İçeriğe atla

Macar Nutuk

Nutuk elyazması
Nutuk Elyazması (5-13. Kıtalar)

Nutuk (macarca szózat), Vörösmarty Mihály'in bestelenmiş şiiridir. Macarların milli marşlarının yanı sıra ikinci derecede önem taşır.

Ortaya Çıkışı

Mihály Vörösmarty, 1837'de Aurora adlı kitapta çıkan şiirini 1836'da yazmıştır.[1] Béni Egressy, şiirin müziğini 1843'te Milli Tiyatronun yöneticisi Endre Bartay'ın oluşturduğu bir ödül töreninde yazdı. Eserin 1843'teki ilk gösterimi 10 Mayıs'ta Milli Tiyatro'da gerçekleşmiştir. Bu şiiri, ikinci milli marş olarak da adlandırıyorlar. Nutuk ve Himnuz (şu anki milli marş) arasında hangisinin milli marş olması gerektiği üzerine uzun uzadıya tartışmalar yaşanmıştır. 1843'te Pesti Hírlap (bir gazete) bu şiiri "ulusun barış ve savaş şarkısı" olarak isimlendirmiştir.

Vörösmarty'nin eserinin başlığı bakıldığında şiirin içeriği hakkında bilgi vermektedir. Bir hatip(şair) Macar halkına bir konuşma, hitabe yapar. Vörösmarty'nin Nutuk'u, Kölcsey Ferenc şiirleriyle hemen hemen aynı düşünceleri içerir, hatta onun düşüncelerini devam ettiriyor diyebiliriz, ancak tonu çok farklı: Milli marş bir dua iken, Nutuk daha çok bir söylev gibidir, anlatıcı kişi konuşur ve dinleyiciye hitap eder. ve Milli marşta (Himnusz), dua etme olayı son dizelerde neredeyse yalvarmaya dönüşür. Nutuk ise daha çok ilham verici, çok daha kararlı bir tonda yazılmıştır, ayrıca okuyucuya vatanseverlik ve sadakat duyguları aşılar. Şiirde toplamda üç mısra geçmiş ile, altı mısra ise gelecekle ilgilenir.

Türkçe Tercümesi

Vatanının sebatlı bir aşığı ol, ey Macar;
O, seni iyileştiren beşiğindir,
Ve daha sonra ise
Seni örten mezarın olacaktır.

Bu büyük dünyada vatanının ötesinde
Senin için başka bir yer yok;
Kader seni lütüflandırsa ya da cezalandırsa bile;
Burada yaşamalı, burada ölmelisin.

Bu topraklardır, pek çok kez
Atalarının kanının aktığı yer;
Yine bu topraklardır, her kutsal ismin
Ve bir milenyumun eklendiği.

Vatan için burada savaştılar
Kahraman Árpád'ın savaşçıları;
Burada kırdılar esaret zincirini
Hunyadi'nin kolları.

Özgürlük! burada taşıyorlar
Senin kanlı bayraklarını;
Ve en iyilerimiz öldü
Uzun savaşlar sırasında.

Ve bukadar çok talihsizlik arasında,
Bunca ihtilaftan sonra
Sayıca azalmasına rağmen yok olmadılar
Ve hala bu vatanda millet olarak yaşıyorlar.

Ve ulusların vatanı, büyük dünya!
Sana doğru cesurca bağırıyor:
"Bin yıllık acı
Yaşam ya da ölüm istiyor!"
Bu kadar çok kalp,
Boşuna kan akıtmış olamaz,
Ve acı içinde, pek çok kahraman yürek,
Vatan için parçalandı.
Zeka, güç
Ve bu kadar kutsal irade,
Boşuna eriyip gitmiş olamaz
Lanetli bir ağırlık altında.
Yüzbinlerin ağzında
Coşkulu bir yakarışın
Hasretini çektiği daha iyi bir çağ
Gelmesi lazım, gelecek.
Ya da gelecektir, eğer gelmesi gerekiyorsa,
Cenazelerin üstünde
Bir ülkenin kan içinde olduğu
O muhteşem ölüm.
Ve bir milletin battığı mezar,
Etrafı halklarla çevrili,
Ve milyonlarca insanın
Gözleri yaslı yaşlarla dolu.
Vatanının sebatlı bir aşığı ol, ey Macar;
Sana hayat veren budur
Ve eğer yenik düşersen
Mezarıyla seni bu örter.
Bu büyük dünyada vatanının ötesinde
Senin için başka bir yer yok;
Kaderin eli seni kutsasa ya da cezalandırsa bile;
Burada yaşamalı, burada ölmelisin. (1836)
Simontornya Egressy anıtında Nutuk'tan bir kısım

Kaynakça

  1. ^ "Nemzeti jelképeink - A Szózat". 28 Aralık 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Aralık 2012. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Mustafa Kemal Atatürk</span> Türkiye Cumhuriyetinin kurucusu ve ilk cumhurbaşkanı

Mustafa Kemal Atatürk, Türk mareşal, devlet adamı, yazar, Türk Kurtuluş Savaşı'nın başkomutanı, Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu ve ilk cumhurbaşkanıdır. Türkiye'yi laik, sanayileşen bir ulusa dönüştüren kapsamlı ilerici reformlar üstlenmiştir. İdeolojik olarak sekülarist ve milliyetçi politikaları ve sosyo-politik teorileri Kemalizm olarak tanınmıştır.

<span class="mw-page-title-main">İstiklâl Marşı</span> Türkiye ve Kuzey Kıbrısın ulusal marşı

İstiklâl Marşı, Türkiye ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin millî marşı.

<span class="mw-page-title-main">Anıtkabir</span> Türkiyenin kurucusu Atatürkün Ankaradaki anıt mezarı

Anıtkabir, Ankara'nın Çankaya ilçesinde yer alan ve Mustafa Kemal Atatürk'ün anıt mezarını içeren komplekstir. Emin Onat ile Orhan Arda'nın tasarımı olan Anıtkabir'in 1944'te başlanan inşası 1953'te tamamlanmıştır. Anıt mezar binası başta olmak üzere çeşitli yapı ve anıtların yanı sıra Barış Parkı olarak adlandırılan ağaçlık alandan oluşur.

<span class="mw-page-title-main">Victor Hugo</span> French romancı ve şair (1802–1885)

Victor Marie Hugo Romantizm akımına bağlı Fransız şair, romancı ve oyun yazarı. En büyük ve ünlü Fransız yazarlardan biri kabul edilir. Hugo'nun Fransa'daki edebi ünü ilk olarak şiirlerinden sonra da romanlarından ve tiyatro oyunlarından gelir. Pek çok şiirinin içinde özellikle Les Contemplations ve La Légende des siècles büyük saygı görür. Fransa dışında en çok Sefiller ve Notre Dame'ın Kamburu romanlarıyla tanınır.

<span class="mw-page-title-main">Yahudilik</span> tek tanrılı etnik bir İbrahimî din

Yahudilik, Yahudi milletinin kolektif inancını, kültürünü, hukukî kurallarını ve medeniyetini içeren etnik bir dindir. İlk İbrahimî din olmasının yanı sıra insanlık tarihindeki en eski dinler arasında da yer alan Yahudilik, monoteizm temelli dinlerin ilk örneğidir. Yahudilik, riayetkâr Yahudiler tarafından "Avraham'ın YHVH ile yaptıkları sözleşmenin bir ifadesi" olarak yorumlanır. Geniş metinleri ve uygulamaları, çeşitli teolojik pozisyonları ve örgütlenme biçimlerini kapsayan Yahudilik, bir İbrani felsefi görüşü olmakla birlikte aynı zamanda bir dünya görüşüdür. Torah, Tanah'ın bir parçasıdır ve Midraş ile Talmud gibi ikincil metinlerle birlikte temsil edilen tamamlayıcı bir sözlü geleneğin parçasıdır. Dünya çapındaki toplam 14 ila 15 milyon takipçisi ile Yahudilik, en büyük onuncu dindir.

İsmet Özel, Türk şair, yazar ve deneme yazarı. Aslen Aydın, Sökelidir. 1980 sonrası birçok şair ve yazarı, şiirleri ve düşünce alanında kaleme aldığı eserleriyle etkilemiştir. Modern Türk şiirinin hem anlam hem de söyleyiş bakımından zenginleşmesinde önemli katkılarda bulunmuştur.

<span class="mw-page-title-main">II. Bayezid</span> 8. Osmanlı padişahı (1481–1512)

II. Bayezid veya II. Beyazıt, Osmanlı İmparatorluğu'nun sekizinci padişahı. Babası Fatih Sultan Mehmed, annesi Emine Gülbahar Hatûn'dur. Yavuz Sultan Selim'in babasıdır. Tahta geçtiğinde 511.000 km²si Asya'da, 1.703.000 km²si Avrupa'da olmak üzere toplam 2.214.000 km² olan imparatorluk toprakları ölümünde yaklaşık 2.375.000 km²ydi.

<span class="mw-page-title-main">Himnusz</span> Macaristanın millî marşı

Macaristan Milli Marşı, Ferenc Kölcsey adlı yazarın eseridir. Eser Macar halkının fırtınalı yüzyıllarından alıntılar oluşturmaktadır. Aynı zamanda Macaristan anayasasınca da kabul görmüştür. “Himnusz” şairin 1823'te szatmarcseke adlı yerleşim biriminin yalnızlığında bir şafak vakti yazdığı en etkili şiiridir. Şiir, romantizmin ayırt edici özelliklerini taşır.

<span class="mw-page-title-main">Tengricilik</span> Türk ve Moğol halkları tarafından inanılan çok tanrılı ve daha sonra tek tanrılı din

Tengricilik veya Tengrizm, Avrasya stepleri'nde ortaya çıkan, şamanizm ve animizme dayanan dinî bir inançtır. Türk ve Moğol toplumlarının inandığı dinlerden biridir. Tengri'ye tapınmanın yanında Animizm ve Totemlik bu inancın ana kısımlarını oluşturmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kânûn-ı Esâsî</span> Osmanlı Devletinin ilk ve son anayasası (1876–1878, 1908–1921)

Kânûn-ı Esâsî veya 1876 Anayasası, Kânûn-ı Esâsî çeviri olarak "temel kanun" ya da "anayasa" anlamına gelmektedir. Osmanlı İmparatorluğu'nun ilk ve son anayasasıdır. 23 Aralık 1876'da ilan edilmiş, 1878'de II. Abdülhamid tarafından askıya alınmış, 24 Temmuz 1908 II. Meşrutiyet’in ilanı sonucunda yeniden yürürlüğe girmiştir. 1921 Anayasası'nın kabul edildiği 20 Ocak 1921 tarihi ile 1924 Anayasası'nın yürürlüğe girdiği 24 Mayıs 1924 tarihi arasında ise kısmen yürürlükte kalmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Türk mitolojisi</span> altay türklerin oluşturduğu mitlerden oluşan mitoloji

Türk mitolojisi, tarihi Türk halklarının inanmış oldukları mitolojik bütüne verilen isimdir. Eski efsaneler, Türk halklarının eski ortak inancı Tengricilikten ögeler taşımaktan çok sosyal ve kültürel temalarla doludur. Bunların bazıları sonradan İslâmî ögeler ile değiştirilmiştir. Dünyanın en eski edebi belgelerinden biri olarak geçen Dede Korkut destanlarının orijinal yapıtları, Vatikan ve Dresden kütüphanelerinde bulunmaktadır. Ege ve Anadolu Uygarlığı mitolojisi ile benzerlikler bulundurmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Yunus Emre</span> Türk şair ve mutasavvıf (1240–1320)

Yunus Emre (1240-1320), Anadolu sahasında yetişmiş Türk şair ve mutasavvıf. 13. yüzyılın son yarısı ve 14. yüzyılın başlarında yaşamış Türkmen bir derviş olan Yunus Emre, Anadolu'da Türkçe şiirin öncüsüdür. Tarihî şahsiyeti hakkındaki bilgiler yetersiz, hatta birbirini yalanlayıcı nitelikte olmakla birlikte biraz da menkıbelere karışmıştır. Yunus Emre hakkında biyografik bilgi veren velayetnameler ile manzum şiirler dışında temel kaynak bulunmamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Orhan Veli Kanık</span> Türk şair (1914–1950)

Orhan Veli Kanık, daha çok Orhan Veli olarak tanınan Türk şairdir. Melih Cevdet ve Oktay Rifat ile birlikte yenilikçi Garip akımının kurucusu olan Kanık, Türk şiirindeki eski yapıyı temelinden değiştirmeyi amaçlayarak sokaktaki adamın söyleyişini şiir diline taşıdı. Şair otuz altı yıllık yaşamına şiirlerinin yanı sıra hikâye, deneme, makale ve çeviri alanında birçok eser sığdırdı.

<span class="mw-page-title-main">Mehmet Âkif Ersoy</span> Türk şair, veteriner hekim, öğretmen ve siyasetçi

Mehmed Ragîf, daha sonra Mehmet Âkif Ersoy, Türk şair, veteriner hekim, öğretmen ve siyasetçidir.

<span class="mw-page-title-main">Dietrich Eckart</span>

Dietrich Eckart, Alman politikacı ve Nasyonal Sosyalist Alman İşçi Partisi'nin (NSDAP) ilk üyelerinden birisi olup Hitler'in 3.000 Nazi ile Marienplatz'a darbe yapmak amacı ile yürürken polis ateşine maruz kalıp yaralandığı ünlü Birahane Darbesi'nin katılımcılarından birisidir. Eckart, başarısızlıkla sonuçlanan Birahane Darbesi'ne katıldıktan sonra tutuklandı ve Hitler ve diğer parti yetkilileri ile birlikte Landsberg Hapishanesi'ne yerleştirildi ancak kısa bir süre sonra hastalığı nedeniyle serbest bırakıldı.

<span class="mw-page-title-main">Bâtınîlik</span> İslam dininin kutsal kitabı olan Kuranın bâtıni tevillere dayanan ezoterik yorumu

Bâtınîlik ya da Bâtınîyye ; İslamda Kur'an ayetlerinin görünür anlamlarının dışında, daha derinde gerçek anlamları bulunduğu inancı, ayetleri buna göre yorumlayan akıma Bâtınîlik, bu düşünceyi benimseyen kişiye de Bâtınî denir. Şiîlikte bu anlamları ancak Tanrı ile ilişki kurabilen ve Ali'nin soyundan gelen masum On İki İmam'ın bilebileceğine inanılır.

<span class="mw-page-title-main">Ahmed Cevad</span>

Ahmet Cevad, Azerbaycanlı şair, tercüman, AYB üyesi (1934), profesör (1933), Kuba Halk Eğitim Şubesi müdürü, Gence'de Azerbaycan Tarım Enstitüsü'nde Azerbaycan ve Rus dilleri kürsüsünde öğretmen, doçent, kürsü başkanı (1930-1933), Azerbaycan Devlet Yayınevi'nin çeviri bölümünde editör (1934), "Azerbaycanfilm" stüdyosunda belgesel filmler bölümünün müdürü (1935-1936), Azerbaycan Cumhuriyeti'nin resmi devlet marşının sözlerinin yazarı büyük şairimiz Ahmed Cevad'dır. Azerbaycan şiirinde yeni bir edebi okulun temelini atmıştır.

Sivaslı Ali Kemal, İtalyan işgaline karşı Konya’da halkı örgütleyen yurtsever halk kahramanı, müderris, din bilgini.

<span class="mw-page-title-main">1848 Macar Devrimi</span>

1848 Macar Devrimi, Macaristan'da 1848-1849 Macar Devrimi ve Bağımsızlık Savaşı olarak da bilinir. 1848'deki birçok Avrupa Devriminden birisi ve 1848'de Habsburg bölgelerindeki diğer devrimler ile yakından bağlantılıdır. Devrim başarısız olmasına rağmen, Macaristan'ın modern tarihindeki en önemli olaylardan biridir ve modern Macar ulusal kimliğinin temel taşını oluşturur. Devrimin patlak vermesinin yıldönümü olan 15 Mart, Macaristan'ın üç ulusal bayramından biridir.

Nematullah Kişvari, — 15. yüzyılın ortalarında Güney Azerbaycan'ın Dilmaqan şehrinde doğmuş, Akkoyunlu sultanı Yakub'un sarayında yaşamıştır. 1490 yılına kadar kullanılmış ve padişahın öldürülmesinden sonra saraydan kaldırılmıştır. Adı Nematullah, lakabı ise Kişvari'dir.