İçeriğe atla

Lao Gan Ma

Lao Gan Ma
Alternatif isimLAOGANMA
Ülke(ler)Çin
BölgesiGuizhou
YaratıcısıTao Huabi
TürüChilli sos
Ana malzemelerAcı biber
Lao Gan Ma marka aromalı tofu chilli sosu

Lao Gan Ma (Çince: 老干妈; Laoganma olarak da bilinir) veya Yaşlı Vaftiz Annesi, Çin'de yapılan bir chilli sos markasıdır. Ürün, Çin'de ve 30'dan fazla ülkede satılmaktadır.[1] Lao Gan Ma, Batı dünyasında Çin'in biber yağı ve acı biber gevreği çeşnilerini popülerleştirmesiyle tanınır ve birçok Çin-Amerikan biber bazlı çeşnisi ve sosa ilham kaynağı olmuştur.[2][3]

Tarihçe

Tao Huabi'nin sosu 1984'te icat ettiği [4] ve 1989'da Guizhou, Guiyang'da bir erişte restoranı kurduğu söyleniyor; acı soslarının popülaritesini fark edince restoranı soslarını, özellikle de biber yağı sosunu satmak için özel bir dükkana dönüştürdü. 1994 yılında, Nanming Bölgesi'ndeki ÇKP Yunguan Köyü Komitesinin iki evini ödünç aldı ve yeni sos fabrikasında çalışmak üzere 40 kişiyi istihdam etti.

Sahtecilerle mücadele

Marka, başlangıçtaki başarısına rağmen Çin'de benzer ambalajlara sahip sahte ürünlerle mücadele etti. Çin hükûmetinin Lao Gan Ma'nın ürünü markalaştırma başvurusunu geri çevirmesi nedeniyle bu sahteler çoğaldı. Ticari marka talebi reddedildikten sonra, sahte Lao Gan Ma'lar öne çıktı.[5] Tao, bu rakipleri hedef almak için üçüncü taraf özel işletmelerin bir dalını kullanarak onlara karşı çıktı.[1][5] 2001 yılında Pekin yüksek mahkemesi, diğer benzer ürünlerin "Lao Gan Ma" adını kullanamayacağına veya ambalajını taklit edemeyeceğine karar verdi; Tao tazminat olarak 400.000 RMB aldı.[6] Ticari marka başvurusu daha sonra 2003 yılında Hunan merkezli bir sahteci aleyhine açılan uzun bir davanın ardından onaylandı.[1]

Şirketin sahibi Tao Huabi ve oğlu Li Guishan şirketin ilk başkanıdır. Women of China dergisi Ocak 2011'de şirketin varlıklarının 1,3 milyar RMB (190 milyon dolar) olduğunu ve o sırada şirketin 2.000 çalışanı olduğunu bildirdi.[5] Sos, ticari olarak [1] 1997 yılında kurulan Laoganma Special Flavour Foodstuffs Company [7] tarafından üretilmektedir. 2022'ye gelindiğinde çeşni, Çin dışındaki yerlerde daha yaygın hale geldi.[8]

Tarif anlaşmazlığı

2016'dan sonra Lao Gan Ma'nın Çin'deki satışları iki yıl üst üste düştü. Raporlara göre, Lao Gan Ma'nın yıllık geliri 2016'da 4.549 milyar RMB'ye, 2017'de 4.447 milyar RMB'ye ve 2018'de 4.389 milyar RMB'ye düştü.[9] Bunun 2011 yılında tarifte yapılan bir değişiklikten kaynaklandığı tahmin ediliyor, o sırada şirket Tao'nun oğlu tarafından devralınmıştı ve kullanılan biber çeşidi Guizhou biberinden Henan biberine değiştirilmişti.

Guizhou biberlerinin boyutu büyüktür, gövdesi doludur ve daha fazla su içerir, bu da onları acı sos yapmak için daha uygun hale getirir ve sosa baharatlı tattan başka bir aroma verir. Bazılarına göre Lao Gan Ma, Henan biberlerine geçişten sonra eşsiz lezzetini kaybetti.[10] 2019'da Tao Huabi yeniden şirketin başına geçti ve Lao Gan Ma, Guizhou biberine geri döndü.[9]

Ürün

Bir kavanozdan kaşıklanan Lao Gan Ma

Baharatlı Acı Biber Gevreği, Siyah Fasulyeli Acı Biber Yağı, Yağda Kızarmış Biber, Acı Chilli Sos ve Baharatlı Fasulye Ezmesi gibi çeşitli türlerde Lao Gan Ma üretilmektedir.[11] Lao Gan Ma ürünleri, Guizhou mutfağında bulunan geleneksel acı soslara dayanmaktadır.

Fabrikalar

Qiannan Buyei ve Miao Özerk İli, Guiding İlçesi, Changmingzen kasabasında, Çin'deki COVID-19 salgını sırasında açılan bir Lao Gan Ma fabrikası bulunur.[12]

Ayrıca bakınız

  • Çin sosları listesi
  • Çeşniler listesi
  • Acı soslar listesi

Kaynakça

  1. ^ a b c d Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; WCT1 isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: )
  2. ^ "The Ultimate Guide to Chile Crisps". Eater (İngilizce). 3 Mart 2021. 3 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mayıs 2021.  Yazar |ad1= eksik |soyadı1= (yardım)
  3. ^ "The Chinese chilli oil that's hot stuff in the West". South China Morning Post (İngilizce). 4 Şubat 2021. 3 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mayıs 2021. 
  4. ^ "LAOGANMA USA - Official Site | Laoganma Chili Sauce". LGM USA, INC. (İngilizce). 10 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2022. 
  5. ^ a b c "Chili Sauce Empress". Women of China. 13 Ocak 2011. 9 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ağustos 2014. 
  6. ^ "The Legendary Lao Gan Ma: How Chili Sauce Billionaire Tao Huabi Became a 'Chinese Dream' Role Model" (İngilizce). 21 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Aralık 2022.  Yazar |ad1= eksik |soyadı1= (yardım)
  7. ^ "Guizhou's Laoganma achieves revenue of 510 million yuan". 30 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Nisan 2023. 
  8. ^ "'China's hottest woman': the driving force behind crunchy chilli sensation Lao Gan Ma". The Guardian. 5 Kasım 2022. 5 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Kasım 2022.  Yazar |ad1= eksik |soyadı1= (yardım)
  9. ^ a b "Tao Huabi returned to Lao Gan Ma to stop falling". China Daily. 22 Ocak 2020. 30 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.  Yazar |ad1= eksik |soyadı1= (yardım)
  10. ^ "Why is Lao Gan Ma no longer *hot* in China?". Panda!Yoo (İngilizce). 2 Nisan 2020. 30 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Temmuz 2020. 
  11. ^ "Products". Lao Gan Ma. 8 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mayıs 2020. 
  12. ^ "Blue-Collar Boom: How China Bounced Back From the Virus". The New York Times. 15 Ocak 2021. 15 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Temmuz 2021. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Laozi</span>

Lao Zi kimi pinyin kullanılmayan eski kaynaklarda adı Lao Tzu, Lao Tse, Laotze diye geçer. Lao Çince 'yaşlı', Zi ise 'üstad', 'bilge' anlamına gelir. Tao Düşüncesi'nin kurucusu kabul edilen önemli bir Çin düşünürüdür. Dao De Çing kitabının yazarıdır.

Tabasco, 1868 yılından beri McIlhenny Co. adlı bir aile firması tarafından sirke, Tabasco biberi ve tuz ile üretilen bir acı sos. Sos, Louisiana sahilinden 3 km içeride yer alan ve aileye ait Avery Island bölgesinde üretilmektedir. İsim, marka tescilli olup, Avery Adasının ilk sahiplerinin dilinde "toprağın sıcak ve ıslak olduğu diyar" manasına gelir. Tabasco adı Tabasco biberlerine atfen verilmiş olup, bu biberler isimlerinin Meksika'nın bir eyaleti olan Tabasco'dan almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Sos</span> Yemeğin üzerine dökülen sıvı veya yoğun sıvı karışım

Sos, aşçılıkta bir yemeğin hazırlanmasında kullanılan veya yemeğin servisi sırasında üzerine dökülen sıvı veya yarı katı (yoğun) haldeki yardımcı yemektir. Soslar tek başına tüketilmez, ana yemeğe lezzet, su veya görsel güzellik katma amacıyla kullanılır. Sos sözcüğü Fransızca bir sözcük olup (sauce), Latince'de "tuzlu" anlamına gelen salsus sözcüğünden gelir. Genellikle soslar sıvı bileşenler içerirken, makarna türü yiyeceklere ilave edilen soslar daha çok katı bileşenler içerir. Hazırlanma şekillerine ve amaçlarına göre soslar soya sosu, beşamel sos veya salata sosu gibi isimler alır.

<span class="mw-page-title-main">Ketçap</span> domates ile yapılan bir sos

Ketçap, domates, acı biber, şeker ve baharatlardan yapılan bir sos. Zaman zaman soğan, kereviz ve diğer sebzeler de eklenir.

<span class="mw-page-title-main">Tayland mutfağı</span>

Tayland mutfağı Tayland'ın milli mutfağıdır. Birden fazla Güneydoğu Asya geleneğini harmanlamıştır ve hafif hazırlanmış, güçlü aromatik unsurlar ihtiva eden yemekleriyle tanınır. Tayland mutfağında baharatlar çok yaygın kullanılmaktadır. Diğer Asya mutfaklarında olduğu gibi Taylandlı şefler de yemeklerde denge, detay ve çeşitliliğe çok önem verirler. Tayland yemeklerinde, her bir yemekte ya da tüm sofrada, ekşi, tatlı, tuzlu ve acı olmak üzere dört ana lezzetin dengesi gözetilir.

<span class="mw-page-title-main">Enchilada</span>

Enchilada, mısırdan üretilen tortilla'ya, farklı ve çeşitli iç malzemeler konulması ve rulo şeklinde sarılan tortilla'nın üzerine acı biber sosu gezdirilmesiyle yapılan, Meksika mutfağından çıkan ve Amerikan mutfağında da yer alan yemek. İç malzemeler et, deniz ürünleri peynir, fasulye, patates, çeşitli sebzeler veya bunların kombinasyonları olabilir.

<span class="mw-page-title-main">Siçuan mutfağı</span>

Siçuan mutfağı ya da kısa ismiyle Chuan mutfağı, bazı kaynaklarda Szechuan mutfağı olarak da geçer. Çin'in Siçuan eyaletinin yöresel Çin mutfağıdır.

<span class="mw-page-title-main">Gochujang</span>

Gochujang, acı biber tozu, yapışkan pirinç, meju tozu, yeotgireum ve tuzdan yapılan, tuzlu, tatlı ve baharatlı fermente bir çeşnidir. Geleneksel olarak jangdokdae adı verilen yükseltilmiş bir taş platformda fermente edilir. Tatlılık, fermantasyon işlemi sırasında sakkaritize enzimlerle kültürlenen pişmiş yapışkan pirinç nişastasından gelir.

<span class="mw-page-title-main">Chilli sos</span>

Biber sosu, acı biber sosu veya chilli sos, biber ve acı biber ile hazırlanmış çeşnilerdir.

<span class="mw-page-title-main">Acı sos</span> sos

Acı sos,, acı biber ve diğer bileşenlerden yapılmış herhangi bir çeşni, baharat veya salsadır.

Aillade sosu Güney Fransız mutfağından bir sarımsaklı salata sosu. Genellikle soğuk et, balık, patates ve sirke soslu (vinaigrette) yemekler ile beraber servis edilir. Sosu hazırlamak için ceviz ve sarımsak birlikte eziliyor. Mayonez yapar gibi yavaşça ezmeye yağ eklenir. Arpacık soğan, frenk maydanozu, tuz, kara biber ve maydanoz gibi çeşniler de içerebilir. 18. yüzyılda, M. Duchat'ın anlatısına göre, aillade sosu Languedoc'da yoksullar tarafından yedikleri etler için hazırlanan bir sos idi.

<span class="mw-page-title-main">Uygur mutfağı</span>

Uygur mutfağı, Sincan dışında da tüketilen Uygur halkının yemekleri bütünüdür. Ağırlıklı olarak kullanılan malzemeler arasında kavrulmuş koyun eti, kebaplar ve pirinç bulunur. Müslüman nüfus nedeniyle, yiyecekler ağırlıklı olarak helaldir.

<span class="mw-page-title-main">Tempeh burger</span>

Bir tempeh burger, ana bileşen olarak tempeh - Endonezya fermente soya fasulyesi kekleri ile vejetaryen bir hamburger çeşididir.

<span class="mw-page-title-main">XPeng</span>

Guangzhou Xiaopeng Motors Technology Co Ltd veya yaygın olarak bilinen adıyla XPeng, Çin merkezli bir otomotiv şirketidir. Şirket 2014 yılında kurulmuştur. Şirketin merkezi Guangzhou'da yer almaktadır.

Agliata, İtalyan mutfağında ızgara veya haşlanmış et, balık ve sebzeleri tatlandırmak ve bunlara eşlik etmek için kullanılan tuzlu ve keskin bir sarımsak sosu ve çeşnidir. İlk olarak Antik Roma'da yapıldığı iddia edilmektedir ve Ligurya mutfağının bir parçası olarak hala yapılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Unity Operating System</span>

Unity Operating System, UnionTech tarafından geliştirilmiş ve temeli Debian olan Deepin'e dayalı, bir dağıtımdır. Çin'de, Microsoft Windows gibi yabancı kaynaklı yazılımları yerli ürünlerle değiştirmek için 2019'da başlayan bir hükûmet girişiminin bir parçası olarak kullanılmaktadır.

Huatai Menkul Kıymetler (Çince), Çin'de büyük kapsamlı menkul kıymetler komisyonculuğu ve ticaret hizmetleri yürüten bir menkul kıymetler firmasıdır. Şirket 1991 yılında Çin'in Nanjing bölgesinde kurulmuştur. Aynı zamanda da genel merkezi burasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Arabiata sos</span>

Arabiata sos,, sarımsak, domates, kurutulmuş kırmızı biberin, zeytinyağında pişirilmesi sonucunda elde edilen İtalyan mutfağına ait baharatlı makarna sosudur. Ana bileşenleri dışında bazı tariflerde fesleğen ve maydanoz da tarifin içerisine eklenebilir. Sosun orijinal tarifinde San Marzano domates salçası kullanılmaktadır. Sosun resmi kökeni belirsizdir fakat 1920'li yıllarda Roma'da "Le Arrabbiate" isimli bir restaurantı bulunan Antonia Cecchini tarafından geliştirildiği düşünülmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Worcestershire sosu</span>

Worcestershire sosu, 19. yüzyılın ilk yarısında İngiltere'nin Worcestershire bölgesindeki Worcester şehrinde eczacılar John Wheeley Lea ve William Henry Perrins tarafından icat edilen fermente edilmiş bir sıvı çeşnidir.

<span class="mw-page-title-main">Sriracha</span>

Sriracha, acı biber, damıtılmış sirke, salamura sarımsak, şeker ve tuzdan yapılan bir tür acı sos veya chilli sostur.