İçeriğe atla

Malurus alboscapulatus


Malurus alboscapulatus
Korunma durumu
Biyolojik sınıflandırma
Âlem: Animalia
Şube: Chordata
Sınıf: Aves
Takım: Passeriformes
(Ötücü kuşlar)
Familya: Maluridae
Cins: Malurus
Tür: M. alboscapulatus
Malurus alboscapulatus
Meyer, 1874

Malurus alboscapulatus, Maluridae familyasından ötücü kuş türü. Endonezya ve Papua Yeni Gine'de yaşar.

İlk olarak Alman doğa tarihçisi Christian Erich Hermann von Meyer tarafından 1874 yılında tanımlanmıştır. Bilimsel adı Latince "beyaz" anlamına gelen albus ile "kürek kemiği" anlamına gelen scapulae sözcüklerinden gelir.[1]

Maluridae familyasında Malurus cinsi içinde yer alan 12 türden biridir. Avustralya'da yaşayan Malurus melanocephalus ve Malurus leucopterus türleri ile yakından akrabadır ve üç tür aynı klâd içinde yer alır.[2] Ornitolog Richard Schodde tarafından çift renkli çitkuşları olarak tanımlanan bu üç türün ortak özelliği kafalarında farklı renklerin olmaması, siyah ya da mavi ama tek renkli gövde tüyleri ve bu renkle kontrast yaratan renkte omuz ya da kanat tüyleridir. Kuzey Avustralya ve Yeni Gine'de coğrafi olarak birbirlerini tamamlarlar.[3]

Yeni Gine adalarında yaşayan ve coğrafi olarak ayrılmış altı ırk tanınmaktadır. Erkekleri aynı olan bu altı ırk birbirlerinden dişilerin tüylerinde görünen farklılıklarla ayırtedilir.[4] Ana ırk adanın en batısında bulunan Bird's Head Yarımadası'nda yaşar. Aida ırkı kuzeydoğu Irian Jaya'da, lorentzi güney Irian Jaya ve güneybatı Papua Yeni Gine'nin TransFly bölgesinde, naimii ırkı orta kuzey Papua Yeni Gine'de, kutubu ırkı yüksek yerlerde ve moretoni ırkı da adanın en doğusunda bulunur.[5]

Erkek üreme döneminde beyaz omuz (skapüler) tüyleri dışında parlak kara tüylere sahiptir. Kuyruğu aynı cins içindeki diğer türlerden kısadır. Gaga kara renklidir; ayaklar ve gözler kara ya da koyu kahve renkli olabilir.[4] Alboscapulatus ve naimii ırklarının dişisinin tüyleri alacalıdır, üst tüyler kara, omuzlar ve alt tüyler ise beyazdır.

Tercih ettiği yaşama alanları ormandan temizlenmiş düzlükler, otlaklar, bahçelerdir.[6]

Kaynakça

Genel
Özel
  1. ^ Simpson, D.P. (1979). Cassell's Latin Dictionary (5 bas.). Londra: Cassell Ltd. s. 33, 537. ISBN 0-304-52257-0. 
  2. ^ Christidis L, Schodde R. (1997). ""Relationships within the Australo-Papuan Fairywrens (Aves: Malurinae): an evaluation of the utility of allozyme data"". Australian Journal of Zoology. 45 (2). s. 113–129. 
  3. ^ Schodde R (The fairy-wrens: a monograph of the Maluridae), s.31
  4. ^ a b Rowley & Russell, s. 185.
  5. ^ Rowley & Russell, s. 188.
  6. ^ Rowley & Russell, s. 187.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Kaya güvercini</span> kuş türü

Kaya güvercini, yabani güvercin ya da bayağı güvercin Güvercingiller (Columbidae) familyasında yer alan bir kuştur. Günlük konuşma dilinde bu kuş yalnızca "güvercin" olarak anılır.

<span class="mw-page-title-main">Bayağı çalı kuşu</span> çalı kuşugiller (Regulidae) familyasından kuş türü

Bayağı çalı kuşu, çalı kuşugiller (Regulidae) familyasından, Avrupa ve Asya'nın her yanında rastlanan bir çalı kuşu türü. Altın rengi sorgucu nedeniyle Avrupa folklorunda "kuşların kralı" olarak anılmasının yanı sıra bilimsel adı olan regulus Latince "kral" demektir. Palearktik, Makaronezya adaları ile İzlanda'da dahil olmak üzere çok yaygın bir alana dağılmış olan türün çok sayıda alt türü tanınmaktadır. Üreme dağılım alanının kuzey ve doğusunda yaşayan kuşlar, kışları geçirmek için daha güneye göç ederler.

<span class="mw-page-title-main">Ev kırlangıcı</span>

Ev kırlangıcı, kırlangıçgiller (Hirundinidae) familyasından göçmen bir kırlangıç türüdür. Avrupa, Kuzey Afrika ve ılıman Asya bölgelerinde ürer; kışları ise Sahraaltı Afrika'ya ve tropikal Asya bölgelerine göçer. Uçarken yakaladığı böceklerle beslenir dolayısıyla böceklerin çok bulunduğu iklimlerin olduğu yerlere göç eder. Başı ve üst tüyleri mavidir, kuyruksokumu ve alt tüyleri ise beyazdır. Hem açık alanlarda hem de insanların yaşadığı yerlerde bulunur. Doğu ve güney Asya bölgelerine endemik olan Delichon cinsinin diğer iki türüne benzer özelliklere sahiptir. Kabul edilmiş iki alt türü vardır.

<i>Malurus cyaneus</i>

Malurus cyaneus, Maluridae familyasının en genel ve en alışılmış türüdür. Yerleşik ve yerel olarak Avustralya'nın güneyinden doğusuna doğru bir bölgede görülmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Kara kuğu</span> kuş türü

Kara kuğu ördekgiller familyasından Avustralya'nın güneydoğu ve güneybatı bölgelerinde yaşayan bir kuğu türü. Kara kuğu türünün soyu Yeni Zelanda'da avlanma nedeniyle yok olmuştur ancak tekrar canlandırılmaya çalışılmaktadır. Avustralya içinde iklim koşullarına göre düzensiz göçebe bir yaşama sahiptirler.

<i>Malurus splendens</i>

Malurus splendens, Maluridae familyasından ötücü kuş türü. Avustralya’nın orta batı New South Wales eyaletinden güneybatı Queensland’a kadar Batı Avustralya’nın kıyılarında bulunur. Kuru ve yarı-kuru bölgelerde yaşar. Eşeysel dimorfizm gösteren bu türün erkekleri üreme döneminde parlak mavi ve kara renkli tüylere sahiptir. Üreme dönemi dışında erkekler ile dişi ve genç kuşlar asıl olarak boz-kahve tüylere sahiptir. İlk başlarda tüm soluk renkli kuşlar dişi sanıldığı için bu türün çokeşli olduğu sonucuna yanlışlıkla varılmıştır. Önceleri ayrı tür olduğu sanılan mavi ve kara tüylü değişik ırklara sahiptir. Malurus cinsi kuşların hepsinde olduğu gibi bu türde sosyal olarak tekeşlidir ancak eşler farklı bireylerle çiftleşir ve birbirlerine yavruları büyütürken yardımcı olurlar. Erkek kuşlar pembe ya da mor taç yapraklarını kopararak kur gösterisi sırasında dişiye sunar.

<i>Malurus melanocephalus</i>

Malurus melanocephalus, Maluridae familyasından ötücü kuş türü. Avustralya’da endemiktir; kuzey ile doğu kıyılarında ve akarsu yakınlarında yaşar. Maluridae familyasındaki diğer türlerde olduğu gibi bu tür de eşeysel dimorfizm özelliği gösterir. Erkeğin üreme dönemi tüyleri oldukça dikkat çekicidir. Bu mevsimde erkeklerin başları, üst tüyleri ve kuyrukları karadır ve sırtları parlak kırmızı kanatları da kahverengidir. Dişinin üst tüyleri kahverengimsi alt tüyleri de soluk renklidir. Erkeğin eklips tüyleri ve genç kuşlar dişiye benzer. Bazı erkekler üreme döneminde de eski tüylerini korur. İki ırkı tanınmıştır: Doğu Avustralya’da daha uzun kuyruklu ve turuncu sırtlı melanocephalus ırkı ile Kuzey Avustralya’da görece daha kısa kuyruklu ve kızıl sırtlı cruentatus ırkı.

<i>Malurus leucopterus</i>

Malurus leucopterus, Maluridae familyasından ötücü kuş türü. Queensland’in ortasından ve Güney Avustralya’dan Batı Avustralya’ya Avustralya’nın kuru bölgelerinde yaşar. Eşeysel dimorfizm gösteren bu türün erkekleri üreme döneminde parlak mavi gövde tüylerine, kara gagaya ve beyaz kanatlara sahiptir. Dişinin tüyleri kum-kahverengi ve açık mavi kuyruk tüyleridir. Genç erişkin erkekler de dişiler ile aynı tüylere sahiptir. Üç alt türü tanınmıştır. Ana karada bulunan ana ırkın dışında diğer ırklardan biri Dirk Hartog Adası’nda diğeri ise Batı Avustralya’nın açığında bulunan Barrow Adası’nda yaşar. Bu adalarda bulunan ırkların üreme dönemi tüyleri maviden çok kara renklidir.

<i>Malurus elegans</i> Göçmen olmayan ötücü bir kuş türü

Malurus elegans, Maluridae familyasından ötücü kuş türü. Göçmen değildir ve Batı Avustralya’nın güneybatı köşesine endemiktir. Eşeysel dimorfizm gösteren bu türün erkekleri üreme döneminde parlak gümüşi-mavi tepe, kulak örtüsü ve sırt tüyleri ile kızıl omuz tüyleri ve siyah boğaz, boz-kahve kuyruk, kanat ile soluk alt tüylerden oluşan oldukça dikkat çekici tüylere sahiptir. Üreme dönemi dışında erkekler ile dişi ve genç kuşlar asıl olarak boz-kahve tüylere sahiptir ancak erkeklerde bazen mavi ve kara tüylere de rastlanır. Farklı ırklar tanımlanmamıştır. Malurus lamberti ve Malurus pulcherrimus türlerine çok benzer ve yakından ilişkilidir ancak birlikte bulundukları yerlerde geçiş tiplerine rastlanmadığı için ayrı bir tür olarak sınıflandırılır. Yerel olarak yaygın olsa da sayılarının azaldığına dair kanıtlar bulunmaktadır.

<i>Malurus lamberti</i> Ötücü kuş türü

Malurus lamberti, Maluridae familyasına ait ötücü bir kuş türüdür. Avustralya'nın doğusunda yaşamakta olup eşeysel dimorfizm gösteren bu türün erkeklerinin tüy örtüsü omuzlarında kestane rengi, tepesi ve kulaklarında mavidir. Üreme dönemi dışında erkekler ile dişi ve genç kuşlar asıl olarak boz-kahve tüy örtüsüne sahiptir.

<i>Malurus</i>

Malurus, Maluridae familyasından Avustralya ve Yeni Gine'de yaşayan ötücü kuş cinsidir.

<i>Malurus amabilis</i>

Malurus amabilis, Maluridae familyasından ötücü kuş türü. Avustralya'da endemiktir. Doğal yaşam alanı subtropikal ve tropikal kuru ormanlar ve nemli düzlüklerdir.

<i>Malurus coronatus</i>

Malurus coronatus, Maluridae familyasından ötücü kuş türü. Kuzey Avustralya'da endemiktir. İki alt türü tanınmaktadır.

<i>Malurus cyanocephalus</i>

Malurus cyanocephalus, Maluridae familyasından ötücü kuş türü. Endonezya ve Papua Yeni Gine'de bulunur.

<i>Malurus grayi</i>

Malurus grayi, Maluridae familyasından ötücü kuş türü. Endonezya ve Papua Yeni Gine'de bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Maluridae</span>

Maluridae, Avustralya ve Yeni Gine'ye endemik olan, küçük böcek yiyen ötücü kuşlar familyasıdır.

<i>Egretta novaehollandiae</i>

Egretta novaehollandiae balıkçılgiller (Ardeidae) familyasından bir kuş türü. Avustralasya'da bulunur.

<i>Sipodotus wallacii</i>

Sipodotus wallacii, Maluridae familyasının monotipik Sipodotus cinsinin tek mensubu olan ötücü kuş türü. Aru Adaları ve Yeni Gine'deki subtropikal veya tropik nemli ormanlık alanlarda bulunmaktadırlar.

<i>Clytomyias insignis</i> Maluridae familyasından ötücü kuş türü

Clytomyias insignis Maluridae familyasından ötücü kuş türü. Clytomyias cinsinin tek örneğidir. Endonezya ve Papua Yeni Gine'de yaşamaktadır. Yaşam habitatları tropikal ve dönence nemli dağlık ormanlardır.

<i>Malurus assimilis</i>

Malurus assimilis, Maluridae familyasına ait bir kuş türüdür. Avustralya'ya endemik olup 1901'de Alfred John North tarafından tanımlanmıştır. Daha önceleri Malurus lamberti'nin alt türü olarak kabul edilen Malurus assimilis, 2018'de Uluslararası Ornitologlar Birliği tarafından ayrı bir tür olarak sınıflandırılmıştır.