İçeriğe atla

Kıbrıs Sorunu çerçevesinde yaşanan katliamlar listesi

Kıbrıs Sorunu sırasında yaşanmış katliamlar ve cinayetler listesi.

1974 öncesi

Ad Tarih Yer Ölümler Sorumlular Kurbanlar Notlar
Sinde Katliamı 12 Temmuz 1958 Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti İnönü, KKTC 5 Rumlar Kıbrıs Türkleri Rumlar çeşitli işyerlerinde çalışmak üzere 4 araçlık (1 otobüs, 1 kamyon ve 2 otomobil) bir konvoyla köylerinden ayrılan İnönülü Türklere, yolu kalasla keserek pusu kurdular ve ateş açarak 5 Türkü öldürüp 2 Türkü yaraladılar.[1][2][3]
Gönyeli katliamı[4]12 Temmuz 1958 Kuzey Kıbrıs Türk CumhuriyetiGönyeli, KKTC 8 Kıbrıs Türkleri Rumlar Skylloura yakınlarındaki İngiliz silahlı kuvvetleri tarafından tutuklanan ve Gönyeli yakınlarında serbest bırakılan Kontemenos köyünden 35 Rum, Kontemenos'a geri dönmeye çalışırken Kıbrıslı Türkler tarafından bir mısır tarlasında saldırıya uğradı. 8 kişi öldü.[5]
Atlılar Katliamı 13 Temmuz 1958 Kuzey Kıbrıs Türk CumhuriyetiAtlılar,KKTC 3 Rumlar Kıbrıs Türkleri Küçük bir Türk köyü olan Atlılar'da 3 Türk ovada hayvanlarını otlatırken Rum askerleri tarafından öldürüldü.[1][2]
Arnayi Katliamı 13 Temmuz 1958 Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Arnayi 2 Rumlar Kıbrıs Türkleri Arnayi'de hayvanlarını otlatmakta olan 3 Türk çoban birden bire Rum askerleri tarafından saldırıya uğradılar, 2'si öldürüldü ve 1'i ağır yaralı kurtuldu.[2][6]
Üç Şehitler Katliamı 19 Temmuz 1958 Kıbrıs Cumhuriyeti Üç Şehitler 3 Rumlar Kıbrıs Türkleri Günümüzde Üç Şehitler olarak bilinen köyde 3 çocuk Rum askerleri tarafından vuruldu.[1][2]
Goşşi Katliamı 19 Temmuz 1958 Kıbrıs Cumhuriyeti Goşşi 3 Rumlar Kıbrıs Türkleri Halkın Sesi gazetesine göre “Olay Goşşi Türk köyünde cereyan etmiştir. Köylerine köy yakınındaki bir bölgeden su getirmeğe giden üç genç Türk, Rumların pusularına düşmüşler ve neticede her üçü de vaka mahallinde hayata gözlerini kapamışlardır. Katliama müteakip köyde sokağa çıkma yasağı ilan edilmiştir. Goşşi katliamı üzerine faaliyete geçen emniyet kuvvetleri Goşşi’den uzak olmayan Rum Limya köyünde 40 adet bomba bulmuştur. Tevkif yapılıp yapılmadığı bilinmemektedir.”[2]
Tahtakale Katliamı 20 Aralık 1963 Tahtakale 2 Rumlar Kıbrıs Türkleri Tahtakale semtinde otomobillere açılan ateş sonucunda Zeki Halil ve Cemaliye Emirali öldürüldü.[7]
Kanlı Noel20-31 Aralık 1963 Lefkoşa497-538 Rumlar ve küçük bir ölçekte Kıbrıs Türkleri Kıbrıs Türkleri ve küçük bir ölçekte Rumlar Birçok farklı köyden 18.667 Kıbrıs Türkü adayı terk etti. John Terence O'Neill ve Nicholas Rees de 30 bin Kıbrıs Türkünün göç etmek zorunda kaldığını belirtmiştir.[8] Olaylar sonucu 364 Kıbrıs Türkü ve 174 Rum öldürüldü.[9] 104 farklı köyden 25.000 Kıbrıs Türkü, (toplam nüfuslarının dörtte biri kadar) yerlerinden edilip adanın %3'ünü kapsayan bir alan üzerindeki yerleşim bölgelerinde yaşamak zorunda kalmış ve Rumlar tarafından abluka altına alındı.[10][11][12][13][14] 1.200 Ermeni ve 500 Rum da yerlerinden edildi. Binlerce Kıbrıs Türk evi yağmalandı, yakıldı ve yıkıldı.[10][11] The Times'a göre, Kıbrıs Türklerini evlerinden ayrılmaya zorlamak için tehditler, silahlı saldırılar ve kundaklamalar yaygın olarak yaşanıyordu.[15]
Ayvasıl Katliamı21-22 Aralık 1963 Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Ayvasıl 21+ Rumlar Kıbrıs Türkleri Halil Sadrazam, köyde ilk önce 12 kişinin öldürüldüğünü belirtmektedir. Daha sonra, öldürmeye devam ettiklerini söylemektedir.[16][17] 3 Ocak 1964 tarihinde, 9 kişinin cesedi bulunup gömülmüştür.[18] 13 Ocak 1964 tarihine kadar devam eden kazılarda toplam 21 kişinin cesedi bulunmuştur.[16][19]
Kumsal Katliamı24 Aralık 1963 Kumsal 11 Rumlar Kıbrıs Türkleri Katliama maruz kalan evlerden biri daha sonra Barbarlık Müzesi adı ile ziyarete açıldı.[7][20]
Agios Vasileios Katliamı 26 Aralık 1963 Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Agios Vasileios (Türkeli) 21[5]Rumlar Kıbrıs Türkleri Köyde yaşayan Kıbrıs Türkleri öldürüldü ve bir toplu mezara gömüldü.
Limasol Katliamı 13 Şubat 1964 Kıbrıs CumhuriyetiLimasol16 Rumlar Kıbrıs Türkleri Rumlar tanklar ile Limasol'un Türk topluluklarına saldırdı ve 16 Türkü öldürüp 35'ini yaraladı.[21]
Gazimağusa Katliamı 11 Mayıs 1964 Kuzey Kıbrıs Türk CumhuriyetiGazimağusa3 Kıbrıs Türkleri Rumlar 2 Rum asker ve bir polis Kıbrıs Türkleri tarafından yapılan bir saldırıda öldürüldü.[22][23]
Gazimağusa Katliamı 12 Mayıs 1964 Kuzey Kıbrıs Türk CumhuriyetiGazimağusa17 Rumlar Kıbrıs Türkleri 11 Mayıs 1964'te şehirde 3 Rum'un öldürülmesi, katliamı yapanları haklı olduklarına inandırdı.[23][24][25][26][27]
Ağrotur ve Dikelya Katliamı 13 Mayıs 1964 Birleşik KrallıkAğrotur ve Dikelya11 Rumlar Kıbrıs Türkleri 11 Mayıs 1964'te Gazimağusa'da 3 Rum'un öldürülmesi, katliamı yapanları haklı olduklarına inandırdı.[25]
Geçitkale Katliamı 15 Kasım 1967 Kuzey Kıbrıs Türk CumhuriyetiGeçitkale24[28]Rumlar Kıbrıs Türkleri 1 Kasım 1967 günü Rumlar, Geçitkale ve Boğaziçi köylerine Grivas komutasında 200'ü aşkın zırhlı araç ve son model silahlarla donatılmış binlerce Rum ve Yunan askeri ile saldırdılar. Mevzilerdeki mücahitleri öldürüp, köyleri yağmalamaya ve bazılarını ateşe vermeye başladılar.[21][29]

Kıbrıs Harekatı

Ad Tarih Yer Ölümler Sorumlular Kurbanlar Notlar
Alaminyo Katliamı[30]20 Temmuz 1974 Alaminyo 13-15[31][32]Rumlar Kıbrıs Türkleri Yaşları 25-55 arasında değişen 13 ila 15 kişi idam edildi.
Limasol Katliamı 23 Temmuz 1974 Limasol36 Rumlar Kıbrıs Türkleri 23 Temmuz'da Washington Post, şöyle yazılan bir katliam haberi içeriyordu: "Limasol yakınlarındaki küçük bir Türk köyüne yapılan Rum baskınında, 200 kişilik nüfustan 36 kişi öldürüldü. Rumlar Türk Ordusu ulaşmadan önce bütün Kıbrıs Türkü sakinlerini öldürme emrini aldıklarını söylediler."[33]
Sysklipos Katliamı[4]3 Ağustos 1974 Sysklipos 14 Kıbrıs Türkleri ve Türk ordusu Rumlar 14 Kıbrıs Rumu bir evde öldürülüp 3 Ağustos'ta toplu bir mezara gömüldü ve köyde kalanlar 26 Ağustos'ta kayboldu, hala kayıplar
Muratağa, Sandallar ve Atlılar Katliamı14 Ağustos 1974 Muratağa, Sandallar ve Atlılar 126 Rumlar Kıbrıs Türkleri Köylerin neredeyse tüm Kıbrıs Türkleri öldürüldü ve cesetleri darp edildi.[34][35]
Taşkent Katliamı[36]14 Ağustos 1974 Taşkent 84 Rumlar Kıbrıs Türkleri EOKA B, Taşkent köyünden ve yakındaki Terazi köyünden, esir değişimi için götürüldüklerini sanan 9 yaşından itibaren erkek ve küçük oğlanlardan oluşan 80'den fazla rehineyi otomatik silahlarla idam için Palodia köyüne götürdü. Biri kaçmayı başardı.[37][38][39][39][40][36][41][42][43]
Yuvalı Katliamı 16 Ağustos 1974 Yuvalı 8 Kıbrıs Türkleri ve Türk ordusu Rumlar Türk askerleri tarafından esir alınan 8 Rum sivilin idamı[44]
Paşaköy Halkına yapılan Katliamlar Ağustos 1974 İnönü83-84 Kıbrıs Türkleri ve Türk ordusu Rumlar 17-18 kişi Sinta'ya savaş esiri olarak götürüldü ve orada vuruldu. Diğer köylüler iki otobüse sürüldü ve Lefkoşa'daki polis merkezinden geri dönüş yolunda vuruldu. Köyden toplam kayıp sayısı 83-84 olarak verilmiştir.[45][46][47]
Yedikonuk Katliamı[48]Ağustos 1974 Yedikonuk12 Bilinmiyor Rumlar Bir toplu mezarda 12 gömülü Rum bulunmuş ve 3 Rum elleri bağlı şekilde bulunmuş. Kim tarafından nasıl öldürüldükleri bilinmiyor, belli değil.
Taşpınar Katliamı[49]Ağustos 1974 Taşpınar5 Rumlar Kıbrıs Türkleri Üç kişilik bir aile (anne, baba ve genç kız) ve iki erkek öldürüldü.

Kaynakça

  1. ^ a b c skyturkvngenc (4 Eylül 2009). "Rum katliamı değil Türk katliamı..!". İşte Türkiye!. 19 Eylül 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  2. ^ a b c d e "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 10 Ocak 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 28 Temmuz 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  4. ^ a b Uludağ, Sevgül. Stories from Agios Vasilios, Shilloura and Sysklipos… 4 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (published in Politis newspaper on 10 February 2013).
  5. ^ a b Purcell, Hugh Dominic. Cyprus, Praeger, 1969, p.327 13 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  6. ^ "İnönü katliamının perde gerisi… Saldırı emrini Grivas verdi". Kıbrıs Volkan. 13 Temmuz 2020. 9 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  7. ^ a b "Kanlı Noel" den ders almalıyız (1)", 5 Ocak 2009 tarihli Önce Vatan gazetesi[]
  8. ^ John Terence O'Neill, Nicholas Rees. nited Nations peacekeeping in the post-Cold War era (2005), Taylor & Francis, sf.81 13 Ağustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  9. ^ Oberling, Pierre (1982). The road to Bellapais: The Turkish Cypriot exodus to northern Cyprus. s. 120. ISBN 978-0880330008. 2 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  10. ^ a b "REPORT BY THE SECRETARY-GENERAL ON THE UNITED NATIONS OPERATION IN CYPRUS" (PDF). United Nations. 10 Eylül 1964. 18 Aralık 2018 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Aralık 2018. The trade of the Turkish community had considerably declined during the period, due to the existing situation, and unemployment reached a very high level as approximately 25,000 Turkish Cypriots had become refugees. 
  11. ^ a b Bryant, Rebecca (2012). Displacement in Cyprus Consequences of Civil and Military Strife Report 2 Life Stories: Turkish Cypriot Community (PDF). Oslo: PRIO Cyprus Centre. ss. 5-15. 27 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  12. ^ Hoffmeister, Frank (2006). Legal aspects of the Cyprus problem: Annan Plan and EU accession. EMartinus Nijhoff Publishers. ss. 17-20. ISBN 978-90-04-15223-6. 
  13. ^ Risini, Isabella (2018). The Inter-State Application under the European Convention on Human Rights: Between Collective Enforcement of Human Rights and International Dispute Settlement. BRILL. s. 117. ISBN 9789004357266. 5 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  14. ^ Smit, Anneke (2012). The Property Rights of Refugees and Internally Displaced Persons: Beyond Restitution. Routledge. s. 51. 
  15. ^ Michael Stephen (1997). The Cyprus Question. British-Northern Cyprus Parliamentary Group. s. 15. 29 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  16. ^ a b Emircan, Mehmet Salih. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde Tören, Bayram ve Anma Günleri. Kıbrıs Türk Mücahitler Derneği Yayınları. ss. sf. 180-183. 
  17. ^ Sadrazam, Halil. Kıbrıs'ta Varoluş Mücadelemiz ve Anıtlarımız. ss. sf. 42. 
  18. ^ Hacıarif, Mehmet. "Siyah beyaz düşler". Star Kıbrıs. 12 Haziran 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2010. 
  19. ^ 14 Ocak 1964 tarihli Halkın Sesi gazetesi
  20. ^ ""KKTC'de kumsal baskını şehitleri anıldı" 24 Aralık 2007 tarihli Milliyet gazetesi". 31 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  21. ^ a b Stephen, Michael (1997). The Cyprus Question (İngilizce). British-Northern Cyprus Parliamentary Group. 1 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  22. ^ "Page 5 - Layout 1". bizimayvalik.net. 5 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2020. 
  23. ^ a b sabah, daily (8 Ağustos 2018). "'Kill 10 Turks for each slain Greek,' Greek Cypriot forces told amid pre-division violence". Daily Sabah (İngilizce). 8 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2020. 
  24. ^ "Kıbrıs Rum kesiminde yayın yapan Politis gazetesi: 'Öldürülen her bir Yunan'a karşı 10 Türk öldürün' emri almışlardı". T24. 13 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2020. 
  25. ^ a b "KIBRIS'TA HİÇ BİR TÜRK SAĞ BIRAKILMAYACAKTI (VİDEO) RUM ASKERLERİN İTİRAFI". KIBRIS MEDYATOR. 5 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2020. 
  26. ^ Bulunç;kibristkd@gmail.com, Ahmet Zeki. "Kıbrıs Türk Kültür Derneği". kibristkd.org.tr. 26 Mayıs 2002 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2020. 
  27. ^ "Rumlardan 44 yıl sonra gelen 'Kıbrıs' itirafı". Fikriyat Gazetesi. 11 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2020. 
  28. ^ "Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı | Geçitkale (Köfünye) Şehitliği". 1 Nisan 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2024. 
  29. ^ "Kanlı 14 Kasım… Geçitkale ve Boğaziçi katliamı". Kıbrıs Volkan. 14 Kasım 2018. 9 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  30. ^ Documents Officiels, United Nations Security Council, p. 82 13 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.: "Alaminos village has already been in the news because a massacre of 13 Turkish Cypriots was discovered there"
  31. ^ Impact: International Fortnightly, Volumes 4-6 13 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.: Fourteen Turkish Cypriots were murdered at the village of Alaminos on 20 July.
  32. ^ Massacre of Turks alleged 13 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (St. Petersburg Times, 29 July 1974)
  33. ^ Washington Post, 23 July 1974
  34. ^ Oberling, Pierre. The road to Bellapais: the Turkish Cypriot exodus to northern Cyprus 13 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (1982), Social Science Monographs, p. 185
  35. ^ Paul Sant Cassia, Bodies of Evidence: Burial, Memory, and the Recovery of Missing Persons in Cyprus, Berghahn Books, 2007, 978-1-84545-228-5, p. 237 14 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  36. ^ a b Paul Sant Cassia, Bodies of Evidence: Burial, Memory, and the Recovery of Missing Persons in Cyprus, Berghahn Books, 2007, 978-1-84545-228-5, Massacre&f=false p. 61. 13 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  37. ^ Δημητρίου, Μάριος (21 Ağustos 2016). "Μια παλιά μαρτυρία στην Τόχνη". sigmalive.com. Sigma Live. 26 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2018. 
  38. ^ Δημητρίου, Μάριος (20 Mart 2014). "Κηδεύτηκαν έξι Τουρκοκύπριοι της Τόχνης". sigmalive.com. Sigma Live. 19 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2018. 
  39. ^ a b "Τουρκοκύπριος συγκλονίζει: Έτσι έγινε η σφαγή της Τόχνης". Πρώτο Θέμα. 15 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  40. ^ Κουκουμάς, Γιώργος (2 Ağustos 2015). "Σφαγές Τ/κ από τον ελληνοκυπριακό φασισμό". Διάλογος. 5 Ağustos 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Mayıs 2017. 
  41. ^ "Remembering the Tochni Massacre". T-Vine. 15 Ağustos 2014. 24 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Haziran 2017. 
  42. ^ Gisela Welz,European Products: Making and Unmaking Heritage in Cyprus, Berghahn Books, 2015, 9781782388234 p. 53 13 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  43. ^ "Katliam emrini Rum Genelkurmay'ı vermiş". CNN Türk. 9 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Mart 2020. 
  44. ^ lobbyforcyprus (14 Ağustos 2017). "'The terrible secrets of the Turkish invasion of Cyprus'". Lobby for Cyprus blog (İngilizce). 11 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2020. 
  45. ^ Uludağ, Sevgül. "The story of Assia (Pasakoy) and Afanya (Gazikoy)". Hamamböcüleri Journal. 10 Temmuz 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2020. 
  46. ^ "European Parliament resolution on mass graves of the missing persons of Ashia at Ornithi village in the occupied part of Cyprus (2015/2551(RSP))". European Parliament. 10 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2015. 
  47. ^ "Protest for the missing of Assia". Cyprus Mail. 10 Aralık 2014. 3 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2015. 
  48. ^ Guardian, Bones don't speak. [1] 13 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (published in Guardian newspaper).
  49. ^ Records: Volume 1, Part 1-Volume 3, Part 1, UNESCO, p. 319 13 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti</span> Kıbrıs adasında fiili devlet

Kuzey Kıbrıs, resmî adıyla Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC), Akdeniz'deki Kıbrıs adasının kuzey kısmında yer alan, fiilî devlet. Varlığı Türkiye ve Türk Devletler Teşkilatı dışında hiçbir ülke/oluşum tarafından tanınmamaktadır. Birleşmiş Milletler ve Avrupa Birliği gibi kuruluşlar ve uluslararası toplum tarafından 1974'te Türkiye'nin gerçekleştirdiği Kıbrıs Harekâtı'ndan beri Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Türkiye işgali altındaki toprağı olarak nitelenir.

<span class="mw-page-title-main">Kıbrıs Harekâtı</span> Türkiyenin 1974te Kıbrısa düzenlediği askerî harekât

Kıbrıs Harekâtı, 20 Temmuz 1974'te Başbakan Bülent Ecevit’in emriyle Türk Silahlı Kuvvetlerinin Kıbrıs'ta başlattığı askerî harekât. Harekâtın ilk ayağı Yunanistan Hükûmetinin desteğiyle yapılan 15 Temmuz 1974 darbesinin ardından düzenlendi. 14 Ağustos günü başlatılan ikinci harekâtla -Kuzey Lefkoşa da dâhil olmak üzere- adanın yüzde 37'sinin Türk kontrolüne geçmesiyle sonuçlandı. 140 bin ila 200 bin Rum, adanın kuzeyinden; 42 bin ila 65 bin Türk, adanın güneyinden göçmen oldu.

<span class="mw-page-title-main">Kıbrıs Türkleri</span> Kıbrısta yaşayan Türkler

Kıbrıs Türkleri veya Kıbrıslı Türkler, Kıbrıs Adası'nda yaşayan Türklerin, Osmanlı İmparatorluğu'nun 1571 yılındaki Kıbrıs Adası'nı ele geçirmesinden sonra Anadolu'dan Kıbrıs Adası'na göç etmiş ve 1974 yılında Türk Silahlı Kuvvetlerinin adaya müdahale etmesinden sonra adanın ikiye bölünmesiyle birlikte çoğunluğu KKTC'de yaşamını sürdüren kesimine verilen isimdir.

<span class="mw-page-title-main">Kıbrıs Cumhuriyeti</span> Akdenizde bir ada ülkesi

Kıbrıs Cumhuriyeti, Doğu Akdeniz'de yer alan Kıbrıs'ta, fiilî olarak adanın güneyini, hukuki olarak adanın tamamını yöneten devlettir.

Ulusal Birlik Partisi, genel başkanı Ünal Üstel olan, 11 Ekim 1975 tarihinde Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti eski cumhurbaşkanı Rauf Denktaş tarafından kurulan siyasi partidir. Partinin merkezi Lefkoşa'dadır. Parti, kuruluşundan 2003 seçimlerine kadar 1994-1996 yılları dışında iktidardaydı.

Kanlı Noel, 20 Aralık 1963'ü 21 Aralık'a bağlayan gece Kıbrıs adasında Kıbrıs Rumları'nın Kıbrıs Türkleri'ne karşı başlattığı çatışmalardır. Saldırılar Akritas Planı doğrultusunda gerçekleşti ve Türklerin adadan silinmesi hedeflendi. Olaylarda toplam 364 Kıbrıs Türk'ü ile 174 Kıbrıs Rum'u ölmüştür. 1963-64 yıllarındaki çatışmalar, çeşitli aralıklarla 10 Ağustos 1964 tarihine kadar devam etse de "Kanlı Noel" adıyla tasvir edilen ilk çatışmalar; 27 Aralık 1963 tarihinde imzalanan ateşkes ve 30 Aralık 1963 tarihinde imzalanan Yeşil Hat Anlaşması'yla sonuçlandı.

<span class="mw-page-title-main">Demokratik Seferberlik</span> Güney Kıbrısta bir siyasi parti

DİSİ, açık adıyla Demokratik Seferberlik, Kıbrıs Cumhuriyeti'nde muhafazakâr ve Hristiyan demokrat bir siyasi partidir. 1976 tarihinde Glafkos Klerides tarafından kuruldu.

<span class="mw-page-title-main">Millî Muhafız Ordusu</span>

Millî Muhafız Ordusu, Kıbrıs Cumhuriyeti'nin kara kuvvetleri, hava kuvvetleri ve deniz kuvvetlerinden oluşan birleşmiş silahlı kuvvetleridir. Kıbrıs Ulusal Muhafızları aktif kuvvetler, yedek kuvvetler ve milislerden oluşmaktadır. Bunun dışında, İttifak Antlaşması kapsamında Yunanistan Silahlı Kuvvetleri adada Yunan Alayı'nı konuşlandırmaktadır. Fakat ELDYK, Kıbrıs Cumhuriyeti askeriyesinin bir parçası olmayıp doğrudan Yunanistan emri altındadır.

<span class="mw-page-title-main">Kıbrıs müzakereleri</span>

Kıbrıs müzakereleri ya da Kıbrıs görüşmeleri, 2008 yılında Kıbrıs Cumhuriyeti Devlet Başkanı Dimitris Hristofyas ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat tarafından başlatılan, Kıbrıs sorununa çözüm bulmak amaçlı kapsamlı görüşmelerdir.

<span class="mw-page-title-main">Muratağa, Sandallar ve Atlılar Katliamı</span>

Muratağa, Sandallar ve Atlılar Katliamı, 14 Ağustos 1974 tarihinde EOKA-B tarafından Kıbrıs'ın Muratağa, Sandallar ve Atlılar köylerinde Kıbrıs Türklerine karşı gerçekleştirilen katliam. Katliamda en genci 16 günlük, en yaşlısı ise 95 yaşında olmak üzere silahsız 126 Türk öldürülmüştür. 1960 nüfus sayımına göre üç köyün toplam nüfusu 248'di. Fakat halkın bir kısmı çeşitli nedenlerden göç etmişti. Katliamlara ilişkin anma günü tektir ve 14 Ağustos'tur. Bunun sebebi üç köyün birbiri ardına basılmasıdır. Muratağa ve Sandallar köylüleri aynı toplu mezara gömülmüştür ve mezardan toplam 89 kişi çıkarılmıştır. Muratağa ve Sandallar köyleri ile Atlılar köyünde yapılan katliamlar yine de bazen ayrı ayrı ele alınır. Katliamın Türk birlikleri tarafından keşfi ve cesetlerin bulunması 1/2 Eylül 1974 tarihinde gerçekleşmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Toplumsal Varoluş Mitingleri</span> Lefkoşada Türkiye Cumhuriyetinin Kıbrıs ile ilgi politikalarına karşı yapılan bir dizi protesto ve mitingler

2011 Kuzey Kıbrıs protestoları, Kıbrıs Türkleri tarafından Türkiye'nin Kıbrıs politikalarını protesto etmek amacıyla ülkenin başkenti Lefkoşa'da gerçekleşen bir dizi mitinglerdir. İlk miting 28 Ocak 2011'de gerçekleşmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kıbrıs Cumhuriyeti-Türkiye ilişkileri</span>

Kıbrıs Cumhuriyeti-Türkiye ilişkileri, Kıbrıs Cumhuriyeti ile Türkiye arasında 1960'ta kurulan ancak 1970'lerde kesilen diplomatik ve ticari ilişkilerdir.

<span class="mw-page-title-main">Kıbrıslılar Birliği</span> Kıbrısta bir siyasi kuruluş

Kıbrıslılar Birliği, Kıbrıs'ta ilerici ve Kıbrıs milliyetçisi bir siyasi kuruluştur. Kıbrıslılar Birliği, üniter Kıbrıs devleti, Kıbrıs'ta 1963-64 krizi sonrasında ortadan kalkan anayasal düzenin yeniden sağlanması ve Türkiye'nin Kıbrıs'taki varlığının sonlanması amaçları için faaliyet göstermektedir.

Alaminyo Katliamı, 20 Temmuz 1974 tarihinde EOKA-B tarafından Kıbrıs'ın Alaminyo kasabasında Kıbrıs Türklerine karşı gerçekleştirilen katliam. Katliamda yaşları 6 ila 80 arasında değişen 13 veya 15 kişi öldürülmüştür. Bazen 1967'de aynı kasabadan öldürülen 5 Kıbrıs Türkü'de katliama ayrıca dahil edilir.

Güney Kıbrıs füze krizi Güney Kıbrıs ile Türkiye Cumhuriyeti arasında 1997 başından 1998 sonlarına kadar yaşanan siyasi gerginliktir. Olaylar, Kıbrıs yönetiminin iki Rus yapımı S-300 hava savunma füzesini satın almasıyla başladı. Rusya ile yapılan füze anlaşması, Güney Kıbrıs'ın uzun yıllardır var olan Türk hava üstünlüğünü sona erdirmek için attığı ilk somut adımdı. Türkiye füzelerin gelmesi durumunda bunları imha etme ve hatta topyekün savaşa girişme tehdidinde bulundu. Kriz 1998 yılının Aralık ayında Güney Kıbrıs yönetiminin S-300'leri Yunanistan Hava Kuvvetleri'ne bazı silahlar karşılığında devretmesiyle resmen sona erdi. Kriz Güney Kıbrıs koalisyon hükûmetinin düşmesine de sebep oldu. Yunan Hava Kuvvetleri füzeleri Girit adasına yerleştirdi ve 2013 yılı itibarıyla etkinleştirdi.

<span class="mw-page-title-main">1955-1959 Kıbrıs olayları</span> Britanya Kıbrısında gerçekleşen askeri harekat

1955-1959 Kıbrıs olayları, 1955-1959 yılları arasında Britanya Kıbrısı'nda yaşanan bir çatışma dizisiydi.

<span class="mw-page-title-main">Kıbrıs Cumhuriyeti demografisi</span> ülke demografisi

Kıbrıs nüfusu genel olarak Kıbrıslı Rumlar ve Kıbrıslı Türkler olarak iki büyük etnik topluma bölünmüştür; Bu toplumlar pek çok kültürel özellikleri paylaşır fakat etnik, din, dil ve anavatanlarına yakın bağlarla ayrılırlar. 1964'te toplumlararası çatışmalar başlamadan önce Kıbrıs nüfusu ada genelinde yayılmışlardı.

Gönyeli katliamı, 12 Haziran 1958 tarihinde Kördemen köyünden bir grup Kıbrıslı Rum'un, Gönyeli köyünden Kıbrıslı Türkler tarafından saldırıya uğraması olayı. Katliamda sekiz Kıbrıslı Rum öldürüldü, beş kişi ağır yaralandı.

<span class="mw-page-title-main">Kıbrıs Türk milliyetçiliği</span>

Kıbrıs Türk milliyetçiliği, Kıbrıs'ta Rumlar'ın domine ettiği Kıbrıs Cumhuriyeti'nden ayrı bir ülke kurmayı hedefleyen bir tür etnik milliyetçiliktir. Adanın iki entite arasında bölüşülmesi fikrine taksim denmektedir. Kıbrıs Türk milliyetçilerinin bir özelliği de Türkiye Cumhuriyeti'ne bağlı olmayan bir ülkede yaşamayı istemeleridir.

Kıbrıs Cumhuriyeti'nin resmî dilleri Türkçe ve Yunanca. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Anayasası doğrultusunda ise Kuzey Kıbrıs'ın tek resmî dili Türkçe olarak belirlenmiştir. Resmî bağlamlarda Yunancayla Türkçenin standart formları kullanılır, lâkin günlük hayatta Kıbrıs Rumları Kıbrıs Rumcasını konuşurken, Kıbrıs Türkleri Kıbrıs Türkçesini konuşur.