İçeriğe atla

Maladzeçna

Önünde Lenin heykelinin bulunduğu Maladzeçna belediye binası.

Maladzeçna (BelarusçaМаладзе́чна/Maladziečna, Belarusça telaffuz: [maɫaˈdzʲetʂna] ; RusçaМолоде́чно), Belarus'un Minsk Voblastı'nda yer alan şehir. 2006 nüfus sayımına göre 98.514 nüfusu vardır.[1] Minsk bölgesinin ve 72 km kuzeybatısında Usha Nehri yakınında yer alır. Litvanya Büyük Dükalığı'nin parçası olduğu 1388 yılından bu yana bir yerleşim yeridir.

Tarihçe

I. Dünya Savaşı sırasında Rusya'nın Batı Cephesi'nde yer alan 10. Ordusunun merkeziydi. Kent Şubat ve Aralık 1918 arasında Alman işgali altındaydı, ancak daha sonra Rus İç Savaşı sırasında Bolşevik güçleri tarafından ele geçirildi. 4 Temmuz 1919'da Polonya Ordusu birlikleri tarafından ele geçirildi.[2] 12 Temmuz - 12 Ekim 1920 tarihleri arasında Sovyet-Polonya Savaşı sırasında Sovyet kuvvetler tarafından tekrar ele geçirildi. Riga Barış Antlaşması'nın ardından Polonya'ya devredildi.

Polonya Seferi ve Alman-Sovyet Saldırmazlık Paktı'nın etkisiyle şehir 17 Eylül 1939'da Kızıl Ordu tarafından işgal edildi ve 4 Aralık 1939'da Vileyka Voblastı'nın bir parçası olduğu Belarus Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ne katıldı. NKVD yerel okulu öğretmenlere ayırdı ve burada bir toplama kampı kurdu. Nazilerin Sovyetleri işgalinden sonra kamptakiler 25 Haziran 1941'de serbest bırakıldı, ancak aynı zamanda yeni Nazi makamları yerel Yahudi nüfusunun çoğunu işgal altındaki Avrupa'daki Nazi toplama kamplarına gönderdi. Wehrmacht burada Sovyet savaş esirleri için, en az 30.000 kişinin öldürüldüğü Stalag 342'yi bu kentte kurdu.[2] Nazilerin Sovyet savaş esirlerine karşı işledikleri suçlar kapsamında şehirde çok sayıda kişi infaz edildi. 5 Temmuz 1944'te ilerleyen Kızıl Ordu bir kez daha şehri ele geçirdi ve tekrar Sovyetler Birliği'ne katıldı.

Kaynakça

  1. ^ Stefan Helders (2005). "Maladziečna". World Gazetteer. 9 Şubat 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2006. 
  2. ^ a b Piotr Bielerzewski (2004). "Mołodeczno". Rzeczpospolita Wirtualna (Lehçe). 9 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Mayıs 2006. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Belarus</span> Doğu Avrupada bir ülke

Belarus, resmî adıyla Belarus Cumhuriyeti (Belarusça:

<span class="mw-page-title-main">Minsk</span> Beyaz Rusyanın başkenti

Minsk, Belarus'un başkentidir. Şehir 409,5 km² alanda kuruludur. 2021 yılındaki nüfusu yaklaşık 2.009.786 kişidir.

<span class="mw-page-title-main">Sachsenhausen toplama kampı</span> Berline yaklaşık 35 km mesafede 1936-1945 arasında kullanılmış Nazi toplama kampı

Sachsenhausen, Almanya'nın başkenti Berlin'e yaklaşık 35 km uzaklıktaki Oranienburg bölgesinde 1936-1945 yılları arasında faaliyet göstermiş bir Nazi toplama kampıdır.

<span class="mw-page-title-main">Lviv</span> Ukraynanın batısında bir şehir

Lviv, nüfus bakımından Batı Ukrayna'nın en büyük ve Ukrayna'nın yedinci büyük şehri. Ukrayna'nın kültür merkezlerinden biridir. 2020 verilerine göre nüfusu 755.800'dür. Nüfusunun %88'i Ukraynalı, %9'u Rus, %1'i de Polonyalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Belarusfilm</span> Film stüdyosu

Belarusfilm Belarus'un ana film stüdyosudur. 1928 yılında Sovyet Belarus Stüdyosu olarak Leningrad'da kurulmuştur. Stüdyo 1939 yılında Minsk'e taşınmış ve II. Dünya Savaşı sırasında faaliyetlerine ara vermek zorunda kalmıştır. 1946 yılında tekrar faaliyete geçen stüdyo Belarusfilm ismini almıştır. Sovyetler döneminde Nazi işgalini konu alan birçok filme imza attığı için stüdyoya Partizanfilm lakabı da takılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Brest Voblastı</span>

Brest Voblastı, Belarus'un güneybatısında, merkezi kendisi ile aynı adı taşıyan Brest kenti olan 6 büyük yönetim biriminden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Belarus bayrağı</span> Doğu Avrupa ülkesi Belarusun ulusal bayrağı

Belarus bayrağı veya tam adıyla Belarus Cumhuriyeti Devlet Bayrağı, Belarus tarafından resmî olarak kullanılan devlet bayrağıdır. Göndere çekilen taraftaki beyaz zemin üzerine kırmızı süsleme deseni ile birlikte kırmızı ve yeşil renkten oluşan bayrak, Belarus devlet sembolleri arasında yer alır. Tasarımının temelini 1951 yılında kabul edilen Beyaz Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti bayrağı oluşturur.

Vilnüs Taarruzu, Kızıl Ordu'nun 1944 yaz genel taarruzu olan Bagration Harekâtı'nın üçüncü evresinde gerçekleşmiş olan bir taarruz harekâtıdır. Harekât, 5 - 13 Temmuz tarihleri arasında gerçekleşti ve Sovyet zaferiyle sonuçlandı.

<span class="mw-page-title-main">Sovyet partizanları</span>

Sovyet partizanları, II. Dünya Savaşı sırasında Sovyetler Birliği topraklarını işgal eden Mihver Devletlerine karşı cephe gerisinde gerilla savaşı veren Sovyet direniş kuvvetleridir. Direniş hareketi Sovyet hükûmeti tarafından merkezi olarak kontrol edilmiş ve Kızılordu modeline göre örgütlenmiştir. Sovyet partizanlarının temel hedefi işgal edilen topraklarda ve cephe gerisinde düşman birliklerinin düzenini bozacak şekilde ulaşım ve iletişimin kesilmesi, engellenmesiydi.

<span class="mw-page-title-main">Vera Harujaya</span> Sovyet casus

Vera Harujaya, İki Savaş Arası Dönem sırasında Polonya'da Sovyetler Birliği için casusluk görevi yapan Beyaz Rus komünist yazar, öğretmen, gazeteci, eylemci, partizan, direniş hareketi üyesi, ulusal kahraman. Barbarossa Harekâtı sonrası Naziler tarafından idam edildi. Kendisine Lenin Nişanı, Kızıl Bayrak Nişanı ve Sovyetler Birliği Kahramanı unvanı verildi.

<span class="mw-page-title-main">Dęblin</span> şehir

Dęblin, Polonya'nın Lublin Voyvodalığı'na bağlı Vistül ve Wieprz nehirlerinin birleştiği noktada yer alan yerleşim yeri. 2016 sayımına göre nüfusu 16.656'dır. Dęblin, tarihi Küçük Polonya eyaletinin bir parçasıdır. 1927'den beri Polonya Hava Kuvvetleri Akademisi'nin önemli yerlerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Zamość</span>

Zamość, güneydoğu Polonya'da yer alan şehir. UNESCO Dünya Mirası Listesi'ndedir. 1999'dan beri Lublin Voyvodalığı'nın güney kısmında yer alır. 2014 yılındaki sayıma göre nüfusu 65.149'dur. 1580 yılında yerleşim merkezi olarak kurulan Zamość, Roztocze Ulusal Parkı'ndan yaklaşık 20 km uzaklıktadır.

<span class="mw-page-title-main">Poniatowa</span> Polonyanın bir kasanası

Poniatowa, Polonya'nın güneydoğusunda yer alan Lublin Voyvodalığında yer alan Opole Lubelskie İlçesine bağlı kasana. 2006 sayımına göre nüfusu 10.500'tür. Küçük Polonya zamanında da var olan tarihî bir yerleşim merkezidir. 17.yüzyıldaki Polonya-Litvanya Birliği sırasında Poniatowa yine Lublin Voyvodalığının bir parçasıydı. Tarihinin çoğunda Poniatowa bir köydü; 18 Temmuz 1962’ye kadar şehir tüzüğü almadı. Kasabanın 1951 yılında kurulan Stal adlı bir spor kulübü vardır.

<span class="mw-page-title-main">Belarus Merkez Konseyi</span>

Beyaz Rusya Merkez Konseyi veya Beyaz Rusya Merkez Radası, Nazi işgali altındaki Beyaz Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nde II. Dünya Savaşı sırasında sınırlı hükûmet işlevlerine sahip işbirlikçi hükûmet. Nazi Almanyası tarafından 1943-44 yıllarında Reichskommissariat Ostland içinde, Nazi desteğiyle bağımsız bir Beyaz Rusya devleti yaratmayı ümit eden işbirlikçi Beyaz Rus politikacılarının talepleri üzerine kuruldu.

<span class="mw-page-title-main">Belarus Demokratik Cumhuriyeti Radası</span>

Belarus Demokratik Cumhuriyeti Radası, Belarus Halk Cumhuriyeti'nin en yüksek yönetim organı. 1919'da kurulan yapı, yıkılışının ardından Belarus diasporasının siyasi bir örgütü haline geldi. Antikomünist görüşleri ile bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Batı Belarus</span>

Batı Belarus veya Batı Beyaz Rusya, uluslararası barış antlaşmaları uyarınca iki savaş arası dönemde İkinci Polonya Cumhuriyeti'ne ait bölgeyi içeren modern Belarus'un tarihi bir bölgesidir. 1939 Polonya'nın Nazi-Sovyet işgalinden önce Kresy bölgesinin kuzey bölümünü oluşturuyordu. Avrupa'da II. Dünya Savaşı'nın sona ermesinin ardından, Batı Belarus toprakları Müttefik Devletler tarafından Sovyetler Birliği'ne teslim edilirken, çevresi olan Białystok şehri Polonya'ya iade edildi. 1991'de Sovyetler Birliği'nin dağılmasına kadar Batı Belarus, Beyaz Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin önemli bir bölümünü oluşturdu. Bugün, egemen Belarus Cumhuriyeti''nin batı bölümünü oluşturmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Syanno</span>

Syanno veya ,Senno Belarus'un Vitsebsk Voblastı'na bağlı şehir. Vitebsk'in 58 kilometre (36 mi) güney kıyısında yer alır. 2010 yılındaki sayıma göre 8.000 olan nüfusu, 2019 sayımına göre 7.092 kişidir.

<span class="mw-page-title-main">Belarus'taki Yahudilerin tarihi</span>

Belarus'taki Yahudilerin tarihi, 8. yüzyılın başlarından itibaren başlar. Yahudiler, modern Belarus topraklarının her yerinde yaşadılar. Yahudiler, 20. yüzyılın ilk yarısında ülkedeki üçüncü en büyük etnik gruptu. 1897'de Belarus'un Yahudi nüfusu 910.900 kişiydi ve toplam nüfusun %14.2'sine eşitti. Polonya-Sovyet Savaşı'nın (1919-1920) ardından, Riga Antlaşması hükümlerine göre Belarus, Doğu Belarus ve Batı Belarus olarak ikiye bölündü ve 350.000-450.000 Yahudinin Polonya tarafında kalmasına sebep oldu.

<span class="mw-page-title-main">Navahrudak</span>

Navahrudak, Belarus'un Hrodna voblastına bağlı Navahrudak rayonunun merkezi olan şehirdir. Şehir, voblastın doğusunda yer almaktadır. Yüzölçümü 13,17 km² olan belediyenin nüfusu 2023 yılı itibarı ile 28.021'dir.

Belarus direniş hareketleri, çağdaş Belarus topraklarındaki direniş hareketleridir. Belarus'ta direnişin ortaya çıkmasındaki en büyük etken bölgedeki savaşların bölgesel ekonomiye büyük bir darbe vurmasıydı. Ayrıca Rus orduları, kaçak köylülerin geri dönmesi bahanesiyle Polonya-Litvanya Birliği altındaki Belarus topraklarına akınlar düzenliyordu. 18. yüzyılın ortalarında, modern Belarus topraklarında direniş neredeyse kalıcı hale geldi.