İçeriğe atla

Lolan Güzeli

Lolan Güzeli

Lolan'ın Güzelliği (楼兰美女) veya Lolan Güzeli (Diğer takma adlar: Lolan orta yaşlı kadını (楼兰長女)) Çin'in Sincan bölgesinde MÖ 1800 civarında yaşayan bir kadının korunmuş mumyasıdır.

Elementler tarafından olağanüstü derecede iyi korunmuş olan ceset, 1980 yılında diğer birkaç mumyayla birlikte Çinli arkeologlar tarafından keşfedildi. Cesedin Çin görünümünde olmaması, kadının Uygur kökenli olduğu yönündeki yaygın inanışa yol açıyor. Çin hükûmeti mumyaların incelenmesini yasakladı, ancak örnekler 1993 yılında ülke dışına kaçırıldı ve Avrupa kökenli olduğuna dair kanıt bulmak için test edildi. Bu bulgular, 2007 ve 2009 yıllarında Çinli araştırmacılar tarafından yapılan ileri çalışmalarla da desteklendi. Mumya o zamandan beri müzelerde sergileniyor.

Keşif

Mumya, 1 Nisan 1980'de Sincan'daki İpek Yolu yakınında, Çinli arkeolog Mu Shunying (穆舜英) ve Sincan Sosyal Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstitüsü üyeleri tarafından bulundu. Bulunduğu yer olan Tarım Havzası'ndan adını alan Tarım mumyalarından biridir.[1]

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ Barbara Demick (21 Kasım 2010). "A beauty that was government's beast". The Washington Post. 4 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ekim 2023. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Sincan Uygur Özerk Bölgesi</span> Çin Halk Cumhuriyetinde özerk bölge

Sincan veya Şincan Uygur Özerk Bölgesi, Türkiye Türkçesinde yazılmış resmi Çin devlet kaynaklarında Xinjiang Uygur Özerk Bölgesi veya sadece Xinjiang olarak geçer, Çin'in kuzeybatısında bulunan bir özerk bölge. Güneyde Tibet Özerk Bölgesi, güney doğuda Çinghay ve Gansu eyaletleri, doğuda Moğolistan, kuzeyde Rusya, kuzeybatıda Kazakistan ve batıda Kırgızistan, Tacikistan, Afganistan, Pakistan ve Hindistan kontrolündeki Keşmir bölgesiyle komşudur. 1.664.897,17 km² yüzölçümü ile Çin Halk Cumhuriyeti'nin en geniş idari bölgesidir. Başkenti Urumçi, resmî dilleri Uygurca ve Standart Çincedir.

<span class="mw-page-title-main">Taklamakan Çölü</span> Dünyanın ikinci, Çinin en büyük kum çölü

Taklamakan Çölü,, Rub' ul-Hali'den sonra Asyanın ikinci büyük aynı zamanda Çin'deki en büyük Kum çölüdür. Anaasya'dan kuzeybatı Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nden Tarım Havzasının batı bölgesinden 218 numaralı Anayola kadar uzanır. Bu anayolun doğusunda Tarım Havzasının en derin yeri olan Lop Nur Çölü bulunur. Önceleri Taklamakan Çölü ve Lop Nur Çölü Tarım Nehri, Konçe Derya ve Çerçen Derya nehirleri ile ayrılırdı, fakat Tikenlik'in güneyi son on yıldan beri kurudu.

<span class="mw-page-title-main">Uygurlar</span> Doğu Türkistanda yaşayan Türk soylu halk ve bu halktan olan kimse

Uygurlar veya Uygur Türkleri, Orta ile Doğu Asya'dan kaynaklanan ve kültürel olarak bu bölgelerle bağlı bir Türk azınlık etnik grubudur. Uygurlar Çin'in resmî olarak tanıdığı 55 etnik azınlıktan biridir. Çin'in kuzeybatısındaki Sincan Uygur Özerk Bölgesi, Uygurların memleketi olarak tanınır. Bununla birlikte, Çin Hükûmeti, Uygurları yalnızca çok kültürlü bir ulusa ait olan bölgesel bir azınlık olarak tanır ve Uygurların yerli bir halk olduğu yönündeki kavramı reddetmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Hotan (şehir)</span> Sincan Uygur Özerk Bölgesi, Çinde bir şehir

Hotan (şehir), Çin'e bağlı Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nin güney batısında İpek Yolu'nun Taklamakan güney güzergâhı üzerinde yer alan tarihi bir vaha şehridir.

<span class="mw-page-title-main">Guangşi Zhuang Özerk Bölgesi</span> Çinin güneyinde özerk bölge

Guangxi Zhuang Özerk Bölgesi Çin'in güneyinde özerk bölge (zìzhìqū). Batıda Yunnan, kuzeyde Guizhou, kuzeydoğuda Hunan, güneydoğuda Guangdong eyaletleri ile Vietnam ve Tonkin Körfeziyle çevrilidir.

Tarım Havzası, 910,000 km² yüzölçümüne sahip Çin'in uzak batısında Sincan Uygur Özerk Bölgesinde, doğudan batıya 1,000 km boyunca uzanan büyük bir elips şeklinde çökelti havzadır.

<span class="mw-page-title-main">Burçin İlçesi</span>

Burçin İlçesi, Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesinin kuzeyinde, Altay İline bağlı bir ilçedir.

<span class="mw-page-title-main">Tarançiler</span>

Tarançiler Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nde İli Kazak Özerk İli'nde yaşarlar. Adları "tarımcı" anlamındaki "tarancı"'dan gelmektedir. Tarançi boyunu Radloff da araştırmıştır. Araştırma sonuçlarını meşhur "Пробен" (Proben) adlı eserinde toplamıştır.Tarnçileri İli yöresine Çinliler yerleştirmiştir.

Loulan, Çin'de Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nin güneydoğusunda, Bayangolin Moğol Özerk İli'nin Çakılık İlçesi sınırları içinde antik bir vaha şehridir.

Jolan Chang Çin kökenli Kanadalı Taoist felsefeci ve seksoloji yazarı. Devrim sonrasında Çin'den Kanada'ya taşınmış, bu ülkede birkaç yıl yaşadıktan sonra İsveç'e yerleşerek evlenmiş ve yaşamının geri kalan kısmını burada geçirmiştir. Özellikle geleneksel Çin cinselliği üzerine birer klasik kabul edilen eserleriyle bilinen Chang'dan Büyük Britanyalı yazar Lawrence Durrell de 1980 tarihli A Smile in the Mind's Eye adlı kitabında söz etmiştir.

Tulan Kağan ya da Tou-lan Kağan 588-600 yılları arasında kağanlık yapan Doğu Göktürk Kağanlığı hükümdarıdır.

Tang Hanedanı'nın ordusunun önemli bir bölümü, Çin kaynaklarında "Tujue" olarak adlandırılan Türk savaşçılardan oluşmuştur. Kuzey Çin'deki Tang elitleri Türk kültürüne aşinaydır. Bu durum, Türk savaşçılarının Tang ordusuna katkı sağlamasında önemli bir etmendir. Tang İmparatoru Li Shimin, "Kutsal Kağan" unvanını benimsemiş ve devletini kozmopolit bir kültürün üzerine inşa etmiştir. Li, düzenli olarak askeri kadrolar ihdas etmiş ve Türk kökenlilerin ordu içerisinde istihdam edilmesini desteklemiştir.

Tang'ın Karahoca seferi ya da Çin kaynaklarında bilinen adıyla Gaochang, 640'ta Tang Hanedanlığı imparatoru Li Şimin'in emriyle Tarım Havzası'ndaki Karahoca vaha devletçiğine düzenlenen askerî harekâttır. Sincan bölgesindeki Turfan üzerinde kurulu bir vaha devletçiği olan Karahoca, Batı Göktürk Kağanlığı ile kurduğu ittifak uyarınca Göktürk askerleri tarafından korunmaktaydı. Ancak, Tang güçlerinin devletçiğe ulaşmasıyla Göktürk askerleri geri çekildi ve Karahoca'nın kralı Tang'a teslim oldu. Böylece, Karahoca Tang Hanedanlığı'nın himayesi altına girdi.

Türkiye'deki Çinliler, çoğunlukla geçici gurbetçilerden oluşan küçük bir topluluktur. Türk üniversitelerine kayıtlı birkaç yüz Çinli öğrenci bulunmaktadır. 2020 verilerine göre Türkiye’de 18.740 kayıtlı Çin vatandaşı yaşıyor. Bununla birlikte Çin'in Sincan bölgesinden 1950'lerden itibaren göç eden çok sayıda Müslüman Türk Uygur kökenli göçmen bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Diaolou</span> betonarme çok katlı gözetleme kuleleri

Diaolou, genellikle Çin'in Guangdong eyaletine bağlı Kaiping kentinde bulunan betonarme çok katlı gözetleme kuleleridir.

<span class="mw-page-title-main">Tarım Mumyaları</span>

Tarım mumyaları, günümüzde Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nde yer alan Tarım Havzası'nda keşfedilmiş ve yaşları 3800 ile 2000 yıl arasında değişen bir dizi mumyadır. Mumyalar, özellikle en yaşlı olanları, Tarım Havzası'nda Hint-Avrupa dil ailesine bağlı Tohar dillerinin varlığı ile yakından ilişkilendirilmekle birlikte, Tohar dilerinin tarihteki ilk yazılı kaynağı ile mumyalar arasında yüzyılların yer alması, bu kanıtların tamamiylen kesin olarak değerlendirilememesine yol açmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Toharlar</span>

Toharlar, eski zamanlarda Tarım Havzası'nın kuzeyinde yer alan vaha şehir devletlerinde yaşamış bir Hint-Avrupa halkıdır. Halk, Tohar dilleri olarak adlandırılan ve birbirine çok yakın üç farklı dil konuşmuş ve büyük ölçüde Budist inancını benimsemiştir.

Çin Kazakları, Çin'de gündelik kullanımda "Hāsākè zú" terimi kullanılır, Çin Halk Cumhuriyeti Devleti'nin resmî olarak tanıdığı 56 etnik gruptan biridir. 2010 yılı Çin Ulusal Nüfus Sayımı'na göre, tüm Çin anakarası çapında 1,46 milyonu aşan etnik Kazak vardır. Çin Kazakları ağırlıklı olarak Kuzeybatı Çin'de yaşar ve Çin'in en büyük 17. etnik grubunu teşkil ederler. Çin Kazaklarının yüzde 90'ından fazlası Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nde yaşar, ancak Kansu Eyaleti'nde de Kazak yerleşimleri vardır. Tarihî olarak Çinghay Eyaleti'nde de Kazak yerleşimleri vardı, fakat Haziran 1984'te burada yaşayan Kazakların büyük çoğunluğu Sincan'a geri taşındı.

<span class="mw-page-title-main">Astana Mezarlığı</span>

Astana Mezarlığı, Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nde, Turfan'ın 37 kilometre (23 mi) güneydoğusunda, Karahoca antik kentinden kalma bir antik mezarlıktır. Özellikle 4. yüzyıldan 8. yüzyılın ilk yarısına kadar Karahoca'daki Çinli yerleşimcilerin torunları için mezarlık görevi gördü. Kompleks 10 kilometrekare (3,9 sq mi) alan kaplamaktadır ve 1.000'den fazla mezar içerir. Kurak ortamı nedeniyle mezarlardaki doğal mumyalar da dahil olmak üzere birçok önemli eser iyi korunmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Xiaohe Prensesi</span>

Xiaohe Prensesi veya Küçük Nehir Prensesi, 2003 yılında Sincan, Lop Nur'daki Xiaohe Mezarlığı'nda bulundu. Tarım mumyalarından biri olan bu mumya, içinde bulunduğu mezar nedeniyle M11 olarak biliniyor. Yaklaşık 3.800 yıl önce gömülmüş Avrupa ve Sibirya genlerine sahip, beyaz tenli ve kızıl saçlıdır, ancak anne soyu bu kompleksteki diğer birçok mumya gibi Asya kökenli olabilir. Kıyafetleri, saçları ve kirpikleri hâlâ sağlam olduğundan alışılmadık derecede iyi korunmuş durumda.