İçeriğe atla

Kısa Minareli Cami

Kısa minareli cami
Yerel ad
KonumŞeki, Azerbaycan
Kuruluşu1811
KurucusuHacı Abdurrahman Bey
Hacı Sadreddin Bey


Kısa minareli cami, Şeki şehrinde bulunan, 19. yüzyılda inşa edilmiş tarihi bir camidir. Azerbaycan'ın Şeki kentindeki Yukarı Baş Devlet Tarihi-Mimari Koruma Alanı topraklarında yer almaktadır.

Cami, Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu'nun 2 Ağustos 2001 tarih ve 132 sayılı kararı ile yerel öneme sahip taşınmaz tarihi ve kültürel anıtlar listesine dahil edilmiştir.

7 Temmuz 2019'da "Şeki'nin tarihi merkezi, Han Sarayı ile birlikte" UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı. Şeki'nin tarihi merkezinde yer alan Kısa minareli cami de Dünya Mirasları arasında yer almaktadır.

Hakkında

Kısa minareli cami, Şeki şehrinin Sari Toprak mahallesinde bulunmaktadır. İbadethane, Yukarı Baş Devlet Tarihi-Mimari Koruma Alanı topraklarında yer alan cami, İslam takvimine göre 1226 yılında (1811 Miladi) Hacı Abdurrahman bey ve Hacı Sadreddin bey tarafından inşa edilmiştir.)[1] Caminin inşa tarihi, giriş kapısının üzerindeki yazıttan belirlenebilir.[2]

Arapça yazılmış yazıt şöyledir:[2]


Cami, taş ve tuğla yapılmış olup iki oda ve bir holünden oluşmaktadır. Caminin tavanı ahşap örgülüdür. Şeki Han Camisi'nin restore edilmiş tavanından 2021-2022 yılında kalan hiçbir işaret bulunmadığı ve tavanın fotoğrafı olmadığı için restoratörler, Kısa minareli caminin tavanını Şeki Hanları Sarayı'nın tavanındaki örgüye dayanarak yeniden inşa etmişlerdir.[3] Camide bir minaresi vardır, ancak içindeki merdivenler yıkıldığı için tepesine çıkmak mümkün değildir.

Avluda üç mezar bulunmaktadır. Bu mezarlardan birinin, İslam takvimine göre 1254 yılında (1838 Miladi) vefat eden Hacı Sadreddin bey'e ait olduğu söylenmektedir.[2]

Sovyet işgali sırasında

Sovyet işgalinden sonra 1928'den itibaren resmi bir hızla dinle mücadele etmeye başladılar. Azerbaycan KP MK, o yılın Aralık ayında, birçok cami, kilise ve sinagogu eğitici amaçlı kulüplerin bütçesine vermek için karar aldı. Eğer 1917'de Azerbaycan'da 3.000 cami varsa, 1927'de bu sayı 1.700'e, 1933'te ise 17'ye düştü.[4]

İşgalden sonra cami binasına çocuk yuvası yerleştirildi.[2]

Bağımsızlıktan sonra

Cami, Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu'nun 2 Ağustos 2001 tarihli 132 numaralı kararıyla ülkenin önemli taşınmaz tarihi ve kültürel anıtları listesine dahil edildi.[5]

Şeki şehrinin tarihi bölgesi, 2001'den beri UNESCO'nun Dünya Mirası adayları listesinde yer almaktadır. 7 Temmuz 2019'da "Han Sarayı ile birlikte Şekinin tarihi merkezi" UNESCO'nun Dünya Mirası Listesi'ne dahil edildi.[6] Karar, Bakü Kongre Merkezi'nde yapılan UNESCO Dünya Mirası Komitesi'nin 43. oturumunda kabul edildi.[7] Şeki şehrinin tarihi merkezinde yer alan Kısa minareli camii de Dünya Mirası Listesi'ne dahil edildi.

Galeri

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ Əbdülvahab Salamzadə, K.Məmmədzadə (1987). Архитектурные памятники Шеки. Bakı: Elm (nəşriyyat). s. 61. 
  2. ^ a b c d "Şəki şəhəri Gödək Minarə məscidi" (Azerice). sirat.az. 2 Ekim 2021. Archived from the original on 27 Haziran 2022. Erişim tarihi: 15 Aralık 2022. 
  3. ^ "Şəki Xan məscidi kompleksi Heydər Əliyev Fondu tərəfindən bərpa olunub" (Azerice). medeniyyet.az. 7 Aralık 2022. 8 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Aralık 2022. 
  4. ^ Arif Yunusov (2004). Ислам в Азербайджане (PDF). Bakı: Zaman. s. 78. ISBN 9952-8052-0-9. 5 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 28 Nisan 2023. 
  5. ^ "Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2001-ci il 2 avqust Tarixli 132 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmişdir" (PDF) (Azerice). mct.gov.az. 2 Ağustos 2001. 7 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Aralık 2022. 
  6. ^ "Historic Centre of Sheki with the Khan's Palace" (İngilizce). unesco.org. 2019. 18 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Aralık 2012. 
  7. ^ "Şəki Xan Sarayı Dünya İrsinin siyahısında" (Azerice). Amerikanın Səsi. 7 Temmuz 2019. 15 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Aralık 2012. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Şeki (rayon)</span>

Şeki, Azerbaycan'da rayon. Merkezi Şeki şehridir.

Şeki Han Sarayı

Şeki Han Sarayı, Azerbaycan'ın Şeki şehrinde bulunan eski bir han sarayıdır. Şu anda müze olarak faaliyet göstermektedir. Yukarı Baş Devlet Tarihi-Mimari Koruma Alanı topraklarında bulunan saray, dünya çapında öneme sahip tarihi ve mimari bir anıttır. 18. yüzyılda inşa edilen saray binası, şehrin kuzeydoğu kesiminde, kale duvarlarıyla çevrili alanda yer almaktadır

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan mimarisi</span>

Azerbaycan mimarisi Azerbaycan'daki mimari gelişmeyi ifade eder.

<span class="mw-page-title-main">Çin Camii</span>

Çin Camii, XIV. yüzyıldan kalma tarihi bir cami. Eski Şehir'in bir parçasıdır ve Azerbaycan'ın Bakü şehrinde Şirvanşahlar Sarayı yakınında Kiçik Gala sokağında yer almaktadır. Bina ayrıca 2 Ağustos 2001 tarihli ve 132 nolu Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu kararıyla ulusal mimari anıt olarak tescil edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">İmam Ali Camii (Şeki)</span>

İmam Ali Camii, Azerbaycan'ın Şeki şehrinde bulunan tarihi ve mimari bir camidir.

<span class="mw-page-title-main">Zal Han Camisi</span>

Zal Han Camisi Ermenistan'ın başkenti Erivan'ın tarihi ksımında yerleşmiş olan tarihi camilerden biri.

<span class="mw-page-title-main">Erdebil Camii</span>

Erdebil Camii, Azerbaycan'ın Kuba şehrinde, 113 Fetali Han Caddesi'nde bulunan 19. yüzyıldan kalma bir camidir.

<span class="mw-page-title-main">Sekinehanım Camisi</span>

Sekinehanım Camisi 1854 yılında Azerbaycan'ın Guba şehrinde inşa edilmiş tarihi-mimari bir anıttır.

Şuşa'daki camilerin listesi - Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Şuşa şehrinde bulunan, şu anda var olan ve bir zamanlar var olan camilerin listesidir. Şuşa'nın kültürel mirasının bir parçasıdır. Şehirdeki ilk cami, Karabağ Hanlığı'nın ilk hükümdarı Penahali Han döneminde yaptırılan iki kapılı kamışdan bir camidir. 18. yüzyılın 60'lı yıllarının sonunda, şimdi Yukarı Gövher Ağa Camii olarak bilinen bu yere "Kamış Camii" inşa edildi. 20. yüzyılın başında Şuşa'da 17 cami vardı. Şehrin Azerbaycan kesiminde, şehrin 17 mahallesinin her birinde birer tane bulunuyorlardı.

<span class="mw-page-title-main">Ömer Efendi Camii</span>

Ömer Efendi Camii 18.-19. yüzyıllara ait tarihi-mimari bir eserdir. Azerbaycan'ın Şeki şehrinde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Şeki Han Camii</span>

Şeki Han Camii18.-19. yüzyıllara ait tarihi-mimari bir eserdir. Azerbaycan'ın Şeki şehrinde bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Rustov Camii</span>

Rustov Köy Camii, Kuba rayonu, Rustov köyünde Hacı Zeynelabidin Tağıyev'in yardımlarıyla 1903 yılında yaptırılan tarihi-mimari bir eserdir.

<span class="mw-page-title-main">Hacı Cafer Camii</span>

Hacı Cafer Camii, Azerbaycan'ın Kuba şehrinde 19. yüzyılın başlarında inşa edilmiş tarihi-mimari bir anıttır.

<span class="mw-page-title-main">Gilehli Camii</span>

Gilehli Camii veya Gileyli Camii, Şeki şehrinde bulunan, 18. yüzyılda inşa edilmiş tarihi bir camidir. Gilak Camii, 1749 yılında Şeki Han'ı Hacı Çelebi Han tarafından yaptırılmıştır. 1805 yılında Hacı Şemseddin Bey o caminin yerine yeni bir cami yaptırdı. Bundan sonra cami "Hacı Şemseddin Bey Camii" adıyla anılmaya başlandı.

<span class="mw-page-title-main">Cuma Camii (Şeki)</span> Azerbaycandaki tarihî cami

Şeki Cuma Camii, 1900-1914 yıllarında yapılmış tarihi-mimari bir camidir. Azerbaycan'ın Şeki kentindeki Yukarı Baş Devlet Tarihi-Mimari Koruma Alanı topraklarında yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Şah Abbas Kervansarayı (Gence)</span>

Şah Abbas Kervansarayı - Şah Abbas'ın emriyle Gence'de inşa edilen bir kervansaray. Kervansaray yer altı yollarıyla Çökek Hamamı ve Şah Abbas Camii'ne bağlanıyordu.

<span class="mw-page-title-main">Şeki Han Mezarlığı'ndaki epigrafik anıtlar</span>

Şeki Han Mezarlığı'ndaki epigrafik anıtlar, şu anda ya da bir zamanlar var olan yazıtlı mezar taşları, yazıtlı mezar taşları parçaları ve bir yazıtlı mezarüstü taşdan oluşmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Zulfugarov'un mollakhanası</span>

Zülfüqarov'un mollakhanası — Azerbaycan'ın Şeki şehrinde, Yuxarı Baş Devlet Tarih-Mimari Koruma Alanı'nda bulunan tarihi bir konuttur. Bina 1888 yılında tüccar Hacı Mehemmed Zülfüqar oğlu tarafından yaptırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Büyük Bazar camii</span>

Büyük Bazar Camii, Azerbaycan'ın Lenkeran şehrinde bulunan bir tarihi-mimari eserdir. Cami 1864 yılında Büyük Bazar semtinde inşa edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">İmam Hüseyin Camii (Bakü)</span>

İmam Hüseyin Camii veya Aşumov Camii, 19. yüzyıldan kalma tarihi-mimari bir eserdir. Azerbaycan'ın Bakü şehrinde bulunmaktadır.