İçeriğe atla

Maraba kahvesi

Maraba kahvesi, (Kinyarwanda: Ikawa ya Maraba; Fransızca: Café de Maraba) güney Ruanda’daki Maraba bölgesinde yetişen kahve türü.

Maraba kahve bitkileri, Coffea arabica türünün burbon cinsindendir. Yüksek tepelerdeki verimli volkanik topraklarda yetişirler. Meyveler çoğunlukla Mart ve Mayıs arasındaki yağmur sezonunda elle toplanır. Daha sonra kahve çekirdeklerinin seçildiği ve kurutulduğu Maraba’daki yıkama tesislerine götürülür. Çekirdekler birkaç aşama boyunca kalitelerine göre ayırılırlar. Çiftçiler getirdikleri çekirdeklerin miktarına ve kalitesine göre pay alırlar.

Çekirdekler, çeşitli fırınlama şirketlerine satılırlar. En iyi çekirdekler Birleşik Krallık'ın Union Coffee Roasters şirketlerine gider. Ruanda Coffee Roasters şirketi çekirdekleri Maraba’dan satın alır ve yurt içi piyasada satar. Maraba kahvesi ayrıca bira mayalanmasında kullanılır.

Yaklaşık 2000 küçük çiftçi, kahve bitkilerini 1999’da kurulan Abahuzamugambi kooperatifine bağlı olarak yetiştirirler. 2000 yılından beri bu kooperatif, Ruanda Ulusal Üniversitesi (National University of Rwanda, NUR) ve PEARL tarafından desteklenmektedir. Kooperatif şu ana kadar kahve kalitesini arttırmış ve özel markete nüfuz etmeyi başarmıştır.

Tarihi

Maraba çekirdekleri kalitelerine göre teker teker ayrılır

Kökeni

Ruandalılar sömürge yıllarından beri kahve yetiştirmekteydiler. Fakat ürünleri C sınıfı kalitenin altındaydı bu nedenle global marketlerde satılamıyordu.[1][2] Bu durum 1999’a kadar sürdü. Alıcılar kilogram başına 0.33 Amerikan doları ödüyordu. Bu durum çiftçilerin yoksullaşmasına yol açtı.[3]

1999’da 220 kahve üreticisi Maraba’da (Butare İli’nin bir parçası) bu sorunu halledebilmek için bir dernek kurdu. Bu çiftçilerden birçoğu 1994 soykırımında ailelerini kaybetmişlerdi. Geri kalanlar içinde, kocaları hapiste olanlar da vardı. Bunlar adam öldürme ve yargıya karşı gelme suçlarından, geleneksel gacaca mahkemelerinde yargılanmışlardı.[4] Kinyarwanda'da “birlikte çalışarak bir amaca ulaşan insanlar” anlamına gelen Abahuzamugambi vakfına adını verenler de bu insanlardı. Çiftçiler, bir dernek kurarak aracı şirket olmaksızın ürünlerini direkt olarak Kigali'deki ihracatçılara satabileceklerini, bu sayede kârlarının artacağını umuyorlardı. Ayrıca hasılatlarını artırmak için gelirlerini aralarında bölüştürerek araç-gereç, gübre ve tohum aldılar.[5]

2000 yılında, Maraba belediye başkanı, Ruanda Ulusal Üniversitesi'nden çiftçilere destek olmasını istedi. Ertesi sene üniversite, Ruanda Ziraati Geliştirme Bağlantılı Ortaklığını (PEARL) kurarak bu isteği yerine getirdi. USAID, Michigan Devlet Üniversitesi, Teksas A&M Üniversitesi ve çeşitli Ruanda kuruluşları olan Ulusal Tarım Araştırmaları Enstitüsü (ISAR), Kigali Bilim ve Teknoloji Enstitüsü (KIST) ve Ruanda Ulusal Üniversitesi de dahil birçok kuruluş PEARL projesine destek verdi. PEARL, Şubat 2001'den itibaren kahve kalitesini Birleşik Devletler standartlarına çıkarabilmek için Abahuzamugambi ile birlikte çalışmaya başladı.[5]

Kahve üreticilerinin ilk olarak kahve çekirdeklerindeki şekeri ayrıştırabilecekleri bir yıkama santrali kurmaları gerekiyordu. Eğer bu şeker, kahve toplandıktan sonraki 12 saat içinde ayrıştırılmazsa kahvenin lezzeti azalır.[6] İlk istasyonu yine birtakım kurumların yardımıyla Cyarumbo bölgesinde kurdular. Açılış hasadın sonuna denk geldi, bu nedenle o yıl sadece 200 kg kahve yıkanabildi. Ancak sonuçlar oldukça iyiydi. İstasyon, 2002'de kapasitesini artırmak için geliştirildi. Yıkama istasyonuna maden suyu sağlayabilmek adına Huye Dağı'ndan boru hattı çekildi. Mart 2002'de kullanıma açıldı.[5]

2002 hasadı sırasında yeni sertifika sistemi devreye sokuldu. Böylece çekirdeklerin uygun kalitede olduğu garanti altına alındı. Abahuzamugambi derneğinin üyelerinin yaklaşık yarısı bu sertifikayı almaya hak kazandı. Bu durum ise Avrupa ve Kuzey Amerika'daki pazarların gözünde daha ciddi görünmelerini sağladı.[5]

Coğrafya ve iklim özellikleri

Maraba'nın konumu, Ruanda

Maraba kahvesi güney Ruanda'da adını aldığı Maraba bölgesinde yetişir. Butare'den kabaca 12 kilometre, başkent Kigali'den 150 kilometre uzaklıkta bulunur. Proje, Butare ilinin Maraba ilçesinde başlamış olmasına rağmen buradaki şirketler, 2006'daki yerel devlet organizasyonu tarafından farklı bölgelere taşındı.[7] Şu an bölge, Güney İli'nin Huye İlçesi'ne bağlıdır. Büyük Rift Vadisi'ne yakınlığından ve zengin volkanik toprak oluşumundan dolayı bölgede oldukça fazla tepe vardır.[8] Kahve deniz seviyesinden 1700 ila 2100 metre yükseklikte yetiştirilir.[8] Daha çok dik yamaçlarda kurulan teras tarlalar kullanılır. Bölgedeki yıllık yağış miktarı ortalama 1200mm'dir.[9] Mart ve Mayıs ayları arasındaki yağış sezonunda en fazla yağış görülür.[10] Bu, aynı zamanda kahve hasadının büyük bölümünün yapıldığı sezondur. Yükseklik, sıcaklığı yaklaşık 20 °C'ye düşürür.

Üretim döngüsü

Bekleme tankları

Ruanda'da ana hasat sezonu, yağış sezonu boyunca sürer.[6] Bu sezon Mart ayından Mayıs ayına kadardır.[10] Hasat sezonunda çiftçiler günlerinin büyük bir bölümünü meyveleri elle toplayarak geçirirler. Akşam olunca meyveleri, muz yapraklarından yapılmış geleneksel sepetleri ile birkaç saat uzaklıktaki yıkama istasyonuna götürürler.[6] Teknisyenler, koyu kırmızı renkte olan en kaliteli çekirdekleri elleriyle ayıklarlar. Teknisyenler, üreticilere kilogram başına 0.10 Amerikan doları öderler. Bu para birikir ve iki hafta sonunda çiftçilerin banka hesaplarına aktarılır.[6]

Teknisyenler yıkama işlemine çabucak başlarlar. Çünkü geciktirirlerse şekerli kabuğun fermantasyonu sonucu kahvenin lezzeti zarar görür.[11] Çekirdekler önce derin bir tanka boşaltılırlar. En iyi çekirdekler dibe batar ve kabuklarını soyan makineye aktarılırlar. Teknisyenler yüzen çekirdekleri de soyma makinesinden geçirirler fakat bunları ucuz olan yerel markete satmak zorunda kalırlar. Çekirdekler daha sonra soyma ve ayıklama makinesine aktarılırlar. Burada kabuklarındaki şekerin büyük bir bölümü soyulur ve teker teker ayrıştırılacakları titreyen süzgece geçerler. Burada A sınıfı ve B sınıfı olmak üzere ayrılırlar ve tepeden aşağı gönderilirler. Aşağıda %1'lik eğime sahip bir kaydırma kanalına koyulurlar.[11] Bu işlem derinlemesine ayrıştırma sağlar. Hepsi farklı kalitede kahve bulunduran 15 tanka aktarılırlar. İyi çekirdekler iki gün, kötü çekirdekler 15-20 saat su altında bekletilir. Bunun amacı kalan şekeri fermante edip kahvenin tadına fazla zarar vermesini engellemektir.[11]

Yıkanan çekirdekler tezgâhlarda kurumaya bırakılır

Teknisyenler kabuk kalıntılarını tamamen gidermen için birkaç defa yıkama yaparlar. Daha sonra gölgede kurumaya bırakırlar.[11] Kooperatif çalışanları düzenli olarak çekirdekleri karıştırırlar. Aynı zamanda teknisyenler kötü çekirdekleri ayıklarlar. İki hafta sürebilen kurutma işlemi son işlemdir ve çekirdekteki su oranını %40'tan %12'ye kadar düşürür.[11]

Teknisyenler daha sonra çekirdekleri Kizi yakınlarındaki teknik merkeze götürürler. Çalışanlar çekirdekleri son kalite kontrolünü yapmak üzere bitişikteki laboratuvara taşırlar. Burada birkaç deneyimli kadın çalışan, çekirdekleri teker teker kontrol eder.[12] Çekirdekler torbalanır ve kalitelerine göre etiketlenir. Şehirdeki ambarlarda satışa sunulmak üzere depolanır.

Ürünler ve müşteriler

2006'dan beri Maraba her yıl ihracat kalitesinde 6000 ton kahve üretiyor. Bunlardan 3000 tonu Birleşik Krallık, 3000 tonu da Amerika Birleşik Devletleri alıcılarına gider.

Kahve aşağıdaki ürünlerde kullanılır:

  • Maraba Burbon kahvesi, Union Coffee tarafından üretilir. Sainsbury’s ve diğer Birleşik Krallık pazarlarında satılır.
  • Café de Maraba, Rwanda Roasters tarafından üretilen marka. Bütün Total petrol istasyonlarında ve Intercontinental Hotel zincirinde kullanılır. Birleşik Krallık'taki en pahalı kahvedir.
  • Meantime Coffee, Meantime Breweries tarafından üretilen birada kullanılır.

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ 1894–1990: Ruanda ve Burundi'nin Tarihi 4 Mayıs 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (21 Eylül 2006 tarihinde erişilmiştir.)
  2. ^ New York Kahve Pazarına Genel Bakış 9 Ocak 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (21 Eylül 2006 tarihinde erişilmiştir.)
  3. ^ Kahve, Adil Ticaret ve Ruanda 26 Mart 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. PDF dosyası. (21 Eylül 2006 tarihinde erişilmiştir.)
  4. ^ Ruanda kooperatifi mültecileri evlerine döndürmek için uzlaşma yoluna gitti 4 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (21 Eylül 2006 tarihinde erişilmiştir.)
  5. ^ a b c d Maraba Burbon Kahvesinin Hikayesi... 10 Mart 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Partnership to Enhance Agriculture in Rwanda (PEARL) (21 Eylül 2006 tarihinde erişilmiştir.)
  6. ^ a b c d Kahve, Adil Ticaret ve Ruanda 26 Mart 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. PDF dosyası, sayfa 8. (21 Eylül 2006 tarihinde erişilmiştir.)
  7. ^ Ruanda'nın İlleri 20 Aralık 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Statoids.com (21 Eylül 2006 tarihinde erişildi.)
  8. ^ a b Kahve paketinin arkasındaki etiketten alınmıştır.
  9. ^ Ruanda'da İklim 2 Ağustos 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (21 Eylül 2006 tarihinde erişilmiştir.)
  10. ^ a b Ruanda haritası ve bilgilendirme sayfası 2 Nisan 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. WorldAtlas.com (21 Eylül 2006 tarihinde erişilmiştir.)
  11. ^ a b c d e Kahve, Adil Ticaret ve Ruanda 26 Mart 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. PDF dosyası, sayfa 9. (21 Eylül 2006 tarihinde erişilmiştir.)
  12. ^ Kahve, Adil Ticaret ve Ruanda 26 Mart 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. PDF dosyası, sayfa 11. (21 Eylül 2006 tarihinde erişilmiştir.)

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Kafein</span>

Kafein, matein veya guaranin olarak da bilinen bir alkaloiddir. Kahvede, çayda, yerba mate'de, guarana'da ve, az miktarda, kakao içinde bulunur. Kafeinin karakteristik, yoğun bir acı tadı vardır. Kola gibi bazı gazlı içeceklere tat vermesi için eklenmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Kahve</span> kahve çekirdeklerinden elde edilen içecek

Kahve, kökboyasıgiller (Rubiaceae) familyasının Coffea cinsinde yer alan bir ağaç ve bu ağacın meyve çekirdeklerinin kavrulup öğütülmesi ile elde edilen tozun su ya da süt ile karıştırılmasıyla yapılan içecektir.

<span class="mw-page-title-main">Ruanda</span> Orta Afrikada bulunan bir ülke

Ruanda ya da resmî adı ile Ruanda Cumhuriyeti, Afrika kıtasının orta bölümünün doğu kısmında yer alan ve denize kıyısı bulunmayan bir ülkedir. Ülkenin sınır komşularını Uganda, Tanzanya, Burundi ve bir kısmı Kivu Gölü ile olmak üzere Kongo DC oluşturmaktadır. Ülkenin başkenti Kigali'dir.

<span class="mw-page-title-main">Türk kahvesi</span> Türk usulü kahve

Türk kahvesi, daha çok Türk kültüründe önemli yere sahip Osmanlı İmparatorluğu'dan günümüze kadar gelmiş bilinen en eski kahve hazırlama ve pişirme metotlarındandır. Kendine has tadı, köpüğü, kokusu, sunuluş biçimiyle özgün bir kimliği ve geleneği vardır. Telvesi ile ikram edilen tek kahve türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Kurukahveci Mehmet Efendi</span>

Kurukahveci Mehmet Efendi, 1871 yılında Fatih, İstanbul’da Mehmet Efendi tarafından kurulmuş Türkiye'nin en eski işletmelerinden Türk Kahvesinin en tanınan markası. 19. yüzyıl sonlarına kadar Türk Kahvesi, çiğ çekirdek olarak satılıyor ve evlerdeki kahve tavalarında kavrulduktan sonra el değirmenlerinde çekilerek içilebiliyordu. Bu durum; Hasan Efendi'nin işlettiği baharat ve çiğ kahve satan dükkânın, oğlu Mehmet Efendi tarafından devralınmasına kadar sürdü.

<span class="mw-page-title-main">Hugo Chávez</span> 47. Venezuela devlet başkanı

Hugo Rafael Chávez Frías, Venezuelalı politikacı ve 1998'den ölümüne kadar ülkenin devlet başkanıydı. 2007 yılında Venezuela Birleşik Sosyalist Partisi'nin (PSUV) lideri olan Chávez, 1997'de kuruluşundan itibaren Beşinci Cumhuriyet Hareketi'nin de liderliğini yapmıştır. Politik ideolojisi 21. yüzyıl sosyalizmi ve Bolivarcılık idi. Ülkede Bolivarcı Devrimin sosyalist reformların uygulanmasına odaklandı.

<span class="mw-page-title-main">Galaksi</span> kütle çekimiyle bir arada duran yıldız ve gök cismi öbeği

Galaksi veya gök ada, kütle çekimi kuvvetiyle birbirine bağlı yıldızlar, yıldızlararası gaz, toz ve plazmanın meydana getirdiği yıldızlararası madde ve şimdilik pek anlaşılamamış karanlık maddeden oluşan maddesel bir sistemdir. Tipik galaksiler 10 milyon ile bir trilyon arasındaki miktarlarda yıldız içerirler ve bir galaksinin içerdiği yıldızların hepsi o galaksinin kütle merkezini eksen alan yörüngelerde döner. Galaksiler uzayda tek yönlü hareket ederler, galaksilerin yörüngeleri yoktur. Galaksiler çeşitli çoklu yıldız sistemlerini, yıldız kümelerini ve çeşitli nebulaları da içerebilirler. Çevresinde gezegenler ve asteroitler gibi çeşitli kozmik cisimler dönen Güneş, Samanyolu Galaksisi'ndeki yıldızlardan yalnızca biridir.

<i>Lost</i> (dizi) Amerikan televizyon dizisi (2004–2010)

Lost, Amerikan drama televizyon dizisidir. Program, Sidney, Avustralya'dan Los Angeles, Amerika Birleşik Devletleri'ne uçan bir yolcu uçağının kaza yapması sonucu Güney Pasifik'te gizemli bir adaya düşen kazazedelerin hikâyelerini konu edinmektedir. Her bölüm tipik olarak adada geçen ana hikâyenin yanı sıra, bir karakterin hayatındaki bir başka noktaya ilişkin ikinci bir hikâyeye sahiptir, yine de diğer zaman ile ilgili olaylar düzeni bu formülü sonraki bölümlerde değiştirmektedir. İlk bölüm, ilk kez 22 Eylül 2004'te yayınlandı. Dizi, 22 Eylül 2004'ten 23 Mayıs 2010'a kadar ABC'de altı sezon ve 121 bölüm olarak yayınlandı. Dizi, Amerika Birleşik Devletleri'nde American Broadcasting Company (ABC) kanalında yayınlanmakla birlikte, birçok ülkede bölgesel kanallarda yayımlandı.

Nescafé, Nestlé'ye ait bir hazır kahve markası. Adı "Nestlé" ve "café" sözcüklerinin birleştirilmesiyle oluşturulmuştur. Nestlé, kendilerine bağlı en çok satan kahve markası olan Nescafé'yi 1 Nisan 1938'de İsviçre'de kurmuştur.

<i>Doom</i> (film)

Doom sinema filmi 2005 yılında, Wesley Strick ve Dave Callaham tarafından kaleme alınmış, Andrzej Bartkowiak tarafından yönetilmiş bir filmdir. Film, temasını Doom adlı video oyunundan almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Ruanda'nın illeri</span> Ruandanın birinci kademe idarî bölgeleri

Afrika ülkesi Ruanda kendi içerisinde beş yönetim bölgesine (intara) ayrılmıştır. Söz konusu idarî bölgeler de kendi içerisinde 31 ilçeye ve belediyeye ayrılmış konumdadır. 1 Ocak 2006 yılına kadar 12 idarî yönetim bölgesinden oluşan ülkede, bu tarihte kabul edilen yeni idarî yapılanma yasası ile idarî yönetim bölgeleri beşe düşürülmüş ve merkezî yönetim yetkilerinin bölgesel yönetimler üzerinden gerçekleştirilmesi amaçlanmıştır. 2002 yılına kadar perefegitura (Türkçe:Bölge) olarak adlandırılan idarî yapılar, bu tarihten itibaren il olarak adlandırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Nedim Şener</span> Türk gazeteci

Nedim Şener, Türk gazeteci ve yazardır.

<span class="mw-page-title-main">Black Ivory kahvesi</span>

Black Ivory kahvesi, Kuzey Tayland'da sadece Black Ivory Coffee Company Ltd tarafından üretilen ve Arabika kahve çekirdeklerini tüketen fillerin dışkısından elde edilen bir kahve markasıdır. Black Ivory kahvesinin tadı, filin kahve proteinlerini yakan mide asidinden etkilenir. Kahve çekirdekleri, 15 ile 70 saat içinde sindirilir. Fillerin midesindeki diğer çeşitli maddeler bu ürüne özgü tatlar verir.

Agathe Uwilingiyimana ya da bilindiği adı ile Madame Agathe, Ruandalı öğretim görevlisi ve siyasetçi. Uwilingiyimana, Afrika ülkesi Ruanda'da 1993 ile 1994 yılları arasında başbakan olarak görev almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Jacobs (kahve)</span> Kahve şirketi

Jacobs, Almanya'da 1895'e kadar Johann Jacobs tarafından ve sonra Avrupa'da Jacobs Douwe Egberts (JDE) tarafından pazarlanan bir kahve markasıdır. Şirket Monarch, Millicano, Velour, Gold markaları ile kahve çekirdeği, öğütülmüş kahve, kurutulmuş hazır kahve, kahve makineleri için kahve kapsülleri üretiyor.

Keurig Dr Pepper, Burlington, Massachusetts ve Plano, Teksas merkezli halka açık bir Amerikan meşrubat ve içecek şirketidir. Doğu sahilleri, kahve ve diğer içecekleri ve Keurig biralarını satıyor. Temmuz 2018 itibarıyla, yeni birleşmiş holdingler, Teksas'ta bulunan Dr Pepper Snapple Group bölümüne ait soda, meyve suları ve diğer alkolsüz içecekleri de satıyor.

Café Bustelo The J.M. Smucker Company'ye ait bir Amerikan kahve markasıdır.

Kaldi veya Halid popüler efsaneye göre MS 850'lerde kahve'yi keşfeden Etiyopyalı keçi çobanıdır. Daha sonrasında kahve, İslâm dünyasına ve ardından dünyanın geri kalanına yayılmıştır. Kaldi efsanesi, özellikle batı edebiyatlarında yoğun bir ilgi görmüştür.

Pokémon Diamond ve Pokémon Pearl , 2006 yılında Game Freak tarafından geliştirilen ve The Pokémon Company ile Nintendo tarafından yayınlanan iki rol yapma video oyunudur. Oyunlar, Pokémon serisinin dördüncü oyunu olup 28 Eylül 2006 tarihinde Japonya ve 22 Nisan 2007 tarihinde Kuzey Amerika, 21 Haziran 2007 tarihinde Avustralya ve 27 Temmuz 2007 tarihinde Avrupa ve 14 Şubat 2008 tarihinde Güney Kore'de Nintendo DS için piyasaya sürüldü.

<span class="mw-page-title-main">Tatiana Rusesabagina</span>

Tatiana Rusesabagina, kocası Paul Rusesabagina ile birlikte 1994 Ruanda soykırımı sırasında Hôtel des Mille Collines'de hayatta kalan ve binden fazla insanı öldürülmekten kurtaran bir Ruandalı. Bu hikâye, Tatiana'nın Sophie Okonedo tarafından canlandırıldığı ve En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu dalında Akademi Ödülü'ne aday gösterildiği 2004 filmi Hotel Rwanda'nın konusu olarak kullanıldı.