar hüküm sürmüş bir Roma imparatoru. Babası Marcus Aurelius ile birlikte 177'den babasının 180'deki ölümüne kadar görev yapmış, daha sonra öldürülene kadar tek başına hüküm sürmüştür. Onun hükümdarlığı genellikle Roma İmparatorluğu tarihinde barış ve refahın altın çağının sonu olarak kabul edilir.

Beş İyi İmparator ya da Evlatlık İmparatorlar, 96-180 arasında Roma İmparatorluğu'nu birbiri ardınca yönetmiş olan Nerva, Trajan, Hadrianus, Antoninus Pius ve Marcus Aurelius adlı imparatorlardır. Zalim ve baskıcı halef ve seleflerine oranla daha ılımlı olan politikaları sayesinde yönetimleri boyunca Roma İmparatorluğu Pax Romana altında en müreffeh dönemini yaşamıştır. Bazen bu dönem aslında Nervo-Trajanic ve Antonine hanedanlarının birleşmesinden oluşan, Commodus'un da dahil olduğu Nerva-Antonin Hanedanı olarak da adlandırılır.

<span class="mw-page-title-main">Hadrianus</span>

Publius Aelius Traianus Hadrianus, 117 ile 138 yılları arasında Roma imparatoruydu. Hadrianus, Hispania Baetica'da bir İtalik yerleşim yeri olan ve İspanya'daki modern Sevilla'ya yakın olan Italica'da doğdu. Aelia gensinin kolu olan Aeli Hadriani, doğu İtalya'daki Hadria kasabasından geliyordu. Nerva-Antoninus hanedanının bir üyesiydi.

<span class="mw-page-title-main">Lucius Verus</span> Roma İmparatoru

Lucius Ceionius Commodus Verus Armeniacus, Lucius Verus olarak bilinen, 161 yılından ölümüne kadar Marcus Aurelius'la birlikte (161-180) müşterek imparatorluk yapan Roma imparatoru.

Gaius Avidius Cassius, 175 yılında kısa bir süre için Mısır ve Suriye Eyaletlerinde iktidarı ele geçirmiş ve İmparatorluğunu ilan etmiş Roma isyancısı.

<span class="mw-page-title-main">Nerva-Antoninus Hanedanı</span>

Nervan-Antoninler Hanedanı, neredeyse tüm 2. yüzyıl boyunca (96-192) Roma İmparatorluğu'nu yöneten ve birbirine pek de sıkı aile bağlarıyla bağlı olmayan altı Roma İmparatorunun ait olduğu Roma İmparatorluk hanedanı. Bu imparatorların adları sırasıyla şöyledir;

  1. Nerva
  2. Trajan
  3. Hadrianus
  4. Antoninus Pius
  5. Marcus Aurelius
  6. Commodus

Pater Patriae, Latincede "Vatanın Babası" anlamına gelen ve Roma İmparatorluğu döneminde verilen bir onur unvanıdır. Ayrıca Parens Patriae şeklinde de kullanılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Antoninus vebası</span>

Antoninus vebası, ayrıca bilinen diğer adıyla Galen'in vebası, MS 165-180 yılları arasında yaşandığı tahmin edilen, Yakın Doğu'daki seferlerden Roma İmparatorluğu'na dönen askerler tarafından getirilmiş salgın bir hastalıktır. Akademisyenler bunun çiçek hastalığı ya da kızamık olduğundan şüphelenmiştir, ancak gerçek sebebi belirsizliğini korumaktadır. Salgın, Roma imparatoru Lucius Verus'un hayatını kaybetmesine sebep olmuştur. Verus, Marcus Aurelius Antoninus'un kral naibiydi. Bu ölüm, aile isimleri olan Antoninus'un salgınla ilişkili hale gelmesine sebep oldu. Salgın 9 yıl sonra yeniden ortaya çıktı, Romalı bir tarihçi olan Dio Cassius'a göre (155–235), salgın Roma'da günde 2000 kişinin ölmesine sebep olmuştur, bu sayı salgından etkilenenlerin çeyreği kadardı, bu hastalığa %25 öldürme oranı vermektedir. Hastalıktan dolayı ölen kişi sayısının 5 milyon civarında olduğu tahmin edilmektedir, ve hastalık bazı bölgelerde nüfusun üçte biri kadarını öldürdü ve Roma ordusunu harap etti.

<span class="mw-page-title-main">Marcus Annius Verus Sezar</span>

Marcus Annius Verus Sezar, Roma İmparatoru Marcus Aurelius ve İmparatoriçe Annia Galeria Faustina'nın 13 çocuğundan on ikincisidir. Annius, 12 Ekim 166'da kardeşi Commodus ile birlikte imparatorluğun ortak mirasçıları olarak ilan edildi. Annius, 10 Eylül 169'da yedi yaşında kulağının altındaki bir tümörün çıkarıldığı ameliyatın komplikasyonları nedeniyle öldü. Onun ölümü üzerine Commodus tek mirasçı oldu.

161-166 Roma-Part Savaşı, Ermenistan ve Yukarı Mezopotamya üzerindeki Roma İmparatorluğu ve Part İmparatorluğu arasındaki muharebedir. 166'da Romalıların Mezopotamya ve Med'de başarılı seferler yaptıktan ve Part başkenti Tizpon'u yağmalamasıyla sona erdi.

<span class="mw-page-title-main">Annia Cornificia Faustina Minor</span>

Annia Cornificia Faustina Minor, Roma imparatoru Marcus Aurelius ve eşi Genç Faustina'nın kızıydı. Lucilla ve Commodus'un kız kardeşiydi. Anne tarafından büyükannesi ve büyükbabası Antoninus Pius ve Büyük Faustina, baba tarafından büyükbabası Domitia Lucilla ve praetor Marcus Annius Verus'tur.

<span class="mw-page-title-main">Vibia Aurelia Sabina</span>

Vibia Aurelia Sabina, Roma prensesi. Roma İmparatoru Marcus Aurelius ve Roma İmparatoriçesi Genç Faustina'dan doğan en küçük kız çocuğuydu. Roma İmparatoriçesi Lucilla ve Roma İmparatoru Commodus'un kız kardeşiydi.

<span class="mw-page-title-main">Antoninianus Anayasası</span>

Antoninianus Anayasası ya da orijinal adıyla Constitutio Antoniniana olarak bilinen bu ferman İ.S. 11 Temmuz 212 yılında Caracalla isimli Roma İmparatoru tarafından ilan edildi. Bu ferman, Roma İmparatorluğu'nda bulunan tüm özgür insanların tam Roma vatandaşlığını ve tüm özgür kadınların da Romalı kadınların "dediticii" istisnaları hakkından sahip olmasına karar veriyordu.

Roman Empire, Roma İmparatorluğu'nun tarihi olaylarına dayanan bir televizyon belgesel-dizisidir.

Marcus Gavius Cornelius Cethegus, MS 2. yüzyılın ortalarında etkin olan bir Roma senatörüydü. Gaius Erucius Clarus'un meslektaşı olarak 170 yılı konsülü oldu. Cethegus en çok Roma Yunanistan'ında yolculuk ederken bir kişinin onu büyük bir aptal olarak adlandırmasına neden olan ve filozof Demonax'ın "Büyük değil" diye yanıtladığı davranışıyla bilinir.

Marcus Annius Verus, MS 2. yüzyılda yaşamış seçkin bir Roma politikacısıydı. Praetor olarak görev yapmış olup İmparator Marcus Aurelius'un babasıydı.