İçeriğe atla

Lipari Deniz Muharebesi

Lipari Deniz Muharebesi
1515-1577 Osmanlı-İspanya Savaşı

Sicilya ve Lipari adaları (Kitâb-ı Bahriye/Pîrî Reis)
TarihTemmuz 1561
Bölge
Lipari adası, Akdeniz
Sonuç Kesin Osmanlı zaferi
Taraflar
Osmanlı İmparatorluğu Osmanlı İmparatorluğu Sicilya Krallığı
Komutanlar ve liderler
Osmanlı İmparatorluğu Turgut ReisHospitalier Şövalyeleri Guimeran Friar Bernardo  (ölü)
Güçler
7 kadırga ve 2 kalite 7 veya 8 kadırga
Kayıplar
Yok denecek kadar az Tüm filo askerleriyle birlikte esir

Lipari Deniz Muharebesi, 1515-1577 Osmanlı-İspanya Savaşı'nda evre.

Trablusgarp Beylerbeyi Turgut Reis komutasındaki Osmanlı filosu 1561 Temmuz ayında Lipari adası açıklarındaki deniz muharebesinde Guimeran Friar Bernardo komutasındaki (İspanya Krallığı'na bağlı) Sicilya Krallığı filosunu mağlup ederek tüm gemilerini ele geçirdi.[1][2]

Muharebe

Osmanlı donanmasının büyük bir zaferiyle sonuçlanan Cerbe Deniz Muharebesi'nde (1560) bağlı olduğu İspanya Krallığı'yla birlikte büyük bir kayba uğrayan Sicilya Krallığı, donanmasının komutanlığına (halen esir olan Berenguer de Requesens'in gaybubetinde) Malta Şövalyesi Guimeran Friar Bernardo'yu atamıştı. Guimeran Temmuz ayında 7 kadırganın başında Katanya Piskoposu Nicola Maria Caracciolo'yu Napoli'ye götürmekle görevlendirildi.

Bu görevi icra ederken Stromboli adası civarında Turgut Reis'e ait iki kaliteye rastladı ve 3 gemisiyle bunları yakalamak için harekete geçti. Bununla birlikte, Lipari adası açıklarına geldiğinde Turgut Reis'e ait 7 kadırganın tuzağına düştü.

Guimeran Lipari'ye sığınmak ya da Sicilya'ya kaçmak yerine çarpışmayı tercih etti. Tüm gemilerin girdiği muharebede Sicilyalıların bayrak gemisi Türk denizcilerce bordalanırken, Guimeran da başına aldığı arkebüz ateşiyle öldü. Bir saatten az süren bir çatışma sonucu önce kaptan gemisi ardından ise tüm Sicilya filosu Turgut Reis tarafından esir edildi.[3][4]

Muharebe sonrası

Turgut Reis komutasındaki Osmanlı filosu Gozo'da su ikmali yaptıktan sonra esir gemilerle Trablus'a döndü. Ardından Ağustos ayında yeniden denize açılarak Napoli'yi ablukaya aldı.

Kaynakça

  1. ^ "Naval wars in the Levant, 1559-1853", R.C. Anderson, Princeton University Press (1952), s.14
  2. ^ "The Mediterranean and the Mediterranean World in the Age of Philip II", Fernand Braudel, University of California Press (1995), c.2, s.992
  3. ^ ""Corsari del Mediterraneo" sitesi (İtalyanca), "Guimeran Friar Bernardo" maddesi". 27 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Eylül 2022. 
  4. ^ "The Order of Malta and the Closing Session of the Council of Trent", J.T. McPartlin, 1973, s.134

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Turgut Reis</span> Türk Şehit Amiral - Osmanlı Beylerbeyi

Turgut Reis, Osmanlı İmparatorluğu donanmasında amirallik yapmış, Trablusgarp fatihi olarak anılan Türk denizcisidir. Beylerbeyi olarak görev yapmış, ayrıca Trablus Beyi olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Preveze Deniz Muharebesi</span> Osmanlı İmparatorluğu ve Kutsal İttifak arasında meydana gelen deniz savaşı

Preveze Deniz Muharebesi, 28 Eylül 1538 tarihinde Yunanistan'ın kuzeybatısındaki Preveze'de Osmanlı Donanması ve Papa III. Paulus'ün çabalarıyla bir araya gelen Haçlı donanması arasında gerçekleşen deniz muharebesi. Barbaros Hayreddin Paşa komutasındaki Osmanlı Donanması, Amiral Andrea Doria komutasındaki Haçlı Donanması'nı imha etti. Bu deniz muharebesi sonucunda Akdeniz'de Osmanlı Donanması'na karşı koyabilecek bir donanma kalmadı ve Türk hakimiyeti başlamış oldu.

<span class="mw-page-title-main">Cerbe Deniz Muharebesi</span> 1560 yılında gerçekleşen deniz savaşı

Cerbe Deniz Muharebesi 1560 yılının Mayıs ayında Tunus'un Cerbe Adası açıklarında Kaptan-ı Derya Piyale Paşa kumandası altındaki Osmanlı Donanmasıyla İspanyol kuvvetlerinin başını çektiği bir Haçlı Donanması arasında yapılmış bir deniz savaşıdır. Osmanlıların büyük bir zafer kazandığı bu savaşta Haçlı gemilerinin yarısı batırılmıştır.

<i>Turgut Reis</i> (zırhlı)

Turgut Reis veya SMS Weißenburg, Alman İmparatorluğu Donanması'nın ilk okyanus ötesi savaş gemilerinden biridir. Alman İmparatorluğu Donanması'nın ardından son olarak Osmanlı donanmasında görev yapmıştır. Alman İmparatorluğu'nda 1890'larda yapılan Brandenburg sınıfı dört ön-dretnot zırhlısından üçüncüsüdür. 1890 yılında AG Vulcan firmasının Stettin tersanesinde inşası başlamış, 1891'de denize indirilmiş, 1894 yılında tamamlanmıştı. Brandenburg sınıfı zırhlılar, üç adet ikiz tarette taşıdıkları altı büyük kalibre top ile, dönemin standardı olan iki adet ikiz taret taşıyan zırhlılardan farklıydılar. İngiliz Kraliyet Donanması, bu gemilere "whaler" adını vermişti. Turgut Reis, kendisiyle aynı sınıftan gemiler olan SMS Brandenburg, SMS Wörth ve SMS Kurfürst Friedrich Wilhelm ile aynı yıllarda suya indi.

<span class="mw-page-title-main">Kılıç Ali Paşa</span> Kapudan Paşa

Kılıç Ali Paşa, Uluç Ali ya da Uluç Ali Reis olarak da bilinen, 1571 ile 1587 yılları arasında 16 yıl kaptan-ı derya olarak görev yapmış Osmanlı denizcisidir. İtalyan asıllı olup, Müslüman olmadan önceki adı "Giovanni Dionigi Galeni"dir. İtalyan kaynaklarında Occhiali adıyla geçer. Müslüman olduktan sonra hızla yükselmiş ve Osmanlı donanmasının önemli komutanlarından biri olmuştur. Özellikle, İnebahtı Savaşı sırasında gösterdiği başarı ile bilinir. Karısının adı Selime Hatun'du ve hiç çocukları olmamıştı.

<span class="mw-page-title-main">Ponza Deniz Muharebesi (1552)</span>

Ponza Deniz Muharebesi, Ceneviz Cumhuriyeti Donanması ile Fransa Krallığı'nın eşlik ettiği Osmanlı İmparatorluğu Donanması'nın savaştığı; 5 Ağustos 1552 günü, Ponza adası açıklarında gerçekleştirilen ve İtalya Savaşı'nın bir parçası olan deniz muharebesi. Turgut Reis'in komuta ettiği Osmanlı Donanması, Andrea Doria komutasındaki Ceneviz Donanması karşısında zaferle ayrıldı.

<span class="mw-page-title-main">Formentera Deniz Muharebesi</span>

Formentara Deniz Muharebesi 28 Ekim 1529 tarihinde meydana geldi. Aydın Reis altında bir Osmanlı donanması İbiza yakınında Formentera adasında sekiz kadırgalı küçük bir İspanyol filosu ile karşılaştı.

<span class="mw-page-title-main">Lipari</span> İtalyanın Sicilya bölgesinde, Messina iline bağlı ilçe (komün)

Lipari, İtalya'nın Messina ilinde bulunan bir komündür. Komünün nüfusu 1 Ocak 2019 tarihi itibarıyla 11.239 kişidir.

<span class="mw-page-title-main">Girolata Deniz Muharebesi</span>

Girolata Deniz Muharebesi, Korsika adasının batı kıyısındaki Girolata Körfezi'nde 15 Haziran 1540 yılında Ceneviz, İspanyol ve Osmanlı gemileri arasında Kutsal Roma İmparatoru V. Karl ve Osmanlı Padişahı I. Süleyman arasındaki savaşların devamı niteliğindeki bir deniz harekâtıdır. Cenevizli Gianettino Doria ve İspanyol Berenguer de Requesens liderliğindeki 21 kadırgalık bir İspanyol filosu, bir yıl önce Adriyatik Denizi'ndeki zaferlerinin ardından İtalyan kıyılarına baskın yapmak amacıyla bölgede bulunan Osmanlı Kaptan-ı deryası Barbaros Hayreddin'nin emrindeki Osmanlı amirali Turgut Reis'in liderliğindeki Girolata'da demirlemiş 11 kadırgalık bir Osmanlı filosunu şaşırttı. Osmanlı savaş gemilerinin mürettebatı karaya çıkıp son baskınlardan gelen ganimetleri dağıtırken İspanyol-Ceneviz filosu onları kolayca ele geçirerek 11 Osmanlı kadırgası ve 1.200 esiri alıp Cenova'ya götürüldü veya Doria'nın gemilerinde kürek mahkûmu olarak çalıştılar. Bu savaşta Turgut Reis de esir edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">1515-1577 Osmanlı-İspanya Savaşı</span>

1515-1577 Osmanlı-İspanya Savaşı, Osmanlı İmparatorluğu ile İspanyol İmparatorluğu'nun 16. yüzyılda Akdeniz hakimiyeti için yürüttükleri büyük çaplı savaş.

<span class="mw-page-title-main">Gozo Deniz Muharebesi</span>

Gozo Deniz Muharebesi, Osmanlı-Malta savaşlarında evre.

<span class="mw-page-title-main">Babülmendep Deniz Muharebesi</span>

Babülmendep Deniz Muharebesi, Osmanlı donanmasının Sefer Reis komutasındaki Kızıldeniz filosu 1560 yılında Babülmendep Boğazı ve Kamaran Adası arasında Christovão Pereira Homem komutasındaki Portekiz filosunu mağlup etti.

<span class="mw-page-title-main">Gozo'nun İstilası</span>

Gozo'nun İstilası, Sinan Paşa ve Turgut Reis komutasındaki Osmanlı donanmasının 1551 yılında Malta Şövalyeleri yönetimindeki Gozo'yu istila etmesiyle sonuçlanan askerî harekât.

<span class="mw-page-title-main">Çanak Limanı Deniz Muharebesi</span>

Çanak Limanı Deniz Muharebesi, 1645-1669 Osmanlı-Venedik Savaşı'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Cerbe Vakası</span>

Cerbe Vakası, 1551 Nisan'ında Turgut Reis komutasındaki Osmanlı filosunun Andrea Doria komutasındaki Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu filosu tarafından Cerbe adasının güneyindeki lagünde sıkıştırılmasına rağmen taktiksel bir manevrayla kurtulmasını tanımlayan askerî gelişme.

Napoli Ablukası, Turgut Reis komutasındaki Osmanlı filosunun 1561 Ağustos ayında İspanya himayesindeki Napoli Krallığı'nın merkezi Napoli limanının ablukaya alınmasına yönelik deniz harekâtı.

<span class="mw-page-title-main">Minorka'nın İstilası (1558)</span>

Minorka'nın İstilası, 1515-1577 Osmanlı-İspanya Savaşı ve 1551-1559 arasındaki İtalya Savaşı'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Cezayir Deniz Muharebesi</span>

Cezayir Deniz Muharebesi, Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı Cezayir eyaletinin Barbaros Hayreddin Paşa komutasındaki donanmasının 1529 yazında Cezayir kenti açıklarında İspanyol filosunu mağlup ettiği askerî çarpışma.

<span class="mw-page-title-main">Akdeniz Seferi (1552)</span>

Akdeniz Seferi, 1515-1577 Osmanlı-İspanya Savaşı ve İtalya Savaşı'nda (1551-1559) evre.

Emeksiz Mehmed Kaptan ya da Emeksiz Mehmed Reis, Türk denizcisi.