İçeriğe atla

Luis Carrero Blanco

Luis Carrero Blanco (4 Mart 1904 – 20 Aralık 1973), aşırı sağ kanat diktatörlüğünde amiral ve lider İspanyol siyasetçi. Diktatör Francisco Franco'nun uzun zamandır güvendiği kişiydi. ETA grubunun üyeleri tarafından suikast düzenlendi ve İspanyolların demokrasiye geçiş aşamasına geçildi.

Temmuz 1936'da, İspanyol İç Savaşı patlak verdiğinde, Carrero Blanco kendisini kaynaşan Cumhuriyetçi çizgi arkasında buldu. Meksika elçiliğine ve daha sonra Fransa elçiliğine sığınarak, Haziran 1937'de öne gizlice girip Milliyetçi tarafa ulaşmayı başardı. Carrero Blanco daha sonra Milliyetçilerin donanmasında görev yaptı. Milliyetçilerin zaferinden sonra Generalísimo Francisco Franco'yu İspanya'da askeri diktatörlük (Caudillo) kurduktan sonra Carrero Blanco'yu en yakın işbirlikçilerinden biri olarak kendisini deniz operasyonlarının şefi yaptı. İspanya'nın II. Dünya Savaşı'na katılan Eksen Güçleri tarafında yer aldığı söyleniyordu ki, diğer bazı falanjistlerle karşılaştırıldığında çok daha politik bir konumdu. Carrero Blanco'nun kendisi bir monarşistti. Roma Katolik Kilisesi'ne ithafen Opus Dei'ye yakıntı. 1951'de, Christopher Columbus'un Amerika'yı keşfetmesini tasvir eden vatansever bir yapıt olan Dawn of America filminin yapımcılığını yakından takip etti. Carrero, milliyetçi teması yüzünden Franco rejiminin güçlü desteğini alan filmin senaryosunda çalıştı.

1950'lerde Amerikan sermayesinin gelmesiyle, Franco rejiminin falanjist politikaları, otoriter kontrolü rahatlatmadan serbestleştirildi. Falanj sendikalistleri, rejimin ekonomik olarak kapitalist etkilere karşı direnmesine karşı çıkarken, Opus Dei'nin teknokratları sendikaların rolünü vurgulamış ve hızlı bir ekonomik büyüme elde etmek için artan rekabeti tercih etmişti. Carrero Blanco, siyasi liberalleşmeyi açıkça desteklemeden Avrupa pazarlarıyla ekonomik entegrasyona özen gösterdi. Carrero Blanco, 1957'de Franco rejiminde bakan oldu.

Koramiral (1963) ve 1966'da amiral oldu; 1967-1973 yılları arasında devlet konseyinin başkan vekili görevini yaptı. Siyasi kariyeri İspanya Başbakanı seçildikten sonra 8 Haziran 1973'te zirveye ulaştı ve Franco'nun üst düzey bir vekil olarak atandı.

Başbakan seçildikten altı ay sonra Carrero Blanco, 20 Aralık 1973'te Madrid'de, ETA'daki dört Bask üyesi tarafından öldürüldü. Bu üyeler, calle de Serrano'daki San Francisco de Borja kilisesinin yakınındaki bir bombalama gerçekleştirdiler.

Kaynakça

Siyasi görevi
Önce gelen:
Francisco Franco Bahamonde
İspanya Hükümeti Başkanı
1973
Sonra gelen:
Torcuato Fernández-Miranda
Geçici

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">ETA (ayrılıkçı grup)</span>

Bask Yurdu ve Özgürlük ya da ETA, İspanya ve Fransa sınırları içinde yaşayan Bask kökenli topluluğa ait bağımsız bir devlet kurma amacı güden Marksist-Leninist, ayrılıkçı örgüt. 20 Ekim 2011'de silahlı mücadeleye son verdiğini açıklamıştır.

<span class="mw-page-title-main">İspanya İç Savaşı</span> Cumhuriyetçiler ve Milliyetçiler arasında yaşanan ve 1936-1939 arası İspanyada olan savaş

İspanya İç Savaşı, 17 Temmuz 1936–1 Nisan 1939 tarihleri arasında, demokratik seçimle başa gelmiş İkinci İspanyol Cumhuriyeti’ne sadık Cumhuriyetçiler ile General Francisco Franco liderliğinde isyancı bir grup olan Milliyetçiler arasında yaşanmıştır. Savaşı Milliyetçiler kazanmıştır ve Franco, 1939’dan öldüğü yıl olan 1975’e kadar İspanya’yı yönetmiştir.

<span class="mw-page-title-main">António de Oliveira Salazar</span> Portekizli politikacı

António de Oliveira Salazar, Portekiz Bakanlar Konseyi Başkanı ve 1932-1968 yılları arasında Portekiz Cumhuriyeti'nin de facto diktatörü.

<span class="mw-page-title-main">İspanya tarihi</span>

İspanya tarihi, İspanya'da tarih öncesi dönemlerden günümüze kadar uzanan dönem boyunca yaşanan olayları kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Francisco Franco</span> İspanya diktatörü (1939–1975)

Francisco Franco Bahamonde,, 1936'da İkinci Cumhuriyet'in demokratik hükûmetine karşı gerçekleştirilen askerî darbenin liderlerinden biri olan İspanyol asker ve diktatördü. 1 Ekim 1936'da isyancı tarafın başkomutanı olarak atandı, taraftarları tarafından el caudillo (önder) ilan edildi ve çatışmanın sona ermesinden ölümüne kadar 1975'e kadar devlet başkanı olarak görev yaptı. Ayrıca 1938'den 1973'e kadar hükûmet başkanı olarak görev yaptı.

<span class="mw-page-title-main">İspanya'da demokrasiye geçiş süreci</span> İspanya’nın Francisco Franco diktatörlüğünden liberal demokratik yönetime geçişi

İspanya’da demokrasiye geçiş süreci, İspanya’nın Francisco Franco diktatörlüğünden liberal demokratik yönetime geçişini kapsar. Geçiş süreci Franco’nun 20 Kasım 1975 günü ölmesiyle başlar, sürecin tamamlanması ise 1978 yılında kabul edilen Anayasa ile tamamlayan tarihçiler olmakla beraber, 23 Şubat 1981 günü Antonio Tejero’nun başarısız darbe girişimini veya 28 Ekim 1982 günü İspanyol Sosyalist İşçi Partisi PSOE’nin seçim zaferini sürecin tamamlandığı olay olarak kabul eden tarihçiler de bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">GAL</span>

GAL, Grupos Antiterroristas de Liberación İspanyol hükûmetince Euskadi Ta Askatasuna ETA örgütüne karşı savaşmak için yasa dışı olarak kurulmuş ölüm timleridir. GAL, İspanyol Sosyalist İşçi Partisi hükûmeti dönemi olan 1983-87 yılları arasında aktif olmuştur. Mahkemelerde açılan dava sonuçlarına göre GAL örgütünün İspanya İçişleri Bakanlığınca finansmanının sağlandığı ve desteklendiği ispat edilmiştir. İspanyol günlük gazetesi El Mundo'nun GAL örgütünün bağlarının açığa çıkartılmasında büyük payı olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Adolfo Suárez</span> İspanya eski başbakanı (1976–1981)

Adolfo Suárez González, Temmuz 1976-Ocak 1981 arasında İspanya başbakanı. Francisco Franco'nun Falanj örgütünü yeniden düzenleyen Milliyetçi Hareket'in genel sekreterliğini yapmıştır.

<span class="mw-page-title-main">İspanya bayrağı</span> Ulusal bayrak

İspanya bayrağı, İspanya Krallığı'nın resmi ulusal bayrağıdır.

<span class="mw-page-title-main">Moskova altını</span>

Moskova altını veya Cumhuriyet'in altını, İspanya Merkez Bankası'ndaki altın rezervlerinin %72,6'sını oluşturan 510 ton altının başkent Madrid'den Sovyetler Birliği'ne götürülmesini anlatır. İspanya İç Savaşı'nın başlamasının ilk aylarında Cumhuriyetçi Başbakan Francisco Largo Caballero hükûmeti Sovyetler Birliği'nden önceden alınmış olan krediler ve gelecekte alınacak yardım malzemeleri için bu şekilde bir uygulama yapmıştır. Rezervlerin kalan kısmı ise Fransa'ya gönderilmiş ve benzer şekilde Paris altını olarak adlandırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Falanjizm</span> ideoloji

Falanjizm, 1933 yılında José Antonio Primo de Rivera tarafından İspanya'yı ele geçirmeye çalışan İspanyol komünistlere karşı geliştirilen, en çok Francisco Franco tarafından uygulanmış otoriter-kralcı faşist ideolojidir.

<span class="mw-page-title-main">Franco İspanyası</span> İspanyanın 1939 yılında sona eren İspanya İç Savaşından 1975 yılında Francisco Franconun ölümüne kadar geçen dönemi

Franco İspanyası, İspanya'da kullanılan adıyla Franco Diktatörlüğü, resmî adıyla ise İspanyol Devleti 1939 yılında sona eren İspanya İç Savaşı'ndan 1975 yılında Francisco Franco'nun ölümüne kadar geçen dönemde İspanya'nın yönetildiği diktatörlük rejimidir.

<span class="mw-page-title-main">Bask milliyetçiliği</span> Ulusal hareket

Bask milliyetçiliği, Baskların millet olduğunu ileri süren ve Bask kültürel birliğini savunan bir milliyetçilik türüdür. Son yıllarda, Bask milliyetçiliği, ayrılıkçı hareketler ile sıkı sıkıya bağlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">İspanyol milliyetçiliği</span> İspanyanın birliğini savunan siyasî ideoloji

İspanyol milliyetçiliği, İspanyolların bir millet olduklarını savunan ve kültürel birlikteliği amaçlayan milliyetçiliktir. Genel anlamda siyasal ve toplumsal hareketler ile İspanyol kültürüne, diline ve tarihine karşı bir sevgiden esinlenerek oluşmuştur. İspanyol milliyetçileri sık sık İspanya içindeki Bask ve Katalan milliyetçiliği gibi diğer milliyetçi hareketleri reddederler.

<span class="mw-page-title-main">Leopoldo Calvo-Sotelo</span> İspanyol siyasetçi, Eski Başbakan

Leopoldo Calvo-Sotelo y Bustelo İspanyol siyasetçi ve eski İspanya başbakanı.

Fernando de Santiago y Díaz de Mendívil 1970'lerin sonunda İspanyolların demokrasiye geçiş sürecinde muhafazakâr bir milletvekili ve geçici başbakan oldu. Daha önce İspanya İç Savaşı'nda ve Francisco Franco diktatörlüğünde bir general olarak görev aldı.

<span class="mw-page-title-main">José María Calleja</span>

José María Fernández Calleja İspanyol gazeteci, siyasi hükümlü ve ETA karşıtı aktivist.

<span class="mw-page-title-main">İspanyol ekonomik mucizesi</span> Fransisco Franco dönemi ekonomi

İspanyol ekonomik mucizesi veya İspanyol mucizesi, İspanya'nın II. Dünya Savaşı sonrası ekonomik büyüme dönemiydi.

<span class="mw-page-title-main">Josu Urrutikoetxea</span>

Josu Urrutikoetxea Bengoetxea olarak da bilinen José Antonio Urrutikoetxea Bengoetxea, Bask ayrılıkçı örgütü eski bir ETA üyesidir. Birkaç yıl süren ayrı davalarda, birlikte beşi çocuk olmak üzere 23 kişinin ölümüne neden olan 1986 Plaza República Dominicana bombalamasına ve 1987 Zaragoza kışlası bombalamasına karışmaktan suçlu bulundu.

Franco İspanyası'nda devlet terörü İspanya İç Savaşı sonrasında iktidara gelmiş olan Francisco Franco önderliğindeki milliyetçilerin toplumsal hayata dair giriştiği katliam, yargısız infaz, tasfiye, tecavüz, sürgün gibi yasadışı uygulamaları anlatır. Rejim, iç savaştan mağlup çıkan İkinci Cumhuriyetçiler, aydınlar, komünistler, Protestanlar, eşcinseller, azınlıklar, Bask-Katalan milliyetçilerini hedef almıştır. Uygulamalar Katolik Kilisesi tarafından onaylanmış, Guardia Civil adlı yasal kolluk kuvvetleri ve Falanjist milisler tarafından uygulanmıştır.