İçeriğe atla

Malahto

Malahto (Gürcüce: მალახტო, “malah’t’o”), Gürcistan’ın Acara bölgesinde ve Türkiye’de yaşayan Gürcüler arasında yapılan cevizli yeşil fasulye yemeği.

Malzemesi ve hazırlanışı

Ayıklanmış ve ortadan kırılmış yeşil fasulye bir tencerede haşlanır ve içinde çok su kalacak şekilde süzülür. Bu arada pırasa, kişniş, sarımsak, reyhan, yeşil biber havanda macun haline gelinceye kadar dövülür. Elde edilen bu malzeme, haşlanmış fasulyeye eklenip iyice karıştırılır. Malahtoya olgunlaşmamış ekşi erik veya ekşi üzüm suyu eklenir. Bu karışım kaynama noktasına gelinceye kadar tekrar ocağa konur. Malahto yaygın biçimde mısır ekmeğiyle sıcak yenir; ancak soğuk da yenebilir.

Türkiye’de malahto, birbirinden biraz farklı tariflerle de hazırlanır. Yemeğe, ekşi erik veya ekşi üzüm suyu yerine, tkemali denilen ekşi eriğin kaynatılmasıyla elde edilen pekmez kıvamındaki sos (koravo) katılır.

Kaynakça

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Rakı</span> anason aromalı alkollü içki

Rakı; damıtma yoluyla elde edilen suma kullanılan ve genellikle anason tohumu ile aromalandırılan, alkollü bir geleneksel Türk içkisidir.

<span class="mw-page-title-main">Hoşaf</span> kuru meyvelerle yapılan tatlı

Hoşaf, Türk mutfağında, kurutulmuş meyvelerin şekerli su ile kaynatılması ile hazırlanan bir tatlı. Adı Farsça "tatlı su" anlamındaki hoş ab (خوشآب)'dan gelmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Türk mutfağı</span> Türk gastronomi geleneğine dahil bütün yiyecek ve içecekler

Türk mutfağı, Türkiye'nin ulusal mutfağıdır. Orta Asya, Selçuklu ve Beylikler ile Osmanlı kültürünün mirasçısı olan Cumhuriyet Dönemi Türk Mutfağı hem Balkan ve Orta Doğu mutfaklarını etkilemiş hem de bu mutfaklardan etkilenmiştir. Ayrıca Türk mutfağı yörelere göre de farklılıklar gösterir. Karadeniz mutfağı, Güneydoğu mutfağı, Orta Anadolu mutfağı gibi birçok yöreler kendilerine ait zengin bir yemek haznesine sahiptirler.

<span class="mw-page-title-main">Piyaz</span> Çeşitli malzemelerden yapılarak (kuru fasulye, soğan, sumak, maydanoz...) ana yemeklerle servis edilen yan yemeklerden biridir

Piyaz, Türk mutfağının başlıca yan yemeklerinden biridir. Ana malzemesi kuru fasulyedir. Kuru fasulye haşlandıktan sonra soğan, sumak ve maydanoz gibi malzemeler yemeğe eklenip karıştırılır. Limon, sirke, yağ ilave edilerek tabağın hazırlanması tamamlanır. Domates, zeytin, haşlanmış yumurta gibi dekoratif malzemeler de isteğe göre eklenebilir.

<span class="mw-page-title-main">Tayland mutfağı</span>

Tayland mutfağı Tayland'ın milli mutfağıdır. Birden fazla Güneydoğu Asya geleneğini harmanlamıştır ve hafif hazırlanmış, güçlü aromatik unsurlar ihtiva eden yemekleriyle tanınır. Tayland mutfağında baharatlar çok yaygın kullanılmaktadır. Diğer Asya mutfaklarında olduğu gibi Taylandlı şefler de yemeklerde denge, detay ve çeşitliliğe çok önem verirler. Tayland yemeklerinde, her bir yemekte ya da tüm sofrada, ekşi, tatlı, tuzlu ve acı olmak üzere dört ana lezzetin dengesi gözetilir.

<span class="mw-page-title-main">Çakapuli</span>

Çakapuli, Gürcü mutfağının sulu yemeklerinden biri. Gürcistan'daki en popüler yemeklerden biri kabul edilir. Dana veya kuzu etinden hazırlanan yemeğe, taze tarhun, kiraz eriği, beyaz sek şarap, kişniş, sarımsak ve tuz eklenir.

<span class="mw-page-title-main">Lobio</span>

Lobio, Gürcü mutfağında, değişik fasulye cinslerinden ve farklı biçimde hazırlanan geleneksel fasulye yemeği. Kişniş, ceviz, sarımsak ve soğan gibi değişik baharat ve malzemeler içerir. Sıcak ve soğuk olmak üzere pek çok lobio çeşidi vardır.

<span class="mw-page-title-main">Kosova mutfağı</span>

Kosova mutfağı, Kosova'ya özgü etnik grupların geleneksel yemeklerinden oluşan, Balkan mutfağının bir temsilcisidir. Arnavutluk ile tarihsel ve etnik bağları nedeniyle, Arnavut mutfağından önemli ölçüde etkilenmiş ve diğer Balkan ülkelerinin unsurlarını da benimsemiştir.

<span class="mw-page-title-main">Türlü</span> Türk mutfağından yemek

Türlü Türk mutfağının bir sulu sebze yemeğidir. Patlıcan, patates, fasulye, soğan, domates ve yeşil biber ile hazırlanır. İsteğe bağlı kuşbaşı da eklenebilir. Azeri dilinde bu yemeğin adı əcəbsəndəl.

<span class="mw-page-title-main">Arroz negro (Meksika mutfağı)</span>

Arroz negro, koyu renginin siyah fasulye suyundan geldiği, pirinçle yapılan bir Meksika yemeğidir. Siyah et suyu, siyah fasulyenin yeterli suda soğan ve tereyağı ile pişirilmesiyle yapılır. Pirinç, sarımsakla kızartılır, ardından fasulye suyu, epazot, serrano biber ve tuz eklenir. Pirinç yumuşayana kadar kaynatılır.

<span class="mw-page-title-main">Picadillo</span>

Picadillo birçok Latin Amerika ülkesinde ve Filipinler'de geleneksel bir yemektir. Kıyma, domates, kuru üzüm, zeytin ve bölgeye göre değişen diğer malzemelerle yapılır. Genellikle pirinçle servis edilir veya taco, tuzlu hamur işleri veya kroket gibi yemeklerde dolgu olarak kullanılır. İsim, "kıymak" anlamına gelen İspanyolca picar kelimesinden gelmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Tkemali</span>

Tkemali esas olarak kiraz eriğinden, bazen aluça veya diğer erik çeşitlerinden yapılan bir Gürcü sosudur. Sosun yapımında hem kırmızı hem de yeşil erik çeşitleri kullanılmaktadır. Sosun tadı değişkenlik göstermekle birlikte, genellikle keskin ve ekşi olma eğilimindedir. Sosun ekşiliğini azaltmak için sosun hazırlanışı sırasında daha tatlı erik türleri kullanılır. Sosun yapımında geleneksel olarak erik dışında sarımsak, yarpuz, kimyon, kişniş, dereotu, acı biber ve tuz da kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Mutancana</span>

Mutancana, malzemeleri kuzu eti, arpacık soğan, soyulmuş iç badem, kuru kayısı, razaki üzüm, kurutulmuş mürdüm eriği, kuru incir, tereyağı, bal, tuz, su ve sumak olan et yemeğidir. Osmanlı mutfağında yer alır. Edirne mutfağında yer alır. Kitâbü't-Tabîh (Bağdâdî) mutancana adı ile daha kısa bir tarif olarak yer verilmişken Kitâb-ı Me’kûlât'da butancana daha uzun bir tarif olarak tarifi verilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Erik ekşisi</span>

Erik ekşisi erikten yapılan ekşimsi pekmezdir. Çakal eriği veya ekşi erik çeşitleri kullanılarak yapılır.

Boşnak mutfağı, Batı ve Doğu etkileri arasında dengelenmiştir. Boşnak mutfağı, Orta Avrupa'nın yanı sıra Türk, Akdeniz ve diğer Balkan mutfaklarıyla yakından ilgilidir. Geleneksel yemeklerin çoğu yüzlerce yıldır aynı tarifle yapılmıştır.

Hırvat mutfağı heterojendir ve bölgelerin mutfağı olarak bilinir, çünkü Hırvatistan'ın her bölgesinin kendine özgü bir mutfak geleneği vardır. Kökleri çok eski zamanlara dayanmaktadır. Gıda maddelerinin seçimi ve pişirme biçimlerindeki farklılıklar en çok anakaradakiler ile kıyı bölgelerindekiler arasında dikkat çekicidir. Anakara mutfağı daha çok, önceki Slav mutfağı ve Macar ve Türk mutfağıyla daha yakın ilişkiler içendedir, yemek pişirmek için domuz yağı, karabiber, kırmızı biber ve sarımsak gibi baharatlar ile karakterize edilir.

<span class="mw-page-title-main">Moritanya mutfağı</span>

Moritanya mutfağı, Moritanya İslam Cumhuriyeti'nin ulusal mutfağıdır. Sahra'da yaşayan veya kervanlarla çölü geçen Afrika ve Arap halklarının mutfaklarından etkilenmiştir. Benzer kökenleri nedeniyle kuzeyde Fas, güneyde Senegal mutfağına benzer.

<span class="mw-page-title-main">Abhaz mutfağı</span>

Abhaz mutfağı Abhazlar 'ın mutfağıdır.

<span class="mw-page-title-main">Hulviye</span>

Hulviye (Ferhane Aşı), bir çeşit et yemeğidir. Osmanlı mutfağında yapılan et yemeklerinden biridir. Malzemeleri;Kuzu eti, kuyruk yağı, tuz, su, kuru kişniş, havuç, soğan, karabiber, zencefil, damla sakızı, tarçın, sirke, şeker, safran, badem, hünnap, dolmalık fıstık, fındık, kızıl üzüm, kara erik, kiraz kurusu, gül suyudur. Kitâbü't-Tabîh (Bağdâdî) Muhammed bin Mahmûd-ı Şirvânî çevirisinde yemek tarifi verilmiştir. Osman Güldemir, Gökhan Şallı, Emrah Yıldız, Onur Tugay, Seher Çelik Yeşil'in hazırladığı Osmanlı Meyveli Et Yemekleri kitabında tarif ayrıca verilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Dedabruli heli</span>

Dedabruli heli, Gürcü Mhedruli alfabesiyle yazılmış yazı türlerinden biridir. Gürcistan'ın güneybatı kesiminde, özellikle Acara ve Guria bölgelerinde yaygındı. Bu el yazısı 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından Osmanlı ülkesine göçen Gürcüler tarafından da kullanılmıştır.