İçeriğe atla

Kosova-Rusya ilişkileri

Kosovo–Russia ilişkileri
Haritada gösterilen yerlerde Kosovo ve Russia

Kosova

Rusya

Rusya'nın Kosova sorununda Sırbistan'a verdiği destek nedeniyle Kosova ve Rusya'nın resmi ilişkileri bulunmuyor. Bununla birlikte, son yıllarda ilişkiler ısınmasına rağmen, iki ülke arasındaki ilişkiler nispeten soğuktu.

Tarih

2008 Kosova bağımsızlık ilanının ardından, Rusya hemen Sırp yanlısı bir tavır aldı ve Kosova'nın bağımsızlığına şiddetle karşı çıktı.[1][2] O zamandan beri Kosova'nın bağımsızlığına karşı muhalefet, Vladimir Putin'in Rusya Devlet Başkanı olarak ilk döneminin sona ermesinden sonra bile devam etti.[3]

19 Şubat 2009'da Hashim Thaçi'nin Rusya'nın Kosova'yı tanımayı planladığı bilgisine yanıt olarak.[4] Bakan Lavrov, ertesi gün, "Sanırım Bay Thaçi, hüsnükuruntulara kapılıyor... Sayın Thaçi, Rusya Federasyonu adına açıklama yapacak son kişidir" ve "Rus tarafı, Kosova sorununu tartışırken, tutumumuzun aynı kaldığını teyit etmekte ve bu sorunun 1244 sayılı Güvenlik Konseyi Kararı uyarınca çözülmesini desteklemektedir. Sırbistan'ın egemenliğini ve toprak bütünlüğünü savunmadaki hareket tarzına desteğimiz de sabit kalıyor".[5]

Rusya'nın Sırbistan büyükelçisi Aleksandr Konuzin Haziran 2009'da Belgrad daily'ye verdiği demeçte, "Rusya'nın tutumu oldukça basit - Sırbistan'ın (Kosova konusunda) aldığı her türlü pozisyonu desteklemeye hazırız."[6] Rusya, 2010'larda olduğu gibi Kosova karşıtı eleştirel duruşunu korudu ve bağımsızlığı yasadışı olarak görmeye devam ediyor.[7][8]

Mart 2014'te Rusya, Kosova'nın bağımsızlık ilanını, sözde "Kosova'nın bağımsızlık emsaline" atıfta bulunarak, Kırım'ın bağımsızlığını tanımak için bir gerekçe olarak kullandı.[9][10]

Rusya kadın milli futbol takımı ile Kosova kadın milli futbol takımının güvenlik nedeniyle bir araya gelemediği ve seçilmiş tarafsız bir sahada oynamak zorunda olduğu UEFA Kadınlar Euro 2021 elemelerini, iki ülke arasındaki zayıf ilişkiler etkiledi.[11]

Kültürel bağlar

Rusya'nın Sırbistan ile ittifakı nedeniyle iki ülke arasında resmi bir ilişki olmamasına rağmen, kültürel çabalar üzerinden ilişkilerde çözülmeler yaşanmaya başlandı.

Rusya, Kosova'nın Çelyabinsk'te düzenlenen 2014 Dünya Judo Şampiyonası'na katılmasına izin vermeyi kabul etmişti, bu yarışmada Kosova doğumlu Majlinda Kelmendi, Kosova'nın yarışmadaki tarihi altın madalyasını kazandı.[12] Daha sonra, 2016 Avrupa Judo Şampiyonası sırasında bir kez daha Rusya'da, bu kez birçok Arnavut tarafından Rusya'nın Kosova'nın bağımsızlığına açık muhalefetine karşı diplomatik bir zafer olarak sevinçle karşıladığı bu başarıyı tekrarlamayı başardı.[13]

Judo dışında Rusya, Kosova'nın bir istisna olarak görülen 2015 Dünya Su Sporları Şampiyonası'na katılmasına da izin verdi.[14]

2020 UEFA Avrupa 19 Yaş Altı Şampiyonası elemelerinde, iki ülke arasında resmi bir ilişki olmamasına rağmen, Rusya ve Kosova'nın 19 yaş altı takımları açılış maçında ilk kez karşı karşıya geldi. Oyun 1-1 sona erdi.[15]

Kosova doğumlu şarkıcı Era Istrefi'nin Rusya'da düzenlenen 2018 FIFA Dünya Kupası'nda Live It Up şarkısını seslendirmesine izin verilmesi, iki ülke arasındaki kültürel bağların arttığının bir başka göstergesiydi.[16]

Eylül 2020'de Kosova ve Sırbistan, Donald Trump aracılığı ile ekonomik normalleşme konusunda anlaştı. Rusya, Kosova konusunda Sırbistan'ı açıkça desteklemiş ve bunu hala sürdürmüş olsa da, Rusya iki ülke arasındaki normalleşmeyi memnuniyetle karşılayarak, sorunlu Kosova-Rusya ilişkilerinde yeni bir çözülme sinyali verdi.[17][18]

Kaynakça

  1. ^ Statement by Russia’s Ministry of Foreign Affairs on Kosovo 22 Mart 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Ministry of Foreign Affairs of Russia, 2008-02-17
  2. ^ "Putin calls Kosovo independence 'terrible precedent'". The Sydney Morning Herald. 23 Şubat 2008. 26 Şubat 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mart 2013. 
  3. ^ "Medvedev pledges support for Serbia". Al Jazeera. 25 Şubat 2008. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mart 2013. 
  4. ^ Thaçi: Russia will recognize Kosovo 1 Haziran 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., New Kosova Report, 2009-02-19
  5. ^ Russia not getting ready to recognize Kosovo – Lavrov 14 Ekim 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., RIA Novosti, 2009-02-20
  6. ^ Ambassador underlines Russian backing 7 Haziran 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., B92, 2009-06-12
  7. ^ Kosovo između Rusije i Amerike 27 Ocak 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., RTS, 2009-12-08 (in Serbian)
  8. ^ Россия поддержала позицию Сербии по Косово в Международном суде, RIA Novosti, 2009-12-08 (in Russian)
  9. ^ "Address by President of the Russian Federation". 14 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2016. 
  10. ^ "Why the Kosovo "precedent" does not justify Russia's annexation of Crimea". Washington Post. 25 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2016. 
  11. ^ "Uefa will not allow Russia-Kosovo games". 19 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi – www.bbc.com vasıtasıyla. 
  12. ^ "Majlinda Kelmendi and Masashi Ebinuma prolong world title". www.judoinside.com. 23 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  13. ^ "Kelmendi Wins Kosovo its First Olympic Gold". 8 Ağustos 2016. 16 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  14. ^ "Kosovo makes its world swimming titles debut". www.aljazeera.com. 16 Ağustos 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  15. ^ "Russia U19 Kosovo U19 live score, video stream and H2H results - SofaScore". www.sofascore.com. 16 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  16. ^ "Era Istrefi to perform World Cup song in Russia". 22 Mayıs 2018. 24 Mayıs 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  17. ^ "Russia comfirms it fully back Serbia's sovereignty over Kosovo" (İngilizce). GREEK CITY TIMES. 6 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2022. 
  18. ^ "Russia welcomes Serbia, Kosovo economic normalization" (İngilizce). ANADOLU AGENCY. 9 Eylül 2020. 10 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Kosova</span> Güneydoğu Avrupada bir ülke

Kosova, resmî adıyla Kosova Cumhuriyeti, Balkanlar'da bulunan ve dünyada sınırlı tanınırlığa sahip denize kıyısı olmayan bir ülkedir. Kuzeyde ve doğuda Sırbistan, güneyde Kuzey Makedonya ve Arnavutluk, batıda ise Karadağ ile komşudur. 1999'da Birleşmiş Milletler kontrolü altına alınan Kosova, 2008'de Sırbistan'dan tek taraflı olarak bağımsızlığını ilan etti. Mart 2020 itibarıyla 97 ülke tarafından tanınmaktadır. Kosova'nın bağımsızlığını tanımayan Sırbistan, bölgeyi kendisine bağlı Kosova ve Metohiya Özerk Bölgesi olarak kabul etmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Hashim Thaçi</span>

Hashim Thaçi, eski Kosova Cumhurbaşkanı, eski Kosova Dışişleri Bakanı, eski Kosova Cumhuriyeti Başbakanı, Kosova Demokratik Partisi'nin (PDK) genel başkanı ve Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) eski önderidir. 6 Haziran 2008 tarihinde, silahlı bir saldırganın Thaçi'nin Priştine'deki evine suikast girişimi başarısız olmuştur. 17 Şubat 2008 günü, Kosova Cumhuriyeti'nin Sırbistan'dan bağımsızlığını ilan etmiş, bağımsız devletin ilk başbakanı olmuştur. 2020 yılında Kosova Başsavcılığının hakkında hazırladığı insanlığa karşı suçlar ve savaş suçları iddianamesi üzerine cumhurbaşkanlığından istifa etmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kosova'nın uluslararası tanınması</span> Vikimedya liste maddesi

17 Şubat 2008 tarihinde Kosova Meclisi'nde okunan bağımsızlık bildirgesinin ardından Sırbistan'dan ayrılarak bağımsızlığını ilan eden Kosova'yı tanıyan ve tanıma ya da tanımama emareleri gösteren ülkeler ve tepkileri. Yerel saat farkı nedeni ile ilk olarak Kosta Rika tarafından resmen tanınan Kosova'yı ilk olarak Afganistan resmen tanımıştır. ABD başkanı George W. Bush yaptığı açıklamada Kosova'nın artık bağımsız olduğunu belirtmiş ve ardından resmî açıklama gelmiştir. Türkiye tanıma belgesini Kosova makamlarına ileten ilk ülke olmuştur. Sırbistan ve Rusya kararı yasa dışı olarak nitelemişlerdir.

<span class="mw-page-title-main">Kosova ve Metohiya Özerk Bölgesi</span> Sırbistanda özerk bölge

Kosova ve Metohiya Özerk Bölgesi veya kısa kullanımda Kosova ve Metohiya Sırbistan’ın devlet yapısı içinde yer alan özerk bölge, istatistiksel bölgelerinden biridir. Kosova ve Metohiya fiilen yürürlükte olmayan bir idari bölgedir. De facto olarak Kosova adıyla kısmen tanınan bir bağımsız devlet yapısıdır.

Kosova'daki Yahudilerin tarihi bazı istisnalar hariç Sırbistan'daki Yahudilerin tarihinin aynasıdır. İstisnalardan biri Holokost sırasında İtalya hakimiyetindeki Arnavutluk'a bağlı Kosova döneminde yaşananlar ve bir diğer istisna da 1999'da Sırbistan'dan ayrılırken gerçekleşen 1998-1999 Kosova Savaşı dönemidir.

Kosova Futbol Federasyonu ; Sırpça: Fudbalski Savez Kosova / Фудбалски Савез Косова), Priştine merkezli Kosova futbolunun yönetim organıdır. Kosova Futbol Federasyonu, 2008 yılında kurulmuş ve şu anda Fadil Vokrri tarafından yönetilmektedir. Kosova'da sekiz futbol mücadelesi düzenlenmektedir:

<span class="mw-page-title-main">2016 Yaz Olimpiyatları'nda Kosova</span>

Kosova, Rio de Janeiro'da düzenlenen 2016 Yaz Olimpiyatları'nda yer alarak, bağımsız bir ülke olarak ilk kez Olimpiyat Oyunları'na katıldı. Kosovalılar 5 farklı spor branşında 8 sporcu ile mücadele etti. Ülke ilk madalyasını judocu Majlinda Kelmendi kazandı.

<span class="mw-page-title-main">Olimpiyat Oyunları'nda Kosova</span>

Kosova, Olimpiyat Oyunları'na ilk katılımını Rio'daki 2016 Yaz Olimpiyatları'nda yaptı. 1992'de kurulan Kosova Olimpiyat Komitesi, 9 Aralık 2014'te IOC tarafından tanındı. Ülke ilk katılımında ilk madalyasını judocu Majlinda Kelmendi ile kazandı.

<span class="mw-page-title-main">Majlinda Kelmendi</span> Kosovalı judocu

Majlinda Ismet Kelmendi, Kosovalı-Arnavut judocu. Üç kez Avrupa, iki kez dünya şampiyonluğu kazanmıştır. 52 kg ağırlık kategorisinde yarışmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kosova'da LGBT hakları</span>

Son senelerde Kosova'da, özellikle cinsel yönelime dayalı ayrımcılığın yasaklandığı yeni anayasanın kabul edilmesiyle lezbiyen, gey, biseksüel ve transgender (LGBT) hakları konusunda ilerlemeler kaydedilmiştir. Buna rağmen, eşcinsellik, Kosova toplumunda yine bir tabu olarak algılanır.

<span class="mw-page-title-main">Çin-Sırbistan ilişkileri</span>

Çin-Sırbistan ilişkileri, Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) ile Sırbistan Cumhuriyeti devletleri arasındaki ikili ilişkileri kapsar. İki ülke arasında ilişkiler, Yugoslavya SFC'nin 1 Ekim 1949 tarihinde ÇHC'ni tanımasından beri muhafaza edilmiştir; diplomatik ilişkiler de 2 Ocak 1955 tarihinde, her iki ülkenin dışişleri bakanları arasında diplomatik notların değiştirilmesiyle resmen kuruldu. Çin'in Belgrad'da bir büyükelçiliği var; Çin ayrıca Kasım 2006'dan beri Sırbistan Hükûmeti'nin rızasıyla Priştine'de bir temsilci ofis işletmektedir. Sırbistan'ın Pekin'de bir büyükelçiliği ve Şanghay'da bir genel konsolosluğu vardır. 2017 yılında Çin ile Sırbistan, birbirlerinin vatandaşları için vize muafiyeti uyguladı.

<span class="mw-page-title-main">Kosova-Sırbistan ilişkileri</span>

Kosova, Sırbistan'ın reddettiği bir hareketle, 2008 yılında tek taraflı olarak Sırbistan'dan bağımsızlığını ilan etti. Sırbistan, Kosova'yı bağımsız bir devlet olarak tanımıyor ve Kosova ve Metohiya Özerk Bölgesi olduğunu iddia etmeye devam ediyor. Başlangıçta iki ülke arasında hiçbir ilişki yoktu; ancak sonraki yıllarda iki taraf arasında diyalog ve işbirliği artmıştır.

Brüksel Anlaşması, resmi adıyla İlişkilerin Normalleştirilmesini Yöneten İlk İlkeler Anlaşması, Sırbistan ve Kosova hükûmetleri arasında ilişkilerinin normalleşmesi üzerine yapılmıştır. Avrupa Birliği himayesinde Brüksel'de her iki tarafça da müzakere edildi ve prensipte imzalanarak sonuçlandırıldı. Müzakerelere Sırbistan Başbakanı Ivica Dačić ve Kosova Başbakanı Hashim Thaçi başkanlık etti ve AB Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton arabuluculuk yaptı. Anlaşma 19 Nisan 2013 tarihinde imzalanmıştır. Sırbistan hükümeti Kosova'yı bağımsız bir devlet olarak tanımıyor, ancak yine de Brüksel Anlaşması uyarınca Kosova hükümeti ile ilişkileri normalleştirmeye başladı. İlişkilerin normalleşmesi terimi belirsiz ve dolayısıyla büyük ölçüde sorunludur. Sırbistan cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic 2018'de anlaşmanın Sırbistan için zor bir uzlaşma olduğunu ve kendisine göre tüm yükümlülüklerin yerine getirildiğini söyledi.

<span class="mw-page-title-main">Kosova Bağımsızlık Günü</span>

Kosova Bağımsızlık Günü, Kosova'da her 17 Şubat'ta kutlanan ulusal bir bağımsızlık günüdür.

<span class="mw-page-title-main">Rusya-Sırbistan ilişkileri</span>

Rusya-Sırbistan ilişkileri, Rusya ve Sırbistan arasındaki ikili dış ilişkilere atıfta bulunur. Ülkeler, 1816'da Rusya İmparatorluğu ve Sırbistan Prensliği olarak resmi diplomatik ilişki kurdular. Rusya'nın Belgrad'da bir fahri konsolosluğu, Belgrad'da bir büyükelçiliği ve Sırbistan'ın Kosova ve Metohija eyaletinin Priştine şehrinde UNMIK ile temas kurmak için irtibat bürosu bulunmaktadır. Sırbistan'ın Moskova'da bir büyükelçiliği, St. Petersburg'da bir fahri konsolosluğu var ve Yekaterinburg'da bir başkonsolosluk açacağını duyurdu.

<span class="mw-page-title-main">Sırbistan-Ukrayna ilişkileri</span>

Sırbistan-Ukrayna ilişkileri, Sırbistan ve Ukrayna arasındaki dış ilişkilerdir. Sırbistan, Yugoslavya Federal Cumhuriyeti'nin doğrudan halefi olarak 15 Nisan 1994'te Ukrayna'yı tanıdı. Ukrayna ve Yugoslavya Federal Cumhuriyeti arasındaki diplomatik ilişkiler 15 Nisan 1994'te kuruldu.

Sırbistan-Venezuela ilişkileri, Sırbistan ve Venezuela arasındaki dış ilişkilerdir. Sırbistan, Venezuela'da Brasília'daki büyükelçiliği aracılığıyla temsil edilmektedir. Venezuela Sırbistan'da Belgrad, Sırbistan'daki büyükelçiliği aracılığıyla temsil edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Sırbistan-Suudi Arabistan ilişkileri</span>

Suudi-Sırp ilişkileri, Suudi Arabistan ve Sırbistan arasındaki ikili ilişkileri ifade eder.

<span class="mw-page-title-main">İran-Kosova ilişkileri</span>

İran-Kosova ilişkileri, İran ve Kosova arasındaki dış ilişkilerdir. İran, Kosova'yı egemen bir devlet olarak tanımadığı için iki ülke arasında resmi diplomatik ilişkiler mevcut değildir.

<span class="mw-page-title-main">Agim Çeku</span>

Agim Çeku, Kosovalı bir politikacı, Kosova Güvenlik Güçleri eski Bakanı ve eski Başbakan. Askeri geçmişiyle, 1998-1999'da Sırp yönetimine karşı savaşan Kosova Kurtuluş Ordusu'nun (KLA) komutanıydı, daha önce Hırvat Ordusu'nda Hırvat Bağımsızlık Savaşı'nda komutandı.