İçeriğe atla

Kripton izotopları

Kriptonun (36Kr), kütle numaraları 69 ile 101 arasında değişen 33 adet bilinen izotopu vardır.[1] Kriptonun doğal yollarla oluşan kararlı izotopu ise beş adettir.

İzotoplar

Nüklit ZNİzotop kütlesi (Da) Yarı ömürBozunma türüYavru izotopSpin ve parite
Normal oran Değişim genişliği
69Kr 36 33 68.96518(43)# 32(10) ms β+69Br 5/2-#
70Kr 36 34 69.95526(41)# 52(17) ms β+70Br 0+
71Kr 36 35 70.94963(70) 100(3) ms β+ (%94,8) 71Br (5/2)-
β+, p (%5,2) 70Se
72Kr 36 36 71.942092(9) 17.16(18) s β+72Br 0+
73Kr 36 37 72.939289(7) 28.6(6) s β+ (%99,32) 73Br 3/2-
β+, p (%0,68) 72Se
73mKr 433.66(12) keV 107(10) ns (9/2+)
74Kr 36 38 73.9330844(22) 11.50(11) dk β+74Br 0+
75Kr 36 39 74.930946(9) 4.29(17) dk β+75Br 5/2+
76Kr 36 40 75.925910(4) 14.8(1) sa β+76Br 0+
77Kr 36 41 76.9246700(21) 74.4(6) dk β+77Br 5/2+
78Kr[a]36 42 77.9203648(12) 9,2 +5,5-2,6 ±1,3×1021 yÇift EY 78Se0+ 0.00355(3)
79Kr 36 43 78.920082(4) 35.04(10) sa β+79Br1/2-
79mKr 129.77(5) keV 50(3) s 7/2+
80Kr 36 44 79.9163790(16) Kararlı0+ 0.02286(10)
81Kr 36 45 80.9165920(21) 2.29(11)×105 y EY81Br7/2+ iz
81mKr 190.62(4) keV 13.10(3) s İG (%99,975) 81Kr 1/2-
EC (%0,025) 81Br
82Kr 36 46 81.9134836(19) Kararlı0+ 0.11593(31)
83Kr[b]36 47 82.914136(3) Kararlı9/2+ 0.11500(19)
83m1Kr 9.4053(8) keV 154.4(11) ns 7/2+
83m2Kr 41.5569(10) keV 1.83(2) sa İG 83Kr1/2-
84Kr[b]36 48 83.911507(3) Kararlı0+ 0.56987(15)
84mKr 3236.02(18) keV 1.89(4) µs 8+
85Kr[b]36 49 84.9125273(21) 10.776(3) y β-85Rb9/2+ iz
85m1Kr 304.871(20) keV 4.480(8) sa β- (%78,6) 85Rb1/2-
İG (%21,4) 85Kr
85m2Kr 1991.8(13) keV 1.6(7) µs
[1.2(+10-4) µs]
(17/2+)
86Kr[b]36 50 85.91061073(11) Gözlemsel kararlı[c]0+ 0.17279(41)
87Kr 36 51 86.91335486(29) 76.3(5) dk β-87Rb5/2+
88Kr 36 52 87.914447(14) 2.84(3) sa β-88Rb 0+
89Kr 36 53 88.91763(6) 3.15(4) dk β-89Rb 3/2(+#)
90Kr 36 54 89.919517(20) 32.32(9) s β-90mRb 0+
91Kr 36 55 90.92345(6) 8.57(4) s β-91Rb 5/2(+)
92Kr 36 56 91.926156(13) 1.840(8) s β- (%99,96) 92Rb 0+
β-, n (%0,033) 91Rb
93Kr 36 57 92.93127(11) 1.286(10) s β- (%98,05) 93Rb 1/2+
β-, n (%1,95) 92Rb
94Kr 36 58 93.93436(32)# 210(4) ms β- (%94,3) 94Rb 0+
β-, n (%5,7) 93Rb
95Kr 36 59 94.93984(43)# 114(3) ms β-95Rb 1/2(+)
96Kr 36 60 95.94307(54)# 80(7) ms β-96Rb 0+
97Kr 36 61 96.94856(54)# 63(4) ms β-97Rb 3/2+#
β-, n 96Rb
98Kr 36 62 97.95191(64)# 46(8) ms 0+
99Kr 36 63 98.95760(64)# 40(11) ms (3/2+)#
100Kr 36 64 99.96114(54)# 10# ms
[>300 ns]
0+
101Kr 36 65 bilinmiyor >635 ns β-, 2n 99Rb bilinmiyor
β-, n 100Rb
β-101Rb

Notlar

  1. ^ İlksel radyonüklit
  2. ^ a b c d Fisyon ürünü
  3. ^ β-β- ile 86Sr'ye bozunduğu düşünülmektedir.

Kaynakça

  1. ^ "Chart of Nuclides" (İngilizce). Brookhaven Ulusal Laboratuvarı. 18 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Haziran 2020. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Element</span> aynı cins atomlardan oluşan ve kimyasal yollarla kendinden daha basit ve farklı maddelere ayrılamayan saf maddel

Element, aynı cins atomlardan oluşan ve kimyasal yollarla kendinden daha basit ve farklı maddelere ayrılamayan saf maddelere verilen isimdir.

<span class="mw-page-title-main">Amerikyum</span> Yapay olarak elde edilen element

Amerikyum. Periyodik tablonun aktinitler dizisinde yer alan ve yapay olarak elde edilen kimyasal bir element.

<span class="mw-page-title-main">İzotop</span> Aynı elemente ait farklı atomlara verilen isim

İzotoplar, periyodik tabloda aynı atom numarasına ve konuma sahip olan ve farklı nötron sayıları nedeniyle nükleon sayıları bakımından farklılık gösteren iki veya daha fazla atom türüdür. Belirli bir elementin tüm izotopları neredeyse aynı kimyasal özelliklere sahipken, farklı atomik kütlelere ve fiziksel özelliklere sahiptirler. İzotop terimi, "aynı yer" anlamına gelen Yunan kökenli isos ve topos 'den oluşur; isimin anlamı ise, tek bir elementin farklı izotoplarının periyodik tabloda aynı pozisyonda yer alması anlamına gelir. Margaret Todd tarafından 1913 yılında Frederick Soddy'ye öneri olarak sunulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Nötron</span> Yüke sahip olmayan atomaltı parçacık

Nötron, sembolü n veya n⁰ olan, bir atomaltı ve nötr bir parçacıktır. Proton ile birlikte, atomun çekirdeğini meydana getirir. Bir yukarı ve iki aşağı kuark ve bunların arasındaki güçlü etkileşim sayesinde oluşur. Proton ve nötron yaklaşık olarak aynı kütleye sahiptir fakat nötron daha fazla kütleye sahiptir. Nötron ve protonun her ikisi nükleon olarak isimlendirilir. Nükleonların etkileşimleri ve özellikleri nükleer fizik tarafından açıklanır. Nötr hidrojen atomu dışında bütün atomların çekirdeklerinde nötron bulunur. Her atom farklı sayıda nötron bulundurabilir. Proton ve nötronlar, kuarklardan oluştukları için temel parçacık değildirler.

<span class="mw-page-title-main">Molekül kütlesi</span>

Bir kimyasal bileşiğin molekül kütlesi, bu bileşiğin bir molekülünün birleşik atom kütle birimi u cinsinden kütlesidir. Bağıl bir değer olduğundan bir maddenin molekül kütlesine yaygın olarak bağıl moleküler kütle denir ve Mr. diye de kısaltılır.

<span class="mw-page-title-main">Manganez</span> atom numarası 25, simgesi Mn olan element

Mangan veya Manganez kimyasal bir elementtir. Simgesi Mn ve atom numarası 25'tir.

<span class="mw-page-title-main">Plütonyum</span> atom numarası 94 olan, neptünyumdan elde edilen radyoaktif bir element (simgesi Pu)

Plütonyum, 1940 yılında Glenn T. Seaborg, Edwin M. McMillan, J. W. Kennedy ve A. C. Wahlby tarafından 152 cm'lik siklotron içerisindeki uranyumun döteryum ile bombardımanı sonucunda elde edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kripton</span>

Kripton, periyodik tablonun 8-A grubunda yer alan, atom numarası 36, simgesi ise Kr olan ve soy gaz özellikleri gösteren kimyasal elementtir. Tek atomlu, renksiz, tatsız ve kokusuz bir gazdır. Hacim olarak, havada milyonda bir oranında bulunur. Soygazlar arasında ksenondan sonra en kolay sıvılaşandır (-152,9 °C). Kimyasal etkinliği yoktur. Isı iletkenliği kötüdür. Bu yüzden ksenonla birlikte kimi akkor lambaların içine, filamanın yüksek ısıya gelip daha bol ışık vermesi amacıyla kullanılır. Kriptondan, deşarj tüplerinde, ışık kaynağı olarak yararlanılır. Turuncu ışınım veren izotoplarından biri, Ekim 1983'e dek temel uzunluk birimi olan metrenin tanımlanmasında kullanıldı.

Ksenon, Xe sembolü ile gösterilen 54 atom numaralı kimyasal elementtir. Renksiz, ağır, kokusuz bir soy gaz olan ksenon Dünya atmosferinde eser miktarda bulunur. Genellikle reaktif olmayan element, sentezlenen ilk soy gaz bileşiği olan ksenon heksafloroplatinatın oluşumu gibi birkaç kimyasal reaksiyona maruz kalabilir.

Plütonyum-239, plütonyumun bir izotopudur. Plütonyum-239, nükleer silah üretiminde kullanılan birincil fisil izotoptur ancak uranyum-235 de bu amaç için kullanılır. Plütonyum-239 aynı zamanda uranyum-235 ve uranyum-233 ile birlikte termal spektrumlu nükleer reaktörlerde yakıt olarak kullanılabilen üç ana izotoptan biridir. Plütonyum-239'un yarı ömrü 24.110 yıldır.

<span class="mw-page-title-main">Döteryum</span>

Döteryum veya ağır hidrojen, hidrojenin kararlı izotoplarından birisidir. Adı döteron olan döteryum çekirdeği, bir adet proton ve bir de nötron içerir. Diğer yandan protium çekirdeği bu nötrondan yoksundur. Okyanuslarda büyük miktarda bulunur. Döteryum, okyanuslarda doğal olarak oluşan tüm hidrojenin yaklaşık 0.02%'sini, protium ise 99.98%'den fazlasını oluşturur.

<span class="mw-page-title-main">Beta bozunması</span> Elektron içeren çöküş

Nükleer fizikte ve nükleer kimyada beta çözünmesi, bir adet beta parçacığının yayımlandığı radyoaktif çözünmedir. Eksicik (elektron) yayımında, "beta eksi" (β-) ve artıcık (pozitron) yayımında "beta artı"dan (β+) söz edilir.

<span class="mw-page-title-main">Elektron yakalanması</span>

Eksicik yakalanması, atom çekirdeğinde yüksek sayıda proton ve pozitron yayımına yetecek kadar erkenin bulunmadığı izotoplar için bir çözünme kipidir.

Yarı ömür, genel olarak, azalmakta olan bir maddenin baştaki miktarın yarısına düşmesi için gereken zaman. Bu zaman T1/2 olarak gösterilir. Birimi zaman birimidir. Yarı ömür kavramı özellikle radyoizotop denilen izotopların bozunma hesaplarında kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Radyonüklit</span>

En basit çekirdek olan hidrojen çekirdeği hariç bütün çekirdeklerde nötron ve proton bulunur. Nötronların protonlara oranı hafif izotoplarda birebir oranındayken periyodik tablonun sonundaki ağır elementlere doğru bu oran gittikçe artmaktadır. Bu oran daha da artarak nüklitin artık kararlı olmadığı bir noktaya gelir. Daha ağır nüklitler, dışarıya verecekleri fazla enerjileri olduğundan kararsızlardır. Bunlara radyonüklit denir. Bu süreçte radyonüklid radyoaktif bozunmaya uğrar ve bu esnada gama ışını ve/veya atom altı parçacıklar yayabilir. Bu parçacıklar iyonlaştırıcı radyasyonu oluştur. Radyonüklidler doğada bulunabildikleri gibi yapay yollarla da üretilebilirler.

<span class="mw-page-title-main">Kripto para</span> İşlemleri güvence altına almak ve mülkiyet transferini doğrulamak için defter üzerinde kriptografi kullanan dijital değişim aracı

Kripto para veya kısaca kripto, bir değişim aracı olarak çalışmak üzere, işlemleri güvence altına almak için matematiğin bir dalı olan kriptografi kullanılarak tasarlanmış bir dijital unsurdur. Kripto paralar bir nevi dijital döviz, alternatif döviz ve sanal dövizdir. Kripto varlıklar, merkezi elektronik para ve merkezi bankacılık sistemlerin aksine tümüyle merkeziyetsizlerdir. Her bir kripto para biriminin merkeziyetsizliği, umumi işlem veri tabanı olan dağıtık muhasebe defteri (ledger) olarak işlev gören bir blok zincirinden (Blockchain) gelmektedir.

Aristarchus eşitsizliği, eğer ile dar açılar ve ise,

.

Litecoin, 2011 yılında bir Google çalışanı Charlie Lee tarafından üretilen kripto para birimidir. İlk olarak 84 milyon adet üretilmiştir. Herhangi bir merkeze bağlı değildir. Litecoin Blok Zinciri, Bitcoin Blok Zincirine göre daha hızlı blok üretmektedir. Bitcoin ile Litecoin arasındaki en büyük fark bu olarak kabul edilir ve bu nedenle piyasa & transfer işlemleri daha süratli yapılabilir. İlk çıktığı dönemlerde büyük bir başarı yakalayarak diğer kripto para değerleri arasında kendisine önemli bir yer edindi. İlk alt coin olma özelliğini taşıyan Litecoin şu anda 1 milyar dolar üzerinde bir pazar değerine sahiptir. Diğer kripto para değerlerinden daha fazla depolama imkanı sunmaktadır.

Kripto-anarşizm büyük dalgalar ile yayılan ve dünyadaki birçok değişikliğe rağmen kendi içinde simule edilen bir fx trade sistemidir. Anarşizmin bilişim yöntemleri aracılığıyla uygulanmasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kripto para birimleri listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Kripto para, işlemleri güvenceye almak için kriptografi yani şifreleme kullanan, çalışma şekli nakite alternatif bir değişim aracı olarak tasarlanmış bir dijital varlık, bir sanal unsurdur. Kripto paralar bir nevi dijital döviz, alternatif döviz ve sanal döviz’dir. Kripto varlıklar, merkezi elektronik para ve merkezi bankacılık sistemlerin aksine tümüyle merkeziyetsizlerdir. Her bir kripto para biriminin merkeziyetsizliği, umumi işlem veri tabanı olan dağıtık muhasebe defteri (ledger) olarak işlev gören bir blok zincirinden (Blockchain) gelmektedir. Kripto para birimleri geleneksel anlamda para birimi olarak kabul edilmez ve bunlara emtia, menkul kıymetler ve para birimleri olarak sınıflandırma da dahil olmak üzere çeşitli işlemler uygulanmış olsa da, kripto para birimleri genellikle ayrı bir varlık sınıfı olarak görülür. Ancak, geleneksel para birimlerine kıyasla, kripto paralar, altın veya gümüş gibi fiziksel bir mal tarafından desteklenmez ve değerleri, kullanıcı ve yatırımcıların kabul ve kullanım seviyelerine ve piyasa koşullarına göre belirlenir.